Hướng tới Đại hội XI của MTTQ Việt Nam:Đổi mới tổ chức bộ máy, nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ
Hòa cùng với sự vận động, đổi mới và phát triển của đất nước, hệ thống MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên thời gian qua đã quyết liệt, linh hoạt trong tham mưu triển khai, tổ chức thực hiện việc sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội, các hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ đảm bảo đúng tiến độ, chất lượng theo yêu cầu. Công tác đổi mới nội dung và phương thức hoạt động được triển khai thực hiện một cách đồng bộ, linh hoạt, phù hợp với yêu cầu, nhiệm vụ mới.
Theo Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW, ngày 25/10/2017 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII một số vấn đề về tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả; các kết luận của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về sắp xếp tổ chức bộ máy và đơn vị hành chính, Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đã tham mưu Đảng ủy Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể Trung ương, triển khai xây dựng và hoàn thành các đề án, được Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư phê duyệt, thông qua.

Ngày 10/6/2025, Bộ Chính trị đã ban hành Quyết định số 304-QĐ/TW về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy của Cơ quan Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam. Ngày 9/6/2025, Ban Bí thư Trung ương Đảng đã ban hành Quy định số 301-QĐ/TW về chức năng, nhiệm vụ, tổ chức bộ máy của Cơ quan Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp. Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp đã xây dựng Đề án sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy, trình cấp có thẩm quyền phê duyệt, đảm bảo đúng thời gian quy định.
Trên cơ sở đó, Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam ban hành các văn bản hướng dẫn thực hiện sắp xếp tổ chức bộ máy của Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và cơ quan tham mưu giúp việc cấp tỉnh, cấp xã; ban hành hướng dẫn sắp xếp các tổ chức chính trị - xã hội, các hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ trực thuộc Mặt trận Tổ quốc cấp tỉnh, cấp xã đồng bộ với việc sáp nhập đơn vị hành chính.
Thực hiện Quyết định số 304-QĐ/TW, ngày 10/6/2025 của Bộ Chính trị, Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đã ban hành các quyết định kiện toàn tổ chức bộ máy của Cơ quan Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam. Triển khai thực hiện Quy định số 301-QĐ/TW ngày 9/6/2025 của Ban Bí thư Trung ương Đảng đồng bộ với việc thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp, các tổ chức chính trị - xã hội, các tổ chức hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ đã triển khai, sắp xếp tổ chức bộ máy theo mô hình tổ chức mới.
Việc bố trí đồng chí Phó Bí thư tỉnh ủy, Thành ủy làm Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp tỉnh; Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp tỉnh đồng thời là người đứng đầu của các tổ chức chính trị - xã hội cùng cấp được triển khai đồng bộ, đúng quy định của Đảng. Tại cấp xã, Chủ tịch và Phó Chủ tịch Ủy ban MTTQ cấp xã được bố trí kiêm nhiệm một số chức danh trong hệ thống chính trị cơ sở. Tại thôn, tổ dân phố, nhiều địa phương đã bố trí Bí thư kiêm Trưởng ban Công tác Mặt trận. Sau khi sáp nhập, hợp nhất, tổ chức bộ máy và hoạt động của Ủy ban MTTQ các cấp vận hành bước đầu ổn định.

Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp tập trung nhiệm vụ đổi mới nội dung và phương thức hoạt động đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ và mô hình tổ chức mới theo hướng: Lựa chọn những nội dung hoạt động mang tính thiết thực, sát với vai trò, nhiệm vụ của MTTQ Việt Nam và thực tiễn đòi hỏi bảo đảm quyền và lợi ích chính đáng, hợp pháp của Nhân dân; hạn chế đi đến chấm dứt những nội dung hoạt động mang tính chung chung, hình thức, không thiết thực. Nâng cao vai trò, trách nhiệm chủ trì của Ủy ban MTTQ Việt Nam, trách nhiệm phối hợp, thống nhất hành động của các tổ chức thành viên cùng cấp trong đổi mới phương thức phối hợp hành động, vừa bảo đảm tính chất liên minh chính trị, liên hiệp tự nguyện; vừa phát huy vai trò độc lập theo Điều lệ của tổ chức thành viên.
Công tác hướng dẫn, kiểm tra, đánh giá, thi đua khen thưởng được thực hiện nề nếp trong tổ chức và hoạt động của Ủy ban MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên các cấp. Công tác phối hợp giữa Mặt trận Tổ quốc Việt Nam với cơ quan nhà nước cùng cấp ngày càng chặt chẽ và hiệu quả, tạo điều kiện thuận lợi để MTTQ Việt Nam triển khai các nhiệm vụ. Mối quan hệ phối hợp công tác giữa Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam với Chủ tịch nước, Chính phủ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội được duy trì thường xuyên, chặt chẽ, toàn diện, đạt được nhiều kết quả nổi bật trên nhiều lĩnh vực.
Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp chú trọng phát huy vai trò của các Ủy viên Ủy ban MTTQ Việt Nam, các hội đồng tư vấn, ban tư vấn, tổ tư vấn; nâng cao hiệu quả hoạt động của Ban Công tác Mặt trận, Ban Thanh tra nhân dân, Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng tại cơ sở. Các tổ chức thành viên quan tâm chăm lo và thực hiện tốt việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của đoàn viên, hội viên; xây dựng tổ chức cơ sở vững mạnh; chú trọng việc kiện toàn tổ chức, cán bộ.
Công tác bồi dưỡng cán bộ, nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn tiếp tục được quan tâm. Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức thành viên tích cực tổ chức triển khai các đề tài nghiên cứu khoa học, hội thảo, tọa đàm về những vấn đề lý luận và thực tiễn trong tổ chức và hoạt động. Đề xuất và triển khai xây dựng Đề án Bồi dưỡng cán bộ Mặt trận MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội các cấp giai đoạn 2026 - 2031 nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ Mặt trận MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội các cấp có bản lĩnh chính trị, phẩm chất, trình độ, năng lực đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ công tác Mặt trận trong tình hình mới.
Với chủ đề “Đoàn kết - Dân chủ - Đổi mới - Sáng tạo - Phát triển”, Đại hội đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026-2031 sẽ diễn ra tại Trung tâm Hội nghị quốc gia, Thủ đô Hà Nội từ ngày 11 - 13/5/2026. Đại hội có sự tham dự của hơn 1.300 đại biểu, là sự kiện chính trị - xã hội quan trọng, thể hiện cho sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong kỷ nguyên mới.

Ủy ban MTTQ Việt Nam và các tổ chức thành viên các cấp tăng cường chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ thông tin để nâng cao hiệu quả hoạt động. Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đã ban hành, triển khai Đề án chuyển đổi số Mặt trận Tổ quốc Việt Nam giai đoạn 2025 - 2030, tầm nhìn đến năm 2035; triển khai xây dựng: Phần mềm nắm bắt tình hình dư luận trên không gian mạng; triển khai nền tảng Mặt trận số; Phần mềm rút gọn link gắn với tên miền http://mattranso.vn; Phần mềm quản lý thông tin đoàn viên, hội viên; phần mềm quản lý công tác giám sát, phản biện xã hội và tổng hợp ý kiến cử tri và Nhân dân.
Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội các cấp ở địa phương tiếp tục ứng dụng số hóa trong công tác chỉ đạo, điều hành; xử lý, đánh giá công việc trên phần mềm quản lý văn bản và điều hành./.