Đình Vị Thuỷ (Thị xã Sơn Tây)

Đình quay hướng tây nam, có kết cấu chữ “đinh” gồm các hạng mục chính: Nghi môn, Đại bái, Hậu cung và Tả hữu mạc. Nghi môn gồm bốn trụ biểu, hai trụ biểu lớn phía trên đắp tứ phượng chầu, phía dưới là ô lồng đèn, rồi đến cổ diêm, thân trụ được kẻ chỉ, để trụ thắp cổ bồng. Đại bái được làm theo kiểu 3 gian 2 chái, 4 mái đao cong, phía trên đắp lưỡng long chầu nguyệt, bờ nóc đắp bờ đinh, hai đầu bờ nóc đắp hai con rồng lá Makara, các góc đao được đắp hoa văn lá lật, mây cụm. Vào bên trong, hai bộ vì chính được làm theo kiểu “thượng giá chiêng, hạ chồng rường, bẩy”. Hai bộ vì gian dĩ được làm theo kiểu “thượng ván mê, hạ rường nách, bẩy”. Hậu cung là 3 gian nhà dọc, nhìn bên ngoài được làm hai mái, bờ nóc bờ chảy đắp bờ đinh, vào bên trong các bộ vì được làm đơn giản theo kiểu “Kèo kẻ quá giang”, đặc biệt từ gian thứ hai trở vào làm gác lửng bưng kín bằng hệ thống ván đố lụa và cửa bức bàn, đây cũng chính là nơi thâm nghiêm thờ thánh, bên trên treo bức cuốn thư được chạm khắc tinh xảo, diềm trên chạm lưỡng phượng hoá rồng chầu nguyệt, hai diềm bên chạm cúc hoá phượng mang phong cách thời Nguyễn.

Đình Vị Thuỷ thờ phụng Tam vị Tản Viên Sơn Thánh làm thành hoàng làng.

Qua thời gian tồn tại, đến nay đình Vị Thuỷ còn bảo lưu được những di vật quý với nhiều chất liệu khác nhau: 1 kiệu song loan; 1 kiệu bát cống; 2 kiệu lễ; 1 quả chuông cao 65cm, đường kính miệng 35cm, ghi niên đại Bảo Đại thập nhị niên (1936), 1 sắc phong Khải Định 9 (1924); 1 cuốn ngọc phả và một số đồ thờ tự với các chất liệu khác nhau.

Lễ hội truyền thống làng Vị Thuỷ được mở từ ngày 11 đến ngày 13 tháng 9 âm lịch hằng năm.

Đình đã được UBND tỉnh Hà Tây xếp hạng di tích lịch sử - văn hoá năm 2006./.

Theo Hà Nội Danh thắng và Di tích tập 02