Minh họa của Phạm Nghĩa

Tôi đến gần Anil, lúc anh đang xem một trận đấu vật. Anh ấy chỉ vào khoảng 25 tuổi, dáng người cao và gầy, nhìn rất dễ gần và tốt tính. Anh ấy là người mà tôi rất tin tưởng. Tuy tôi có thể lấy lòng tin của người đàn ông trẻ này, nhưng gần đây tôi đã không may mắn lắm.

“Trông anh giống như một đô vật ấy!” Tôi nói với anh ấy. Không có gì hay hơn là nói những lời có cánh để tiếp cận người lạ.

“Chú em trông cũng thế!” Anh ấy đáp lại. Tôi hơi sững người lại, vì khi ấy tôi gầy lắm, chỉ có da bọc xương, người chả ra hồn người.

“Ồ, em cũng có thử vài lần.” Tôi nói một cách khiêm tốn.

“Chú em tên gì nhỉ?”

“Dạ, em là Harry Singh ạ. “Tôi nói dối. Tôi đã đổi cho mình một cái tên mới, làm như vậy để tránh khỏi cảnh sát và sự truy tìm của ông chủ trước đây của tôi.

Khi Anil đứng dậy và bước đi, tôi hoàn toàn dửng dưng bước theo anh, tôi hướng về anh vừa cười vừa nói với giọng khẩn thiết cầu xin: “Em muốn được theo giúp việc cho anh.”

“Nhưng tôi không thể trả lương cho em được đâu”

Tôi suy nghĩ một lát và nói: “Anh chỉ cần nuôi em ăn có được không?.” Tôi hỏi.

“Em có biết nấu ăn không?”

“Em làm được.” Tôi lại nói dối anh một lần nữa.

“Nếu em có thể nấu ăn được, có lẽ anh sẽ nuôi em.”

Anh ấy đưa tôi đến căn phòng trên cửa hàng bánh ngọt Châu Mộc của anh, cho tôi trú ở ngoài ban công. Buổi tối hôm ấy, bữa cơm tôi nấu rất dở, không ăn nổi, nên anh Anil mang đổ cho một con chó hoang. Vì vậy, anh ấy bảo tôi đi. Nhưng tôi mặt dạn mày dày, cố sống cố chết năn nỉ anh, nịnh hót anh để anh nở một nụ cười. Nhìn bộ dạng của tôi, anh ấy không thể nhịn cười.

Sau đó, anh ấy vỗ nhẹ lên đầu tôi, nói rằng không sao cả anh sẽ dạy tôi nấu ăn như thế nào. Anh ấy cũng dạy tôi viết tên mình. Anh ấy nói anh ấy sẽ dạy cho tôi viết cả câu và đếm số. Tôi rất cảm động. Tôi biết rằng, một khi tôi có thể giống như một người có giáo dục mà có thể viết và làm toán, sau đó không có gì tôi muốn làm những gì mà chả được.

Sống với anh Anil rất dễ chịu. Buổi sáng nấu nước pha trà xong, tôi đi ra chợ mua thực phẩm dùng cho một ngày. Nói chung, mỗi ngày tôi phải kiếm được một rupi. Tôi nghĩ anh ấy biết tôi đang kiếm được một ít tiền trong số đó, nhưng có vẻ như anh ấy chẳng mấy quan tâm.

Tiền của anh Anil là do anh ấy kiếm được nhờ gặp cơ hội và sự thông minh của anh ấy. Anh ấy thường cầm tiền trong tuần này, tuần sau anh lại chuyển sang tay người khác. Anh ấy luôn vì tiền mà phát lo buồn, nhưng khi có tiền đến, anh ấy lại đi ra ngoài để ăn mừng. Anh ấy giống như một vài tờ tạp chí đã giật tít: “Một phương pháp kiếm sống kỳ lạ”.

Vào một buổi tối, anh ấy đã mang về một xấp tiền mặt, nói là mới mang một bản thảo bán cho một nhà xuất bản. Đêm đến, tôi nhìn thấy anh ấy nhét tiền xuống dưới tấm nệm giường.

Tôi đã sống với anh Anil của tôi chừng một tháng. Ngoài việc có một chút dối trá khi đi mua đồ, tôi không làm cái việc mà tôi đã có thâm niên trong nghề bao giờ. Thực ra, tôi có rất nhiều cơ hội để ra tay. Anh Anil đã giao cho tôi một chìa khóa để mở cửa phòng, tôi có thể tùy ý ra vào. Anh ấy là người cả tin người khác nhất mà tôi từng gặp.

Điều này khiến tôi rất khó mà ra tay đối với anh ấy. Ăn cắp của một người tham lam là rất dễ dàng, nhưng để ăn cắp một người hay xao lãng là rất khó khăn. Đôi khi, anh ấy thậm chí còn không biết rằng mình đã bị đánh cắp mấy lần. Điều này đối với tôi nó không có mấy ý nghĩa lắm.

Khi tôi thành thực mà nói với chính bản thân mình, đã lâu không hành nghề, tay chân cũng ngứa ngáy lắm. Nếu tôi không lấy tiền của anh ấy đi, thì anh ấy cũng mang toàn bộ nó cho các bạn bè của mình thôi, dù sao anh ấy cũng không trả tiền công cho tôi cơ mà.

Anh Anil đã ngủ. Ánh trăng tỏa sáng lọt qua ban công chiếu trên giường. Tôi khẽ trườn mình ra khỏi chăn, lặng lẽ leo lên giường của anh ấy. Anh Anil vẫn ngủ ngon lành, khuôn mặt của anh ấy rất rõ ràng, không có một nếp nhăn. So với anh, khuôn mặt của tôi đã bị phủ đầy những vết sẹo.

Tôi thò tay xuống dưới nệm xuống và chạm vào xấp tiền, tôi nhẹ nhàng kéo nó ra. Anil thở dài như trong một giấc mơ và quay vào phía tôi. Tôi không ngạc nhiên, và nhanh chóng leo ra khỏi nhà.

Ngoài đường, tôi co cẳng bắt đầu chạy. Tôi lấy dây thắt lưng thắt chặt xấp tiền vào bụng. Sau khi chạy một lúc. Tôi thong thả bước chậm lại. Vừa đi vừa đếm tiền: toàn những tờ 50 rupi, tổng cộng là 600 rupi. Thực là phát tài rồi! Lần này tôi có thể giàu như một tỉ phú dầu mỏ Ả Rập rồi, một hai tuần có một ngày tốt lành.

Đến nhà ga, tôi đã đi thẳng vào sân ga, chuyến tàu nhanh đi Lucknow vừa rời ga, chưa tăng tốc,  tôi chỉ còn cách nhảy đại vào một toa hành khách. Nhưng tôi cứ ngập ngừng. Bản thân tôi cũng không hiểu là tại sao lại thế. Tôi đã vuột mất cơ hội để trốn đi.

Khi tàu rời đi, tôi thấy trên sân ga không còn lấy một bóng người. Tôi không biết đi đâu để có chỗ chợp mắt qua một đêm dài dằng dặc. Tôi không có bạn bè thật sự, người tốt duy nhất mà tôi nhận biết được thì đã bị tôi lấy trộm tiền.

Trong cuộc sống chuyên đi ăn cắp ngắn ngủi của tôi, tôi đã nghiên cứu biểu hiện khác nhau của những người sau khi bị mất một cái gì đó. Người tham lam thì hoảng loạn lo âu, người giàu thì tỏ ra giận dữ, người nghèo túng thì bần thần, không biết làm thế nào. Nhưng tôi nghĩ rằng, khi Anil phát hiện lúc ai là kẻ trộm, anh ấy chỉ có thể là buồn bã và thất vọng. Đây không phải là vì mất tiền, mà là vì mất hết lòng tin.

Đi lang thang vô định, tôi đã đến một quảng trường. Tôi đến bên một chiếc ghế và ngồi xuống. Ban đêm đầu tháng mười một tiết trơi hơi lành lạnh, mưa phùn rả rích làm tôi buồn bã quá chừng. Ngay sau đó, trời bắt đầu mưa to. Toàn thân tôi ướt lướt thướt, quần áo dính sát vào người. Gió thổi và mưa rơi càng mạnh, những hạt nước vô tình đập vào má tôi. Tôi chạm vào thắt lưng mình, xấp tiền giấy bị nước mưa làm ướt sũng.

A, tiền của anh Anil. Nếu tôi không rời bỏ anh ấy, mỗi buổi sáng anh ấy có thể cho tôi hai ba rupi, bảo tôi đi xem phim. Nhưng tôi bây giờ đã lấy toàn bộ tiền của anh ấy mà bỏ đi rồi, lại không nấu ăn cho anh, không đi chợ, không học viết cả câu nữa rồi.

Trộm cắp kích động thành công, sớm đã khiến tôi quên hết cả chuyện học hành. Tôi biết rằng, việc học hành vào một ngày nào đó sẽ mang lại cho tôi lợi ích hàng trăm rupi. Nhưng ăn trộm chỉ đơn giản là quá dễ dàng, nhưng đôi khi bị người khác bắt cũng quá dễ dàng. Tuy nhiên, để làm một người chân chính, một người thông minh và tài giỏi, một người đáng kính, lại là một vấn đề khác. Tôi nên trở về với anh Anil, tôi tự nhủ mình rằng về để lo chuyện học hành.

Tôi vội vã trở về đến nhà Anil, trong lòng vô cùng lo lắng, bởi vì mang tang vật ăn cắp trở về chỗ cũ làm sao để không bị phát hiện còn khó hơn nhiều là ăn cắp nó. Tôi nhẹ nhàng mở cửa, đứng ở trước cửa dưới ánh trăng mờ. Anh Anil vẫn đang ngủ say sưa. Tôi lặng lẽ leo lên giường của mình, trong tay vẫn cầm xấp tiền. Tôi đưa tay chầm chậm về phía giường, bỏ xấp tiền vào dưới đệm.

Sáng hôm sau, tôi thức dậy muộn, anh Anil đã pha trà xong. Anh ấy đưa tay về phía tôi, mấy ngón tay kẹp một tờ 50 rupi… Tim tôi như là dâng lên trong cổ họng, nghĩ rằng tôi đã bị phát hiện rồi. “Hôm qua, anh kiếm được một ít tiền,” anh ấy nói, “em sẽ nhận được tiền công thường xuyên.” Tinh thần của tôi rất phấn khởi. Nhưng khi tôi cầm lấy tờ tiền, tôi thấy nó vẫn còn ướt.

“Hôm nay chúng ta bắt đầu học để viết câu.” Anh ấy nói. Anh ấy dường như đã biết chuyện vừa rồi, nhưng anh ấy không biểu lộ ra.

PHẠM THANH CẢI 

(Dịch theo phiên bản tiếng Trung)