Kiểm toán cho rằng PVcomBank lỗ gần 500 tỷ đồng năm 2020

Thứ nhất, tại ngày 31/12/2020, PVcomBank chưa thực hiện phân loại nhóm nợ, trích lập dự phòng và thoái lãi dự thu đầy đủ đối với các khoản cho vay của khách hàng theo quy định hiện hành. Ngoại trừ các khoản cho vay được giữ nguyên nhóm nợ theo Đề án tái cơ cấu Ngân hàng giai đoạn 2016-2020 (Đề án tái cơ cấu) và các khoản cho vay được giữ nguyên nhóm nợ, thu hồi nợ, trích lập dự phòng thoái thu lãi thep phương án cơ cấu lại của PVcomBank đến năm 2030 (Phương án cơ cấu lại), số dự phòng rủi ro cho vay và lãi thoái thu cần ghi nhận bổ sung tại ngày 31/12/2020 lần lượt là 821.49 tỷ đồng và 1,215 tỷ đồng. Nếu Ngân hàng thực hiện theo đúng quy định thì trên Bảng cân đối kế toán hợp nhất tại ngày 31/12/2020, chỉ tiêu “Dự phòng rủi ro cho vay và ứng trước khách hàng” sẽ tăng lên 821.49 tỷ đồng, chỉ tiêu “Các khoản lãi, phí phải thu” và “Lợi nhuận chưa phân phối” sẽ giảm đi 1,215 tỷ đồng và 2,037 tỷ đồng, “Lợi nhuận trước thuế” sẽ giảm đi 541.189 tỷ đồng.

Thứ hai, tại ngày 31/12/2020, Ngân hàng chưa thực hiện phân loại nhóm nợ, trích lập dự phòng và thoái lãi dự thu đầy đủ đối với các khoản đầu tư vào trái phiếu doanh nghiệp chưa niêm yết theo quy định. Ngoại trừ các trái phiếu được giữ nguyên nhóm nợ theo Đề án tái cơ cấu và các trái phiếu giữ nguyên nhóm nợ, thu hồi nợ, trích lập dự phòng, thoái thu lãi theo Phương án cơ cấu lại, số dự phòng rủi ro chứng khoán kinh doanh, dự phòng rủi ro chứng khoán đầu tư và lãi thoái thu cần ghi nhận bổ sung tại ngày 31/12/2020 lần lượt là 25.76 tỷ đồng; 109.361 tỷ đồng và 27.213 tỷ đồng. Nếu Ngân hàng thực hiện theo đúng quy định thì chỉ tiêu “Dự phòng rủi ro chứng khoán kinh doanh” và “Dự phòng rủi ro chứng khoán đầu tư” sẽ tăng lên lần lượt 25.76 tỷ đồng và 109.361 tỷ đồng. “Các khoản lãi, phí phải thu” và “Lợi nhuận chưa phân phối” sẽ giảm đi lần lượt 27.213 tỷ đồng 162.334 tỷ đồng, “Lợi nhuận trước thuế” sẽ tăng lên 64.541 tỷ đồng.

Thứ 4, trong năm 2017, Ngân hàng ghi nhận một số khoản thu nhập từ bán một số khoản đầu tư chứng khoán vốn và khoản đầu tư dài hạn chưa thỏa mãn các điều kiện ghi nhận doanh thu theo chuẩn mực kế toán.

Trong năm 2020, ngân hàng đã thu hồi một khoản đầu tư dài hạn đã bán trên và hạch toán lãi phát sinh từ giao dịch này trong năm 2017 vào chi phí hoạt động khác. Nếu ngân hàng thực hiện đúng theo quy định thì tại ngày 31/12/2020, chỉ tiêu “ chứng khoán đầu tư sẵn sàng để bán và “ đầu tư dài hạn khác”, “ dự phòng giảm giá đầu tư dài hạn”, tăng lên lần lượt là 51.421 tỷ đồng, 11.5 tỷ đồng và 2.33 tỷ đồng. Chỉ tiêu “ các khoản phải thu” và “ lợi nhuận chưa phân phối” sẽ giảm đi tương ứng 160.102 tỷ đồng và 100.511 tỷ đồng. “ Lợi nhuận trước thuế” sẽ tăng lên 37.556 tỷ đồng.

Nếu hạch toán đúng theo các ý kiến trên, hợp nhất năm 2020, Pvcombank sẽ lỗ gần 493.6 tỷ đồng thay vì con số lãi trước thuế gần 76 tỷ đồng trên báo cáo.

Thứ năm, tại thuyết minh số 15.2 – các khoản phải thu, trong năm 2017  Ngân hàng thực hiện khoản đầu tư góp vốn mua cổ phần cho một đối tác theo phương án trả chậm (chia làm 3 đợt và đã gia hạn thanh toán đợt 2) tổng giá trị phải thu là 727.872 tỷ đồng. Tại thời điểm lập báo cáo tài chính, đối tác đã thanh toán 6 tỷ đồng và ngân hàng đã trích lập dự phòng nợ phải thu khó đòi theo thời gian quá hạn hợp đồng với số tiền 161 tỷ đồng.  Kiểm toán chưa thể xác định được khả năng thu hồi đầy đủ của các khoản phải thu này, do đó kiểm toán không thể xác định liệu có cần thiết phải điều chỉnh các số liệu này hay không.

Thứ sáu, trong năm 2019 ngân hàng nhận bàn giao tài sản đảm bảo để cấn nợ của một khoản trái phiếu doanh nghiệp chưa niêm yết với tổng giá trị tài sản đảm bảo được cấn trừ nợ là 736.68 tỷ đồng và ghi nhận thu nhập phát sinh từ giao dịch này là 240.204 tỷ đồng. Kiểm toán cũng chưa thể xác định được  giá trị lợi ích kinh tế sẽ thu được từ giao dịch này cũng như chưa thể khẳng định được việc ghi nhận thu nhập này có đảm bảo nguyên tắc thận trọng theo quy định không.

 Nguồn: BCTC kiểm toán năm 2020 của PVcombank

Nguồn: BCTC kiểm toán 2020 của PVcombank

 Tại ngày 31/12/2020, tổng nợ xấu của ngân hàng tăng 27% so với đầu năm, ghi nhận gần 2.627 tỷ đồng. Trong đó, nợ dưới tiêu chuẩn tăng mạnh nhất đến 45%, nợ có khả năng mất vốn tăng 26%. Kết quả kéo theo tỷ lệ nợ xấu trên dư nợ vay tăng mạnh từ 2.63% lên 3.12%.