5 đột phá chiến lược đưa Hà Nội trở thành đô thị hiện đại, văn minh, giàu bản sắc trong kỷ nguyên mới

PGS.TS Phùng Hữu Phú cho biết, trước hết, cần đột phá về tầm nhìn và tư duy phát triển theo phương châm “tầm nhìn toàn cầu, tư duy chiến lược quốc gia, hành động Hà Nội”, trong đó xác định đúng triết lý, trụ cột và mô hình phát triển. Các văn kiện gần đây của Thành ủy Hà Nội đã nhấn mạnh: văn hóa và con người; ba chuyển đổi - chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, kinh tế tuần hoàn; hạ tầng đồng bộ, hiện đại, kết nối; kinh tế số, đô thị thông minh; khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo. Các trụ cột này phải được cụ thể hóa trong một cấu trúc đồng bộ, tổng thể và hiện thực hóa bằng các giải pháp thiết thực.

“Tầm nhìn, tư duy, triết lý và trụ cột phát triển phải được phản ánh trong mô hình phát triển tổng thể của Thủ đô. Mô hình đó không chỉ giới hạn ở mô hình tăng trưởng kinh tế mà còn bao trùm tất cả các lĩnh vực trọng yếu, bao gồm cả các “tiểu mô hình” về tổ chức chính trị, quản lý đô thị, phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội… Các tiểu mô hình được vận hành đồng bộ, cùng chiều, bổ trợ và tương tác lẫn nhau, tạo nên giá trị đặc sắc của Hà Nội - Thủ đô văn hiến, văn minh, hiện đại” - PGS.TS Phùng Hữu Phú chia sẻ.

Bên cạnh đó, PGS.TS Phùng Hữu Phú cho rằng Thành phố tiếp tục đột phá mạnh mẽ về thể chế, chủ động xây dựng, hoàn thiện và thực thi hiệu quả hệ thống cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội nhằm phát huy tối ưu lợi thế, động lực và nguồn lực phát triển Thủ đô. Nguyên Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội Phùng Hữu Phú nhấn mạnh, Đảng và Nhà nước đã ban hành các văn bản chính trị, pháp lý đặc biệt quan trọng, tiêu biểu là Nghị quyết số 15-NQ/TW của Bộ Chính trị (năm 2022) và Luật Thủ đô 2024, tạo cơ sở để Hà Nội có quyền tự chủ, tự quyết cao hơn với những cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội. Đây chính là “cơ hội vàng” để Thủ đô có bệ phóng vững chắc, cất cánh trong kỷ nguyên mới.

“

Với những cơ sở chính trị - pháp lý mới, như Nghị quyết số 15-NQ/TW, ngày 5/5/2022, của Bộ Chính trị về phương hướng, nhiệm vụ phát triển Thủ đô Hà Nội đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045”, Luật Thủ đô 2024 và hệ thống quy hoạch giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn 2045-2065, Thủ đô đứng trước yêu cầu phải tạo ra các đột phá mạnh mẽ về tầm nhìn, thể chế, khoa học - công nghệ, chuyển đổi số và mô hình quản trị đô thị, theo phương châm “tầm nhìn toàn cầu, tư duy chiến lược quốc gia, hành động Hà Nội”.

PGS.TS Phùng Hữu Phú.

Quá trình xây dựng và hoàn thiện thể chế theo tinh thần đổi mới, đột phá ở Hà Nội phải gắn liền với đổi mới căn bản phương thức lãnh đạo, cầm quyền của Đảng bộ; xây dựng nền quản trị hiện đại, vận hành thông suốt, hiệu quả mô hình chính quyền đô thị hai cấp; đồng thời phát huy vai trò tiên phong, dám nghĩ, dám làm của đội ngũ cán bộ, đảng viên, nhất là người đứng đầu và cán bộ chủ chốt các cấp. Trên nền tảng đó, khơi dậy sự đồng thuận, ủng hộ và tinh thần sáng tạo, phong trào thi đua yêu nước sâu rộng, tự giác của Nhân dân. Trong kỷ nguyên mới, Hà Nội cần trở thành biểu tượng có sức lan tỏa, hiện thân cho tinh thần “nói đi đôi với làm”, chủ động, năng động, quyết liệt và hiệu quả.

PGS.TS Phùng Hữu Phú cho biết thêm, Hà Nội cần đột phá về khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, coi đây là động lực trực tiếp, then chốt để nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của Thủ đô trong kỷ nguyên mới. Hà Nội cần tận dụng tối đa thành tựu của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, chủ động xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo đồng bộ, hiện đại, liên thông, gắn kết chặt chẽ giữa nghiên cứu - đào tạo - sản xuất - kinh doanh. Thủ đô phải trở thành trung tâm hàng đầu cả nước về khoa học - công nghệ, giáo dục - đào tạo, nguồn nhân lực chất lượng cao; đồng thời đóng vai trò đầu tàu trong phát triển kinh tế số, xã hội số, đô thị thông minh và kinh tế tuần hoàn.

Trên nền tảng đó, Hà Nội cần ưu tiên đầu tư mạnh mẽ cho hạ tầng số, dữ liệu số và các nền tảng công nghệ cốt lõi; thúc đẩy chuyển đổi số trong các ngành, lĩnh vực trọng yếu như giáo dục, y tế, tài chính, thương mại, dịch vụ công và quản trị đô thị. Đặc biệt, cần chú trọng phát triển các ngành công nghệ cao, công nghiệp sáng tạo, dịch vụ tri thức, tạo không gian khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo hấp dẫn để thu hút nhân tài, doanh nghiệp và nguồn lực đầu tư trong nước, quốc tế.

Cùng với đó, Hà Nội phải đi đầu trong triển khai các chiến lược quốc gia về khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; khẳng định vai trò là “trung tâm khởi nguồn đổi mới sáng tạo” của cả nước, từng bước hội nhập sâu rộng vào mạng lưới đổi mới sáng tạo toàn cầu. Mục tiêu cuối cùng là xây dựng Thủ đô Hà Nội thực sự trở thành trung tâm tri thức, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, góp phần quan trọng nâng cao sức cạnh tranh quốc gia và lan tỏa động lực phát triển bền vững đến toàn vùng, toàn quốc.

Thứ tư, PGS.TS Phùng Hữu Phú cho rằng Thủ đô tiếp tục đột phá về xây dựng và phát triển văn hóa, con người Thủ đô - coi đây là nền tảng tinh thần, nguồn lực nội sinh quan trọng và mục tiêu cao nhất của sự phát triển. Hà Nội cần phát huy vị thế là trung tâm lớn về văn hóa, giáo dục, khoa học, nơi hội tụ, kết tinh và lan tỏa giá trị ngàn năm văn hiến, văn minh, anh hùng, thành phố vì hòa bình.

Trên cơ sở đó, Thủ đô phải đi đầu trong việc bảo tồn, phát huy di sản văn hóa vật thể và phi vật thể gắn với sáng tạo và phát triển các giá trị văn hóa mới; xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh, giàu bản sắc; thúc đẩy công nghiệp văn hoá mang tính đột phá nhằm tháo gỡ ách tắc, phát huy cao nhất các nguồn lực văn hóa, trí tuệ, nhân lực và vật lực trong nước cũng như quốc tế, tạo động lực thúc đẩy phát triển bứt phá trên mọi lĩnh vực.

Hà Nội cần tích cực, đi đầu trong việc cụ thể hóa và triển khai thành công những quyết sách chiến lược của Trung ương, nhất là các chủ trương về phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; phát triển kinh tế tư nhân; đột phá trong giáo dục - đào tạo; nâng cao sức khỏe nhân dân; và hội nhập quốc tế trong bối cảnh mới.

Và cuối cùng, Hà Nội tiếp tục đột phá về quốc phòng, an ninh, đối ngoại và xây dựng hệ thống chính trị, quản trị Thủ đô hiện đại. Làm rõ hơn khâu đột phá này, PGS. TS Phùng Hữu Phú nhấn mạnh, trong bối cảnh mới, Hà Nội phải chủ động nắm chắc tình hình, dự báo chính xác, xử lý kịp thời các vấn đề phức tạp nảy sinh, không để bị động, bất ngờ, khẳng định vai trò “thành trì của chủ nghĩa xã hội”, điểm tựa tin cậy của cả nước.

Đột phá trên các lĩnh vực quốc phòng, an ninh, đối ngoại và xây dựng hệ thống chính trị - quản trị hiện đại sẽ tạo nền tảng vững chắc để Hà Nội phát triển nhanh, mạnh, bền vững, đồng thời giữ vững vai trò trung tâm chính trị, hành chính quốc gia, xứng đáng với niềm tin yêu của đồng bào cả nước và bạn bè quốc tế.

“Những đột phá chiến lược nêu trên chính là trụ cột, động lực để Hà Nội bước vào kỷ nguyên mới với tâm thế chủ động, sáng tạo, khát vọng vươn lên mạnh mẽ. Đây không chỉ là yêu cầu khách quan từ thực tiễn phát triển của Thủ đô và cả nước, mà còn là đòi hỏi mang tính thời đại, gắn liền với sứ mệnh lịch sử của Hà Nội - trái tim của cả nước, thành trì của chủ nghĩa xã hội, trung tâm hội tụ và lan tỏa sức mạnh dân tộc.

Thực hiện thành công những đột phá chiến lược sẽ tạo ra bước chuyển căn bản, đưa Hà Nội trở thành đô thị hiện đại, thông minh, văn minh, giàu bản sắc; đồng thời khẳng định vai trò tiên phong, dẫn dắt sự phát triển vùng đồng bằng sông Hồng và cả nước, góp phần quan trọng hiện thực hóa mục tiêu phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc, sánh vai cùng các cường quốc năm châu trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc” - PGS.TS Phùng Hữu Phú, khẳng định./.