Là ng Thuốc Nam Аại Yên

cuocsongviet| 27/02/2013 15:46

(NHN) Trong cái chợ là ng, là  một khoảng không gian ngập trà n mùi lá thuốc nam phả ra thơm thơm, cay cay, hắc hắc. Có lẽ đây là  một trong những khu chợ đặc biệt của Hà  Nội bởi hà ng hóa chỉ có một thứ là  thuốc nam: chợ là ng Аại Yên. Và  trong khi mải mê tận hưởng thứ hương tinh dầu dễ chịu của cây lá, tôi chợt nhớ tới câu nói của danh y Tuệ Tĩnh "Nam dược trị nam nhân" (thuốc nam chữa cho người Nam).

Nằm giữa phố Hoà ng Hoa Thám và  Đội Cấn, Аại Yên là  một trong "Thập tam trại" của kinh thà nh Thăng Long, thuộc khu vực Аông Bắc tổng nội xưa. So với 13 trại Ngọc Hà , Cống Vị, Giảng Võ... thì Аại Yên vẫn gìn giữ được một nghử xưa: trồng cây thuốc và  đi hái thuốc nam.

Аời Lý cách đây ngà n năm, Nhà  nước đã lập trại trồng cây thuốc ở phường Thụy Chương (Thụy Khuê ngà y nay). Không hiểu nghử quý được truyửn cho Аại Yên từ đời nà o, chỉ biết nó đã có từ rất lâu và  cho đến nay vẫn tồn tại trong cái là ng nhử với những đoạn đường hẹp, vườn thuốc san sát kử nhau được ngăn bằng những bức dậu thấp, trong khi Thụy Khuê không còn nhà  nà o trồng thuốc nữa. Cả là ng có khoảng 30 nhà  trồng cây thuốc, với hà ng chục loại, có loại thu cà nh, có loại lấy cả củ rễ, có loại lại chỉ cắt tỉa từng phiến lá.

Ngoà i thu hái cây trồng ở vườn nhà , người dân còn tới các là ng ngoại thà nh, cắt tỉa các loại lá thuốc thích hợp ở bử rà o, bử dậu, nhà  chủ vừa bán vừa cho. Không ít người đã lên cả non xa để kiếm cho đủ vị thuốc. Là m nghử kiếm lá thì phải trèo đèo, lội suối, mò mẫm sục và o bử bụi khắp hang cùng ngõ hẻm, đồng hoang. Mùa đông rét cắt da, cắt thịt vẫn phải chịu, mùa hè nóng đử tóc cháy lưng vẫn phải cần mẫn.

Nhìn và o gánh thuốc của các bà  các chị thấy vừa quen vừa lạ. Có những vị thuốc ở ngay gần nhà  hà ng ngà y ta không để ý và  cũng chẳng hử biết đến công dụng của nó. Những bó lá tươi mới hái, có loại đã héo nhưng không khô, lại còn những bó lá, bó rễ đã phơi kiệt nắng, những gói hạt là  vị thuốc để riêng từng loại, người bán không bao giử nhầm. Thêm và o đó còn có thuốc viên được bà o chế theo công thức bí truyửn của là ng bán kèm với lá để chữa bệnh.

Cứ như vậy, đửu đặn, buổi sáng chăm sóc vườn đi kiếm lá, buổi chiửu họp chợ. Аiửu đặc biệt là  chợ thuốc nam Аại Yên chỉ họp từ ba giử chiửu. Chợ họp ngay ở cổng là ng kéo sâu và o trong ngõ, hà ng lá thuốc ngồi thà nh dãy ven đường. Người tới chợ mua bán không ồn à o như các chợ khác, người bán lẻ, người bán buôn, từng mớ thuốc lá được xếp ngay ngắn riêng từng loại. Tuy gọi là  chợ nhưng không hử có chuyện nói thách rồi cò kè bớt giá và  giá thuốc ở đây cũng rất rẻ. Chỉ cần và i nghìn đồng có khi chỉ và i trăm là  cũng được mấy bó lá vử chữa bệnh.

Người ở Canh Diễn, Cầu Bươu thỉnh thoảng cũng mang lá thuốc đến vùng nà y trao đổi. Nhiửu người ở là ng Аại Yên chuyển đi nơi khác sinh sống, nhưng mỗi chiửu vẫn quay trở lại đây mua buôn lá thuốc để ngồi ở những chợ khác bán hà ng. Người bán hà ng nà o cũng hồn hậu, vui vẻ, tay thì thoăn thoắt đếm lá, vừa nghe kể bệnh vừa hướng dẫn tỉ mỉ cách sao tẩm, đun sắc, cách uống, cách bôi thuốc... Dường như các bà i thuốc chữa các thứ bệnh dễ mắc phổ biến ở Việt Nam họ đửu thuộc là u là u. Nhức đầu giải cảm thế nà o, đau xương dùng lá gì trong uống ngoà i xoa, bông mã đử trị bệnh thận thế nà o, cử nhọ nồi cầm máu ra sao... Cũng với chữa trị các bệnh thông thường, những "dược sĩ" dân gian nà y còn chữa cả các bệnh hiểm nghèo khác như thấp khớp, thận, gan, cao huyết áp...

Trong nghử lá thuốc có loại hái buổi sớm khi chưa có ánh mặt trời thì tốt, có loại sau khi đã giãi nắng cho tinh dầu kết lại trong phiến lá thì tác dụng cao hơn. Cũng thật tà i tình, không phải cùng một bệnh mà  họ bán thuốc như nhau, người bán hà ng nhìn kử¹ sắc mặt, tình trạng sức khửe, rồi bệnh nhân già  hay trẻ... cùng hà ng loạt các yếu tố khác nữa mà  chỉ có riêng họ mới biết gia giảm lượng cây lá cho phù hợp... Và o sâu trong là ng có thể thấy trên những mảnh vườn nhử bóng dáng các bà , chị đang lúi húi chăm bón, tỉa hái lá cây. Những luống ngải cứu, bửng dạ, hương nhu, mã đử, rau má... thẳng tắp tươi mơn mởn.

Cái náo nhiệt ồn à o của phố xá dù chỉ cách là ng và i trăm mét dường như cũng không hử là m khuấy động không khí và  nhịp sống nơi đây. Là ng vẫn giản dị, bình yên với những mảnh vườn nhử, những thầy thuốc dân gian cần mẫn mang lại niửm vui cho bao người. Ngà y nối ngà y, họ cứ lặng lẽ âm thầm mong gìn giữ hình ảnh tốt đẹp đã có từ bao đời vử một là ng nghử truyửn thống.

(0) Bình luận
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • [Podcast] Tản văn: Phượng tím vắt ngang trời thương nhớ
    Đến Đà Lạt vào ngày nắng chói, đôi mắt chị dõi tìm loài hoa gieo thương nhớ, phượng tím. Đà Lạt mùa nào sắc đó, đều là những loài đặc trưng của xứ sở ngàn hoa. Mùa dã quỳ vàng hoang hoải, mùa cỏ hồng bềnh bồng như mây, mùa hoa ban trắng tinh khôi, mùa anh đào ngọt ngào trong trẻo. Với chị, lưu luyến nhất vẫn là mùa phượng tím. Mùa này phượng rải sắc tím ngăn ngắt khắp đất cùng trời, gợi lên trong lòng xiết bao lưu luyến.
  • Mưa mùa hạ
    Khác với mưa phùn gió bấc hay những ngày “mưa thối đất thối cát” lê thê, mưa mùa hè luôn đem đến cảm giác hứng khởi. Nó đến bất ngờ, ào ạt rồi đi rất nhanh, trả lại bầu không khí dịu mát và bầu trời trong veo. Tôi vẫn nghĩ mưa mùa hè là cơn mưa đẹp nhất, trẻ trung và hào phóng như tuổi thanh xuân. Đang nắng như úp chảo lửa, bỗng mây đen ùn ùn kéo đến.
  • Khám phá vẻ đẹp Văn Miếu-Quốc Tử Giám qua 120 tác phẩm nghệ thuật
    Chiều 8/8, tại Nhà Thái Học, Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu- Quốc Tử Giám, triển lãm tranh “Ngàn năm di sản” chính thức khai mạc. Đây là hoạt động văn hóa nghệ thuật do Câu lạc bộ Tôi Vẽ phối hợp cùng Trung tâm hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức, chào mừng 950 năm Quốc Tử Giám (1076-2026) và hướng tới kỷ niệm 81 năm Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
  • Hà Nội đào tạo 120 tiến sĩ ngành khoa học, công nghệ
    Theo chỉ đạo từ Phó Chủ tịch UBND Thành phố Dương Đức Tuấn, Hà Nội phấn đấu đến hết năm học 2030 - 2031 sẽ hoàn thành đào tạo 120 Tiến sĩ chuyên sâu. Trong đó, 4 chỉ tiêu dành cho công chức Sở Giáo dục và Đào tạo, 116 chỉ tiêu dành cho khối viên chức giảng dạy và quản lý chuyên môn.
  • Hội Liên hiệp VHNT Hà Nội: Chủ động triển khai chương trình công tác bám sát nhiệm vụ chính trị của Thành phố
    Sáng 11/8, Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật Hà Nội tổ chức Hội nghị sơ kết công tác văn học nghệ thuật 6 tháng đầu năm, triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2026.
Đừng bỏ lỡ
  • Chùm thơ của tác giả Đặng Minh Kính
    Tạp chí Người Hà Nội xin trân trọng giới thiệu chùm thơ của tác giả Đặng Minh Kính.
  • Chè lam Thạch Xá - thức quà quê dân dã của xứ Đoài
    Nhắc đến ẩm thực xứ Đoài, nhiều người nhớ ngay đến chè lam, đặc sản thơm dẻo của làng Thạch Xá, huyện Thạch Thất (nay thuộc xã Tây Phương, TP Hà Nội). Trải qua thời gian, chè lam Thạch Xá vẫn giữ nguyên hương vị truyền thống, trở thành thức quà quen thuộc với người dân và du khách gần xa.
  • Từ cơ chế đặc thù Luật Thủ đô 2026, Hà Nội gia hạn thực hiện 6 dự án đầu tư trọng điểm
    Tại kỳ họp thứ 6 diễn ra ngày 10/8, HĐND thành phố Hà Nội khóa XVII, nhiệm kỳ 2026 – 2031 đã chính thức thông qua Nghị quyết về việc gia hạn thực hiện 6 dự án đầu tư trên địa bàn Thành phố Hà Nội.
  • “Bến sông Trăng” giành giải Nhất thiết kế cầu Cồn Hến, kiến trúc mang đậm bản sắc Huế
    “Bến sông Trăng” với ý tưởng khai thác hình ảnh thơ mộng của sông Hương, ánh trăng, thuyền và hoa đăng tạo nên chuỗi biểu tượng kiến trúc mang đậm bản sắc Huế đạt giải Nhất thiết kế kiến trúc cầu qua Cồn Hến.
  • Làng nghề hơn 600 năm tuổi, lưu giữ sản phẩm mây tre đan truyền thống ở Cố đô Huế thu hút du khách
    Không chỉ đa dạng các sản phẩm thủ công mỹ nghệ mà làng nghề mây tre đan Bao La (TP Huế) đã tìm ra hướng mới là hình thành địa chỉ tham quan trải nghiệm sản phẩm truyền thống.
  • Để âm nhạc trở thành một phần của nhịp sống đô thị
    Dựa trên chất liệu ả đào và âm thanh phóng khoáng của jazz, “Vũ điệu Thăng Long” mang trong mình một cuộc gặp gỡ giữa truyền thống và hiện đại. Lần đầu vang lên tại Nhà Bát Giác trong chương trình “Âm nhạc cuối tuần”, tác phẩm của NSƯT Quyền Văn Minh không chỉ gợi nhắc về một Hà Nội giàu trầm tích văn hóa, mà còn cho thấy những giá trị truyền thống ấy đang được tiếp thêm sức sống mới trong nhịp sống hôm nay.
  • Hà Nội phê duyệt Đề án Bộ chỉ tiêu thống kê về các ngành công nghiệp văn hóa
    Đề án thực hiện nhận diện chi tiết 11 ngành công nghiệp văn hóa trọng điểm của Hà Nội bao gồm Điện ảnh, Mỹ thuật - nhiếp ảnh - triển lãm, Nghệ thuật biểu diễn, Phần mềm và trò chơi giải trí, Quảng cáo, Thủ công mỹ nghệ, Du lịch văn hóa, Thiết kế sáng tạo, Truyền hình và phát thanh, Xuất bản, cùng lĩnh vực Ẩm thực mang nét đặc thù của Thủ đô.
  • Phát triển công nghiệp văn hóa gắn với nâng cao chất lượng nguồn nhân lực
    Phát triển công nghiệp văn hóa gắn với nâng cao chất lượng nguồn nhân lực là một trong những định hướng trọng tâm được Thành ủy Hà Nội xác định khi triển khai các chương trình hành động thực hiện các nghị quyết của Bộ Chính trị về giáo dục - đào tạo, y tế và văn hóa. Theo kết luận của đồng chí Nguyễn Văn Phong, Phó Bí thư Thành ủy, nhiều nhiệm vụ, giải pháp đồng bộ đã được đặt ra nhằm phát huy nguồn lực con người, khơi dậy sức mạnh văn hóa và tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của Thủ đô.
  • Khi âm nhạc chạm vào trái tim “đánh thức” những miền ký ức
    Có những giai điệu chỉ cần cất lên đã gợi về một miền ký ức. Đó có thể là một con phố sau cơn mưa, là hàng cây lặng gió hay một khoảng trời mang theo nỗi nhớ của nhiều thế hệ. Chiều 9/8, tại Nhà Bát Giác - Vườn hoa Lý Thái Tổ, chương trình “Âm nhạc cuối tuần” sẽ mở ra một không gian như thế, nơi mỗi tác phẩm trở thành một lát cắt tinh tế về vẻ đẹp của con người và đời sống.
  • Dự án 7 cây cầu bắc qua sông Hồng: Định hình tương lai Hà Nội phát triển nhanh, bền vững
    Thành phố Hà Nội đã, đang triển khai cùng nhiều dự án hạ tầng giao thông, trong đó có 7 cây cầu mới bắc qua sông Hồng, gồm cầu: Tứ Liên, Trần Hưng Đạo, Thượng Cát, Ngọc Hồi, Hồng Hà, Mễ Sở và Vân Phúc. 7 cây cầu này vừa giải bài toán hạ tầng giao thông Thủ đô, vừa thể hiện tầm nhìn chiến lược và cuộc cách mạng không gian để định hình tương lai phát triển bền vững Thủ đô trong kỷ nguyên mới.
Là ng Thuốc Nam Аại Yên
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO