Hà Nội: Khởi động chương trình phát triển nghề thủ công đương đại trên nền di sản làng nghề

Là hoạt động mở màn của chương trình, “Chợ phiên Kết duyên sáng tạo 2026” do Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội, Tạp chí Kiến trúc (Hội Kiến trúc sư Việt Nam) phối hợp với Hanoi Grapevine, M Complex, Vincom Retail và Trường Đại học Mỹ thuật Công nghiệp triển khai.

Khác với các hội chợ hay hoạt động xúc tiến thương mại làng nghề thông thường, chương trình được xây dựng như một mô hình thử nghiệm nhằm kết nối nghệ nhân, làng nghề với các nhà thiết kế, nghệ sĩ và cộng đồng sáng tạo, hướng tới những mối quan hệ hợp tác lâu dài.

Trong mô hình này, nghệ nhân không chỉ giới thiệu sản phẩm hay trình diễn kỹ thuật nghề mà còn tham gia ngay từ khâu hình thành ý tưởng. Các nhà thiết kế cũng có cơ hội làm việc trực tiếp với những người am hiểu nghề để cùng phát triển sản phẩm mới trên nền tảng chất liệu và tri thức truyền thống.

Phát biểu khai mạc chương trình, TS.KTS Phạm Tuấn Long - Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội cho biết, trong những năm qua, cùng với nỗ lực bảo tồn các giá trị làng nghề, thành phố đã nhận được sự đồng hành của các chuyên gia, nhà khoa học và các cơ sở đào tạo trong lĩnh vực thiết kế nhằm nghiên cứu, phát triển những mẫu mã và sản phẩm mới trên nền tảng truyền thống. “Chúng tôi mong muốn được chứng kiến sự sáng tạo không ngừng của các bạn trẻ kết hợp với kinh nghiệm và bề dày tri thức của các nghệ nhân. Từ sự kết nối đó sẽ hình thành thêm nhiều sản phẩm mới đến với cộng đồng. Đây cũng là một trong những giải pháp thiết thực để gìn giữ, lưu truyền và tạo thêm sức sống cho các sản phẩm thủ công truyền thống”, TS.KTS Phạm Tuấn Long bày tỏ.

TS.KTS Phan Đăng Sơn - Chủ tịch Hội Kiến trúc sư Việt Nam nhấn mạnh ý nghĩa của sự gặp gỡ giữa hai nguồn lực sáng tạo quan trọng là nghệ nhân làng nghề và cộng đồng thiết kế đương đại. Theo ông, chính sự kết nối giữa tri thức nghề truyền thống với tư duy sáng tạo đương đại sẽ mở ra những cơ hội mới cho các sản phẩm văn hóa Việt Nam. “Người nghệ nhân của làng nghề và làng nghề, người sáng tạo và cộng đồng sáng tạo đều có chung một tâm thế giàu nhiệt huyết, tâm hồn và trí tuệ Việt Nam”, TS.KTS Phan Đăng Sơn nhấn mạnh.

Đánh giá về mô hình Chợ phiên Kết duyên sáng tạo, TS.KTS Phan Đăng Sơn cho rằng đây là không gian kết nối cần thiết để các chủ thể sáng tạo gặp gỡ, trao đổi và cùng phát triển những ý tưởng mới. Theo ông, mô hình chợ phiên được kỳ vọng trở thành không gian kết nối tự nguyện giữa nghệ nhân, nhà thiết kế và các chủ thể sáng tạo, qua đó thúc đẩy trao đổi tri thức và hình thành các ý tưởng hợp tác mới.

Sau lễ khai mạc, chợ phiên chính thức mở cửa với nhiều hoạt động trải nghiệm và kết nối. Nổi bật là các phiên “Mời trầu và giao duyên” kết nối trực tiếp giữa nghệ nhân và nhà thiết kế; không gian “Tổ hợp Kẻ Chợ sáng tạo” quy tụ các làng nghề, thương hiệu thiết kế, trường đại học và các tổ chức sáng tạo; cùng chuỗi workshop, trình diễn nghề, pitching ý tưởng và hoạt động trải nghiệm dành cho công chúng. Đáng chú ý, chương trình tọa đàm “Tái tưởng tượng quà lưu niệm Việt Nam” diễn ra chiều 13/6 với sự tham gia của các chuyên gia trong lĩnh vực di sản, thiết kế và công nghiệp văn hóa đã tập trung thảo luận về cơ hội phát triển các sản phẩm sáng tạo từ di sản Việt Nam trong bối cảnh toàn cầu hóa.

Các hoạt động của Chợ phiên Kết duyên sáng tạo 2026 sẽ tiếp tục diễn ra trong ngày 14/6 với các phiên kết nối sáng tạo, workshop trải nghiệm nghề truyền thống và hoạt động giao lưu giữa nghệ nhân với cộng đồng thiết kế.

Trong khuôn khổ chương trình, Ban Tổ chức cũng phát động Open Call kêu gọi các nghệ nhân, làng nghề, nhà thiết kế, studio sáng tạo và doanh nghiệp đề xuất các dự án phát triển sản phẩm mới dựa trên di sản thủ công Việt Nam. Từ các hồ sơ gửi về, Ban Tổ chức sẽ lựa chọn 10 dự án khả thi để hỗ trợ kinh phí phát triển sản phẩm, đồng hành chuyên môn trong 4 tháng, hỗ trợ truyền thông và kết nối thị trường./.