Vệ tinh Mỹ đã lao xuống Thái Bình Dương

Tà u con thoi Discovery đưa vệ tinh Nghiên cứu Tầng thượng quyển ra ngoà i và o ngà y 14/9/1991. Ảnh: NASA.

NASA thông báo rằng vệ tinh Nghiên cứu Tầng thượng quyển (UARS) rơi và o khoảng 5h sáng nay theo giử GMT (12h theo giử Việt Nam) và  lao vử phía Thái Bình Dương.

"Trung tâm Chỉ huy các chiến dịch không gian tại căn cứ không quân Vandenberg tại bang California thông báo vệ tinh UARS lao xuyên qua bầu không khí ở phía trên Thái Binh Dương. Thời gian vệ tinh rơi và  nơi các mảnh vỡ của nó lao xuống vẫn chưa được xác định một cách chính xác", BBC dẫn thông báo của NASA.

Một số tin trên mạng xã hội Twitter cho hay, nhiửu mảnh vỡ của UARS rơi xuống phía tây Canada. Nhưng giới chức Canada và  NASA chưa xác nhận thông tin nà y.

Các quan chức NASA tin rằng phần lớn vệ tinh có khối lượng 6 tấn sẽ bốc cháy trong quá trình cọ xát với không khí, song mô hình trên máy tính cho thấy khoảng 26 mảnh - với tổng khối lượng lên tới 500 kg - sẽ không cháy hết. Chúng sẽ lao xuống một khu vực có chiửu rộng từ 400 tới 500 km. Do các đại dương bao phủ 70% bử mặt địa cầu, khả năng chúng rơi xuống nước được dự đoán từ trước.

"Bạn hãy nhớ rằng các mảnh vỡ có kích thước nhử dù vệ tinh to như xe buýt. Nếu chúng rơi xuống đại dương thì điửu đó có nghĩa là  chúng ta khó có thể tìm thấy chúng", Stephen Cole, người phát ngôn của NASA, nói.

Trong vòng nử­a tháng qua NASA liên tục đính chính thời gian và  địa điểm rơi của UARS. Ban đầu họ thông báo vệ tinh nhân tạo sẽ rơi và o cuối tháng 9 hoặc đầu tháng 10. Ngà y 17/9, NASA tuyên bố UARS sẽ rơi xuống một địa điểm bất kử³ trong khu vực giữa 57 vĩ độ Bắc và  57 vĩ độ Nam của đường xích đạo và o ngà y 24/9. Việt Nam nằm trong khu vực nà y.

Tới ngà y 22/9, NASA nói vệ tinh sẽ rơi và o ngà y 23/9, sớm hơn so với tính toán của họ do vệ tinh tăng tốc trong quá trình rơi. Nguyên nhân là  lượng tia cực tím từ mặt trời tăng. Khi lượng tia cực tím tăng, bầu khí quyển trái đất sẽ giãn nở khiến lực hút của trái đất đối với vệ tinh tăng. Vì thế UARS rơi nhanh hơn. Song dự đoán ấy không trở thà nh hiện thực trong ngà y 23/9. Cuối cùng NASA cho rằng UARS rơi và o sáng nay và  các mảnh vỡ có thể lao xuống Canada và  châu Phi.

Dự đoán thời gian và  địa điểm rơi của rác vũ trụ là  việc khó bởi rất nhiửu yếu tố tác động tới quá trình rơi của chúng - như sự giãn nở của bầu không khí, hình dạng của rác, hướng rơi, áp suất khí quyển, các cơn gió. NASA từng tuyên bố họ có thể xác định chính xác địa điểm rơi của UARS khoảng hai giử trước khi nó tiến và o bầu khí quyển, song họ chưa thực hiện được việc nà y.

The New York Times cho biết, cái chết thực sự của UARS đã trở thà nh đử tà i nóng hổi của cả giới truyửn thông và  cộng đồng mạng trong những ngà y qua. Hầu như mọi hãng thông tấn lớn đửu dự đoán thời gian và  vị trí mà  những mảnh vỡ của UARS sẽ rơi. Trên trang Facebook, mọi người liên kết các câu chuyện với nhau và  đưa ra suy nghĩ của họ, như Có lẽ tôi nên đội mũ cứng hay Chúng ta nên quan tâm tới vụ rơi nà y không nhỉ?.

Trên trang MSNBC.com, khoảng 5.000 độc giả đưa ra dự đoán của họ trong một cuộc khảo sát ý kiến vử UARS. 10% độc giả cảm thấy nhẹ nhõm vì nó không lao xuống khu vực Bắc Mử¹, 34% cảm thấy tiếc vì không có cơ hội xem mà n pháo hoa trên trời do các mảnh vỡ của vệ tinh bốc cháy khi lao xuống. Tuy nhiên, có tới 44% người tham gia khảo sát tử ra lo lắng cho những khu vực ngoà i Bắc Mử¹.

Nicholas L. Johnson, một chuyện gia vử rác vũ trụ của NASA, cho hay, khả năng các mảnh vỡ rơi trúng một người bất kử³ trên thế giới là  một phần nghìn tỷ.

Rabbi Carroll, một cư dân mạng tại Mử¹, cho rằng sự kín tiếng của NASA trong vụ rơi vệ tinh là  một biện pháp đúng đắn trong quản lý thảm họa. Tôi nghĩ NASA biết chính xác địa điểm và  thời gian mà  vệ tinh sẽ rơi xuống. Nhưng nếu họ công bố thông tin, hà ng nghìn kẻ ngốc sẽ lao tới chỗ mà  vệ tinh rơi và  chử một mảnh nà o đó rơi chúng. Sau đó luật sư của họ có thể kiện NASA", Carroll bình luận.