Emagzine

Kỳ cuối: Xây dựng “bộ lọc tư tưởng” và chiếm lĩnh trận địa cơ sở

Sơn Dương • 12/10/2026 17:36

Đấu tranh phản bác dư luận tiêu cực tại cơ sở tuyệt đối không thể dừng lại ở các biện pháp cấm đoán thụ động, mà phải bằng chiến lược định hướng và thuyết phục chủ động. Giải pháp căn cơ mang tính quyết định là thiết lập “bộ lọc tư tưởng” kiên cố cho mỗi công dân, phát huy vai trò “người gác cổng” của đội ngũ đảng viên tại nơi cư trú, đồng thời nâng cao năng lực chủ động chiếm lĩnh không gian thông tin của chính quyền - biến từng góc quán vỉa hè thành pháo đài văn hóa vững chắc.

Đấu tranh phản bác dư luận tiêu cực tại cơ sở tuyệt đối không thể dừng lại ở các biện pháp cấm đoán thụ động, mà phải bằng chiến lược định hướng và thuyết phục chủ động. Giải pháp căn cơ mang tính quyết định là thiết lập “bộ lọc tư tưởng” kiên cố cho mỗi công dân, phát huy vai trò “người gác cổng” của đội ngũ đảng viên tại nơi cư trú, đồng thời nâng cao năng lực chủ động chiếm lĩnh không gian thông tin của chính quyền - biến từng góc quán vỉa hè thành pháo đài văn hóa vững chắc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng.

Giải pháp hàng đầu bắt đầu từ chính mỗi người dân khi tham gia các không gian công cộng. Mỗi công dân cần tự trang bị ý thức trách nhiệm và tư duy phản biện tỉnh táo. Khi tiếp nhận thông tin nhạy cảm tại quán nước, cần thực hiện nghiêm túc nguyên tắc “3 Không”: Không vội tin - Không cổ xúy - Không phát tán.

Trước bất kỳ thông tin giật gân hay những câu chuyện thêu dệt mang tính định hướng tiêu cực nào, người dân cần rèn luyện thói quen tự đặt ra các câu hỏi kiểm chứng sắc bén: Ai là người đưa ra thông tin này? Nguồn gốc thông tin xuất phát từ đâu? Động cơ của người phát tán là gì? Thông tin này phục vụ lợi ích của ai? Sự tỉnh táo tâm lý là lá chắn đầu tiên giúp cộng đồng không rơi vào cái bẫy định hướng của các lực lượng thù địch.

Thay vì thái độ thụ động gật đầu phụ họa hoặc vô tình tiếp tay truyền tải tin đồn, người dân cần dũng cảm, thẳng thắn thể hiện quan điểm không đồng tình khi phát hiện có đối tượng cố tình bôi nhọ chế độ, hoặc khéo léo chuyển hướng câu chuyện sang các chủ đề lao động, sản xuất, văn hóa, thể thao lành mạnh. Sự im lặng hay thờ ơ của đám đông chính là mảnh đất dung dưỡng cho cái xấu và sự dối trá lan rộng. Nâng cao bản lĩnh công dân chính là biến mỗi người dân thành một “màng lọc tự nhiên”, ngăn chặn sự lan truyền của độc tố tư tưởng ngay từ khi nó mới xuất hiện.

Cần phát huy tối đa vai trò tiên phong của đội ngũ cán bộ, đảng viên sinh hoạt theo Quy định số 213-QĐ/TW tại nơi cư trú, cựu chiến binh và người có uy tín. Khi tham gia sinh hoạt đời thường tại các quán vỉa hè, mỗi đảng viên không được “mũ ni che tai” mà phải là một tuyên truyền viên tích cực. Khi lắng nghe những ý kiến lệch lạc hay luồng tin xấu độc, người đảng viên phải sử dụng lập luận sắc bén, khách quan, dựa trên tình hình thực tế địa phương và đường lối của Đảng để giải thích, định hướng lại tư tưởng cho quần chúng. Một lời giải thích chân thành, thấu tình đạt lý của một bác cựu chiến binh hay một cán bộ hưu trí ngay tại bàn trà vỉa hè thường đem lại giá trị thuyết phục và lan tỏa cao hơn nhiều so với những bài giảng mang tính lý luận trên bục giảng.

Bên cạnh đó, lực lượng công an và chính quyền cơ sở cần chủ động vận động, phối hợp và ký cam kết với các chủ quán trà đá, cà phê vỉa hè. Đây là lực lượng bám trụ địa bàn, nắm rõ nhất mọi di biến động và các luồng dư luận tại chỗ. Khi được tập huấn, hướng dẫn kỹ năng nhận diện thông tin xấu độc, các chủ quán sẽ trở thành những “hạt nhân an ninh”, kịp thời thông báo cho lực lượng chức năng khi xuất hiện các đối tượng lạ mặt có biểu hiện tụ tập kích động, gây mất an ninh trật tự.

Bảo vệ nền tảng tư tưởng không có nghĩa là né tránh các vấn đề gai góc. Các cơ quan chức năng của Đảng và Nhà nước phải không ngừng đổi mới tư duy truyền thông, chủ động cung cấp thông tin chính thống một cách nhanh chóng, chính xác và minh bạch. Khi xảy ra các vụ việc phức tạp, nhạy cảm trên địa bàn, địa phương cần kịp thời tổ chức họp báo hoặc phát ngôn chính thức để cung cấp dữ liệu minh bạch cho báo chí và người dân. Dòng thông tin minh bạch xuất hiện sớm chính là “liều vắc-xin” hiệu quả nhất để triệt tiêu mọi tin đồn thất thiệt từ khi mới manh nha.

Song song đó, các cơ quan báo chí chính thống cần đa dạng hóa các sản phẩm truyền thông hiện đại: đẩy mạnh sản xuất các dạng video ngắn, đồ họa infographic trực quan, dễ hiểu, dễ ghi nhớ để người dân có thể đọc, xem và chia sẻ ngay trên điện thoại thông minh trong lúc ngồi uống nước. Các thông tin chính luận cần được chuyển ngữ sang dạng ngôn ngữ bình dân, dễ tiếp thu, giúp người dân bình thường cũng có thể nắm bắt được tinh thần cốt lõi của đường lối, chính sách.

Tại khu vực nông thôn, cần phát huy tối đa hiệu quả của hệ thống loa truyền thanh cơ sở thế hệ mới, biên tập các bản tin ngắn gọn, tập trung giải đáp trực tiếp những vướng mắc pháp lý sát sườn về đất đai, đền bù giải phóng mặt bằng, bảo hiểm và chính sách an sinh. Việc hiện đại hóa các kênh truyền thông cơ sở sẽ đảm bảo thông tin chính thống luôn đi trước một bước, chủ động định hướng dư luận trước khi tin đồn vỉa hè có cơ hội phát tán.

Mô hình “phường kiểu mẫu về trật tự, văn minh đô thị” tại 3 phường Hoàn Kiếm, Cửa Nam và Ba Đình: Các chủ quán trà đá, cà phê hoặc kinh doanh được tập huấn kỹ năng nhận diện đối tượng nghi vấn và được cung cấp mã QR dán tại bàn. Người dân uống trà đá, cà phê… có thể quét mã QR để đọc các bản tin chính thống của phường, Thành phố, xem hướng dẫn thủ tục hành chính, nhằm đè bẹp các luồng tin đồn thất thiệt.

Mô hình “Loa truyền thanh thông minh thế hệ mới” tại Phú Thọ: Tích hợp phát bản tin ngắn 3-5 phút vào các khung giờ người dân tụ tập đông tại các quán nước đầu làng, tập trung giải đáp các chính sách đền bù, bảo hiểm, an sinh xã hội cụ thể.

Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng tuyệt nhiên không chỉ dừng lại ở những lý thuyết hàn lâm, mà gắn liền với việc giữ gìn sự bình yên, văn minh trong từng nếp sống, từng lời nói giao tiếp hằng ngày. Dưới bóng mát cây đa làng quê hay giữa lòng đô thị nhộn nhịp, mỗi góc quán trà đá, cà phê cần được trả lại đúng giá trị nguyên bản: nơi sẻ chia tình làng nghĩa xóm, thắt chặt nghĩa đồng bào và lan tỏa những năng lượng tích cực. Khi mỗi người dân tự trang bị cho mình một “bộ lọc tư tưởng” sắc bén với nguyên tắc “3 Không”, khi mỗi đảng viên thực sự là một “người gác cổng” kiên trung ngay tại nơi cư trú, chúng ta sẽ kết thành bức tường thành lòng dân kiên cố. Đó chính là tiền đề vững chắc nhất để giữ vững ổn định chính trị, đưa đất nước tự tin bước vào kỷ nguyên vươn mình phồn vinh, hùng cường và hạnh phúc./.

Thực hiện: Sơn Dương

12/10/2026 17:36