Người Hà Nội thanh lịch, văn minh

Trưng bày tài liệu “Hà Nội và những Cửa Ô”:Kể câu chuyện lịch sử các Cửa Ô Thăng Long - Hà Nội

Quỳnh Chi • 06/09/2024 18:15

Hướng tới Kỷ niệm 70 năm Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 - 10/10/2024), UBND thành phố Hà Nội sẽ tổ chức trưng bày tài liệu lưu trữ với chủ đề “Hà Nội và những Cửa Ô”. Trưng bày dự kiến diễn ra tại Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long – Hà Nội (19C, quận Hoàn Kiếm) ngày 9/10/2024.

Theo Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Lê Hồng Sơn, trưng bày tài liệu lưu trữ “Hà Nội và những Cửa Ô” nhằm thực hiện có hiệu quả Chỉ thị số 05/CT-TTg năm 2007 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường bảo vệ và phát huy giá trị tài liệu lưu trữ. Thông qua câu chuyện lịch sử của các Cửa Ô Thăng Long - Hà Nội giới thiệu về những bước thay đổi, phát triển của Thủ đô với nhiều giai đoạn lịch sử khác nhau (từ thế kỷ XIX đến ngày nay).

thu-do-1-.jpg
Sáng 10/10/1954, các cánh quân của Quân đội nhân dân Việt Nam từ các cửa ô tiến vào tiếp quản Thủ đô được giải phóng trong rừng cờ hoa đón chào của 20 vạn người dân Hà Nội. (Ảnh TTXVN).

Bên cạnh đó, cuộc trưng bày giới thiệu về lịch sử các Cửa Ô của Hà Nội: Thời điểm xuất hiện tên gọi Cửa Ô; số lượng và tên gọi các Cửa Ô qua các thời kỳ lịch sử; công năng của các Cửa Ô và những câu chuyện về đời sống, hoạt động kinh tế của người Hà Nội xung quanh những Cửa Ô. Thông qua hình ảnh tư liệu và bản đồ Hà Nội cuối thế kỷ 19 – giữa thế kỷ 20 giới thiệu sự biến đổi của những Cửa Ô gắn liền với những thay đổi về quy hoạch không gian của Thủ đô.

Giới thiệu tài liệu, hình ảnh về việc ký kết và quá trình đấu tranh chống phá thi hành hiệp định Giơ-ne-vơ, công tác tiếp quản Thủ đô năm 1954 nhằm tuyên truyền, giới thiệu về chiến công hào hùng của Đảng bộ, quân và dân Hà Nội đến với công chúng hiểu rõ hơn về sự chuẩn bị chu đáo, bài bản, khoa học của Trung ương Đảng, quân và dân Thủ đô trong việc đấu tranh yêu cầu thực dân Pháp thi hành Hiệp định Giơ-ne-vơ, phản ánh thành quả Tiếp quản Hà Nội đã làm phá sản âm mưu của Thực dân Pháp và bè lũ tay sai của một Thủ đô đổ nát, hoang tàn và kiệt quệ...

Bên cạnh đó, từ những dấu tích của các Cửa Ô xưa chứng kiến những sự đổi mới, phát triển của Thủ đô Hà Nội theo những dấu mốc thời gian từ sau khi tiếp quản năm 1954 đến hiện nay xứng tầm với vị thế là Thủ đô, trái tim của cả nước, trung tâm đầu não chính trị - hành chính quốc gia, trung tâm lớn về văn hóa, khoa học, giáo dục, kinh tế và hội nhập quốc tế.

“Hà Nội và những Cửa Ô” là cuộc trưng bày gồm các tài liệu: Nghị định, Quyết định, Báo cáo, hình ảnh đang được bảo quản tại Trung tâm Lưu trữ lịch sử Thành phố, Trung tâm Lưu trữ Quốc gia I, Trung tâm Lưu trữ Quốc gia III, Thông tấn xã Việt Nam... Sự kiện do UBND thành phố Hà Nội chủ trì, Sở Nội vụ thành phố Hà Nội và Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội là đơn vị thực hiện”, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Lê Hồng Sơn, thông tin thêm.

Trải qua biến động của lịch sử, các cuộc chiến tranh đã xóa đi nhiều dấu tích cửa ô của kinh thành Thăng Long xưa. Tuy nhiên, 5 cửa ô cho đến nay vẫn hiện hữu, trở thành tên địa danh, phố phường của Thủ đô Hà Nội. Ngày nay Hà Nội vẫn còn giữ được một cửa ô duy nhất, đó là Ô Quan Chưởng (5 cửa ô tại Hà Nội bao gồm: Đống Mác, Cầu Dền, Cầu Giấy, Chợ Dừa và Ô Quan Chưởng). Người Hà Nội luôn tự hào với câu ca dao: “Long Thành bao quản nắng mưa/Cửa Ô Quan Chưởng bây giờ còn đây”. Ô Quan Chưởng nay vẫn hiên ngang tựa neo cùng các bước phát triển của Hà Nội, để bảo chứng lớp lớp thế hệ hôm nay, tiếp bước âm hưởng chiến thắng hào hùng, bảo vệ và xây dựng Thủ đô xứng tầm là trái tim của cả nước.

Gắn với Ngày Giải phóng Thủ đô Hà Nội, 8 giờ ngày 10/10/1954, các đơn vị quân đội nhân dân Việt Nam anh hùng từ các cửa ô tiến vào tiếp quản Hà Nội trong cờ hoa đón chào của hàng vạn người dân Thủ đô. Trong ca khúc “Tiến về Hà Nội”, nhạc sỹ Văn Cao đã viết: “Trùng trùng quân đi như sóng, lớp lớp đoàn quân tiến về…Năm cửa ô đón mừng đoàn quân tiến về, như đài hoa đón mừng nở năm cánh đào chảy dòng sương sớm long lanh”.

Theo Kế hoạch tổ chức trưng bày tài liệu lưu trữ với chủ đề “Hà Nội và những Cửa Ô” vừa được UBND Thành phố ban hành, UBND Thành phố Hà Nội giao Sở Nội vụ chịu trách nhiệm làm đầu mối phối hợp với các đơn vị triển và trực tiếp chủ trì thực hiện xây dựng nội dung, nghiên cứu, lựa chọn, sưu tầm tài liệu, tư liệu liên quan đến chủ đề 2 và chủ đề 3 của trưng bày; bàn giao file tài liệu để Trung tâm Bảo tồn di sản Thăng Long - Hà Nội thiết kế, thi công trưng bày, bao gồm tài liệu, hình ảnh, nội dung (text) và chú thích của các tài liệu.

o-quanchuong-3.jpg
Ô Quan Chưởng có từ thời thành Thăng Long xưa...(Ảnh tư liệu).
o-quan-chuong-nay.jpg
...và Ô Quan Chưởng vẫn hiện hữu đến ngày nay.

UBND Thành phố Hà Nội giao Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội chịu trách nhiệm làm đầu mối chủ trì, phối hợp với các đơn vị triển khai thực hiện các thủ tục phê duyệt tổ chức trưng bày, đồng thời xây dựng bố cục tổng thể, liên kết các chủ đề của trưng bày thành một nội dung thống nhất; trên cơ sở tư liệu, nội dung của Trung tâm Lưu trữ Quốc gia I và Sở Nội vụ thành phố Hà Nội cung cấp, chủ động điều chỉnh, bổ sung tài liệu phù hợp với nội dung các chủ đề của trưng bày. Xin ý kiến tư vấn từ chuyên gia, hiệu đính, dịch nội dung, chú thích tài liệu trưng bày.

Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội thực hiện thiết kế, thi công trưng bày, sản xuất ấn phẩm truyền thông (sách, video) theo nội dung kịch bản, thuyết minh trưng bày. Ngày 10/9, Sở Nội vụ và Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội hoàn thành nội dung, thiết kế mỹ thuật, các phần việc liên quan đến trưng bày. Ngày 28/9 tổ chức in ấn, thi công trưng bày tại Hoàng thành Thăng Long./.

Bài liên quan
(0) Bình luận
  • Vinh danh 34 tác phẩm báo chí về Phát triển Văn hóa và xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh năm 2026
    Sáng 15/10, tại Cung Văn hóa Lao động Hữu nghị Việt Xô (Hà Nội), Thành ủy Hà Nội tổ chức Lễ trao Giải Báo chí về Phát triển văn hóa và xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh lần thứ IX - năm 2026. Sự kiện đánh dấu bước phát triển mới trong việc huy động sức mạnh truyền thông nhằm bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa Thăng Long - Hà Nội trong thời kỳ đổi mới.
  • Nghệ nhân Ưu tú Nguyễn Tấn Phát: Hành trình sáng tạo, làm mới sơn mài truyền thống
    Từ những bức tranh sơn mài trên mặt phẳng đến các tác phẩm tạo hình, Nghệ nhân Ưu tú Nguyễn Tấn Phát (phường Sơn Tây, TP Hà Nội) đã lựa chọn một hướng đi riêng với chất liệu truyền thống. Quá trình học tập, thực hành và tìm tòi thiết kế, anh không chỉ khai thác những đặc trưng vốn có của sơn mài mà còn thử nghiệm cách làm mới, đưa chất liệu sơn mài đến gần hơn với không gian đương đại, bồi đắp hình ảnh sáng tạo của con người Thủ đô.
  • Lễ trao Giải Báo chí lần thứ IX: Lan tỏa giá trị văn hóa Thăng Long – Hà Nội qua những tác phẩm báo chí chất lượng
    Ngày 15/10/2026, tại Cung Văn hóa Lao động Hữu nghị Việt Xô, Thành ủy Hà Nội tổ chức Lễ trao Giải Báo chí về phát triển văn hóa và xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh lần thứ IX – năm 2026. Với 244 tác phẩm của 40 cơ quan, đơn vị báo chí tham dự, Giải tiếp tục ghi nhận những nỗ lực sáng tạo của đội ngũ người làm báo trong phản ánh chiều sâu văn hóa Thăng Long – Hà Nội, nhận diện những vấn đề đặt ra trong thực tiễn và lan tỏa các giá trị văn hóa, con người Thủ đô.
  • Hà Nội biểu dương 10 phụ nữ Thủ đô tiêu biểu năm 2026
    10 gương phụ nữ Thủ đô tiêu biểu đều là những tấm gương sáng, được tôn vinh trong Lễ kỷ niệm 96 năm thành lập Hội Liên hiệp phụ nữ Việt Nam, để ghi nhận những đóng góp xuất sắc trên các lĩnh vực của đời sống xã hội.
  • Hà Nội tuyên dương tập thể, cá nhân trong phong trào “Bình dân học vụ số”
    Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng vừa quyết định tặng Bằng khen cho 18 tập thể và 19 cá nhân xuất sắc trong triển khai phong trào “Bình dân học vụ số” năm 2026. Các tập thể và cá nhân được khen thưởng bao gồm nhiều sở, ngành, đơn vị truyền thông cùng chính quyền và cán bộ tại các phường, xã trên địa bàn Thủ đô.
  • 9 gương mặt xuất sắc nhận danh hiệu "Công dân Thủ đô ưu tú" năm 2026
    Danh hiệu "Công dân Thủ đô ưu tú" năm 2026 vinh danh 9 cá nhân xuất sắc đại diện cho nhiều lĩnh vực, từ tri thức, nghệ thuật, lao động sản xuất đến an ninh trật tự. Bằng tài năng, sự tận tụy và tinh thần trách nhiệm thầm lặng, họ không chỉ đóng góp to lớn cho sự phát triển của thành phố mà còn giữ gìn bản sắc văn hóa ngàn năm. Những câu chuyện cống hiến đầy cảm xúc này chính là nguồn cảm hứng lan tỏa tình yêu và lòng tự hào về Thủ đô Hà Nội.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Cải lương trong không gian nghệ thuật cộng đồng bên hồ Hoàn Kiếm
    Tối 18/10, tại sân khấu Nhà Bát Giác bên hồ Hoàn Kiếm, chương trình “Âm nhạc cộng đồng” do Nhà hát Cải lương Hà Nội thực hiện mang đến một không gian nghệ thuật giàu màu sắc với các tiết mục tân cổ, ca cổ, hát xẩm và múa. Từ những giai điệu về quê hương, Hà Nội đến những câu chuyện lịch sử được kể bằng ngôn ngữ sân khấu, chương trình góp phần đưa những giá trị truyền thống đến gần hơn với công chúng trong không gian mở.
  • "Lời của Tre": Kể chuyện văn hóa Việt bằng ngôn ngữ sân khấu đương đại
    Ngày 17/10, tại Hà Nội, Liên đoàn Xiếc Việt Nam trình diễn vở “Lời của Tre”, một trong 15 tác phẩm tiêu biểu tham gia Liên hoan Sân khấu Hà Nội mở rộng năm 2026. Lấy hình tượng cây tre - biểu tượng của bản lĩnh, sự bền bỉ và sức sống dân tộc làm trung tâm, vở diễn kết hợp nghệ thuật xiếc, hình thể, âm nhạc và công nghệ sân khấu hiện đại, góp phần chuyển tải những giá trị văn hóa truyền thống Việt Nam bằng ngôn ngữ nghệ thuật đương đại.
  • Festival Bảo tồn Phát triển làng nghề toàn cầu: Kết nối để phát huy giá trị văn hóa
    Nhằm tôn vinh nét đẹp văn hóa truyền thống và tạo đà bứt phá cho ngành chế tác thủ công, Thành phố Hà Nội phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường sắp tổ chức Lễ hội Bảo tồn và Phát triển làng nghề toàn cầu lần thứ nhất. Sự kiện quy tụ khoảng 200 đại biểu quốc tế đến từ 40 đến 50 quốc gia và vùng lãnh thổ trên khắp năm châu lục.
  • [Podcast] Nghị quyết số 20/2026/NQ- HĐND thực hiện Khoản 2, Điều 14 Luật Thủ đô
    Thực hiện Khoản 2 Điều 14 Luật Thủ đô, tại Kỳ họp thứ Ba, HĐND TP Hà Nội Khóa XVII đã thông qua Nghị quyết số 20/2026/NQ-HĐND quy định về việc áp dụng biện pháp yêu cầu ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước đối với công trình, cơ sở sản xuất, kinh doanh trên địa bàn thành phố Hà Nội.
  • Mẹ tôi
    Năm ấy, anh trai tôi vừa tròn mười tám tuổi thì lên đường nhập ngũ. Anh mặc quân phục khoác ba lô lên đường vào Nam với nụ cười hồn nhiên của tuổi trẻ và lời hẹn sẽ trở về trong ngày chiến thắng. Không ai ngờ buổi tiễn đưa hôm ấy lại là lần cuối cùng mẹ tôi được nhìn thấy anh. Chỉ một năm sau, anh hy sinh tại Quảng Trị. Từ đó, trong lòng mẹ có một khoảng trống không gì khỏa lấp nổi.
Đừng bỏ lỡ
  • Tuân thủ nghiêm quy định pháp luật khi đưa phim Việt Nam ra quốc tế
    Cục Điện ảnh ban hành Công văn số 2064/ĐA-PBP yêu cầu các cơ sở sản xuất và nhà làm phim nghiêm túc tuân thủ quy định pháp luật, bảo đảm phải có Giấy phép phân loại phim hoặc Quyết định phát sóng trước khi gửi tác phẩm tham dự các sự kiện điện ảnh quốc tế. Bên cạnh đó các cơ sở cần chủ động kế hoạch thủ tục và công bố giải thưởng trung thực.
  • Concert quốc gia “Tự hào là người Việt Nam 2026” sắp diễn ra tại tỉnh Thái Nguyên
    Vào lúc 20h ngày 1/11/2026, tại Sân vận động Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên sẽ diễn ra Concert quốc gia “Tự hào là người Việt Nam 2026” với chủ đề “Nối vòng tay lớn”. Qua ngôn ngữ âm nhạc và nghệ thuật biểu diễn, chương trình góp phần lan tỏa các giả trị lịch sử và tinh thần đại đoàn kết dân tộc.
  • Thành lập Hội đồng cấp Nhà nước xét tặng danh hiệu "Nghệ nhân Nhân dân" và "Nghệ nhân Ưu tú"
    Chính phủ vừa ban hành Quyết định số 1998/QĐ-TTg do Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà ký ngày 16/10/2026, chính thức thành lập Hội đồng cấp Nhà nước xét tặng danh hiệu "Nghệ nhân Nhân dân" và "Nghệ nhân Ưu tú" trong lĩnh vực di sản văn hóa phi vật thể lần thứ Tư.
  • Ngành triển lãm và sự kiện góp phần kết nối văn hóa với du lịch, sáng tạo và thị trường
    Tuần lễ Tổ chức Sự kiện và Triển lãm Việt Nam 2026 (VEEW 2026) mở ra không gian giao thương, giới thiệu công nghệ và tăng cường hợp tác giữa các doanh nghiệp, hướng tới nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành sự kiện trong nước.
  • Cuộc gặp gỡ thú vị giữa nhiều sắc thái âm nhạc bên hồ Gươm
    Từ nhịp jazz ngẫu hứng của Charlie Parker, Miles Davis đến những ca khúc Việt Nam quen thuộc như "Tóc mây", "Hoa sữa", "Hãy yêu nhau đi", chương trình "Âm nhạc cuối tuần" diễn ra vào lúc 17h ngày 18/10 tại Nhà Bát Giác - Vườn hoa Lý Thái Tổ hứa hẹn mở ra cuộc gặp gỡ thú vị giữa nhiều sắc thái âm nhạc, mà ở đó những giai điệu trong nước và quốc tế sẽ hòa quyện giữa không gian phố phường, góp thêm một điểm hẹn nghệ thuật cho đời sống văn hóa cộng đồng.
  • Hà Nội tạo nền tảng pháp lý để phát triển đô thị theo mô hình TOD
    Với mục tiêu tăng trưởng 2 con số, phát triển Thủ đô Văn hiến – Văn minh – Hiện đại – Hạnh phúc trong thời kỳ mới; triển khai cơ chế đặc thù Luật Thủ đô 2026 có hiệu lực từ ngày 1/7, HĐND Thành phố Hà Nội đã ban hành Nghị quyết số 66/2026/NQ-HĐND. Đây là văn bản có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, tạo cơ sở pháp lý thống nhất cho công tác cải tạo, chỉnh trang, tái thiết đô thị và phát triển đô thị theo mô hình TOD.
  • [Podcast] Truyện ngắn: Bên triền núi (Kỳ 1)
    Đường quanh núi thoai thoải, dài như sợi chỉ vô tận. Ở giữa sợi chỉ có một nhánh rẽ, dẫn đến một ngôi nhà thong dong bên triền. Chiếc xe đen bóng đi ngang qua rồi phanh gấp. Xe khựng lại, bước xuống là tôi, một cô gái với chiếc váy màu xanh, bình thường như mọi cô gái khác...
  • “Gặp em cô gái Việt Nam” - Bản tình ca tôn vinh vẻ đẹp người phụ nữ Việt Nam
    Ra mắt nhân dịp 20/10, ca khúc “Gặp em cô gái Việt Nam” của nhạc sĩ Nguyễn Thành Trung như một lời tri ân đầy ý nghĩa dành cho những người mẹ, người phụ nữ Việt Nam - những người bằng tình yêu thương, sự bền bỉ và những hy sinh thầm lặng đã vun đắp hạnh phúc gia đình, góp phần làm nên vẻ đẹp của quê hương, đất nước.
  • Khi di sản văn hoá trở thành nguồn lực phát triển Thủ đô
    Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 7/1/2026 của Bộ Chính trị xác định văn hóa là nền tảng, nguồn lực nội sinh quan trọng và động lực thúc đẩy phát triển nhanh, bền vững đất nước. Từ thực tiễn các hoạt động văn hóa sôi động tại Hà Nội trong tháng 10/2026, có thể thấy việc kết nối di sản với du lịch và công nghiệp sáng tạo đang mở ra hướng đi mới, góp phần chuyển hóa những giá trị văn hóa thành nguồn lực phát triển kinh tế.
  • Dự thảo Nghị định sửa đổi quy định về nghệ thuật biểu diễn có nhiều điểm mới
    Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đang lấy ý kiến về Dự thảo Nghị định sửa đổi quy định về nghệ thuật biểu diễn đang thu hút sự chú ý khi đề xuất bãi bỏ hàng loạt thủ tục cấp phép. Thay vì phải chờ văn bản chấp thuận như trước, các đơn vị tổ chức biểu diễn, thi người đẹp hay liên hoan nghệ thuật sẽ chuyển sang cơ chế thông báo và chịu sự giám sát hậu kiểm từ chính quyền địa phương. Thay đổi này hứa hẹn cởi bỏ rào cản hành chính, mở ra không gian sáng tạo chuyên nghiệp hơn.
Trưng bày tài liệu “Hà Nội và những Cửa Ô”: Kể câu chuyện lịch sử các Cửa Ô Thăng Long - Hà Nội
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO