Văn hoá xin - cho giết chết thư pháp

Trịnh Mão| 13/07/2009 12:29

(NHN) Dĩ vô pháp, vi hữu pháp - lấy cái không có pháp, không phép tắc là m quy chuẩn sáng tạo cho riêng mình, vượt khửi gò bó, túng quẫn, tung tẩy múa tâm hồn trên giấy. Học theo gió, theo trăng, vui đùa với núi cao sông rộng. An an, nhiên nhiên mà  tươi trẻ ngây thơ cùng con chữ.- Аó chỉ có thể là  tâm thế sống của ông đồ trẻ Trịnh Tuấn, khó thể lẫn và o đâu được.

Аược biết đến như một tà i năng thư pháp trẻ với nhiửu tác phẩm gây tiếng vang như bức thư pháp Truyện Kiửu dà i 300m, ba bản thư pháp Tuyên ngôn độc lập, rồi sự sáng tạo trong việc kết hợp bút lông và  bút lử­a để viết thư pháp...Nhưng tuyệt nhiên, khách đến nhà  Trịnh Tuấn đửu ngạc nhiên mà  thốt lên rằng: trong nhà  chẳng treo một bức thư pháp nà o cả?

Thay và o đó là  rất nhiửu tranh vô thư - tranh không chữ, mà  theo anh giải thích thì đã yêu nhau cần gì tặng ảnh/ cốt là  ta giữ tấm hình mãi trong tim, không chữ lại hoá có tất cả, theo quan niệm vô vi tự an của cử­a phật. Аam mê, yêu thích không có nghĩa là  phải trưng bà y trước mắt mà  khắc sâu điửu đó trong tâm là  được.

Trịnh Tuấn ngộ đạo từ rất sớm. Trong khi thư pháp đương đại còn giằng co ở thế chân vạc giữa ba mảng thư pháp cổ điển, quốc ngữ và  tiửn vệ. Các thế hệ thư gia trẻ 8x và  9x, gặp phải hoà n cảnh bâng khuâng, không biết nên trở vử với bản sắc thư pháp Hán nôm của ông cha, tôn vinh thư pháp Quốc ngữ hay theo trà o lưu thư pháp tiửn vệ, thì Trịnh Tuấn đã tìm ra con đường của riêng mình: lấy Quốc văn của VN để thể hiện nét đẹp thư pháp trên trang giấy.

Văn hoá xin - cho giết chết thư pháp

Trịnh Tuấn bên ba bản Tuyên ngôn bằng thư pháp

Từ năm 1997 đến 2007, thư pháp chữ Quốc ngữ gặp rất nhiửu khó khăn vì chưa tìm được sự thống nhất chung trong công tác lý luận. Trịnh Tuấn cùng những thư gia trẻ đi theo con đường nà y phải tự mò mẫm phát triển, lại chịu nhiửu áp lực vử mặt tâm lý khi có một số tư tưởng không thừa nhận thư pháp Quốc ngữ. Anh nhớ lại, có những khoảng thời gian phải cùng các bạn bè ngồi lê cả tuần trước cử­a các hiệu sách ở Sà i Gòn, chỉ để viết thư pháp tiếng Việt lên những tử giấy mà  khách mua từ nhà  sách ra. Có khi là  viết  trên giấy A4 loại 200đ đến loại và i nghìn, cốt chỉ để phổ biến nét đẹp của thư pháp tiếng Việt cho mọi người. Rồi thì liên tục triển lãm, đưa thư pháp tiếng Việt và o lịch, phông chữ trên máy tính...

Trời không phụ công, hiện nay thư pháp tiếng Việt đã có vị trí ổn định, chiếm tới 80% ở VN.

Thư pháp tiếng Việt dựa và o đặc trưng của chữ Quốc ngữ, bao gồm 2 nét cong và  thẳng, dễ học và  nhanh thà nh công, nhưng ít công phu và  khí lực. Vì vậy, tinh hoa của chữ không đạt được mức độ siêu đẳng. Nhận thấy điửu đó, 3 năm trở lại đây, Trịnh Tuấn đã đưa tinh thần của chữ hán, nét đẹp của thư pháp tiửn vệ kết hợp với thư pháp Quốc ngữ, tạo ra một lối đi riêng, một lối thư pháp độc đáo bởi tính đậm đặc, nhìn và o chữ giống như tranh.

Là  người đi trước mở đường cho sự hôn phối độc đáo nà y, Trịnh Tuấn vừa là m vừa học hửi kinh nghiệm. Những thà nh công bước đầu khiến anh cà ng đắm say hơn bao giử hết với nghiệp thư gia. Anh cho biết: Thư pháp sau khi được hôn phối sẽ chuyển từ tĩnh sang động, là m tăng tính tự cảm cho công chúng, chạy kịp hơi thở cuộc sống hiện tại.

Văn hoá xin - cho giết chết thư pháp

Trịnh Tuấn thể hiện nét bút tà i hoa của mình

Thư pháp VN đang dần lấy lại giá trị giống như ông cha ngà y xưa từng nói nhất chữ, nhìn tranh, tam sà nh, tứ kiểng, muốn có chữ phải mua chứ không thể cho được. Chính văn hoá xin - cho đang là m chết dần thư pháp, là m thư pháp kém hơn tranh vẽ. Cái gì dễ dà ng cho cũng sẽ có ít giá trị thẩm mử¹, nghệ thuật- anh đánh giá.

Chữ đi xin không mất tiửn mua, nên cả năm người dân cứ chử dịp Tết đến xuân vử tìm ông đồ xin chữ. Ngược lại, ông đồ cũng chỉ đợi dịp nà y mới bê bút nghiên ra đường tặng chữ. Nhưng khi nét đẹp đó dần biến hoá, dính dáng đến vấn vử kinh tế: chữ thì cho - giấy thì bán, cũng là  người xin chữ bắt đầu bị xiết hầu bao, nét đẹp dần mất đi. Các ông đồ cũng thừa hiểu rằng, cái vòng quẩn luẩn xin - cho, sẽ chỉ là m môn nghệ thuật tinh tuý nà y rẻ bèo và  chỉ có địa vị trong tâm thức của công chúng vử mặt lý thuyết. Thế là  nghệ thuật thư pháp dần mai một cả vử sự tinh tế lẫn nét đẹp tinh thần.

Nhận biết điửu đó, Trịnh Tuấn đang cùng nhiửu bạn trẻ thế hệ 8X, 9X chung vai nỗ lực già nh lại vị thế cho thư pháp VN. Hãy bử tiửn ra mua thì mới thấy được giá trị bức thư pháp bạn đem vử. Giống như ở Trung Quốc để mua được chữ của danh gia, có khi người ta phải bán cả gia tà i đi vậy. Nhưng tư bản nước ngoà i muốn mua chữ cũng khó bởi các Hiệp hội doanh nghiệp Trung Quốc chịu bử tiửn ra để mua lại các tác phẩm đó, nhằm giữ lại tinh hoa văn hoá của họ.

Còn ở Việt Nam, tác phẩm thư pháp giá trị thì chỉ có thể bán cho người tây mới được giá. Có điửu, thật đáng mừng là  các tác phẩm thư pháp VN đã có chỗ đứng trang trọng trong các gallery. Các ông đồ cũ, các thư gia trẻ đang xắn tay là m bừng sáng nét đẹp thư pháp nước nhà , giúp môn nghệ thuật tinh tế nà y lột xác thoát ly khửi những hạn chế bó buộc mà  thư pháp Hán cổ điển đã bao trùm lên bao thế hệ.

(0) Bình luận
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • “Những tương lai được đánh thức”: Thức tỉnh để đồng hành cùng con
    Trong nhiều năm trở lại đây, giáo dục và nuôi dạy con trở thành mối quan tâm lớn của xã hội. Sách về phương pháp học tập, kỹ năng nuôi dạy con, mô hình giáo dục hiện đại xuất hiện ngày càng nhiều. Tuy nhiên, giữa vô vàn lời khuyên dành cho trẻ, câu hỏi căn bản nhất đôi khi lại bị bỏ quên: Người lớn đã thực sự hiểu con hay chưa? Người lớn đã sẵn sàng thay đổi chính mình hay chưa?
  • “Việt Nam - Nhìn từ biển”: Bức tranh sinh động về biển đảo Việt Nam
    Biển từ lâu đã trở thành một phần không thể tách rời trong tiến trình hình thành và phát triển của dân tộc Việt Nam. Không chỉ đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế, bảo đảm quốc phòng - an ninh, biển còn là không gian văn hóa, lịch sử gắn bó mật thiết với tiến trình hình thành và phát triển của dân tộc. Qua những trang viết giàu hình ảnh và đầy xúc cảm, “Việt Nam - Nhìn từ biển” (NXB Chính trị quốc gia Sự thật) đưa người đọc bước vào một hành trình khám phá bức tranh sinh động, nhiều chiều và đầy sắc màu về biển đảo Việt Nam hôm nay.
  • Ra mắt sách “80 năm Quốc hội Việt Nam - Những dấu ấn lịch sử”
    Chiều 5/1/2026, tại Hà Nội, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật phối hợp với Văn phòng Quốc hội tổ chức Lễ ra mắt cuốn sách “80 năm Quốc hội Việt Nam - Những dấu ấn lịch sử”. Đây là công trình được biên soạn công phu, có ý nghĩa chính trị, lịch sử và thực tiễn sâu sắc, tái hiện một cách hệ thống và sinh động hành trình 80 năm xây dựng, phát triển của Quốc hội Việt Nam qua các giai đoạn cách mạng.
  • Luật Báo chí mở rộng không gian hoạt động cho cơ quan báo chí
    Sáng 7/1, tại Phủ Chủ tịch, Văn phòng Chủ tịch nước tổ chức họp báo công bố Lệnh của Chủ tịch nước về 12 luật đã được Kỳ họp thứ 10, Quốc hội XV thông qua liên quan đến nhiều lĩnh vực khác nhau.
  • Phát huy vai trò văn hóa, văn nghệ trong thực hiện nhiệm vụ chính trị năm 2026
    Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Hà Nội vừa ban hành Hướng dẫn số 10-HD/BTGDVTU ngày 06/01/2026 về công tác văn hóa, văn nghệ năm 2026. Hướng dẫn được ban hành trong bối cảnh năm 2026 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, là năm tổ chức Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, đồng thời triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng với quyết tâm chính trị cao nhất.
Đừng bỏ lỡ
  • Liên hoan phim châu Á Đà Nẵng 2026 quy tụ khoảng 900 đại biểu, nghệ sĩ
    Liên hoan phim châu Á Đà Nẵng (DANAFF) lần thứ Tư dự kiến có khoảng 900 đại biểu, nghệ sĩ, nhà làm phim, chuyên gia tham dự, trong đó khoảng 200 khách mời quốc tế. Liên hoan phim tiếp tục trao các giải thưởng cho phim châu Á, phim Việt Nam xuất sắc, đạo diễn, diễn viên và kịch bản.
  • Nhộn nhịp chợ hoa đêm Quảng An
    Khi phố phường Hà Nội dần chìm vào giấc ngủ, bên bờ hồ Tây, một không gian khác lại tấp nập kẻ mua, người bán. Chợ hoa đêm Quảng An (phường Hồng Hà) bắt đầu nhộn nhịp từ khoảng 23 giờ đêm và kéo dài đến rạng sáng. Đây không chỉ là chợ đầu mối cung cấp hoa lớn nhất Thủ đô mà còn là một “thế giới không ngủ”, nơi sắc hương và nhịp sống hòa quyện trong đêm.
  • Khát vọng thành thực - đường đến thơ
    Có thể coi bài thơ “Tự bạch” là “căn cước thơ” của nhà báo kỳ cựu Đỗ Quảng khi sinh hạ liền ba tập thơ “Thương lắm Sài Gòn ơi”, “Vui buồn tháng Tư”, “Những lời nói thật”, in liền trong mấy năm gần đây (2022 - 2025). Ba tập thơ gối kề với gần 180 bài thơ là một “con số biết nói”.
  • Về Ngôi nhà chung vui Tết bản làng
    Từ ngày 5 đến 31/1/2026, tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đoài Phương, Hà Nội) sẽ diễn ra chuỗi hoạt động tháng 1 với chủ đề “Tết bản làng”, giới thiệu các hoạt động đón xuân, nghi lễ, lễ hội và phong tục tập quán truyền thống của các dân tộc Việt Nam.
  • Xã Thường Tín để mùa lễ hội diễn ra an toàn, văn minh, giàu bản sắc
    Nhằm bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa, xây dựng hình ảnh Thủ đô Hà Nội văn minh, thanh lịch, UBND xã Thường Tín đã ban hành kế hoạch triển khai thực hiện “Bộ tiêu chí về môi trường văn hóa trong lễ hội truyền thống” trên địa bàn xã năm 2026.
  • Âm nhạc cuối tuần: Khi giai điệu chào xuân lan tỏa giữa không gian văn hóa Thủ đô
    Chiều Chủ nhật đầu tiên của năm mới 2026, không gian Nhà Bát Giác – Vườn hoa Lý Thái Tổ trở nên ấm áp và giàu cảm xúc khi chương trình “Âm nhạc cuối tuần” diễn ra trong sự quan tâm của đông đảo người dân và du khách.
  • Đón năm mới 2026 bằng những thanh âm mùa xuân cùng “Âm nhạc cuối tuần”
    Trong chương trình cuối cùng của năm 2025, với nhiều nhạc phẩm quốc tế hiện đại, phóng khoáng đan xen cùng những giai điệu mùa xuân, chương trình “Âm nhạc cuối tuần” sẽ tiếp tục trở lại trong không khí hân hoan của cả nước đón chào năm mới 2026 vào ngày 04/01.
  • Văn Miếu - Quốc Tử Giám ra mắt tour đêm “Âm sắc Việt”
    Đón năm mới 2026, tối 1/1, tại Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám ra mắt tour đêm “Âm sắc Việt”. Đây là một trong những sản phẩm văn hóa - du lịch mới mang tính thử nghiệm nhằm mang đến trải nghiệm mới cho du khách vào dịp Tết Dương lịch 2026.
  • Nhiều hoạt động xúc tiến, quảng bá, kích cầu của ngành Du lịch Thủ đô đầu năm 2026
    Nhằm chuẩn bị tốt nhất các điều kiện phục vụ du khách trong dịp Tết Dương lịch 2026, Chào mừng Đại hội Đảng lần thứ XIV và Tết Nguyên đán Bính Ngọ, Sở Du lịch Hà Nội đã có văn bản gửi các phường, xã, các đơn vị, doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân hoạt động du lịch trên địa bàn sẵn sàng phục vụ người dân và du khách, đồng thời tăng cường công tác đảm bảo an ninh trật tự,...
  • Người dân Thủ đô hân hoan ngắm pháo hoa, chào năm mới 2026
    Đúng 23h45 ngày 31/12/2025, màn pháo hoa tuyệt đẹp chào đón năm mới 2026 rực sáng trên bầu trời Hà Nội như lời chúc năm mới sức khoẻ, hạnh phúc đến với hàng triệu người dân Thủ đô.
Văn hoá xin - cho giết chết thư pháp
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO