Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm: Hà Nội - hạt nhân phát triển của vùng và cả nước

Quy hoạch Thủ đô trong tầm nhìn quốc gia và liên vùng

Ngày 20/01/2026, đồng chí Nguyễn Văn Phong, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội ký ban hành Thông báo số 205-TB/TU về kết luận của đồng chí Nguyễn Duy Ngọc tại Hội nghị Thành ủy Hà Nội làm việc với các bộ, ban, ngành Trung ương và các tỉnh, thành phố về Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm gắn với hoàn thiện thể chế đáp ứng yêu cầu phát triển.

Hội nghị diễn ra ngày 15/01/2026 do đồng chí Nguyễn Duy Ngọc, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội chủ trì, với sự tham dự của lãnh đạo các bộ, ban, ngành Trung ương, lãnh đạo các tỉnh, thành phố trong vùng Thủ đô và các cơ quan của Thành phố Hà Nội. Sau khi nghe báo cáo của UBND Thành phố và các ý kiến phát biểu tại Hội nghị, đồng chí Bí thư Thành ủy Hà Nội đã kết luận, định hướng nhiều nội dung quan trọng có ý nghĩa chiến lược lâu dài.

Quán triệt sâu sắc tinh thần chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm, đồng chí Bí thư Thành ủy khẳng định Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm phải được nghiên cứu, xây dựng như một bộ phận hữu cơ của Quy hoạch tổng thể quốc gia, là quy hoạch hạt nhân của toàn vùng Thủ đô, gắn bó chặt chẽ với chiến lược phát triển vùng, chiến lược phát triển kinh tế - xã hội đất nước và yêu cầu hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng.

Hà Nội phát triển bền vững trong mối quan hệ hữu cơ với vùng Thủ đô

Kết luận nêu rõ, sự phát triển nhanh và bền vững của Hà Nội chỉ có thể đạt được khi đặt trong tổng thể phát triển đồng bộ, hài hòa và bền vững của toàn vùng Thủ đô. Sự phát triển của các tỉnh, thành phố trong vùng vừa là điều kiện nền tảng, vừa có ý nghĩa quyết định để Hà Nội thực hiện đầy đủ vai trò, vị thế và sứ mệnh của Thủ đô đối với vùng và cả nước.

Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm được xác định là quy hoạch thể hiện tư duy đổi mới, tầm nhìn dài hạn, khoa học và hiện đại, mang tầm vóc quốc tế. Quy hoạch bước đầu làm rõ vai trò của Hà Nội là trung tâm, hạt nhân, đầu tàu, có sức lan tỏa và năng lực điều phối phát triển vùng Thủ đô và các vùng liên kết, qua đó tạo động lực phát triển chung cho đất nước trong giai đoạn mới.

Ghi nhận sự đồng hành, trách nhiệm của các bộ, ngành và địa phương

Thành ủy Hà Nội trân trọng cảm ơn và ghi nhận các ý kiến phát biểu sâu sắc, thẳng thắn, trách nhiệm và tâm huyết của lãnh đạo các cơ quan Trung ương và các tỉnh, thành phố. Các ý kiến đóng góp đã thể hiện rõ tinh thần đồng hành, chia sẻ trách nhiệm, cùng kiến tạo tương lai phát triển chung của Thủ đô và vùng Thủ đô, có giá trị cả về lý luận và thực tiễn đối với quá trình hoàn thiện Quy hoạch.

Đây là cơ sở quan trọng để Thành phố Hà Nội tiếp tục hoàn thiện hồ sơ Quy hoạch tổng thể Thủ đô gắn với hoàn thiện thể chế, bảo đảm tính đồng bộ, khả thi, chất lượng và tiến độ theo yêu cầu đặt ra.

Định hướng hoàn thiện quy hoạch gắn với mô hình phát triển mới

Đồng chí Bí thư Thành ủy Hà Nội giao Đảng ủy UBND Thành phố chỉ đạo tiếp thu đầy đủ các ý kiến tại Hội nghị; tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các ban, bộ, ngành Trung ương và các tỉnh, thành phố trong vùng để hoàn thiện Quy hoạch gắn với hoàn thiện thể chế, đặc biệt là các thể chế mang tính liên vùng.

Trong đó, cần tiếp tục nghiên cứu, chuẩn hóa định hướng phát triển Thủ đô theo mô hình đa cực, đa trung tâm, đa tầng, đa lớp; gắn bảo tồn và phát huy giá trị khu vực lõi, trung tâm lịch sử với mở rộng không gian phát triển mới. Quy hoạch phải tăng cường kết nối vùng bằng hệ thống giao thông đồng bộ, hiện đại; hình thành các hành lang kinh tế, vành đai công nghiệp, vành đai sinh thái; lấy khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm nền tảng xuyên suốt cho phát triển dài hạn.

Việc xây dựng và củng cố liên kết vùng Thủ đô cần được thực hiện thực chất, hiệu quả, trên nguyên tắc cùng phát triển, cùng chia sẻ lợi ích và trách nhiệm; khắc phục tình trạng phát triển cục bộ, manh mún, thiếu liên kết, đồng thời bảo đảm tính ổn định và bền vững của quy hoạch trong suốt quá trình tổ chức thực hiện.

Hoàn thiện thể chế, cơ chế phối hợp và huy động nguồn lực

Kết luận cũng nhấn mạnh yêu cầu phối hợp nghiên cứu, đề xuất mô hình Hội đồng vùng Thủ đô và các cơ chế tư vấn, hỗ trợ đủ năng lực giải quyết các thách thức chung của vùng, phù hợp với yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới, để đề xuất cụ thể trong Nghị quyết thay thế Nghị quyết số 15-NQ/TW của Bộ Chính trị và trong Luật Thủ đô (sửa đổi).

UBND Thành phố Hà Nội được giao phối hợp chặt chẽ với các tỉnh, thành phố trong vùng nghiên cứu, xây dựng tiêu chuẩn, quy chuẩn chung đối với các công trình hạ tầng liên vùng, nhất là hạ tầng giao thông kết nối liên tỉnh, đồng thời tập trung nghiên cứu các giải pháp khắc phục tình trạng ô nhiễm môi trường nước và ô nhiễm không khí.

Trên cơ sở định hướng Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm, các tỉnh, thành phố trong vùng Thủ đô cần xác định rõ vai trò, chức năng của từng địa phương; xác lập các cực tăng trưởng, đô thị vệ tinh và không gian chức năng chuyên biệt, bảo đảm sự kết nối, thống nhất, đồng bộ giữa các quy hoạch. Việc xây dựng danh mục dự án đầu tư, nhất là các dự án liên vùng, liên tỉnh, phải được bàn bạc kỹ lưỡng, thống nhất cao, tránh trùng lặp, lãng phí nguồn lực, bảo đảm lợi ích chung của vùng và quốc gia.

Cùng với đó, Thành phố Hà Nội và các địa phương trong vùng phối hợp với các ban, bộ, ngành Trung ương nghiên cứu cơ chế huy động và phân bổ nguồn lực, bao gồm ngân sách Trung ương, ngân sách địa phương, các quỹ phát triển vùng, nguồn lực xã hội hóa và các hình thức đầu tư hợp pháp khác, làm cơ sở đề xuất trong quá trình sửa đổi Luật Thủ đô.

Thành ủy Hà Nội mong muốn tiếp tục nhận được sự quan tâm, đồng hành, phối hợp chặt chẽ của các ban, bộ, ngành Trung ương và các tỉnh, thành phố trong vùng Thủ đô, nhằm phát triển Thủ đô Hà Nội và vùng Thủ đô nhanh, bền vững, góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới./.