Khám phá vùng đất văn hóa Mê Linh

Đất và người Mê Linh

Không chỉ gắn với những câu chuyện lịch sử về Hai Bà Trưng, lịch sử hình thành và phát triển huyện Mê Linh còn gắn liền với thời đại các vua Hùng dựng nước, là địa bàn cư trú của các Lạc tướng, Lạc hầu. Mê Linh là nơi giao thoa văn hóa giữa các tỉnh lân cận với kinh đô Thăng Long xưa. Vì thế, nơi đây hội tụ nền văn hóa phong phú, đa dạng, góp phần vào sự hình thành, phát triển của nền văn minh sông Hồng.

Trên địa bàn huyện hiện có 179 di tích, trong đó có 27 di tích được xếp hạng cấp quốc gia, 42 di tích cấp tỉnh, thành phố. Phần lớn các di tích lịch sử, văn hóa ở đây đều ghi dấu những chiến công hiển hách của Hai Bà Trưng như cố đô Mê Linh ở Hạ Lôi (xã Mê Linh) nay có đền thờ Hai Bà Trưng, hay các di tích thờ tướng lĩnh của Hai Bà như đình Bạch Trữ thờ Cống Sơn, đền Đông Cao thờ bà Hồ Đề, đền Văn Lôi thờ Lũ Lũy, đình Phú Mỹ thờ vợ chồng tướng Hùng Bảo, đình Bồng Mạc và Yên Mạc thờ hai nữ tướng Ả Nang, Ả Nương...       

Ngoài hệ thống đình, đền, chùa, miếu phần lớn thờ nhân thần gắn với các sự kiện lịch sử đấu tranh giải phóng dân tộc, tại Mê Linh còn có di chỉ khảo cổ học Thành Dền (xã Tự Lập) được phát hiện năm 1970 với diện tích khoảng 2,5ha. Di chỉ này mang những giá trị lịch sử quý báu thời kỳ tiền Hùng Vương. Các hiện vật được khai quật cho thấy đây từng là một trung tâm đúc đồng quan trọng. Bên cạnh đó, Mê Linh cũng từng là căn cứ địa của các phong trào yêu nước, vừa là an toàn khu, nơi sơ tán các cơ quan Đảng, Nhà nước, vừa là nơi diễn ra các chiến dịch, các trận đánh quan trọng.

Nhắc đến Mê Linh, du khách trong và ngoài nước còn nhớ đến hình ảnh của một vùng trồng hoa rộng lớn, một trong những “vựa hoa” nổi tiếng của Thủ đô. Các làng nghề trồng hoa ở xã Mê Linh, Đại Thịnh ngày càng khẳng định uy tín, mang thương hiệu không kém vùng trồng hoa Đà Lạt. Cùng với đó, các làng nghề trồng rau an toàn, làm bánh đa nem hay đan lát... đã góp phần tích cực trong việc phát triển kinh tế - xã hội của địa phương nói chung và ngành Du lịch của huyện nói riêng.

Tạo sức hút bằng sản phẩm đặc trưng

Với mục tiêu đưa du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, góp phần vào sự phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, Mê Linh đang đẩy mạnh thực hiện Đề án phát triển du lịch huyện Mê Linh giai đoạn 2019 - 2020, định hướng đến năm 2030. Bí thư Huyện ủy Mê Linh Đỗ Đình Hồng cho biết: Trên cơ sở nền tảng văn hóa đặc sắc, Mê Linh xác định du lịch văn hóa là một trong những sản phẩm du lịch đặc thù của huyện. Song song với việc xây dựng sản phẩm du lịch, huyện cũng triển khai Đề án quy hoạch bảo tồn, trùng tu, tôn tạo di tích lịch sử - văn hóa - cách mạng trên địa bàn giai đoạn 2012 - 2020, tầm nhìn đến năm 2030. Nhờ vậy, dù bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 nhưng năm 2020 Mê Linh vẫn đón khoảng 70 nghìn lượt khách tham quan đền Hai Bà Trưng và gần 6 nghìn lượt khách đến Khu du lịch đồi 79 Mùa xuân.

Cùng với công tác bảo tồn, tôn tạo di tích, Mê Linh còn phối hợp với các đơn vị viễn thông như VNPT Hà Nội, Viettel triển khai lắp đặt hệ thống wifi miễn phí tại các điểm du lịch. Anh Nguyễn Viết Mạnh, du khách đến từ quận Bắc Từ Liêm chia sẻ: “Đã lâu rồi mới quay lại Mê Linh, tôi khá bất ngờ khi thấy nơi đây thay đổi rất nhiều, hiện đại và sạch đẹp hơn. Đặc biệt, tôi có thể truy cập mạng wifi miễn phí tại các điểm tham quan để tương tác với bạn bè cũng như tìm kiếm thông tin về các điểm đến”.

Theo Trưởng phòng Văn hóa - Thông tin huyện Mê Linh Đặng Văn Cường, xác định việc xây dựng Di tích quốc gia đặc biệt đền Hai Bà Trưng là điểm đến hấp dẫn, là sản phẩm du lịch văn hóa mang tính đặc trưng của Mê Linh, huyện đã triển khai lắp đặt bảng tương tác hướng dẫn du lịch, tổ chức các lớp tập huấn trống hội “Tiếng trống Mê Linh” nhằm phát huy giá trị Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia Lễ hội đền Hai Bà Trưng, vừa góp phần giáo dục truyền thống cho người dân, vừa lan tỏa những giá trị quý báu của di sản đến du khách, qua đó đẩy mạnh phát triển sản phẩm du lịch tâm linh trên địa bàn huyện trong thời gian tới.