Một cảnh trong vở diễn “Điều còn lại”.

 “Điều còn lại” (kịch bản: TS.Nguyễn Đăng Chương, chuyển thể chèo: Nguyễn Sỹ Sang; đạo diễn: NSƯT Tuấn Cường) nói về đề tài chiến tranh. Vở diễn rất giản dị, xoay quanh câu chuyện người lính từ biệt mẹ già vợ trẻ, quê hương ra mặt trận. Trong khi anh ở chiến trường, tại quê nhà, mẹ già và người vợ trẻ cùng làng xóm cũng phải ngày đêm chống chọi với đạn bom khói lửa. Những tưởng chồng đã hy sinh, trong một giây phút xao lòng với người chiến sĩ đóng quân qua làng, người vợ trẻ đã không còn giữ được sự thủy chung với người chồng nơi chiến trận. Bé Được, kết quả của cuộc tình vội vã đó lớn lên trong tình yêu thương của mẹ và sự bao dung của bà mong chờ ngày cha mình trở lại. Người chồng trở về, đối diện với sự thật trong những nỗi đau giằng xé, cuối cùng cũng đã gỡ được nút thắt của sự trớ trêu bằng sự yêu thương, niềm cảm thông. 

Vẫn là đề tài quen thuộc – đề tài chiến tranh cách mạng nhưng “Điều còn lại” lại khai thác câu chuyện thời hậu chiến nơi hậu phương, đề cao sự hy sinh cao cả của người phụ nữ Việt Nam. Cả vở diễn toàn những nhân vật tốt, không có sự thù hằn nhưng vẫn khiến người xem hồi hộp đến nghẹt thở. Đặc biệt là nhân vật người mẹ chồng xuyên suốt vở diễn đã hóa giải những nghịch cảnh, giải quyết tình huống rất tình người và thuyết phục, tạo cho người xem sự rung động, niềm tin vào cuộc sống. 

“Đây là vở chèo hiện đại, mà đề tài hiện đại vào chèo rất khó nhưng Nhà hát Chèo Hà Nội đã dàn dựng một vở diễn có ý nghĩa, đem đến một cảm xúc tuyệt vời cho khán giả yêu chèo. Vở diễn đã để lại cho người xem một triết lý nhân văn sâu sắc, giá trị đích thực của cuộc sống cho ngày hôm nay rất đúng và phù hợp với xã hội đương thời” – NSND Bùi Thanh Trầm – Chủ tịch Hội Sân khấu Hà Nội nhận định.

PGS. TS Trần Trí Trắc cho biết kịch bản văn học “Điều còn lại” từng được dựng ở sân khấu kịch, tuy nhiên khi chuyển thể sang chèo vở diễn đã rất thành công khi ghi được dấu ấn trong lòng công chúng. Thành công của vở diễn được đánh giá ở nhiều mặt từ kịch bản, diễn viên, trang trí, âm nhạc…

NSƯT Lê Tuấn – Trưởng phòng nghệ thuật biểu diễn, Nhà hát Chèo Hà Nội cho hay Ban giám đốc Nhà hát Chèo đã nhìn thấy trong kịch bản chất trữ tình mà chèo có thể làm được. Chính bởi kịch bản hay, thấm đẫm hơi thở cuộc sống, đã tạo nên cảm hứng sáng tạo cho nghệ sĩ.

Là thành viên trong BGK Liên hoan chèo toàn quốc 2019, NSND Quốc Chiêm – Chủ tịch Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật Hà Nội đánh giá cao vở diễn “Điều còn lại”. Theo NSND Quốc Chiêm vở diễn hết sức chặt chẽ và logic, tâm lý, tính cách nhân vật cũng rất rõ ràng. Trang trí cách điệu thể hiện phong cách chèo rất rõ, âm nhạc cũng rất chèo, văn phong vở diễn mộc mạc, giản dị. 

Nhiều ý kiến phát biểu tại buổi tọa đàm cũng đã nêu bật những giá trị nhân văn của vở diễn, đồng thời cũng bày tỏ sự mong muốn sân khấu Hà Nội có một sự chuyển mình mới có được những kịch bản hay, đạo diễn giỏi, diễn viên có nghề và đặc biệt là khai thác, đi sâu vào những vấn đề của đời sống đương đại.

NSND Thanh Trầm cho hay, việc Hội Sân khấu Hà Nội phối hợp với Nhà hát chèo tổ chức tọa đàm vở chèo “Điều còn lại” – vở diễn vừa đạt Huy chương Vàng trong Liên hoan chèo toàn quốc 2019 cũng chính là một sự động viên khích lệ nhân rộng để đóng góp cho xã hội đúng với Hội chính trị xã hội nghề nghiệp. “Chúng tôi hy vọng, qua buổi tọa đàm này, nghệ thuật sân khấu sẽ có thêm nhiều tác phẩm xuất sắc hơn nữa, đóng góp vào sự nghiệp xây dựng và phát triển văn học nghệ thuật Thủ đô trong tình hình mới” – nghệ sĩ Thanh Trầm bày tỏ.

Theo NSND Trần Quốc Chiêm, buổi tọa đàm Những bài học kinh nghiệm sáng tạo chèo qua vở “Điều còn lại” là một hoạt động nghề nghiệp hết sức thiết thực. NSND Quốc Chiêm mong rằng, tới đây các đơn vị sân khấu của Hà Nội có thêm nhiều cuộc tọa đàm để đúc kết những kinh nghiệm, rút ra những bài học cho việc xây dựng những tác phẩm sân khấu có giá trị từ nội dung đến nghệ thuật, đáp ứng sự mong đợi của công chúng Thủ đô và đất nước.