Căn nhà cổ trăm tuổi làm từ gỗ lim, có kiến trúc 'độc nhất' phố cổ Hà Nội

dantri| 11/11/2020 08:15

Trong khu vực phố cổ hiện nay, chỉ còn ít nhà “hộp diêm” vẫn còn tồn tại. Trong đó, ngôi nhà 42 phố Hàng Cân được đánh giá là “báu vật” nhà cổ ở thời hiện đại.

Nhà cổ 130 tuổi, hình “hộp diêm” hiếm hoi của Hà Nội.

Căn nhà cổ trăm tuổi làm từ gỗ lim, có kiến trúc 'độc nhất' phố cổ Hà Nội
Trong khu vực “36 phố phường” của Hà Nội, phố Hàng Cân là một trong những tuyến phố được hình thành sớm nhất. Vào thời Pháp thuộc, phố Hàng Cân được gọi là “rue des Balances”, dịch tiếng Việt nghĩa là Hàng Cân. Sau năm 1945, tên phố được trả lại như cũ.
Căn nhà cổ trăm tuổi làm từ gỗ lim, có kiến trúc 'độc nhất' phố cổ Hà Nội
Sở dĩ có tên gọi là Hàng Cân, vì thời xưa, nơi này sản xuất và bày bán các loại cân ta, tức cân vọt ngang có quả cân bằng đồng hoặc sắt. Cho tới nay, không còn bất kỳ hộ dân nào làm cân ta. Trong ký ức của nhiều người Hà thành, phố Hàng Cân luôn là tuyến phố sầm uất bậc nhất khu phố cổ Hà Nội.
Căn nhà cổ trăm tuổi làm từ gỗ lim, có kiến trúc 'độc nhất' phố cổ Hà Nội
Giống như nhiều tuyến phố khác trong khu phố cổ Hà Nội, phố Hàng Cân hiện nay vẫn còn giữ được một số nếp nhà cổ, có tuổi thọ trên 100 tuổi. Trong đó, ngôi nhà có kiến trúc độc đáo nhất nằm ở số 42 Hàng Cân.
Căn nhà cổ trăm tuổi làm từ gỗ lim, có kiến trúc 'độc nhất' phố cổ Hà Nội
Được biết, ngôi nhà được xây dựng vào cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20. Cho tới nay đã được hơn 130 tuổi. Người xây dựng ngôi nhà là cụ Trần Hữu Lập (người gốc Hà Nội), người sáng lập ra cửa hiệu Ích - An nổi tiếng vào đầu thế kỷ 20. Cụ Lập có 2 người con trai, con trai cả là ông Trần Hữu Đạt và người con trai út là cố GS Trần Hữu Tước.
Căn nhà cổ trăm tuổi làm từ gỗ lim, có kiến trúc 'độc nhất' phố cổ Hà Nội
Theo những người cao niên sống tại phố Hàng Cân, cửa hiệu Ích - An giống như một “siêu thị” thời bây giờ, bên trong chuyên bán các sản phẩm như bi đất, chè ướp hoặc giấy dó.
Căn nhà cổ trăm tuổi làm từ gỗ lim, có kiến trúc 'độc nhất' phố cổ Hà Nội
Ngôi nhà có dạng hình ống, 2 tầng, tổng diện tích là 108 m2, bao gồm 5 khu vực sinh hoạt. Vào thời điểm mới được xây dựng, ngôi nhà số 42 là công trình cao nhất, to nhất ở khu Hàng Cân - Hàng Bồ.
Căn nhà cổ trăm tuổi làm từ gỗ lim, có kiến trúc 'độc nhất' phố cổ Hà Nội
Theo thiết kế, khu vực mặt tiền ngôi nhà được làm nơi kinh doanh, tại đây vẫn còn lưu giữ tấm biển hiệu Ích - An. Ở tầng 1, có một phòng khách, 2 giếng trời để lấy ánh sáng vào nhà, phòng bếp và nhà vệ sinh. Trong khi đó, tầng 2 của ngôi nhà được sử dụng làm nơi sinh hoạt của cả gia đình.
Căn nhà cổ trăm tuổi làm từ gỗ lim, có kiến trúc 'độc nhất' phố cổ Hà Nội
Điều đặc biệt, tầng 2 được làm gần như hoàn toàn bằng gỗ lim, bao gồm các công trình như sàn nhà, cột gỗ, cửa sổ, cửa ngoài, hệ thống cầu thang...
Căn nhà cổ trăm tuổi làm từ gỗ lim, có kiến trúc 'độc nhất' phố cổ Hà Nội
Theo một số kiến trúc sư, kiểu thiết kế này được gọi là “nhà hộp diêm”, một lối thiết kế đặc trưng của nhà cổ Hà Nội vào cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20. Kiểu thiết kế này vừa giúp chủ nhà kinh doanh, vừa có thể sinh sống.
Căn nhà cổ trăm tuổi làm từ gỗ lim, có kiến trúc 'độc nhất' phố cổ Hà Nội
Tuy nhiên, dưới tác động của thời gian, con người và quá trình đô thị hóa, 70% công trình gỗ trong nhà đã bị hư hỏng nặng và phải thay thế bằng các nguồn vật liệu hiện đại. Trong đó, phần ngói của nhà được đưa xuống, làm nguyên liệu để nâng nền nhà lên cao.
Căn nhà cổ trăm tuổi làm từ gỗ lim, có kiến trúc 'độc nhất' phố cổ Hà Nội
Dù vậy, khung nhà vẫn được con cháu cụ Trần Hữu Lập giữ gìn nguyên vẹn và tiếp tục bảo tồn cho thế hệ mai sau.
(0) Bình luận
  • Đình Nam Đồng
    Đình Nam Đồng hiện ở số 73 phố Nguyễn Lương Bằng, phường Đống Đa, Thành phố Hà Nội. Đây là ngôi đình cổ của làng Nam Đồng xưa, thờ Thành hoàng là Thái úy Việt Quốc công Lý Thường Kiệt (1019 - 1105) - vị danh tướng kiệt xuất dưới triều Lý, người có công lớn trong sự nghiệp bảo vệ nền độc lập của quốc gia Đại Việt ở thế kỷ XI.
  • Đình làng Văn Uyên - Nơi lưu giữ hồn cốt văn hóa và dấu ấn Đức Thánh Nguyễn Siêu
    Nằm bên dòng sông Hồng, đình làng Văn Uyên (nay thuộc xã Nam Phù, TP. Hà Nội) là nơi nhân dân địa phương thờ Đức Thánh Nguyễn Siêu làm Thành hoàng làng. Trải qua nhiều thế hệ, ngôi đình không chỉ là không gian sinh hoạt tín ngưỡng của cộng đồng dân cư mà còn lưu giữ nhiều giá trị lịch sử, văn hóa.
  • Bảo tàng Mỹ thuật ở giữa làng quê (huyện Ba Vì)
    Xứ Đoài là một vùng đất tối cổ - vùng địa văn hoá, địa thi hoạ - nơi mà con người có thể trải nghiệm đời mình trong hệ sinh thái tự nhiên của vùng đất, đi qua những truyền thuyết, cổ tích, để từ đó tạo nên tâm tính, giọng nói đặc trưng của con người xứ Đoài. Nắng và gió, núi và sông xứ Đoài đã gợi cảm hứng sáng tác cho một Tản Đà, một Quang Dũng và nhiều thi nhân, hoạ sĩ: từ Tô Ngọc Vân, Nguyễn Gia Trí đến Sĩ Tốt, Nguyễn Tiến Chung, Nguyễn Tư Nghiêm, Nguyễn Sáng... và những thế hệ văn nghệ sĩ sau này, ở họ đều có những sáng tác xuất sắc về xứ Đoài.
  • Bảo tàng Chiến sĩ cách mạng bị địch bắt tù đày (huyện Phú Xuyên)
    Đi khắp các vùng miền của Tổ quốc, những cựu tù binh Phú Quốc đã sưu tầm kỷ vật, di vật, tranh ảnh có liên quan đến các nhà tù trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược mà đồng đội và các ông đã trải qua. Hơn 20 năm kiếm tìm và góp nhặt, Bảo tàng Chiến sĩ cách mạng bị địch bắt tù đày, do chính những người cựu tù năm xưa thành lập là những minh chứng chân thực về một thời oanh liệt và hào hùng của dân tộc.
  • Bảo tàng Quê hương phong trào chiếc gậy Trường Sơn (huyệnỨng Hoà)
    Hoà Xá là một làng quê nằm sát bờ tả sông Đáy, thuộc vùng ven chiêm trũng Khu Cháy. Nơi đây sớm có phong trào cách mạng ngay từ những năm 1930, là hậu phương trung thành của cuộc kháng chiến chống Pháp. Trong công cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Hòa Xá được xem là quê hương của phong trào động viên thanh niên lên đường “xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước” và câu chuyện huyền thoại “chiếc gậy Trường Sơn”.
  • Khu Cháy, Bảo tàng Khu Cháy - một địa chỉ đỏ về truyền thống đấu tranh cách mạng ở Ứng Hoà, Phú Xuyên
    “Khu Cháy” là thuật ngữ để nói về một khu du kích trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp gồm 22 xã ở phía nam huyện Ứng Hoà và tây huyện Phú Xuyên, Hà Nội.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • “Nét Kinh kỳ” tái hiện ký ức 36 phố phường Hà Nội
    Trong khuôn khổ Festival Thăng Long – Hà Nội lần thứ II năm 2026, ngày 12/9 tại khu vực Hậu viên, Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám tổ chức khai mạc chương trình “Nét Kinh kỳ”.
  • Giá trị hồ Gươm và khu vực phụ cận, cùng cánh cửa tương lai
    Theo tiến trình lịch sử, hồ Gươm (phường Hoàn Kiếm, TP Hà Nội) và khu vực phụ cận đã có những sự thay đổi, nhưng giá trị về văn hóa, lịch sử của hồ Gươm – “viên ngọc” giữa lòng Thủ đô cùng khu vực phụ cận sẽ mãi mãi còn lại với người dân Hà Nội nói riêng, cả nước nước chung.
  • "Nét Hà thành" kể câu chuyện Hà Nội qua tà áo dài
    Ngày 11/9, Trung tâm Hoạt động Văn hoá Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức khai mạc chương trình "Nét Hà thành - Câu chuyện Hà Nội qua tà áo dài", mở đầu chuỗi hoạt động, sự kiện Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ II năm 2026.
  • Giải Marathon Quốc tế Hà Nội Techcombank mùa thứ 5: Hành trình khám phá Thủ đô qua từng bước chạy
    Giải Marathon Quốc tế Hà Nội Techcombank Mùa thứ 5 sẽ diễn ra ngày 4/10 tới, mang đến 14.000 vận động viên trong nước và quốc tế không chỉ một cuộc đua mà còn là hành trình khám phá Hà Nội qua những cung đường di sản, kết nối cộng đồng và trải nghiệm văn hóa đặc sắc.
  • Thời điểm lý tưởng để sinh viên bắt đầu học IELTS
    IELTS là chứng chỉ tiếng Anh được nhiều sinh viên lựa chọn để xét chuẩn đầu ra và chuẩn bị cho các kế hoạch sau tốt nghiệp. Vậy sinh viên nên bắt đầu học IELTS từ năm nhất, năm hai hay ở những năm cuối đại học? Việc xác định thời điểm phù hợp sẽ giúp quá trình ôn luyện IELTS chủ động và hiệu quả hơn.
Đừng bỏ lỡ
  • "Em yêu Hà Nội – Thành phố vì hòa bình": Sân chơi nghệ thuật dành cho thiếu nhi
    Cuộc thi Vẽ tranh thiếu nhi quốc tế “Em yêu Hà Nội – Thành phố vì hòa bình” năm 2026 là một hoạt động mỹ thuật giàu ý nghĩa, được Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội phát động chào mừng kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 – 10/10/2026) và hướng tới Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11/2026.
  • Phường Xuân Đỉnh ra mắt tuyến phố văn minh, ATTP gắn với thanh toán số
    UBND phường Xuân Đỉnh (Hà Nội) vừa ra mắt mô hình “Tuyến phố văn minh đô thị, an toàn thực phẩm có kiểm soát, thương mại số - thanh toán số” tại phố Nguyễn Xuân Khoát.
  • [Video] Festival Thăng Long - Hà Nội 2026: Động lực mới phát triển Thủ đô từ “Dòng chảy di sản”
    Tối 11/9, tại Hoàng thành Thăng Long, Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ II, năm 2026 với chủ đề “Dòng chảy Di sản - Heritage Flow” đã chính thức khai mạc, mở đầu chuỗi hoạt động văn hóa kéo dài từ ngày 11 đến 20/9 tại nhiều không gian văn hóa - di sản tiêu biểu của Thủ đô.
  • [Podcast] Truyện ngắn: Màu của gió (Kỳ 1)
    Gói bưu phẩm nhân viên bưu điện chuyển đến nhà tôi là cuốn tiểu thuyết có tên: Màu của gió, của tác giả Lam Thùy. Bức tranh trang trí bìa vẽ theo trường phái lập thể khá hiện đại, nhìn bắt mắt. Tôi mở Facebook, vào trang của Thùy, nhắn tin hộp thư messenger: “Cảm ơn em đã tặng sách. Tôi rất vui vì em vẫn tâm huyết với văn chương. Em đang ở đâu?”...
  • "Văn hóa hành động" – nền tảng đưa nghị quyết vào cuộc sống
    Sáu Nghị quyết, Chỉ thị quan trọng của Bộ Chính trị vừa được Ban Tuyên giáo Thành ủy Hà Nội định hướng thông tin, tuyên truyền, phổ biến và triển khai thực hiện trên địa bàn Thủ đô. Đằng sau những nội dung về công tác tư tưởng, đội ngũ cán bộ, người Việt Nam ở nước ngoài, phát triển vùng, du lịch và học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh là yêu cầu xuyên suốt: biến nhận thức thành hành động, biến chủ trương thành những chuyển biến cụ thể trong đời sống xã hội.
  • Những thanh âm đa sắc trong chương trình “Âm nhạc cuối tuần” chiều 13/9
    Vào 17h ngày 13/9, tại Nhà Bát giác, NSƯT Quyền Văn Minh cùng các nghệ sĩ Bình Minh Jazz Club sẽ mang đến một chương trình âm nhạc với nhiều cung bậc cảm xúc, từ những giai điệu thân thuộc về Hà Nội đến các tác phẩm jazz kinh điển.
  • Lan tỏa những giá trị đẹp của văn hóa và con người Hà Nội
    Hướng tới kỷ niệm 72 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 - 10/10/2026), Lễ trao Giải Báo chí về phát triển văn hóa và xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh lần thứ IX - năm 2026 dự kiến được tổ chức tại Cung Văn hóa Lao động Hữu nghị Việt Xô. Không chỉ là sự kiện tôn vinh những tác phẩm báo chí xuất sắc, Giải còn là nơi ghi nhận những nỗ lực của báo chí trong việc phát hiện, phản ánh và lan tỏa các giá trị văn hóa, những nét đẹp trong đời sống và ứng xử của người Hà Nội.
  • Tái hiện hai thập niên tân nhạc Hà Nội qua 102 bản nhạc và tư liệu quý
    Trong khuôn khổ Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ II năm 2026, vào lúc 18h ngày 12/9/ 2026, Trung tâm Điều phối các hoạt động sáng tạo Hà Nội - Bảo tàng Hà Nội sẽ tổ chức khai mạc chương trình trưng bày và tọa đàm Hướng về thành phố xa xưa: Hai thập niên tân nhạc Hà Nội (1934 - 1954). Đây là hoạt động chuyên đề nhằm tôn vinh những giá trị của nền tân nhạc Hà Nội trong giai đoạn hình thành và phát triển từ năm 1934 đến năm 1954, đồng thời góp phần lan tỏa di sản âm nhạc của Thủ đô đến với đông đảo công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.
  • [Podcast] Tản văn: Hành trang tháng Chín
    Tháng Chín, ánh nắng nhẹ nhàng lướt qua khung cửa sổ, báo hiệu một mùa tựu trường nữa đã đến. Những cô cậu học trò lại háo hức chuẩn bị hành trang cho một năm học mới. Ở quê, những đứa trẻ lớn lên từ bùn đất, lấm lem...
  • Chùm thơ của tác giả Lê Hồng Thiện
    Tạp chí Người Hà Nội xin trân trọng giới thiệu chùm thơ của tác giả Lê Hồng Thiện.
Căn nhà cổ trăm tuổi làm từ gỗ lim, có kiến trúc 'độc nhất' phố cổ Hà Nội
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO