Mục tiêu 85% người dân dùng nước hợp vệ sinh khó thà nh hiện thực

 ...Dân nghèo chọn cách chết từ từ

 Nhiửu hộ nông dân ở Vĩnh Phúc phản ánh, khung giá bán nước hợp vệ sinh mà  nhà  nước đang áp dụng từ 1000 - 8000 đồng/m3 là  quá cao, chỉ cần tính từ 2000 - 3000 đồng là  đã vượt quá sức chi trả của họ. Vì vậy, nhiửu hộ chọn cách chết từ từ khi chấp nhận dùng nước chưa đảm bảo vệ sinh lắm và  dà nh tiửn nuôi con, mua giống sản xuất... thay vì phải bử tiửn ra mua nước với giá cao. à”ng Nguyễn Văn Chúc - Phó Giám đốc Sở NN&PTNT Vĩnh Phúc cho biết.

Không những phải bử tiửn mua nước giá cao, mà  nguồn vốn dà nh cho nông dân vay để xây dựng các công trình nước sạch cũng đang quá thấp. Theo phản ánh của nhiửu địa phương, trong chương trình MTQGNS&VSMTNT họ chỉ vay được từ ngân hà ng chính sách Việt Nam khoảng 1 triệu đồng, trong khi đầu tư cơ bản một công trình nước sạch lên đến 7 triệu đồng.

Hơn nữa, lãi suất mà  người dân phải chịu cũng quá cao so với ngân hà ng Thương mại kể cả mới được điửu chỉnh từ 10,08% xuống còn 6,08%/ 1 năm (từ ngà y 1/5/2009) thì mức lãi suất vẫn đang là  gánh nặng với kinh tế của nhiửu hộ dân ở vùng khó khăn, vùng sâu, vùng xa...

Công trình nước sạch bị bử hoang.

Nhiửu ý kiến các địa phương nhận định, báo cáo của các tỉnh gử­i vử văn phòng thường trực của chương trình MTQG NS&VSMTNT có trên dưới 70% nông dân được dùng nước hợp vệ sinh là  do chưa có sự đánh giá nghiêm ngặt. Nếu áp dụng theo những tiêu chí của bộ Y tế đặt ra, thì chỉ đạt 40%.

Còn theo Văn phòng thường trực chương trình MTQGNS&VSMT thì tỷ lệ người dân tiếp cận được với nước hợp vệ sinh là  không đồng đửu giữa các vùng. Cao nhất là  vùng Аông Nam Bộ với 85%, các vùng có tỷ lệ thấp như Lai Châu, Hà  Tĩnh chỉ đạt 55%, An giang là  45%.

à”ng Bùi Ngọc Аảm - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Hòa Bình cũng cho rằng, cùng với các yếu tố vốn vay thấp, lãi suất cao, các công trình quản lý yếu kém, trong khi nguồn lực của nhà  nước có hạn... khiến mục tiêu của chương trình đến năm 2010 có 85% người dân nông thôn được dùng nước sạch khó thà nh hiện thực.

Chử sự quyết liệt của các nguồn lực...

à”ng Аà o Xuân Học - Thứ trưởng Bộ NN&PTNT cho biết, cùng thống nhất với các bộ ngà nh hữu quan Bộ NN&PTNT đã trình Chính Phủ quyết định khuyến khích các thà nh phần kinh tế tham gia và o đầu tư xây dựng và  quản lý khai thác các công trình nước sạch và  VSMT. Theo cơ chế nà y, các doanh nghiệp, đơn vị tham gia sẽ được tao điửu kiện thuận lợi như: cấp mặt bằng, hỗ trợ vốn vay... Cùng với đó, thời gian tới sẽ có sự chuyển đổi đơn vị quản lý, nếu các HTX quản lý không tốt thì sẽ đấu thầu, hoặc bán cho tư nhân quản lý, miễn là  đảm bảo chất lượng nước và  công trình một cách bửn vững, đồng thời thực hiện tính đúng, tính đủ cho nông dân.

Người dân vẫn phải mua nước sạch để phục vụ sinh hoạt. (Ảnh minh họa)

Thứ trưởng cũng giao cho các địa phương thường xuyên kiểm tra chất lượng nước đảm bảo 22 tiêu chuẩn của Bộ Y tế vử nước sạch và  hợp vệ sinh.

Theo nhận định của Bộ Trưởng Cao Аức Phát, thì nguồn chi phí năm nay ước tính chỉ được tỷ lệ 79% nông dân nông thôn tiếp cận được với nước sạch,( nghĩa là  chỉ tăng 4%, dồn gánh nặng cho năm 2010 là  6%). Trong khi đó, chất lượng nước phải giám sát chặt chẽ hơn.

Khó khăn vử vốn, sẽ được tháo gỡ trong thời gian tới bởi Thường trực Chính phủ đã có chủ chương tạm ứng ngân sách năm 2010 - 2011 để thực hiện chương trình MTQGNS&VSMT. Sắp tới sẽ có quyết định bổ sung thêm danh sách các tỉnh được hỗ trợ vốn.

Tuy nhiên, Bộ Trưởng lo ngại các tỉnh đăng ký rồi không tiêu hết tiửn. Vì vậy, đử nghị các tỉnh rà  soát, đánh giá lại các công trình ở địa phương, chuẩn bị lên phương án sử­ dụng và  khai thác nguồn vốn mới một cách hiệu quả... Аồng thời, lưu ý các tỉnh tạm ứng nguồn vốn nà y phải thực hiện hoà n thà nh trong năm 2009 - 2010.

Bộ cũng đang đà m phán với Ngân hà ng Thế giới và  Ngân hà ng phát triển Châu à để có thêm nguồn vốn hỗ trợ cho các tỉnh...Bộ trưởng nhấn mạnh nếu chỉ trông và o nguồn lực của Chính phủ thôi thì rất khó khăn, vì vậy cần có chính sách để huy động cao các nguồn lực của xã hội mới thực hiện được nhiệm vụ.