Người Hà Nội thanh lịch, văn minh

Trưng bày tài liệu “Hà Nội và những Cửa Ô”:Kể câu chuyện lịch sử các Cửa Ô Thăng Long - Hà Nội

Quỳnh Chi • 06/09/2024 18:15

Hướng tới Kỷ niệm 70 năm Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 - 10/10/2024), UBND thành phố Hà Nội sẽ tổ chức trưng bày tài liệu lưu trữ với chủ đề “Hà Nội và những Cửa Ô”. Trưng bày dự kiến diễn ra tại Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long – Hà Nội (19C, quận Hoàn Kiếm) ngày 9/10/2024.

Theo Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Lê Hồng Sơn, trưng bày tài liệu lưu trữ “Hà Nội và những Cửa Ô” nhằm thực hiện có hiệu quả Chỉ thị số 05/CT-TTg năm 2007 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường bảo vệ và phát huy giá trị tài liệu lưu trữ. Thông qua câu chuyện lịch sử của các Cửa Ô Thăng Long - Hà Nội giới thiệu về những bước thay đổi, phát triển của Thủ đô với nhiều giai đoạn lịch sử khác nhau (từ thế kỷ XIX đến ngày nay).

thu-do-1-.jpg
Sáng 10/10/1954, các cánh quân của Quân đội nhân dân Việt Nam từ các cửa ô tiến vào tiếp quản Thủ đô được giải phóng trong rừng cờ hoa đón chào của 20 vạn người dân Hà Nội. (Ảnh TTXVN).

Bên cạnh đó, cuộc trưng bày giới thiệu về lịch sử các Cửa Ô của Hà Nội: Thời điểm xuất hiện tên gọi Cửa Ô; số lượng và tên gọi các Cửa Ô qua các thời kỳ lịch sử; công năng của các Cửa Ô và những câu chuyện về đời sống, hoạt động kinh tế của người Hà Nội xung quanh những Cửa Ô. Thông qua hình ảnh tư liệu và bản đồ Hà Nội cuối thế kỷ 19 – giữa thế kỷ 20 giới thiệu sự biến đổi của những Cửa Ô gắn liền với những thay đổi về quy hoạch không gian của Thủ đô.

Giới thiệu tài liệu, hình ảnh về việc ký kết và quá trình đấu tranh chống phá thi hành hiệp định Giơ-ne-vơ, công tác tiếp quản Thủ đô năm 1954 nhằm tuyên truyền, giới thiệu về chiến công hào hùng của Đảng bộ, quân và dân Hà Nội đến với công chúng hiểu rõ hơn về sự chuẩn bị chu đáo, bài bản, khoa học của Trung ương Đảng, quân và dân Thủ đô trong việc đấu tranh yêu cầu thực dân Pháp thi hành Hiệp định Giơ-ne-vơ, phản ánh thành quả Tiếp quản Hà Nội đã làm phá sản âm mưu của Thực dân Pháp và bè lũ tay sai của một Thủ đô đổ nát, hoang tàn và kiệt quệ...

Bên cạnh đó, từ những dấu tích của các Cửa Ô xưa chứng kiến những sự đổi mới, phát triển của Thủ đô Hà Nội theo những dấu mốc thời gian từ sau khi tiếp quản năm 1954 đến hiện nay xứng tầm với vị thế là Thủ đô, trái tim của cả nước, trung tâm đầu não chính trị - hành chính quốc gia, trung tâm lớn về văn hóa, khoa học, giáo dục, kinh tế và hội nhập quốc tế.

“Hà Nội và những Cửa Ô” là cuộc trưng bày gồm các tài liệu: Nghị định, Quyết định, Báo cáo, hình ảnh đang được bảo quản tại Trung tâm Lưu trữ lịch sử Thành phố, Trung tâm Lưu trữ Quốc gia I, Trung tâm Lưu trữ Quốc gia III, Thông tấn xã Việt Nam... Sự kiện do UBND thành phố Hà Nội chủ trì, Sở Nội vụ thành phố Hà Nội và Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội là đơn vị thực hiện”, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Lê Hồng Sơn, thông tin thêm.

Trải qua biến động của lịch sử, các cuộc chiến tranh đã xóa đi nhiều dấu tích cửa ô của kinh thành Thăng Long xưa. Tuy nhiên, 5 cửa ô cho đến nay vẫn hiện hữu, trở thành tên địa danh, phố phường của Thủ đô Hà Nội. Ngày nay Hà Nội vẫn còn giữ được một cửa ô duy nhất, đó là Ô Quan Chưởng (5 cửa ô tại Hà Nội bao gồm: Đống Mác, Cầu Dền, Cầu Giấy, Chợ Dừa và Ô Quan Chưởng). Người Hà Nội luôn tự hào với câu ca dao: “Long Thành bao quản nắng mưa/Cửa Ô Quan Chưởng bây giờ còn đây”. Ô Quan Chưởng nay vẫn hiên ngang tựa neo cùng các bước phát triển của Hà Nội, để bảo chứng lớp lớp thế hệ hôm nay, tiếp bước âm hưởng chiến thắng hào hùng, bảo vệ và xây dựng Thủ đô xứng tầm là trái tim của cả nước.

Gắn với Ngày Giải phóng Thủ đô Hà Nội, 8 giờ ngày 10/10/1954, các đơn vị quân đội nhân dân Việt Nam anh hùng từ các cửa ô tiến vào tiếp quản Hà Nội trong cờ hoa đón chào của hàng vạn người dân Thủ đô. Trong ca khúc “Tiến về Hà Nội”, nhạc sỹ Văn Cao đã viết: “Trùng trùng quân đi như sóng, lớp lớp đoàn quân tiến về…Năm cửa ô đón mừng đoàn quân tiến về, như đài hoa đón mừng nở năm cánh đào chảy dòng sương sớm long lanh”.

Theo Kế hoạch tổ chức trưng bày tài liệu lưu trữ với chủ đề “Hà Nội và những Cửa Ô” vừa được UBND Thành phố ban hành, UBND Thành phố Hà Nội giao Sở Nội vụ chịu trách nhiệm làm đầu mối phối hợp với các đơn vị triển và trực tiếp chủ trì thực hiện xây dựng nội dung, nghiên cứu, lựa chọn, sưu tầm tài liệu, tư liệu liên quan đến chủ đề 2 và chủ đề 3 của trưng bày; bàn giao file tài liệu để Trung tâm Bảo tồn di sản Thăng Long - Hà Nội thiết kế, thi công trưng bày, bao gồm tài liệu, hình ảnh, nội dung (text) và chú thích của các tài liệu.

o-quanchuong-3.jpg
Ô Quan Chưởng có từ thời thành Thăng Long xưa...(Ảnh tư liệu).
o-quan-chuong-nay.jpg
...và Ô Quan Chưởng vẫn hiện hữu đến ngày nay.

UBND Thành phố Hà Nội giao Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội chịu trách nhiệm làm đầu mối chủ trì, phối hợp với các đơn vị triển khai thực hiện các thủ tục phê duyệt tổ chức trưng bày, đồng thời xây dựng bố cục tổng thể, liên kết các chủ đề của trưng bày thành một nội dung thống nhất; trên cơ sở tư liệu, nội dung của Trung tâm Lưu trữ Quốc gia I và Sở Nội vụ thành phố Hà Nội cung cấp, chủ động điều chỉnh, bổ sung tài liệu phù hợp với nội dung các chủ đề của trưng bày. Xin ý kiến tư vấn từ chuyên gia, hiệu đính, dịch nội dung, chú thích tài liệu trưng bày.

Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội thực hiện thiết kế, thi công trưng bày, sản xuất ấn phẩm truyền thông (sách, video) theo nội dung kịch bản, thuyết minh trưng bày. Ngày 10/9, Sở Nội vụ và Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội hoàn thành nội dung, thiết kế mỹ thuật, các phần việc liên quan đến trưng bày. Ngày 28/9 tổ chức in ấn, thi công trưng bày tại Hoàng thành Thăng Long./.

Bài liên quan
(0) Bình luận
  • Hà Nội triển khai 10 mô hình xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh
    Sáng 21/10, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTT&DL) Hà Nội tổ chức Hội nghị phát động hưởng ứng thực hiện Quy tắc ứng xử, xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh năm 2026 và phát động Cuộc thi trực tuyến “Văn hóa từ mỗi hành động”.
  • Phát động thực hiện quy tắc ứng xử, xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh
    Nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW và Nghị quyết số 02-NQ/TW của Bộ Chính trị, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội tổ chức Hội nghị phát động hưởng ứng thực hiện Quy tắc ứng xử, xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh năm 2026.
  • Vinh danh 34 tác phẩm báo chí về Phát triển Văn hóa và xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh năm 2026
    Sáng 15/10, tại Cung Văn hóa Lao động Hữu nghị Việt Xô (Hà Nội), Thành ủy Hà Nội tổ chức Lễ trao Giải Báo chí về Phát triển văn hóa và xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh lần thứ IX - năm 2026. Sự kiện đánh dấu bước phát triển mới trong việc huy động sức mạnh truyền thông nhằm bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa Thăng Long - Hà Nội trong thời kỳ đổi mới.
  • Nghệ nhân Ưu tú Nguyễn Tấn Phát: Hành trình sáng tạo, làm mới sơn mài truyền thống
    Từ những bức tranh sơn mài trên mặt phẳng đến các tác phẩm tạo hình, Nghệ nhân Ưu tú Nguyễn Tấn Phát (phường Sơn Tây, TP Hà Nội) đã lựa chọn một hướng đi riêng với chất liệu truyền thống. Quá trình học tập, thực hành và tìm tòi thiết kế, anh không chỉ khai thác những đặc trưng vốn có của sơn mài mà còn thử nghiệm cách làm mới, đưa chất liệu sơn mài đến gần hơn với không gian đương đại, bồi đắp hình ảnh sáng tạo của con người Thủ đô.
  • Lễ trao Giải Báo chí lần thứ IX: Lan tỏa giá trị văn hóa Thăng Long – Hà Nội qua những tác phẩm báo chí chất lượng
    Ngày 15/10/2026, tại Cung Văn hóa Lao động Hữu nghị Việt Xô, Thành ủy Hà Nội tổ chức Lễ trao Giải Báo chí về phát triển văn hóa và xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh lần thứ IX – năm 2026. Với 244 tác phẩm của 40 cơ quan, đơn vị báo chí tham dự, Giải tiếp tục ghi nhận những nỗ lực sáng tạo của đội ngũ người làm báo trong phản ánh chiều sâu văn hóa Thăng Long – Hà Nội, nhận diện những vấn đề đặt ra trong thực tiễn và lan tỏa các giá trị văn hóa, con người Thủ đô.
  • Hà Nội biểu dương 10 phụ nữ Thủ đô tiêu biểu năm 2026
    10 gương phụ nữ Thủ đô tiêu biểu đều là những tấm gương sáng, được tôn vinh trong Lễ kỷ niệm 96 năm thành lập Hội Liên hiệp phụ nữ Việt Nam, để ghi nhận những đóng góp xuất sắc trên các lĩnh vực của đời sống xã hội.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Hà Nội: Đổi mới, nâng cao vai trò hương ước, quy ước trong thực hiện nếp sống văn minh
    Công tác xây dựng, rà soát và thực hiện hương ước, quy ước tại cộng đồng dân cư trên địa bàn Thủ đô đang bước vào giai đoạn chuyển biến mạnh mẽ, hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng đời sống văn hóa cơ sở. Nhằm kiện toàn hệ thống quản lý, hướng dẫn các địa phương tháo gỡ vướng mắc sau khi sắp xếp lại thôn và tổ dân phố, các cơ quan chức năng thành phố Hà Nội đã và đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp trọng tâm cho những tháng cuối năm cùng tầm nhìn chiến lược cho chặng đường tiếp theo.
  • Điện ảnh Hà Nội: Từ di sản ký ức đến chiến lược công nghiệp văn hóa
    Hà Nội không chỉ là trung tâm trong dòng chảy văn hóa và nghệ thuật Việt Nam hiện đại, mà còn là nơi khai sinh và nuôi dưỡng những bước đi đầu tiên của nền điện ảnh dân tộc. Từ những thước phim đầu tiên như Kim Vân Kiều (1923) – được quay tại Hà Nội đến các tác phẩm mang tính biểu tượng của Điện ảnh Cách mạng như Sao tháng Tám, Em bé Hà Nội hay Hà Nội mùa đông năm 1946, điện ảnh Thủ đô luôn gánh vác sức nặng của ký ức lịch sử, của bản sắc văn hóa và tinh thần Tràng An thanh lịch, hào hoa, anh hùng. Trong b
  • Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026 từ ngày 13-29/11: Xây dựng hệ sinh thái sáng tạo đô thị
    Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội năm 2026 dự kiến sẽ diễn ra từ ngày 13 đến 29/11 với chủ đề “Thăng Long Kẻ Nghệ”, định hướng phát triển kinh tế sáng tạo, công nghiệp văn hóa và các mô hình vận hành bền vững cho đô thị.
  • [Podcast] Nghị quyết số 19/2026/NQ- HĐND thực hiện điểm c, khoản 5, Điều 22 Luật Thủ đô
    Thực hiện điểm c khoản 5 Điều 22 Luật Thủ đô năm 2026, tại Kỳ họp thứ Ba, HĐND TP Hà Nội Khóa XVII đã thông qua Nghị quyết số 19/2026/NQ-HĐND quy định trường hợp, thẩm quyền, trình tự, thủ tục thực hiện dự án đầu tư khẩn cấp, lệnh xây dựng công trình khẩn cấp trên địa bàn thành phố.
  • Triển lãm Quốc tế Thực phẩm và Đồ uống tại Hà Nội mở không gian kết nối hệ sinh thái ngành F&B
    Triển lãm Quốc tế chuyên ngành Thực phẩm và Đồ uống tại Hà Nội - Vietfood & Beverage - Propack Vietnam 2026 sẽ diễn ra từ ngày 04 đến ngày 07/11/2026 tại Trung tâm Triển lãm Quốc tế Hà Nội (ICE), số 91 Trần Hưng Đạo, phường Cửa Nam, Hà Nội.
Đừng bỏ lỡ
  • Âm hưởng văn hóa truyền thống trong “Âm nhạc cuối tuần” chiều 25/10
    Có những giai điệu gợi về Hà Nội bằng nỗi nhớ dịu dàng, có những thanh âm đưa người nghe trở lại với không khí hội hè và những giá trị văn hóa truyền thống. Trong chương trình “Âm nhạc cuối tuần” lúc 17h ngày 25/10 tại Nhà Bát Giác - Vườn hoa Lý Thái Tổ, NSƯT Quyền Văn Minh cùng các nghệ sĩ Bình Minh Jazz Club sẽ kết nối những sắc thái ấy với tinh thần phóng khoáng của Jazz, tạo nên một cuộc hẹn âm nhạc giàu cảm xúc giữa lòng Thủ đô.
  • Lễ hội Đả Ngư 2026 - nét đẹp văn hóa đặc trưng của người Hà Nội
    Sáng 24/10, Ban tổ chức lễ hội đền Và (phường Sơn Tây, TP Hà Nội) long trọng tổ chức Lễ hội Đả Ngư rằm tháng 9 năm Bính Ngọ 2026 (tức ngày 15 tháng 9 âm lịch). Trước đó, chiều ngày 23/10, nhà đền đã làm lễ Phong triều.
  • [Video] Khẳng định giá trị nghệ thuật sân khấu trong dòng chảy công nghiệp văn hóa Thủ đô
    Trải qua 10 ngày hoạt động nghệ thuật sôi nổi, tối 23/10, tại Rạp Đại Nam (89 phố Huế, Hà Nội), Liên hoan Sân khấu Hà Nội mở rộng năm 2026 đã khép lại với Lễ bế mạc và trao giải. Liên hoan là sự kiện trong chuỗi hoạt động kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô, do UBND Thành phố Hà Nội chỉ đạo, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội phối hợp với Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam tổ chức.
  • Phường Xuân Đỉnh: Đưa nhà văn hóa thành nơi trao truyền và kết nối giá trị văn hóa, con người Hà Nội
    Sáng 24/10, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội phối hợp với UBND phường Xuân Đỉnh (Hà Nội) ra mắt mô hình điểm thiết chế văn hóa - khu thể thao tại Nhà văn hóa Tổ dân phố Xuân La 2. Sự kiện có sự tham dự của đại diện lãnh đạo UBND TP. Hà Nội, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội.
  • Giọng hát hay Tây Hồ năm 2026: Lan tỏa tình yêu âm nhạc, bồi đắp giá trị văn hóa cộng đồng
    Ngày 23-10, UBND phường Tây Hồ (Hà Nội) tổ chức Vòng chung khảo Cuộc thi Giọng hát hay Tây Hồ năm 2026, với sự tham gia của 30 thí sinh xuất sắc được lựa chọn từ 100 thí sinh dự vòng sơ khảo. Cuộc thi không chỉ tạo sân chơi nghệ thuật lành mạnh, bổ ích mà còn góp phần phát hiện những giọng ca triển vọng, lan tỏa tình yêu âm nhạc và thúc đẩy phong trào văn hóa, văn nghệ trong Nhân dân, hướng tới kỷ niệm Ngày Văn hóa Việt Nam 24-11.
  • [Podcast] Truyện ngắn: Bên triền núi (Kỳ 2)
    Đường quanh núi thoai thoải, dài như sợi chỉ vô tận. Ở giữa sợi chỉ có một nhánh rẽ, dẫn đến một ngôi nhà thong dong bên triền. Chiếc xe đen bóng đi ngang qua rồi phanh gấp. Xe khựng lại, bước xuống là tôi, một cô gái với chiếc váy màu xanh, bình thường như mọi cô gái khác.
  • Phường Giảng Võ ra mắt “Nhà văn hóa số” nâng cao đời sống tinh thần người dân
    Ngày 23/10, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội phối hợp với UBND phường Giảng Võ ra mắt mô hình điểm thiết chế văn hóa - khu thể thao tại nhà văn hóa số thuộc tổ dân phố số 4, phường Giảng Võ. Sự kiện góp phần nâng cao chất lượng sinh hoạt cộng đồng, hỗ trợ người dân tiếp cận các tiện ích số.
  • Khơi dậy niềm tự hào dân tộc qua Cuộc thi tìm hiểu lịch sử và bản sắc văn hóa Việt Nam
    Cuộc thi tìm hiểu về lịch sử, truyền thống và bản sắc văn hóa Việt Nam được tổ chức nhằm tuyên truyền sâu rộng về truyền thống lịch sử vẻ vang cũng như những giá trị văn hóa đặc sắc của dân tộc. Đây cũng là hoạt động thiết thực hưởng ứng kỷ niệm 80 năm Ngày Văn hóa Việt Nam và Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất.
  • Liên hoan Thư pháp Việt Nam “Hồn Việt qua nét bút”
    31 tác phẩm thư pháp được chọn lọc từ nhiều tác giả được trưng bày tại di tích Cơ Mật Viện (Kinh thành Huế) trong Liên hoan Thư pháp Việt Nam.
  • [Video] "Người con gái Hà thành" tỏa sáng tại Liên hoan Sân khấu Hà Nội mở rộng năm 2026
    Tham gia Liên hoan Sân khấu Hà Nội mở rộng năm 2026 với chủ đề “Hội tụ các giá trị sân khấu, lan tỏa sức sáng tạo nghệ thuật của Thủ đô”, sáng 22/10 tại rạp Đại Nam, Nhà hát Cải lương Hà Nội đã biểu diễn vở cải lương "Người con gái Hà thành". Tác phẩm sân khấu chinh phục khán giả bởi khai thác một lát cắt lịch sử hào hùng của Hà Nội, qua đó khắc họa hình tượng người phụ nữ Thủ đô trong những năm tháng kháng chiến.
Trưng bày tài liệu “Hà Nội và những Cửa Ô”: Kể câu chuyện lịch sử các Cửa Ô Thăng Long - Hà Nội
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO