Thành ủy Hà Nội đẩy mạnh kiểm tra, giám sát sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp

Thực hiện chủ trương của Trung ương về sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Thành phố Hà Nội đã giảm từ 526 xã, phường, thị trấn xuống còn 126 xã, phường; giảm 400 đơn vị hành chính cấp xã, tương ứng khoảng 76%; đồng thời kết thúc hoạt động của 30 quận, huyện, thị xã. Cấp xã sau sắp xếp trực tiếp quản lý 5.463 thôn, tổ dân phố; toàn Thành phố Hà Nội có diện tích 3.334,70 km², dân số 8.855.946 người, mật độ bình quân chung khoảng 2.647,8 người/km².

Theo Quyết định số 2655/QĐ-UBND ngày 25/5/2026 của UBND Thành phố về phân loại đơn vị hành chính cấp xã, Hà Nội hiện có 51 phường và 75 xã, trong đó 109 đơn vị hành chính loại I, 16 đơn vị hành chính loại II, 1 đơn vị hành chính loại III. Kết quả phân loại cho thấy quy mô, tính chất và yêu cầu quản trị giữa các xã, phường có sự khác biệt rất lớn.

Về công tác kiểm tra, giám sát, Thành ủy Hà Nội cho biết, sau khi vận hành tổ chức mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, việc kiểm tra, giám sát được triển khai đồng bộ trên cả 4 trục của hệ thống chính trị, gắn với yêu cầu vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và nâng cao hiệu lực, hiệu quả thực thi công vụ sau sắp xếp tổ chức bộ máy. Cấp ủy các cấp tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực hiện các nghị quyết, kết luận, quy chế làm việc, công tác cán bộ và trách nhiệm người đứng đầu.

Trong khi đó, HĐND các cấp đẩy mạnh giám sát chuyên thực hiện các nghị quyết sau sắp xếp, phân cấp, ủy quyền, giải quyết thủ tục hành chính, đầu tư công, quản lý đất đai, trật tự xây dựng, tài chính, ngân sách và giải quyết kiến nghị cử tri; UBND các cấp tăng cường kiểm tra công vụ, kiểm tra tiến độ, chất lượng thực hiện nhiệm vụ sau phân cấp, ủy quyền; MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội tập trung giám sát xã hội, nắm tình hình Nhân dân, tham gia phản biện và giám sát việc giải quyết các kiến nghị, phản ánh ngay từ cơ sở.

Từ 1/7/2025 đến nay, Ban Thường vụ Thành ủy đã tổ chức 4 cuộc kiểm tra, giám sát với 58 đoàn công tác đối với các cấp ủy, cơ quan, đơn vị và 126 xã, phường; UBKT Thành ủy, HĐND Thành phố và MTTQ Việt Nam Thành phố tổ chức 38 cuộc giám sát chuyên đề. Nội dung tập trung vào việc triển khai các nghị quyết, kết luận của Trung ương và Thành phố; vận hành chính quyền địa phương 2 cấp; công tác cán bộ, quản lý biên chế, phân cấp, phân quyền, cải cách hành chính, chuyển đổi số, giải ngân đầu tư công, quản lý đất đai, trật tự xây dựng và công tác bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI, đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.

Ủy ban Kiểm tra Thành ủy thực hiện giám sát thường xuyên đối với 21 nội dung trọng tâm, tập trung vào tiến độ xử lý các điểm nghẽn lớn của Thành phố, công tác giải phóng mặt bằng các dự án trọng điểm, các công trình theo Nghị quyết số 258/2025/QH15 của Quốc hội và các nhiệm vụ cấp bách về quản lý đô thị, phòng chống ngập úng.

Qua hoạt động kiểm tra, giám sát, Ban Thường vụ Thành ủy và các cấp ủy đã kịp thời phát hiện những khó khăn, vướng mắc, điểm nghẽn phát sinh trong quá trình vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp; chỉ đạo rà soát, đôn đốc thực hiện 90 nhiệm vụ trọng tâm, tiếp nhận, xử lý 825 kiến nghị, đề xuất của địa phương, đơn vị, trong đó đã giải quyết dứt điểm 801 nội dung. Đồng thời, nhiều quy chế phối hợp, hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ được ban hành, góp phần tháo gỡ kịp thời các vấn đề phát sinh ngay từ cơ sở, không để tồn đọng, kéo dài.

Ở cấp cơ sở, các đảng ủy trực thuộc đã tổ chức 530 cuộc kiểm tra, 1.386 cuộc giám sát gắn với trách nhiệm người đứng đầu và việc thực hiện các nhiệm vụ được phân cấp, ủy quyền. Thông qua kiểm tra, giám sát đã kịp thời phát hiện, chấn chỉnh những hạn chế trong quản lý đất đai, trật tự xây dựng, cải cách hành chính, đầu tư công và thực thi công vụ; nhiều vụ việc phát sinh được giải quyết ngay từ cơ sở, góp phần hạn chế khiếu kiện kéo dài và giữ vững ổn định địa bàn.

Công tác kiểm tra, giám sát từng bước chuyển từ kiểm tra theo kế hoạch hành chính sang giám sát theo tiến độ, kết quả thực hiện nhiệm vụ và những vấn đề phát sinh từ cơ sở; góp kiểm soát quyền lực, nâng cao trách nhiệm giải trình của chính quyền cấp xã trong điều kiện được giao thêm nhiệm vụ quản lý nhà nước, kỷ luật, kỷ cương, trách nhiệm người đứng đầu, bảo đảm bộ máy hoạt động thông suốt, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả./.