Mùa hoa gạo Hà  Nội

VNN| 03/03/2009 15:35

Một năm có bốn mùa. Mỗi mùa có ba tháng. Mỗi tháng lại có một mùa hoa để người ta thương, người ta nhớ. Với tôi, tháng ba là  mùa hoa gạo. Hà  Nội đẹp hơn vì sắc đử rực của hoa gạo.

Cho dù có ai đó gọi hoa bằng cái tên rất đẹp - hoa mộc miên - thì tôi vẫn chỉ thích được gọi loà i hoa dân dã có mầu đử rực như lử­a cháy khôn nguôi, với những cánh hoa dầy dặn, gợi cảm như đôi môi người đà n bà  đang yêu, cũng bằng một cái tên giản dị, quê mùa đầy chất ẩm thực- hoa gạo. 

Hay bởi tuổi thơ, nhà  tôi ở gác hai của một căn nhà  nằm trên con phố cũ nhìn ra đửn Ngọc Sơn, cầu Thê Húc và  hồ Gươm. Trước cử­a dẫn và o đửn có những cây gạo lớn. Tôi biết đến bông gạo lần đầu tiên, ấy là  khi một chiửu, trời mùa hè đang nóng hầm hập chợt nổi giông. Những bông gạo trắng trước cử­a đửn bỗng bay rợp, khiến cho bầu trời chỉ mù mịt những đám bông nhẹ và  trắng tinh như vô hình.

Mẹ chỉ cho tôi: Bông gạo đấy con ạ. Bông của nó tốt lắm, là m gối rất êm mà  lại mát, thấm mồ hôi! Tôi kinh ngạc. Là m sao mà  loại hoa đử thẫm, mập mạp, dân dã nhường kia lại dâng hiến cho đời thứ bông trắng trong, thanh khiết nhẹ nhà ng nhường kia. Hoa vắt kiệt sức mình, hay đấy là  tâm hồn hoa đã được thanh lọc, để chỉ mang đến cho đời những giấc ngủ, giấc mơ bình yên và  dịu êm?

Từ ban - công nhìn ra phía đửn, chỉ cần thấy một và i bông gạo bắt đầu bung nở, bay nhè nhẹ trên không trung, là  tôi lén mẹ chạy ra đửn Ngọc Sơn, đuổi theo nhặt những bông gạo trắng xốp như len, giữa có một cái hạt nhử và  đen như hạt đỗ đen, lăn tròn trên mặt đất như có chân, rồi chạy thật nhanh vử nhà  trước bữa cơm chiửu dọn ra.

Cả nhà  tôi quây quần quanh mâm cơm trong cơn mưa sầm sập, và  không khí oi nồng. Bữa cơm dạo đó chỉ rặt một loại gạo tồn kho, hạt gạo rời rạc, có khi còn thoảng mùi mốc. Thức ăn nhiửu khi chỉ có bát canh mồng tơi rau đay nấu suông, một chút tép rang, lạc rang hoặc và i bìa đậu rán, cùng đĩa cà  muối sổi chấm với nước mắm dầm ớt rõ cay, hôm nà o tươi lắm mới có chút thịt rim mặn hoặc cá rán.

Mùa hoa gạo Hà  Nội

Hoa gạo trước cổng đửn Ngọc Sơn

Vậy mà  chúng tôi ăn thấy rất ngon. Vậy mà  đứa trẻ là  tôi vẫn có một cảm giác hạnh phúc ấm áp khó tả, dù mẹ tôi có khi suốt bữa cứ ca cẩm vì mua phải loại gạo mốc chẳng có chút nhựa nà o. Rồi như vô tình, mẹ kể cho chúng tôi nghe bữa cơm của thợ gặt ngà y mùa ra sao. Ấy là  mẹ kể lại theo lời của bà  ngoại, tức cụ ngoại tôi, chứ mẹ cũng là  dân thà nh phố, sống ở thà nh phố từ nhử có ở quê ngà y nà o đâu.

Vậy mà  mẹ kể hấp dẫn lắm. Bát cơm của thợ gặt ấy à . Cơm gạo mới thơm phức, cứ vun gọi là  đầy có ngọn, như cái đấu ấy. Thức ăn chỉ có tép rang, dưa muối. Vậy mà  ăn một loáng là  sạch trơn!.  Mẹ kể, còn chúng tôi vừa ăn vừa mắt tròn mắt dẹt nghe, lạ lẫm như chuyện ngà y xử­a ngà y xưa..., dù chẳng hiểu "cái đấu" là  cái gì. Rồi mâm cơm của chúng tôi cũng sạch trơn tự lúc nà o. Hay mẹ tôi muốn các con được ngon miệng hơn, quên đi cái thứ gạo rời rạc thường gọi là  gạo mậu dịch...

Nhưng có những thứ của thời xưa ấy, giử có tiửn cũng rất khó tìm ra. Như cái gối bằng bông gạo chẳng hạn. Hoá ra, hằng đêm tôi vẫn gối đầu lên cái gối nho nhử nhồi bông gạo mà  mẹ mua ở đâu không rõ. Chiếc gối êm ái, mát rượi, đôi chỗ vẫn lợn cợn những hạt bông ở giữa, nhử như hạt đỗ đen. Hằng đêm, tôi gối đầu lên chiếc gối, gối đầu lên tình thương của mẹ, mê mải đọc câu truyện cổ tích có ba mẹ con con Gạo và  thằng Nhࠝ chạy trốn bọn phìa, bọn tạo trong rừng sâu...

Còn nhử, tôi đã hiểu sự gử­i gắm khát khao có gạo ăn, có nhà  ở của con người, của nhà  văn. Аâu biết, đó còn là  khát khao của cả dân tộc  mình. Nhưng giử lớn lên, sao không còn thấy hoa gạo cháy đử trời nữa? Nhà  cũ của cha mẹ tôi cũng không còn ai ở. Không biết mỗi khi trời giông gió, bông gạo có còn bay trắng xóa cả mắt người nữa không... 

Nghe tôi kể vử tuổi thơ, anh mỉm cười nhìn tôi như đứa em gái nhử: Anh sẽ đưa em đi tìm hoa gạo. Tôi nhớ, dạo đó là  tháng ba, tháng của mùa hoa gạo, mùa trảy hội chùa Hương. à”i chao, dọc con đường từ suối Yến và o, miên man là  hà ng cây gạo. Hoa gạo nở đử trời.

Những bông hoa như những ngọn nến lớn lập lòe trên cây. Hoa soi cho con người trên đoạn hà nh trình gập gửnh đến với cử­a Phật, với Mẫu Thượng ngà n, trên con đường hướng con người tới cái thiện... Hay hoa soi cho con người nhìn lại chính tâm hồn mình, rọi cả và o những góc u uẩn nhất, nơi những muộn phiửn, thất vọng, những buồn đau xưa cũ đang dần quên?

Mùa hoa gạo Hà  Nội

Nguồn: Vietnamcayda.com

Sự ám ảnh và  si mê hoa gạo của tôi cũng trở thà nh nỗi ám ảnh trong anh, khi anh bảo: Anh và  em thi nhau xem ai phát hiện được hoa gạo trước nhé. Có những chuyến đi, bất ngử, cây hoa gạo hiện ra trước mắt tôi như tiửn định. Có cây, thân gốc sù sì như một người đà n bà  từng trải, bản lĩnh và  vững chãi. Có cây lại mảnh mai  như một thiếu nữ mộng mơ, đang thuở dậy thì. Nhưng dù là  đà n bà  hay trinh nữ, những cánh hoa gạo đửu dầy dặn, đầy sinh khí, đửu cháy đử, mãnh liệt một tình yêu với trời đất, với sông núi, cử cây. Hay với chính nhân gian? 

Lại có những chuyến đi mửi mắt mà  chẳng gặp, dù chỉ một cánh hoa. Nhưng bù lại, mới thấy non sông như lụa là , như gấm vóc. Bù lại, mới thấy được biết bao thân phận khổ đau mà  mỗi cuộc đời họ như mỗi trang sách hay và  bí ẩn mà  tôi còn phải đọc, chiêm nghiệm, để hiểu và  học. Mới thấy thế gian là  dâu bể nhưng sự sống và  được sống trong đời vẫn là  thú vị, thiêng liêng, là  hấp dẫn.

Mới hay, khi cái tình trai gái, cái tình của người nam, người nữ, được xẻ chia với núi sông, với cuộc đời rộng lớn, lại tri kỷ như rễ cây hoa gạo bám chặt và o đất mẹ. Cảm ơn hoa gạo, cảm ơn loà i hoa dân dã, dung dị với những nắm bông nhử trắng tinh nhẹ như hơi thở, lại mang đến cho tôi nhiửu đến thế, già u có đến thế và  nặng nợ đến thế. Cả con tim biết đập rộn rà ng vì tình yêu, biết đập vì nghĩa đời rộng lớn. Cả tầm nghĩ và  mắt nhìn xa hơn...

Năm tháng cứ rộng dà i theo đời người. Cái khao khát có gạo, có nhà  trong câu chuyện cổ tích thơ bé ngà y xử­a ngà y xưa... tôi từng mải mê đọc, giử đã thà nh hiện thực. Аâu đâu cũng có thể bắt gặp những ngôi biệt thự, những căn nhà  khang trang, những chung cư hiện đại. Tôi cũng đã có một ngôi nhà  riêng, rộng rãi, đẹp đẽ hơn rất nhiửu  căn nhà  nhử của mẹ cha. Bữa cơm hà ng ngà y chỉ một loại gạo dẻo thơm, ngon ngọt như ngọc ngà  của trời đất.

Vậy nhưng sao lòng người lại bất an? Không ai đi ngược được thời gian. Khi đã có gạo, có nhà , giử người ta lại mê mải đọc "cổ tích" thời hiện đại với ước ao: Bao giử xã hội hết tham nhũng, không còn chuyện chồng giết vợ, con giết cha, không còn chuyện thầy cô xúc phạm, bạo hà nh học sinh đến chết, không còn chuyện hà ng vạn trẻ em thất học... Hoá ra, hạnh phúc hay sự bình yên trong lòng người chỉ thật sự trọn vẹn khi đặt trong hạnh phúc và  sự bình yên của đất nước.

(0) Bình luận
  • Đình làng Văn Uyên - Nơi lưu giữ hồn cốt văn hóa và dấu ấn Đức Thánh Nguyễn Siêu
    Nằm bên dòng sông Hồng, đình làng Văn Uyên (nay thuộc xã Nam Phù, TP. Hà Nội) là nơi nhân dân địa phương thờ Đức Thánh Nguyễn Siêu làm Thành hoàng làng. Trải qua nhiều thế hệ, ngôi đình không chỉ là không gian sinh hoạt tín ngưỡng của cộng đồng dân cư mà còn lưu giữ nhiều giá trị lịch sử, văn hóa.
  • Bảo tàng Mỹ thuật ở giữa làng quê (huyện Ba Vì)
    Xứ Đoài là một vùng đất tối cổ - vùng địa văn hoá, địa thi hoạ - nơi mà con người có thể trải nghiệm đời mình trong hệ sinh thái tự nhiên của vùng đất, đi qua những truyền thuyết, cổ tích, để từ đó tạo nên tâm tính, giọng nói đặc trưng của con người xứ Đoài. Nắng và gió, núi và sông xứ Đoài đã gợi cảm hứng sáng tác cho một Tản Đà, một Quang Dũng và nhiều thi nhân, hoạ sĩ: từ Tô Ngọc Vân, Nguyễn Gia Trí đến Sĩ Tốt, Nguyễn Tiến Chung, Nguyễn Tư Nghiêm, Nguyễn Sáng... và những thế hệ văn nghệ sĩ sau này, ở họ đều có những sáng tác xuất sắc về xứ Đoài.
  • Bảo tàng Chiến sĩ cách mạng bị địch bắt tù đày (huyện Phú Xuyên)
    Đi khắp các vùng miền của Tổ quốc, những cựu tù binh Phú Quốc đã sưu tầm kỷ vật, di vật, tranh ảnh có liên quan đến các nhà tù trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược mà đồng đội và các ông đã trải qua. Hơn 20 năm kiếm tìm và góp nhặt, Bảo tàng Chiến sĩ cách mạng bị địch bắt tù đày, do chính những người cựu tù năm xưa thành lập là những minh chứng chân thực về một thời oanh liệt và hào hùng của dân tộc.
  • Bảo tàng Quê hương phong trào chiếc gậy Trường Sơn (huyệnỨng Hoà)
    Hoà Xá là một làng quê nằm sát bờ tả sông Đáy, thuộc vùng ven chiêm trũng Khu Cháy. Nơi đây sớm có phong trào cách mạng ngay từ những năm 1930, là hậu phương trung thành của cuộc kháng chiến chống Pháp. Trong công cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Hòa Xá được xem là quê hương của phong trào động viên thanh niên lên đường “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước” và câu chuyện huyền thoại “chiếc gậy Trường Sơn”.
  • Khu Cháy, Bảo tàng Khu Cháy - một địa chỉ đỏ về truyền thống đấu tranh cách mạng ở Ứng Hoà, Phú Xuyên
    “Khu Cháy” là thuật ngữ để nói về một khu du kích trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp gồm 22 xã ở phía nam huyện Ứng Hoà và tây huyện Phú Xuyên, Hà Nội.
  • Bảo tàng Tổng cục II (quận Hoàng Mai)
    Toạ lạc tại số 322 đường Lê Trọng Tấn, quận Hoàng Mai, Hà Nội trên khuôn viên rộng 3.500m2, gồm 2 tầng nhà và phần trưng bày ngoài trời, Bảo tàng Tổng cục II hiện lưu giữ 5.830 hiện vật, trong đó có nhiều hiện vật quý hiếm gắn liền với cuộc đời hoạt động của nhiều chiến sĩ tình báo xuất sắc của Quân đội nhân dân Việt Nam. Với chức năng phục vụ công tác nghiên cứu, tham quan học tập, giáo dục truyền thống, Bảo tàng Tổng cục II chính thức được Bộ Văn hoá - Thông tin công nhận nằm trong hệ thống các bảo tàng cấp 2 toàn quân.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Festival Thăng Long - Hà Nội 2026: Thúc đẩy sáng tạo nghệ thuật trên nền tảng văn hoá truyền thống
    Tiếp nối thành công của Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ I năm 2025, Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ II năm 2026 với chủ đề “Dòng chảy di sản - Heritage Flow” sẽ diễn ra từ ngày 11/9 đến ngày 20/9/2026 tại nhiều không gian văn hóa, di sản tiêu biểu của Thủ đô như: Hoàng thành Thăng Long, Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Bảo tàng Hà Nội, xã Bát Tràng và khu vực Tượng đài Cảm tử và Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục.
  • Trưng bày “Tâm son, chí thép”: Lan tỏa các giá trị cao đẹp về lực lượng Công an nhân dân Việt Nam
    Kỷ niệm 81 năm Cách mạng tháng Tám thành công (19/8/1945 - 19/8/2026) và Quốc khánh nước Cộng hòa XHCN Việt Nam (2/9/1945 - 2/9/2026), 81 năm Ngày truyền thống Công an nhân dân Việt Nam (19/8/1945 - 19/8/2026), Ban quản lý Di tích Nhà tù Hỏa Lò tổ chức trưng bày chuyên đề “Tâm son, chí thép” tại Di tích Nhà tù Hỏa Lò (phường Cửa Nam, TP Hà Nội).
  • Nhà thơ Nguyễn Thị Hồng Ngát: Quen mà lạ trong tự truyện cuộc đời “Đi theo một quầng sáng”
    Khi biết nhà thơ Nguyễn Thị Hồng Ngát đang lao tâm khổ tứ với những đêm thức giấc, những ngày miệt mài viết tự truyện cuộc đời mình, tôi thầm nghĩ trong thời kỳ công nghệ số lên ngôi, còn mấy ai muốn đọc một cuốn tự truyện dày gần 500 trang nữa dù tôi biết cuộc sống của chị cũng có nhiều khúc quanh, khúc rẽ mà không ít người tò mò muốn biết... Thế mà trái với ý nghĩ ban đầu, khi cầm trên tay cuốn tự truyện “Đi theo một quầng sáng” (NXB Văn hóa Dân tộc, 2026) của chị, tôi đã đọc say sưa, hào hứng, thậm chí đọc miệt mài quên cả thời gian. Chỉ hai ngày, tôi đã “ngốn” xong cả dòng chảy ký ức cuộc đời tác giả.
  • Tuyên truyền, phổ biến kiến thức, kỹ năng PCCC&CNCH cho lực lượng ANTT cơ sở và người dân địa bàn phường Phương Liệt
    Nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm và kỹ năng xử lý tình huống cháy, nổ tại địa bàn dân cư, ngày 20/8/2026, Đội CC&CNCH khu vực số 13 - Phòng Cảnh sát PCCC&CNCH, CATP Hà Nội đã phối hợp với các phòng, ban chức năng UBND phường và Công an phường Phương Liệt tổ chức buổi tuyên truyền, phổ biến kiến thức pháp luật và hướng dẫn kỹ năng an toàn PCCC&CNCH.
  • Nhà tập thể cửa ga
    Đó là một ngôi biệt thự ba tầng, kiến trúc kiểu Neoclassical (Tân cổ điển Pháp), được xây dựng từ cuối thế kỷ XIX tới đầu thế kỷ XX, tọa trên con phố mang tên Boulevard Gambetta (thời Pháp xâm lược). Bao quanh biệt thự là hệ thống tường rào kiên cố chắn khu dân nghèo, lưa thưa những mái nhà lúp xúp.
Đừng bỏ lỡ
  • Khát vọng mùa hè
    Mùa hè, cũng đến từ một nơi xa, nhưng chẳng bao giờ chung đường với mùa xuân, mùa thu hay đông giá rét. Mùa hè đến từ những k ức thanh xuân nồng nàn, hồ hởi của mỗi con người chúng ta. Lạ thế chứ, sao ta đón bao mùa hè mà dường như vẫn chưa hề quen…
  • Lễ hội điện Huệ Nam: Giá trị văn hóa, tín ngưỡng hội tụ bên dòng sông Hương
    Lễ hội điện Huệ Nam tháng 7 Âm lịch năm 2026 chính thức khai hội tại điện Huệ Nam (điện Hòn Chén), đình làng Hải Cát và Điện thờ Thánh Mẫu (TP Huế).
  • [Podcast] Quà sáng của người Hà Nội
    Khi những tia nắng đầu tiên lấp lánh trên mặt hồ, cũng là lúc phố phường thức giấc bằng những âm thanh rất đỗi thân quen. Tiếng chổi tre của người công nhân vệ sinh, tiếng xe đạp chở hàng len qua từng con phố nhỏ, tiếng gọi nhau í ới của những người bán hàng rong... Và xen giữa những thanh âm ấy là mùi thơm quyến rũ của những món quà sáng đang lan tỏa từ các gánh hàng, quán nhỏ ven đường.
  • “Từ mùa thu độc lập” - Giai điệu của lòng yêu nước và niềm tự hào dân tộc
    Trong không khí phấn khởi, tự hào của những ngày tháng Tám lịch sử, hướng tới kỷ niệm 81 năm Cách mạng tháng Tám thành công và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, tối 19/8, tại Công viên Cầu Giấy, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội phối hợp với Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Cầu Giấy tổ chức chương trình nghệ thuật "Từ mùa thu độc lập".
  • Quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa Lễ hội điện Huệ Nam trong đời sống đương đại
    Các chuyên gia thảo luận, trao đổi “Quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể Lễ hội điện Huệ Nam trong đời sống đương đại” và hướng tới mục tiêu ghi danh vào Danh sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại theo Công ước UNESCO năm 2003.
  • Liên hoan Phim Quốc tế Hà Nội lần thứ VIII: Điện ảnh - Kết nối - Phát triển
    Liên hoan Phim Quốc tế Hà Nội lần thứ VIII (HANIFF VIII) là sự kiện văn hóa – điện ảnh mang tầm quốc tế được tổ chức định kỳ hai năm một lần tại Thủ đô Hà Nội. Với chủ đề xuyên suốt “Điện ảnh - Kết nối - Phát triển”, HANIFF VIII không chỉ tôn vinh các tác phẩm điện ảnh xuất sắc của Việt Nam và thế giới mà còn là nhịp cầu thúc đẩy giao lưu văn hóa, phát triển công nghiệp điện ảnh và quảng bá hình ảnh Thủ đô Hà Nội.
  • “Bệ phóng” cho Hà Nội tiến tới mô hình không gian đô thị đa tầng - đa lớp
    Luật Thủ đô 2026 đã thiết lập khuôn khổ pháp lý mới với nhiều cơ chế, chính sách đặc thù, phân quyền mạnh mẽ cho chính quyền Thành phố Hà Nội trong quản lý đầu tư, phát triển đô thị. Đặc biệt, Luật Thủ đô 2026 quy định về không gian tầm thấp để Hà Nội hiện thực hóa mục tiêu phát triển không gian đô thị đa tầng – đa lớp, vươn mình mạnh mẽ trong kỷ nguyên mới.
  • Hà Nội tổ chức nhiều hoạt động văn hóa nghệ thuật đặc sắc, hấp dẫn dịp 2/9
    Nhân kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám thành công (19/8/1945 - 19/8/2026) và Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945 - 2/9/2026), Thành phố Hà Nội tổ chức nhiều hoạt động văn hóa nghệ thuật đặc sắc, hấp dẫn, qua đó bồi đắp tình yêu Tổ quốc, lòng tự hào dân tộc... và góp phần đưa Hà Nội thành điểm đến uy tín của các sự kiện văn hóa, nghệ thuật của khu vực và thế giới.
  • Lan tỏa tinh thần văn hóa từ "trái tim” của Thủ đô
    Khi những giai điệu của tác phẩm “Có phải em mùa thu Hà Nội” vang lên trong không gian Nhà Bát Giác bên hồ Hoàn Kiếm, hình ảnh Thủ đô hiện lên qua âm nhạc với vẻ dịu dàng, sâu lắng mà vẫn đầy sức sống. Từ một ca khúc quen thuộc, chương trình “Âm nhạc cuối tuần” chiều 16/8 đã mở ra một cách cảm nhận khác về Hà Nội: một thành phố trân trọng ký ức, nâng niu di sản, đồng thời sẵn sàng đón nhận những thanh âm mới của đời sống đương đại.
  • Chùm thơ của tác giả Nguyễn Bích Hạnh
    Tạp chí Người Hà Nội xin trân trọng giới thiệu chùm thơ của tác giả Nguyễn Bích Hạnh.
Mùa hoa gạo Hà  Nội
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO