Tác giả - tác phẩm

Góp thêm những trang viết đậm tình yêu Hà Nội

Tịnh An 07:00 05/06/2023

Phố Hàng Bột có lịch sử như thế nào; vì sao người Hà Nội, nhất là người từng sống ở đó lại nhớ thương nhiều đến thế? Cuốn sách “Phố Hàng Bột, chuyện “tầm phào” mà nhớ” của tác giả Hồ Công Thiết chính là lời đáp cho những băn khoăn ấy. Ấn phẩm do Chibooks và NXB Lao động ấn hành năm 2023.

Hàng Bột (từ năm 1988 đổi tên thành phố Tôn Đức Thắng) vốn là đất thuộc tổng Hữu Nghiêm, huyện Thọ Xương. Hàng Bột là tên thôn hay còn gọi là Miến Thôn, xưa nơi đây có nghề làm bột, bán khắp kinh thành… Tuy là con phố có từ khi mới lập Thăng Long thành nhưng phố Hàng Bột vừa giống vừa khác với khu vực phố cổ. Nơi đây không chỉ có các phường buôn bán lương thực, các loại bột và sản phẩm từ bột, mà còn là con đường thiên lý xuôi về cửa hướng Nam qua ngả Ô Chợ Dừa. Ao hồ đất ruộng nằm xen nhà dân khiến phố Hàng Bột vừa mang nét phố phường vừa có cảnh quan của một thôn quê.

tinh-an-1.jpg

Với tác giả Hồ Công Thiết, phố Hàng Bột tuy nhỏ nhưng mang đủ đầy nét đặc trưng của Hà Nội, từ yếu tố lịch sử, địa lý, con người đều như một Hà Nội thu nhỏ được chắt lọc mà nên. Và trong “Hà Nội chuyện chuyện “tầm phào” mà nhớ” tác giả đã đưa bạn đọc khám phá một Hà Nội thu nhỏ ấy qua những những hồi ức chất chứa bao thương nhớ.
Hồi ức ấy trải dài trong gần 200 sách qua những câu chuyện bình dị về đất về người mà theo tác giả thì đó là “chuyện tầm phào” mà nhớ. Mỗi câu chuyện như một lát cắt về con phố với muôn nghề mưu sinh. Nào chuyện tẩm quất, giặt là, cắt tóc, sửa xe, khắc bút, đan len, ép lốp, vẽ truyền thần, dán hộp giấy, làm thú nhồi bông…; nào chuyện những món ăn bình dị đã in sâu trong ký ức như lạc rang húng lìu, bia hơi, cà phê, mì sợi, giò chả, bánh mì, cháo gà, bánh cuốn, bún chả, phở, xôi, lươn, ốc luộc…

Viết về tẩm quất Hà thành, Hồ Công Thiết đã mở ra trước mắt bạn đọc một không gian xưa cũ của Hàng Bột: “Xưa, giáo xứ Hàng Bột rộng lắm. Hai bên nhà thờ là khu vườn chạy dài nơi đặt các pho tượng tạc Chúa và Đức mẹ. Đặc biệt, phía vườn bên hông phải của nhà thờ còn được bao quanh bởi hàng rào gai đúc rất đẹp và thanh thoát….”. Viết về tổ mì sợi trong ngõ Văn Chương – Hàng Bột một thời, Hồ Công Thiết đưa người đọc trở về với những năm 60, 70 của thế kỷ trước, “nơi đây toàn là ruộng rau được trồng trên những gò đất lúp xúp” thưởng thức lại hương vị bánh quy gai xốp mà Tổ sản xuất mì sợi gia công thêm mỗi mùa Tết.
Viết về cà phê Trục 162 Hàng Bột, tác giả giúp bạn đọc hiểu thêm về một thương hiệu cà phê nức tiếng một thời của Hà Nội bên cạnh cà phê Giảng, cà phê Lâm, cà phê Nhân (tập trung ở mạn Bờ Hồ).

tinh-an-2.jpg
Một tấm Postcard trong cuốn sách.

Viết về bia hơi Hà Nội, tác giả khiến người đọc đầy bâng khuâng khi nhắc tới xưởng thủy tinh của ông Ích, nằm sát hồ Văn của Văn Miếu năm xưa: “Các ông thợ cầm chiếc ống dài, gạt lớp thủy tinh mới đổ để cuốn một cục thủy tinh đã nóng chảy vào đầu ống, lôi ra chiếc khuôn đặt bên cạnh rồi thổi. Vừa thổi vừa xoay. Thủy tinh đang chờ nguội, các ông đã bẻ ngang đầu ống và thợ phụ dùng con dao dài gọt sát mép khuôn cho tròn thành cốc, rồi tách khuôn dỡ chiếc cốc đã định hình”.
Có một điều khá thú vị trong những trang viết về “muôn gánh mưu sinh” trên phố Hàng Bột đó là tác giả đã khéo léo đan cài những món ăn bình dị gắn với tên phố, tên người trong tương quan những so sánh, đối chiếu… với sự đa dạng của ẩm thực Hà Nội và một số vùng miền khác. Có thể kể tới những trang viết về cháo gà bà Bi, bánh cuốn bà Quảng, bún chả bà Ba, phở Tuyết…

Và hấp dẫn không kém là những câu chuyện của đám trẻ phố Hàng Bột được gợi nhắc qua hoài niệm một thời của tác giả. Hoài niệm ấy gắn với chuyến tàu điện leng keng, xóm nhỏ ở Hàng Bột; với kem cốc, kem que Bờ Hồ; với nhà tắm công cộng ngõ Thổ Quan; với những cầu thủ nhí say sưa với bóng đá, và cả những trò chơi dân gian một thuở như pháo ném, đánh khăng, đánh đáo, chơi bi, nhảy dây, cá chọi, đá cầu…

Đọc những trang viết về xóm nhỏ ở Hàng Bột, có lẽ những người Hà Nội sẽ không khỏi xúc động khi ông nhắc tới những ân tình nơi phố cũ. Vệt phố dày đặc nhà chung nhau con ngõ dẫn vào các hộ phía trong và trên gác nên tạo thành xóm nhỏ nơi phố thị. “Xóm nhỏ thân thiết nên bọn trẻ ngày đấy cứ thoải mái chạy xồng xộc vào nhà nhau để chơi trò đuổi bắt. Quen thuộc đến nỗi đứa nào cũng biết chỗ nấp của nhau trong nhà. Người lớn cứ làm việc riêng, mặc lũ trẻ chơi chung”. Và nữa: “Ngày đó Hàng Bột chỉ có một bên đường. Bên số nhà chẵn là đường tàu điện. Sau các lần mở đường, đường tàu mới nghiễm nhiên nằm giữa tim đường. Phố nhỏ, đá đường tàu văng ra đều được các bác bảo vệ và bà con khối phố nhặt, xếp trở lại đường tàu. Phố ít tai nạn giao thông, tuyệt nhiên không xảy ra các chuyện đánh nhau, cãi nhau giữa những người cùng phố”.

Những không gian xưa cũ, những con người xưa cũ đã được tác giả nhắc nhớ trong dòng hồi ức như những thước phim quay chậm đưa bạn đọc trở về với phố Hàng Bột một thời. Một con phố chất chứa bao cuộc đời, chất chứa bao kỷ niệm, bao ân tình cũng đủ để tác giả Hồ Công Thiết “dành trọn cuộc đời tìm hiểu và yêu nó”.

Từng có tuổi thơ gắn bó với phố Hàng Bột, nhà văn Châu La Việt bộc bạch trong lời tựa cuốn sách rằng ông rất yêu những trang viết của Hồ Công Thiết bởi gợi dậy trong ông một vùng ký ức Hà Nội. “Hồ Công Thiết gắn bó suốt từ tuổi thơ với Hàng Bột, yêu con phố ấy đến mê man từng nóc nhà, từng ngõ hẻm để viết nên tập sách này. Anh hiểu về Hà Nội rất chi tiết, kỹ càng, và viết ra cũng chi tiết, kỹ càng, cuốn hút, ăm ắp những điều ai cũng yêu thích, cũng tò mò mà chưa mấy người viết ra… Hồ Công Thiết có nhiều trang viết tài hoa uyên bác, lại cũng có nhiều trang viết mộc mạc chân thành, cứ thế đan xen vào nhau trong tập sách này, lúc làm ta khoái cảm, lúc lại làm ta reo vui như đứa trẻ được khám phá thêm nhiều điều”./.

Bài liên quan
(0) Bình luận
  • Nhạc sĩ Quốc Dũng tác giả "Bài ca Tết cho em" qua đời
    Nhạc sĩ Quốc Dũng tác giả của "Em đã thấy mùa xuân chưa?", chồng ca sĩ Bảo Yến, đã qua đời ngày 24/9, do bệnh già, thọ 72 tuổi.
  • Góc nhìn đa chiều về lễ vật trong hội làng Thăng Long - Hà Nội
    Từ buổi ban sơ dựng nước đến ngày nay, Thăng Long - Hà Nội mang trong mình bao trầm tích văn hóa, lịch sử. Góp thêm những góc nhìn đa chiều, cuốn sách “Lễ vật trong hội làng Thăng Long - Hà Nội” (Nxb Hà Nội, 2023) giúp người đọc khám phá những giá trị văn hóa truyền thống phong phú, đặc sắc của mảnh đất kinh kỳ.
  • Lắng nghe, lắng nghe… Thanh Quế
    Tôi quen Thanh Quế khoảng giữa thập niên 60 thế kỷ trước, ở nhà Trúc Thông. Hai anh cùng học trường Đại học Tổng hợp. Thanh Quế khoa Sử, Trúc Thông khoa Văn. Chúng tôi hồi ấy mới có thơ đăng báo được vài ba năm, ít biết nhau. Trúc Thông yêu cái trong trẻo manh nha của cảm xúc Thanh Quế ngay từ dạo ấy. Anh giới thiệu trước với tôi về thơ Quế. Tôi nhớ hai câu. Hai câu chơ vơ mà nhớ mãi: “Đàn mình kẻ khác cầm dây/ Nặng tay gào thét nhẹ tay khóc thầm”.
  • Có một Hà Nội lãng mạn và nhân hậu trong thơ Nguyễn Phan Quế Mai
    Trong trái tim mỗi người, Hà Nội luôn đẹp theo những cách khác nhau. Nhiều nhà thơ đã viết về Hà Nội với một tình yêu mãnh liệt, sự biết ơn và tấm lòng gắn bó với thủ đô. Trong số đó có Nguyễn Phan Quế Mai. Đọc thơ chị, độc giả hình dung đầy đủ về một Hà Nội lãng mạn và nhân hậu, về hồn cốt của vùng đất ngàn năm văn hiến. Hà Nội với vẻ đẹp của tự nhiên, sự thanh lịch và nhân hậu của con người cùng những trầm tích văn hóa đã nuôi lớn tâm hồn của Nguyễn Phan Quế Mai, đánh thức những chữ nghĩa trong chị và từ đó những vần thơ đẹp về đất và người Hà Nội được sinh thành
  • Người dệt văn trên cánh sóng
    Sau tập tản văn “Tháng Mười bẻ nắng sau lưng chiều” (Nxb Văn học, 2020) vào tháng 9 này, tác giả Hồ Huy lại tiếp tục ra mắt bạn đọc tập tản văn "Thấp thoáng đời nhau". Theo nhà văn Lê Minh, quản trị viên của diễn đàn Tản Văn Hay đồng thời là bạn văn tri kỷ của tác giả thì “Thấp thoáng đời nhau” của Hồ Huy chính là sự lựa chọn sáng suốt của những người yêu thích tản văn. Còn tôi, khi thao thức với những trang văn của anh, tôi lại hình dung anh như người dệt văn trên cánh sóng.
  • Nữ đạo diễn thiết tha với nghề, với đời
    Trong đội ngũ đạo diễn của thời kỳ Đổi mới, Việt Linh nổi lên như một nữ đạo diễn tài năng, bản lĩnh, có chính kiến và cá tính sắc sảo. Nhà nghiên cứu điện ảnh người Anh, Carrie Tarr đã nhận định về Việt Linh rằng: “Có thể coi Việt Linh - nữ đạo diễn, tác giả những bộ phim tầm cỡ quốc tế - là một hiện tượng của điện ảnh Việt Nam. Cuộc đời của bà trải dài theo lịch sử thăng trầm của xứ sở, từ thời kỳ chiến tranh đến khi giành được độc lập”(1).
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • “HỘP NGHỆ THUẬT” - Số 26: Nghệ thuật sân khấu, từ truyền thống đến hiện đại
    Ngày Sân khấu Việt Nam (ngày giỗ Tổ sân khấu) 12/8 âm lịch hằng năm là dịp để văn nghệ sĩ trên mọi miền đất nước tưởng nhớ và tri ân các vị tổ nghề, các thế hệ nghệ sĩ đã có nhiều đóng góp cho nền nghệ thuật sân khấu nước nhà. Podcast “Hộp nghệ thuật” số này của Tạp chí Người Hà Nội có dịp được gặp gỡ NSND Trần Quốc Chiêm, Chủ tịch Hội liên hiệp VHNT Hà Nội để cùng trò chuyện về chủ đề “Nghệ thuật sân khấu, từ truyền thống đến hiện đại”.
  • Trẻ em Thủ đô vui Tết Trung thu cùng “Sắc màu”
    Nhân dịp Tết Trung thu, Bảo tàng Hà Nội cùng Câu lạc bộ mỹ thuật Siêu nhân nhí phối hợp tổ chức triển lãm tranh với chủ đề “Sắc màu”.
  • Lập Quy hoạch Thủ đô Hà Nội: Tiếp biến “di sản quy hoạch”
    Hà Nội đang thực hiện cùng lúc nhiều nhiệm vụ quan trọng, mang tính đột phá, trong đó có việc lập “Quy hoạch Thủ đô Hà Nội thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050”. Quá trình lập Quy hoạch Thủ đô đang đến giai đoạn nước rút, quan trọng nhất.
  • Xu hướng khách du lịch đến Huế bằng tàu biển ngày càng tăng mạnh
    Du lịch tàu biển ở Thừa Thiên – Huế có xu hướng phát triển mạnh trong những năm gần đây và trong 7 tháng năm 2023 đón 13.300 khách đến Cảng Chân Mây.
  • Hà Nội và Quảng Châu tăng cường hợp tác thương mại, du lịch
    Sáng 26-9, tại thành phố Quảng Châu, thủ phủ tỉnh Quảng Đông, tiếp tục chương trình chuyến thăm và làm việc tại Trung Quốc, đồng chí Đinh Tiến Dũng, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy, Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội thành phố và Đoàn đại biểu cấp cao thành phố Hà Nội đã dự, chứng kiến lễ ký kết Bản ghi nhớ hợp tác giữa UBND thành phố Hà Nội và chính quyền thành phố Quảng Châu.
Đừng bỏ lỡ
  • Sân khấu truyền thống Huế có thêm nhiều phương thức hoạt động mới
    Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế phối hợp với Hội Nghệ sỹ Sân khấu tỉnh Thừa Thiên - Huế tổ chức kỷ niệm Ngày Sân khấu Việt Nam (12/8 Âm lịch).
  • Hoa hậu H'Hen Niê được trao Bằng khen "Nghệ sĩ vì cộng đồng"
    H'hen Niê được trao Bằng khen "Nghệ sĩ vì cộng đồng" và Bằng khen cho văn nghệ sĩ tích cực từ Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam TP.HCM như sự công nhận cho đóng góp đầy tích cực.
  • Cốm xào - món ngon tròn vị thu Hà Nội
    Cốm là “một thức quà thanh nhã và tinh khiết”, là đặc sản của riêng Hà Nội. Trong tâm tưởng của người Hà Nội, mùa thu bao giờ cũng gắn liền với cốm và những món ăn tinh tế từ món quà thu xanh như ngọc lưu ly này.
  • Hồ Quỳnh Hương cùng dàn sao hội tụ trong đêm nhạc đặc biệt
    Đêm nhạc "Những ngôi sao Hà Nội" diễn ra vào 20h tối 28/9 tại Nhà hát Lớn Hà Nội, quy tụ dàn nghệ sĩ tên tuổi thành danh từ cuộc thi "Tiếng hát Hà Nội".
  • Sôi động cuộc thi âm nhạc dành cho học sinh phổ thông
    Cuộc thi Rap Olympia mùa 1 được tổ chức từ ngày 23/9 đến 13/10, với mong muốn tạo ra một sân chơi về nghệ thuật cho tất cả các bạn học sinh trung học phổ thông có niềm đam mê về âm nhạc.
  • Ốc Trung thu - ẩm thực cổ truyền Hà Nội
    Trong dịp Tết Trung thu, ngoài mâm cỗ trông trăng với các sản vật đặc trưng của mùa thu và bánh nướng, bánh dẻo, cỗ ngọt cho con trẻ, người Hà thành còn có nhiều món ăn độc đáo từ ốc vào dịp Trung thu như: ốc nấu thả, ốc hấp lá gừng, ốc xào khế, ốc bung chuối đậu, ốc luộc.
  • Xiếc và rock kết hợp trong “Thiên thần lên núi”
    Nghệ sĩ nhân dân (NSND) Tống Toàn Thắng và Liên đoàn Xiếc Việt Nam tiếp tục gây bất ngờ khi công bố chương trình xiếc và rock mang tên “Thiên thần lên núi” với sự tham gia của ban nhạc Ngũ Cung.
  • Nhiều hoạt động kỷ niệm 69 năm Ngày Giải phóng Thủ đô
    Nhân kỷ niệm 69 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10/10/1954-10/10/2023), các đơn vị trực thuộc Sở Văn hóa Thể thao Hà Nội sẽ tổ chức nhiều hoạt động trang trí, cổ động trực quan và chương trình nghệ thuật chào mừng.
  • Một dạng từ láy
    Dần dần, từ từ, thường thường, đều đều, mãi mãi, nhanh nhanh, hay hay, luôn luôn… là những cặp từ láy đôi trùng lặp. Hầu hết từ láy đôi trùng lặp đều có chức năng diễn tả nhịp độ, tần suất sự việc đang trải qua trong tiến trình thời gian. Những từ chỉ dùng một tiếng thì nghĩa sẽ khác khi dùng cả hai (từ láy), như vậy, sự lầm lẫn, thiếu chính xác khi sử dụng ít xảy ra. Riêng hai cặp từ mãi mãi và luôn luôn, khi nào chỉ dùng một từ, khi nào dùng cả từ láy và điều cần bàn, nếu muốn cho lời nói, câu văn chuẩn xác.
  • Công diễn vở opera Việt - Nhật “Công nữ Anio”
    Tối 22/9, tại Nhà hát Lớn Hà Nội diễn ra buổi công diễn đầu tiên vở opera “Công nữ Anio”, nhân kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam - Nhật Bản (1973-2023.
Góp thêm những trang viết đậm tình yêu Hà Nội
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO