Văn học - Nghệ thuật

Vinh danh 50 tác phẩm văn học, nghệ thuật tiêu biểu sau ngày thống nhất

Phan Anh • 01/12/2025 07:44

Ngày 30/11 tại Hà Nội, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức lễ công bố bình chọn 50 tác phẩm văn học và nghệ thuật biểu diễn Việt Nam tiêu biểu, xuất sắc trong giai đoạn sau ngày đất nước thống nhất (30/4/1975 - 30/4/2025).

Vinh danh các tác phẩm văn học tiêu biểu, xuất sắc. Ảnh: BTC

Chương trình nhằm tôn vinh những giá trị đặc sắc của nền văn học và nghệ thuật Việt Nam trong nửa thế kỷ qua. Gần 200 tác phẩm thuộc các lĩnh vực văn học, sân khấu, âm nhạc và múa đã trải qua các vòng sơ khảo, chung khảo với quy trình làm việc khách quan, khoa học.

Theo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, 50 tác phẩm tiêu biểu, xuất sắc, phản ánh sinh động những đổi thay của đất nước, những khát vọng hòa bình, hòa hợp dân tộc, những thành tựu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong thời kỳ mới.

Hoạt động nhằm tri ân và ghi nhận những đóng góp to lớn của các thế hệ văn nghệ , những người đã dùng nghệ thuật để lưu giữ lịch sử, bồi đắp tâm hồn và nhân cách Việt Nam.

2(1).jpg — Vinh danh các tác phẩm sân khấu tiêu biểu, xuất sắc. Ảnh: BTC

Củng cố niềm tự hào về truyền thống văn hóa Việt Nam, hun đúc tinh thần đoàn kết, lòng yêu nước và ý chí vươn lên của dân tộc. Đây cũng là dịp để công chúng nhìn lại những thành tựu lớn lao của văn học, nghệ thuật biểu diễn Việt Nam trong suốt nửa thế kỷ qua.

Phát biểu tại buổi lễ, Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính khẳng định đây là một sự kiện quan trọng của văn hóa, văn học nghệ thuật Việt Nam, hướng tới 100 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam và 85 năm Ngày Quốc khánh, thiết thực triển khai các Nghị quyết của Đảng về văn hóa, Chiến lược phát triển ngành văn hóa Việt Nam đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2045.

Theo Phó Thủ tướng Mai Văn Chính, 50 năm sau khi đất nước được thống nhất, văn học và nghệ thuật biểu diễn Việt Nam đã đạt được những kết quả quan trọng.

Các tác phẩm tiêu biểu ra đời trong giai đoạn này đã ghi lại một cách chân thực, sinh động hành trình đất nước vượt qua khó khăn do hậu quả nặng nề của chiến tranh, bao vây, cấm vận, thực hiện thành công công cuộc đổi mới và hội nhập quốc tế. Văn học, nghệ thuật chính là linh hồn của văn hóa, là một trong những động lực to lớn thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Phó Thủ tướng Mai Văn Chính kêu gọi đội ngũ văn nghệ sỹ, trí thức cả nước hãy là những người đi tìm kiếm và tôn vinh cái đẹp đích thực. Mỗi tác phẩm phải là kết tinh của tình yêu quê hương, đất nước, của sự thấu hiểu sâu sắc về con người và cuộc sống Việt Nam đương đại. Phó Thủ tướng kêu gọi các nghệ sỹ hãy sáng tạo ra các tác phẩm đạt tầm vóc tư tưởng và nghệ thuật mới.

Các tác phẩm “Sống mãi với thời gian” phải đạt đến đỉnh cao của nghệ thuật, mang tính nhân văn sâu sắc, có khả năng giáo dục, định hướng thẩm mỹ, phản ánh công cuộc đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế của đất nước, làm giàu thêm đời sống tinh thần của nhân dân và phù hợp với cuộc sống hôm nay.

Các văn nghệ sỹ cần phát huy trách nhiệm của “những chiến sỹ văn hóa”, đóng góp nhiều hơn nữa vào việc xây dựng, giữ gìn và phát triển nền văn hóa Việt Nam.

3(1).jpg — Vinh danh các tác phẩm âm nhạc tiêu biểu, xuất sắc. Ảnh: BTC

Trong 50 tác phẩm văn học, nghệ thuật biểu diễn tiêu biểu, có 14 tác phẩm lĩnh vực văn học, 18 tác phẩm lĩnh vực sân khấu, 12 tác phẩm âm nhạc và 6 tác phẩm múa.

Danh sách được bình chọn bao gồm 14 tác phẩm văn học, trong đó có “Nỗi buồn chiến tranh” (Bảo Ninh), “Cánh đồng bất tận” (Nguyễn Ngọc Tư), “Mùa lá rụng trong vườn” (Ma Văn Kháng)… 18 tác phẩm sân khấu như “Hồn Trương Ba, da hàng thịt”, “Bài ca giữ nước”, “Dời đô”, “Dạ cổ hoài lang”… 12 tác phẩm âm nhạc gồm “Như có Bác trong ngày đại thắng”, “Đất nước trọn niềm vui”, “Nhớ về Hà Nội”… và 6 tác phẩm múa, trong đó có “Ballet Kiều” và “Huyền thoại mẹ”.

Vinh danh các tác phẩm múa tiêu biểu, xuất sắc. Ảnh: BTC

Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Trịnh Thị Thủy cho biết cuộc vận động giai đoạn 2020-2025 đã tạo ra nhiều tác phẩm giàu giá trị tư tưởng và nghệ thuật, góp phần làm phong phú đời sống tinh thần và nâng cao vị thế văn học nghệ thuật Việt Nam.

Các đại biểu thực hiện nghi thức phát động sáng tác các tác phẩm văn học nghệ thuật “Sống mãi với thời gian” giai đoạn 2026-2030. Ảnh: BTC

Tại chương trình, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng đã phát động giai đoạn tiếp theo của cuộc vận động sáng tác “Sống mãi với thời gian” (2026-2030), hướng tới kỷ niệm 100 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam và 90 năm Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam./.

Danh sách 50 tác phẩm văn học, nghệ thuật biểu diễn Việt Nam tiêu biểu, xuất sắc sau ngày đất nước thống nhất:

14 tác phẩm văn học gồm: “Nỗi buồn chiến tranh” (Bảo Ninh), “Mình và họ” (Nguyễn Bình Phương), “Mẫu thượng ngàn” (Nguyễn Xuân Khánh) “Mảnh đất lắm người nhiều ma” (Nguyễn Khắc Trường), “Mùa lá rụng trong vườn” (Ma Văn Kháng), “Con gái thủy thần” (Nguyễn Huy Thiệp), “Cỏ lau” (Nguyễn Minh Châu), “Cánh đồng bất tận” (Nguyễn Ngọc Tư), “Thời xa vắng” (Lê Lựu), “Bến không chồng" (Dương Hướng), “Đảo Chìm” (Trần Đăng Khoa), “Những người đi tới biển” (Thanh Thảo), “Đường tới thành phố” (Hữu Thỉnh), “Tiếng hát tháng giêng” (Y Phương).

18 tác phẩm sân khấu gồm: Cụm tác phẩm “Hồn trương ba, da hàng thịt”, “Tôi và chúng ta”, “Lời thề thứ 9” (Lưu Quang Vũ); Bộ 3 vở “Bài ca giữ nước” (Tào Mạt); “Rừng trúc” (Nguyễn Đình Thi); “Hà My của tôi” (Doãn Hoàng Giang); “Đêm trắng” (Lưu Quang Hà); “Dời Đô” (Lê Duy Hạnh); Cụm tác phẩm: “Mùa hè ở biển”, “Bạch đàn liễu” (Xuân Trình); “Cát bụi” (Triệu Huấn); “Bài ca Điện Biên” (Tất Đạt); “Mưa đỏ” (Chu Lai); “Những vần thơ thép” (Trần Đình Ngôn); “Điều còn lại” (Nguyễn Đăng Chương); “Kẻ sỹ Thăng Long” (Nguyễn Khắc Phục); “Chói rạng sơn hà” (Nguyễn Sỹ Chức); “Những người mẹ” (Xuân Đức); “Chu Văn An” (Xuân Yến); “Công lý không gục ngã” (Lê Chí Trung); “Dạ cổ hoài lang” (Thanh Hoàng).

12 tác phẩm âm nhạc gồm: “Lá Đỏ” (Đỗ Hồng Quân); “Việt Nam ơi Mùa xuân đến rồi” (Huy Du); “Đường 4 mùa Xuân” (Đỗ Nhuận); “Mùa xuân trên Thành phố Hồ Chí Minh” (Xuân Hồng); “Nhớ về Hà Nội” (Hoàng Hiệp); “Như có Bác trong ngày đại thắng” (Phạm Tuyên); “Đất nước trọn niềm vui” (Hoàng Hà); “Đất nước” (Phạm Minh Tuấn, phổ thơ Tạ Hữu Yên); “Giai điệu Tổ quốc” (Trần Tiến); “Tình em biển cả” (Nguyễn Đức Toàn); “Tổ quốc gọi tên mình” (Đinh Trung Cẩn); “Những bông hoa trong vườn Bác” (Văn Dung).

6 tác phẩm múa gồm: “Chuyện tình non sông” (Vũ Việt Cường, Trần Kim Quy); “Hoa phong lan trên đỉnh Truông Bồn” (Nguyễn Thị Hiển); “Ballet Kiều” (Nguyễn Thị Tuyết Minh, Nguyễn Phúc Hùng); “Huyền thoại mẹ” (Nguyễn Công Nhạc); “Nguồn sáng” (Phạm Anh Phương, Nguyễn Hồng Phong); “Đất nước” (Ứng Duy Thịnh).