Văn nghệ sĩ Thủ đô với phát triển công nghiệp văn hóa, lan tỏa giá trị Thăng Long – Hà Nội

Theo NSND Trần Quốc Chiêm, đây không chỉ là sự ghi nhận mà còn là giao nhiệm vụ. Văn nghệ sĩ được đặt đúng vị trí là lực lượng sáng tạo nòng cốt, có trách nhiệm lớn trong việc sáng tạo giá trị, định hướng thẩm mỹ, bồi dưỡng nhân cách, bảo vệ nền tảng tư tưởng, xây dựng bản sắc văn hóa và quảng bá hình ảnh của Thủ đô và đất nước…

Hà Nội hiện có đội ngũ văn nghệ sĩ đông đảo nhưng nguồn nhân lực chất lượng cao cho công nghiệp văn hóa lại vừa thiếu, vừa yếu. Nhiều người có tài năng về chuyên môn nhưng chưa am hiểu sâu cách thức sáng tạo các sản phẩm văn học nghệ thuật đáp ứng nhu cầu của thị trường. Chưa kể, đội ngũ này dù đông đảo, nhưng phần lớn đã lớn tuổi, nhất là các nghệ sĩ ở các loại hình nghệ thuật biểu diễn truyền thống.

Bên cạnh đó, văn nghệ sĩ còn thiếu kĩ năng quản trị nghệ thuật, kinh doanh và ứng dụng công nghệ hiện đại. Ngoài ra, nguồn nhân lực ở một số bộ phận trong thành phần sáng tạo (nhất là về biên kịch, biên đạo, thiết kế âm thanh, ánh sáng…), sản xuất, quảng bá, marketing và phân phối, lưu thông sản phẩm văn học nghệ thuật còn thiếu hụt, dẫn tới chất lượng sản phẩm văn học nghệ thuật thiếu sức hấp dẫn, khó cạnh tranh trên thị trường, ít được công chúng biết đến để thưởng thức...

NSND Trần Quốc Chiêm nhấn mạnh, để phát triển công nghiệp văn hóa “trở thành ngành kinh tế mũi nhọn”, “đẩy mạnh phát triển nguồn nhân lực”, đội ngũ văn nghệ sĩ Thủ đô cần phát huy vai trò của mình trong kỷ nguyên mới của dân tộc và thời đại.

NSND Trần Quốc Chiêm cho biết, nhằm phát triển văn hóa Hà Nội theo định hướng “Văn hiến - Bản sắc - Sáng tạo - Hội nhập - Kết nối”, Hội Liên hiệp VHNT Hà Nội cùng các Văn nghệ sĩ Thủ đô tiên phong xây dựng chương trình hành động cụ thể hưởng ứng Nghị quyết 80 và Chương trình hành động số 08-CTr/TU của Thành ủy Hà Nội về phát triển văn hóa Việt Nam bằng các chỉ tiêu, nhiệm vụ cụ thể như tập trung xây dựng các dự án, đề án văn học, nghệ thuật.

Trước mắt, Hội Liên hiệp VHNT Hà Nội thí điểm xây dựng Đề án phối hợp tổng thể về tổ chức các hoạt động văn hóa tại công viên công cộng của phường Việt Hưng (có sự tham gia của 09 hội chuyên ngành); Xây dựng Đề án “Biên soạn và phát hành ấn phẩm Hà Nội xưa và nay cho đối tượng học sinh các trường tiểu học, trung học cơ cở và trung học phổ thông trên địa bàn Thành phố Hà Nội; Đề án tổ chức Liên hoan giọng hát Chèo hay Hà Nội; Đề án Ứng dụng công nghệ số trong phát triển văn học nghệ thuật Thủ đô…

Từ Nghị quyết 80-NQ/TW và Chương trình hành động số 08-CTr/TU của Thành ủy Hà Nội về phát triển văn hóa Việt Nam, NSND Trần Quốc Chiêm đề xuất một số định hướng để văn học nghệ thuật Thủ đô phát triển trong giai đoạn mới.

Trong đó, xây dựng đội ngũ văn nghệ sĩ thời kỳ mới là một yêu cầu quan trọng, với mục tiêu hình thành lớp văn nghệ sĩ vừa có bản lĩnh chính trị, trách nhiệm công dân, ý thức xã hội, vừa có năng lực chuyên môn, tư duy hiện đại, khả năng hội nhập quốc tế và thích ứng với công nghệ số. Thành phố cũng cần chú trọng hơn việc bồi dưỡng, tôn vinh tài năng, đặc biệt là thế hệ trẻ và trong các lĩnh vực sáng tạo mới như nội dung số, nghệ thuật đa phương tiện, thiết kế sáng tạo, điện ảnh, âm nhạc số, mỹ thuật ứng dụng, nghệ thuật dân gian truyền thống...

Đẩy mạnh sáng tạo các tác phẩm lớn, tác phẩm có giá trị cao về tư tưởng và nghệ thuật, phản ánh lịch sử dân tộc, về Đảng, Bác Hồ, về công cuộc đổi mới, về bảo vệ Tổ quốc, về khát vọng phát triển đất nước, về con người Thủ đô trong giai đoạn mới. Hội Liên hiệp VHNT Hà Nội tổ chức các cuộc vận động sáng tác dài hơi, trại sáng tác chuyên đề, giải thưởng chuyên sâu, tuyển chọn đề án tác phẩm trọng điểm, cơ chế phản biện nghệ thuật và truyền thông tác phẩm sau khi hoàn thành.

Trong bối cảnh chuyển đổi số, cần xây dựng lộ trình số hóa hoạt động văn học nghệ thuật, từ quản trị, lưu trữ, số hóa tư liệu, kết nối dữ liệu đến quảng bá tác phẩm và bảo vệ bản quyền, nghiên cứu và phát triển các mô hình không gian sáng tạo số, triển lãm số, thư viện số, tạp chí số…

NSND Trần Quốc Chiêm cũng kiến nghị hằng năm, thành phố có cơ chế tuyển chọn tài năng ngành, nghề về văn hóa, nghệ thuật để đào tạo tại các nước phát triển trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa; có cơ chế thu hút nhân tài về phục vụ Thủ đô và đất nước.

Thành phố Hà Nội cần gắn các hoạt động văn học nghệ thuật với phát triển công nghiệp văn hóa; nâng cao chất lượng lý luận, phê bình văn học nghệ thuật; đẩy mạnh đối ngoại văn hóa, quảng bá văn học nghệ thuật Thủ đô ra khu vực và thế giới. Đây là một trong những việc trọng tâm để mở rộng không gian sáng tạo, nâng cao giá trị và vị thế của văn học nghệ thuật.