Đội ngũ cán bộ, công chức Hà Nội đáp ứng yêu cầu khi vận hành chính quyền địa phương 2 cấp

Ngay từ khi triển khai sắp xếp đơn vị hành chính và kết thúc hoạt động cấp huyện (1/7/2025), Thành phố Hà Nội đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo rà soát tổng thể đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức; đồng thời chủ động xây dựng phương án bố trí, sắp xếp, điều động, luân chuyển cán bộ bảo đảm đồng bộ với yêu cầu tổ chức bộ máy mới, giữ vững sự ổn định, liên tục trong lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành và phục vụ Nhân dân.

Về công tác cán bộ, Thành phố Hà Nội đã hoàn thành kiện toàn đội ngũ lãnh đạo, quản lý cấp xã với 2.935 Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ, 1.324 Ủy viên Ban Thường vụ Đảng ủy, 126 Bí thư Đảng ủy, 252 Phó Bí thư Đảng ủy, 126 Chủ tịch và 247 Phó Chủ tịch UBND xã, phường; đồng thời thực hiện chuyển đổi 1.890 cán bộ, công chức cấp xã cũ sang thực hiện chế độ, chính sách đối với cán bộ, công chức thuộc khối Đảng, MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội theo quy định.

Thông qua điều động, luân chuyển, bố trí lại nguồn nhân lực và tăng cường cán bộ từ Thành phố về cơ sở, Hà Nội cơ bản khắc phục tình trạng thiếu hụt cán bộ lãnh đạo, quản lý và công chức chuyên môn tại các xã, phường mới thành lập, bảo đảm sự lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành liên tục, không để gián đoạn công việc.

Trên cơ sở đánh giá thực trạng đội ngũ, Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội đã kịp thời ban hành đồng bộ các quy định về quản lý tổ chức bộ máy, biên chế và cán bộ; hoàn thiện danh mục vị trí việc làm, khung năng lực, tiêu chuẩn chức danh và cơ chế quản lý cán bộ theo hướng đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với kiểm soát quyền lực, đề cao trách nhiệm người đứng đầu. Đây là bước chuyển quan trọng từ quản lý theo biên chế sang quản trị nguồn nhân lực theo vị trí việc làm, năng lực thực tiễn và kết quả thực hiện nhiệm vụ.

Về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ được triển khai đồng bộ, tập trung vào các lĩnh vực quản trị địa bàn, phân cấp, ủy quyền, chuyển đổi số, cải cách hành chính, quản lý đất đai, đầu tư công và kỹ năng xử lý tình huống ở cơ sở. Hà Nội đã tổ chức 62 lớp tập huấn với 30.766 lượt cán bộ cấp Thành phố và cấp xã tham gia; đồng thời tổ chức 22 lớp bồi dưỡng chuyên đề cho gần 4.000 lượt cán bộ, công chức; triển khai 27 lớp Trung cấp lý luận chính trị với 1.890 học viên năm 2026... Nội dung đào tạo từng bước chuyển từ bồi dưỡng kiến thức sang nâng cao năng lực thực thi nhiệm vụ, năng lực quản trị và khả năng thích ứng với yêu cầu của mô hình mới.

Công tác đánh giá cán bộ tiếp tục được đổi mới theo hướng thực chất, lấy hiệu quả công việc, sản phẩm đầu ra, mức độ hoàn thành nhiệm vụ và kết quả phục vụ người dân, doanh nghiệp làm thước đo chủ yếu; gắn đánh giá cán bộ với việc thực hiện Quy định 03-QĐ/TU, Quy định số 11-QĐ/TU và phương pháp quản trị theo KPI, OKR trong hệ thống chính trị Thành phố.

Năm 2025 có 121/691 cán bộ diện Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội quản lý hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ (17,51%); 691/691 đồng chí hoàn thành tốt nhiệm vụ trở lên; quý I/2026 có 71/647 đồng chí hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ (11%) và 574/647 đồng chí hoàn thành tốt nhiệm vụ (88,7%). Đối với đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức toàn Thành phố, có 9.734 đồng chí hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ; 88.672 đồng chí hoàn thành tốt nhiệm vụ.

Về chế độ, chính sách, Thành phố Hà Nội đã thực hiện đầy đủ, kịp thời các chế độ chính sách đối với cán bộ, công chức, viên chức thuộc diện sắp xếp, tinh giản theo quy định Nghị định số 178/2024/NĐ-CP và Nghị định số 67/2025/NĐ-CP; phê duyệt danh sách đối với 4.310 trường hợp với tổng kinh phí 4.175 tỷ đồng, đạt tỷ lệ chi trả 100%, góp phần ổn định tư tưởng, tạo sự đồng thuận trong đội ngũ đảm bảo quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy diễn ra thuận lợi.

Thực hiện chủ trương của Trung ương về kết thúc sử dụng người hoạt động không chuyên trách, Thành phố đã tham mưu Chủ tịch UBND Thành phố ủy quyền cho Chủ tịch UBND cấp xã phê duyệt danh sách đối tượng tinh giản biên chế và kinh phí thực hiện tinh giản biên chế theo quy định.

Thực tiễn sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Thành ủy Hà Nội đánh giá đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức của Thành phố có 99,4% đáp ứng yêu cầu và cơ bản đáp ứng yêu cầu, số công chức đánh giá không đáp ứng yêu cầu chỉ chiếm khoảng 0,6%. Đối với đội ngũ Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã, phường, đa số được đào tạo bài bản, có kinh nghiệm thực tiễn và bản lĩnh chính trị vững vàng; khoảng 70% đã kinh qua chức danh lãnh đạo chủ chốt cấp huyện hoặc tương đương.

Tuy nhiên, khoảng 30% cán bộ chủ chốt chưa có nhiều kinh nghiệm quản trị địa bàn tổng hợp trong điều kiện không còn cấp huyện; một số đồng chí còn lúng túng trong xử lý các vấn đề phức tạp như đất đai, giải phóng mặt bằng, trật tự xây dựng, công tác dân vận, chuyển đổi số...

Khó khăn lớn nhất hiện nay không phải là thiếu tổng số biên chế mà là thiếu cán bộ có chuyên môn sâu tại cấp xã (khoảng 9,7% số công chức hiện có), nhất là các lĩnh vực đất đai, quản lý đô thị, trật tự xây dựng, tài chính - kế toán, đầu tư công và chuyển đổi số. Tình trạng này rõ nét hơn tại các phường trung tâm, địa bàn đô thị hóa nhanh và các xã, phường có quy mô dân số lớn. “Điểm nghẽn” lớn nhất hiện nay không phải là trình độ chuyên môn hay thâm niên công tác mà là năng lực lãnh đạo, quản trị địa bàn, năng lực tổ chức thực hiện và bản lĩnh của người đứng đầu trong điều kiện phân cấp, phân quyền mạnh cho cấp xã.

Qua một năm vận hành chính quyền địa phương 2 cấp của Hà Nội, yêu cầu đặt ra đối với đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức không chỉ là đáp ứng yêu cầu về tiêu chuẩn về trình độ chuyên môn, lý luận chính trị, mà quan trọng là năng lực thực thi nhiệm vụ trong môi trường quản trị mới. Cấp xã hiện nay không còn là cấp chủ yếu thực hiện các nhiệm vụ hành chính đơn lẻ mà trở thành cấp trực tiếp quản trị địa bàn, xử lý các vấn đề dân sinh, tổ chức cung ứng dịch vụ công, thực hiện nhiệm vụ được phân cấp, ủy quyền.

Từ thực tiễn đó, Thành phố Hà Nội xác định nhiệm vụ trọng tâm trong thời gian tới sẽ tiếp tục cơ cấu lại đội ngũ theo vị trí việc làm và yêu cầu quản trị từng nhóm địa bàn; ưu tiên bổ sung nhân lực cho các lĩnh vực còn thiếu; đẩy mạnh đào tạo, bồi dưỡng năng lực quản trị địa bàn, kỹ năng xử lý các tình huống phức tạp, năng lực số, kỹ năng tiếp dân, đối thoại, giám sát; luân chuyển và đổi mới công tác đánh giá cán bộ gắn với kết quả thực hiện nhiệm vụ./.