Liên hoan Ảnh nghệ thuật khu vực Hà Nội lần thứ 13: Thêm những góc nhìn mới về di sản Thủ đô

Liên hoan Ảnh nghệ thuật khu vực là hoạt động thường niên của Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam, phối hợp với các Hội Văn học Nghệ thuật trong cả nước tổ chức. Đây là dịp để giới nhiếp ảnh Thủ đô tổng kết hoạt động sáng tác, đồng thời giới thiệu đến công chúng những góc nhìn mới về Hà Nội qua ngôn ngữ nhiếp ảnh.

Năm nay, với chủ đề “Hà Nội - Dấu ấn Di sản”, Ban Tổ chức đã nhận được hơn 700 tác phẩm dự thi. Qua các vòng chấm chọn, Hội đồng nghệ thuật tuyển chọn 65 tác phẩm để trưng bày và 11 tác phẩm để trao giải. Theo Chủ tịch Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam Trần Thị Thu Đông, việc lựa chọn 65 tác phẩm từ hơn 700 tác phẩm dự thi là một cuộc sàng lọc thực sự khắt khe.

Chủ tịch Hội Nhiếp ảnh Việt Nam nhấn mạnh, Hà Nội là một không gian ký ức rộng lớn, nơi di sản không chỉ hiện diện qua những công trình, địa danh nổi tiếng như Hoàng thành Thăng Long, Hội Gióng, những tấm bia Tiến sĩ tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám hay nghệ thuật ca trù, mà còn nằm trong những ngôi đình, con phố, hàng cây, dòng sông, tà áo dài, những khu chợ, lễ hội, người nghệ nhân và cả những khoảnh khắc bình dị của đời sống thường nhật.

Từ cách tiếp cận ấy, nhiều tác phẩm tại Liên hoan đã đưa di sản ra khỏi góc nhìn tĩnh tại, hướng tới việc khám phá mối quan hệ giữa di sản và đời sống hôm nay. Qua những khuôn hình được chắt lọc, Hà Nội hiện lên vừa thân thuộc vừa có sự chuyển động, biến đổi và hội nhập.

“Điều đáng ghi nhận là các tác giả không chỉ ghi lại những gì đang hiện hữu mà còn tìm kiếm sức sống của di sản trong đời sống đương đại. Di sản hiện lên khi trầm mặc, cổ kính, khi rực rỡ, căng tràn sức sống; khi trong một công trình kiến trúc, khi lại ẩn trong một ánh mắt, một nụ cười hay một sinh hoạt bình dị của người dân Thủ đô. Nhiều tác giả đã mang đến góc nhìn đương đại về một Hà Nội đang chuyển mình, hội nhập mà vẫn nâng niu những gì cha ông để lại. Và thật đáng mừng khi có nhiều tác giả trẻ tham gia, mạnh dạn tìm tòi những góc máy mới lạ”, NSNA Trần Thị Thu Đông nhấn mạnh.

Tại lễ khai mạc triển lãm, Ban tổ chức cũng đã trao giải thưởng cho 11 tác phẩm bao gồm: 1 Huy chương Vàng, 2 Huy chương Bạc, 3 Huy chương Đồng và 5 giải Khuyến khích.

Huy chương Vàng thuộc về tác phẩm “Hội Gióng đền Phù Đổng” của tác giả Lê Ngọc Tú.

Hai Huy chương Bạc được trao cho tác phẩm “Bay qua miền di sản” của tác giả Lê Đức Kim và “Lễ tế Khổng Tử tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám trường Đại học đầu tiên của Việt Nam” của tác giả Dương Thị Ngọc Chiến.

Ba Huy chương Đồng thuộc về “Bánh tẻ của người Sơn Tây” của tác giả Hoàng Thị Hoan, “Hà Nội - Những dấu ấn còn lại với thời gian” của tác giả Trần Thu Hà và “Lễ hội đình Chèm” của tác giả Việt Nga.

Năm giải Khuyến khích được trao cho các tác phẩm: “Toàn cảnh Bảo tàng Lịch sử quân sự” của tác giả Nguyễn Thị Kim Dung, “Điểm hẹn Long Biên (Du khách quốc tế lưu giữ khoảnh khắc trên cầu Long Biên lúc hoàng hôn)” của tác giả Trần Thu Hà, “Phụ nữ với làng nghề truyền thống” của tác giả Vũ Thị Thuý Hà, “Đền Sái trên đỉnh Thất Diệu Sơn” của tác giả Nguyễn Bình Quang và “Trái tim của Thủ đô” của tác giả Lê Ngọc Tú.

Tác giả Lê Ngọc Tú chia sẻ, anh rất vui và tự hào khi tác phẩm“Hội Gióng đền Phù Đổng” được trao Huy chương Vàng. Đây là bộ ảnh được thực hiện trong khoảng hai năm (2025 và 2026), trải qua nhiều lần tác nghiệp trong điều kiện thời tiết khắc nghiệt. Anh kết hợp máy ảnh và flycam, chụp nhiều lần để tìm được những khuôn hình vừa đầy đủ vừa giữ được khoảnh khắc tiêu biểu, cô đọng nhất của lễ hội.

Lý giải việc lựa chọn Hội Gióng giữa nhiều đề tài về di sản Hà Nội, Lê Ngọc Tú cho biết anh ấn tượng với một lễ hội được cộng đồng trao truyền qua hàng nghìn năm, tái hiện truyền thuyết Thánh Gióng qua hệ thống nghi lễ, nghi thức và những trò diễn dân gian độc đáo. Đây cũng là lễ hội tiêu biểu của vùng Đồng bằng Bắc Bộ, gắn với những giá trị về lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết chống giặc ngoại xâm và sức mạnh quật khởi của dân tộc Việt Nam. Với Lê Ngọc Tú, giải thưởng là động lực để anh tiếp tục gắn bó với nhiếp ảnh và khám phá những góc nhìn riêng về di sản Hà Nội...

Liên hoan Ảnh nghệ thuật khu vực Hà Nội lần thứ 13 năm 2026 không chỉ ghi nhận thành quả sáng tạo của các nghệ sĩ mà còn mở ra một cách nhìn về di sản trong đời sống đương đại. Qua 65 tác phẩm được lựa chọn, Hà Nội hiện lên từ nhiều lớp không gian và thời gian, nơi những giá trị văn hóa được tiếp nối, nhìn nhận và kể lại bằng ngôn ngữ nhiếp ảnh hôm nay.

“Mỗi tác phẩm trong triển lãm hôm nay là một khoảnh khắc được chắt lọc, nhưng phía sau là cả một câu chuyện về Hà Nội, là thành quả của những người đã dậy sớm hơn, đi xa hơn và chờ đợi lâu hơn chỉ để có được một khoảnh khắc”, NSNA Trần Thị Thu Đông đánh giá.

Bên cạnh việc giới thiệu các tác phẩm tại triển lãm, Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam xây dựng cuốn sách ảnh kỹ thuật số, tập hợp các tác phẩm trưng bày và đoạt giải, góp phần lưu giữ và lan tỏa những sáng tác này.

Triển lãm diễn ra tại Trung tâm Văn hóa - Thông tin và Thể thao phường Hoàn Kiếm, không gian vườn hoa Hàng Trống (42 Nhà Chung, Hoàn Kiếm, Hà Nội), đến hết ngày 5/10/2026./.