Đình Phúc Xá

Hanoimoi| 05/06/2022 16:49

Phúc Xá là một ngôi làng cổ của kinh thành Thăng Long, xưa có tên là An Xá, nằm ở phía nam hồ Dâm Đàm (hồ Tây). Khi vua Lý Thái Tổ dời đô từ Hoa Lư ra Thăng Long (năm 1010) đã hạ chiếu di dân An Xá ra hai bên bờ và bãi giữa sông Hồng để lấy đất xây dựng kinh thành.

Ngôi làng cũng là nơi sinh ra vị anh hùng dân tộc Lý Thường Kiệt (1019 - 1105). Sau này, do quá trình bồi lở của sông Hồng, làng Phúc Xá chuyển về phía bờ Bắc, kéo theo sự di chuyển của đền Cơ Xá - tiền thân của đình Phúc Xá.
Đình Phúc Xá

Đình là nơi thờ Lý Thường Kiệt cùng các vị Thành hoàng: Tướng quân Đào Kỳ - Đại nguyên soái của Trưng Nữ Vương, 3 vị tướng của vua Hùng là Bảo Trung Ðại vương, Minh Khiết Ðại vương, Hiếu Công Ðại vương cùng 2 công chúa Hồng Nương và Hảo Nga - người đã phò giúp thuyền lương của dân làng Phúc Xá theo vua Lý Thánh Tông vào châu Hoan, châu Ái. Ngày nay, đình Phúc Xá (hay đình Bắc Biên) thuộc tổ dân phố số 8, phường Ngọc Thụy (quận Long Biên).

Trải qua nhiều lần trùng tu, sửa chữa lớn vào thời Nguyễn và những năm gần đây, kiến trúc đình Phúc Xá hiện nay mang dáng dấp của phong cách nghệ thuật cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX, gồm các hạng mục kiến trúc được kết cấu theo kiểu chữ “đinh”, với cổng đình, sân, tòa đại bái, nhà tả - hữu mạc.

Trong đình hiện còn lưu giữ nhiều di vật, hiện vật quý, đặc biệt phải kể đến 2 quả chuông lớn, trong đó có chuông “An Xá tự chung” đúc năm Phúc Thái thứ 5 (1647), trên có bài minh ghi rõ Lý Thường Kiệt quê ở làng An Xá và 1 quả chuông đúc năm Chính Hòa thứ 11 (1690); 2 tấm bia dựng thời Nguyễn ghi việc trùng tu di tích; 8 đôi câu đối ca ngợi công tích của Lý Thường Kiệt; 7 đạo sắc phong niên đại thời Nguyễn... Tất cả đều được chạm khắc tinh xảo, mang giá trị nghệ thuật thế kỷ XVIII, XIX.

Hằng năm, hội làng Phúc Xá được tổ chức với quy mô lớn vào ngày 17 tháng Hai (âm lịch) với nhiều hoạt động phong phú. Đặc biệt là lễ rước nước mang nét đặc trưng của lễ hội truyền thống của các làng ven sông Hồng, thể hiện niềm mong cầu quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa. Cùng với đó là nghi lễ rước kiệu Thánh trang trọng, sôi nổi với sự tham gia của đông đảo người dân trong làng và khu vực lân cận.

Đình Phúc Xá là một trong những di tích quan trọng của làng Phúc Xá, nằm trong cụm di tích đình - đền - chùa Phúc Xá và là trung tâm sinh hoạt văn hóa tâm linh của cộng đồng. Năm 1993, đình Phúc Xá đã được xếp hạng Di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia.

(0) Bình luận
  • Phố và phường qua những ngôi đình thờ tổ nghề trong phố cổ Hà Nội
    Hà Nội, trong lịch sử dài lâu của mình, được tạo nên bởi “phố” và “phường”. “Phố” và “phường” Hà Nội không chỉ là đơn vị hành chính mà còn hàm chứa những thăng trầm của lịch sử, những đổi thay của xã hội và những giá trị được kiến tạo bởi các cộng đồng dân cư Thăng Long - Hà Nội. Một trong những điểm nổi bật của quá trình kiến tạo này là sự gắn bó mật thiết giữa “phường” với tư cách là đơn vị hành chính đô thị và “phường” với tư cách là một tổ chức nghề nghiệp và “phố” là nơi buôn bán của cư dân đô thị. Trải qua thời gian, dấu ấn đậm nét của những phường nghề Thăng Long xưa vẫn được lưu lại ở các ngôi đình thờ tổ nghề ngay trong vùng lõi của Thủ đô, được gọi là khu phố cổ.
  • Kiến tạo bản sắc Hà Nội từ văn hóa dân gian
    Vốn được hiểu là tổng thể những đặc trưng văn hóa ổn định, bản sắc văn hóa của một nơi chốn trên thực tế lại không ngừng vận động, biến đổi qua thời gian. Bản sắc văn hóa Hà Nội cũng không phải ngoại lệ. Là kết quả của một quá trình kiến tạo lâu dài, bền bỉ, bản sắc văn hóa Hà Nội là sự kết tinh của quá trình đan xen, bồi đắp của những lớp trầm tích của đời sống dân gian và những mảng màu đa sắc của đời sống đô thị hàng nghìn năm. Trong quá trình này, văn hóa dân gian giữ vai trò nền tảng, từ đó, bản sắc văn hóa Hà Nội được định hình; và qua biết bao lớp vun bồi của giao lưu văn hóa, qua bao chảy trôi, thăng trầm của lịch sử, qua những tác động mạnh mẽ của kinh tế thị trường và toàn cầu hóa, vẫn có thể thấy vẻ đẹp đặc sắc của linh hồn phố thị Hà Nội được kiến tạo từ văn hóa dân gian.
  • Lễ hội chùa Vua xuân Bính Ngọ 2026: Đặc sắc cuộc thi “cờ người” đất Thăng Long – Hà Nội
    Thông tin UBND phường Hai Bà Trưng (TP. Hà Nội) cho biết, Lễ hội truyền thống chùa Vua - xuân Bính Ngọ 2026 sẽ diễn ra từ ngày 22 – 25/2 (mùng 6 đến mùng 9 tháng Giêng năm Bính Ngọ). Lễ hội được khai mạc vào sáng ngày 25/2 (ngày 9 tháng Giêng năm Bính Ngọ) tại chùa Vua (số 17 Thịnh Yên), trong đó đặc sắc nhất là phần thi cờ tướng.
  • Ngựa trong đời sống Thăng Long - Hà Nội
    Hà Nội có 5 địa danh gắn với chữ Mã là phố Kim Mã, hồ Mã Cảnh, phố Hòa Mã, phố Hàng Mã và đền Bạch Mã. Tuy nhiên, chữ Mã với nghĩa là ngựa thì chỉ có Kim Mã, Mã Cảnh và Bạch Mã. Tuy nhiên Bạch Mã với nghĩa ngựa trắng chỉ là truyền thuyết, còn chữ Mã trong Hàng Mã và Hòa Mã là chữ Nôm chỉ đồ cúng tế, quần áo mặc khi làm lễ.
  • Phường Hoàn Kiếm: Dâng hương kỷ niệm ngày hóa của Đức Hỏa Thần
    Sáng 17/11/2025, tại đền Hỏa Thần (số 30 Hàng Điếu, phường Hoàn Kiếm, Hà Nội), Đảng ủy, HĐND, UBND, UB MTTQ phường Hoàn Kiếm phối hợp cùng Ban Quản lý hồ Hoàn Kiếm và Phố cổ Hà Nội, Tiểu ban quản lý di tích Đền Hỏa Thần và nhân dân địa phương long trọng tổ chức lễ dâng hương kỷ niệm ngày hóa Đức Hỏa Thần.
  • Đồ chơi Trung thu Hà Nội xưa: Từ ký ức đến hành trình tiếp nối
    Rằm tháng Tám, tiếng trống hội, đèn ông sao, mùi bánh nướng, bánh dẻo… như đánh thức ký ức tuổi thơ trong mỗi người. Với trẻ nhỏ, Trung thu là đêm hội rước đèn, phá cỗ dưới trăng, còn với người lớn, đó là dịp trở về miền ký ức với những món đồ chơi dân dã. Năm nay, Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam mang đến cho công chúng một trải nghiệm đặc biệt qua không gian nghệ thuật sắp đặt “Sắc Thu” (diễn ra từ 4/10 và kéo dài đến 4/11/2025). Trong không gian ấy, có nhiều đồ chơi truyền thống gắn với các làng nghề Hà Nộ
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Cơ hội hiện thực hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị
    PGS.TS Đỗ Thị Thanh Thủy (Viện Văn hóa - Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch Việt Nam), nhận định, chúng ta đang có nhiều cơ hội hiện thực hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam. Trong đó, nổi bật là sự thống nhất về quyết tâm chính trị trong bối cảnh yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng, dư địa phát triển của các công nghiệp văn hóa Việt Nam, tác động của chuyển đổi số và nhu cầu gia tăng sức mạnh mềm quốc gia.
  • Khai mạc triển lãm ảnh “Những góc nhìn di sản”
    Trong khuôn khổ các họat động giao lưu văn học nghệ thuật của văn nghệ sĩ Hà Nội - Huế - TP Hồ Chí Minh đã diễn ra Lễ khai mạc triển lãm ảnh “Những góc nhìn di sản” tại trụ sở Liên Hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật TP Huế.
  • Phát huy tinh thần chiến thắng Điện Biên Phủ trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc
    Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ của 72 năm trước (7/5/1954) không chỉ “chấn động địa cầu”, mà còn tạo nền tảng, sức mạnh để dân tộc ta viết tiếp bản anh hùng ca chói lọi trong thời đại Hồ Chí Minh, lập nên những chiến công hiển hách mà đỉnh cao là Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử năm 1975, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước, cả nước đi lên xây dựng chủ nghĩa xã hội; bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ Tổ quốc.
  • Thanh niên Cửa Nam: Khát vọng sáng tạo, chung tay xây dựng Thủ đô giàu đẹp, văn minh
    Sáng 9/5, tại Phố Sách Hà Nội, Đại hội đại biểu Hội Liên hiệp thanh niên (LHTN) Việt Nam phường Cửa Nam lần thứ I, nhiệm kỳ 2026-2029 đã được tổ chức trang trọng với chủ đề: “Đoàn kết - Gương mẫu – Bản lĩnh – Đổi mới – Phát triển”. 70 đại biểu đại diện cho hơn 5200 hội viên, thanh niên từ 38 chi Hội, CLB, Tổ Đội nhóm toàn phường tham dự.
  • Hà Nội tổ chức thi hành Luật Thủ đô (sửa đổi) bảo đảm kịp thời, đồng bộ, thống nhất
    Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng đã ký ban hành Kế hoạch số 177/KH-UBND ngày 1/5 về việc tổ chức thi hành Luật Thủ đô (sửa đổi). Kế hoạch đặt mục tiêu tổ chức thi hành Luật Thủ đô 2026 bảo đảm kịp thời, đồng bộ, thống nhất, hiệu lực, hiệu quả; gắn với việc triển khai Nghị quyết số 02-NQ/TW ngày 17-3-2026 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển Thủ đô trong kỷ nguyên mới và quy hoạch tổng thể Thủ đô.
Đừng bỏ lỡ
  • Phát huy giá trị di sản văn hóa Lễ hội Gióng và Di tích quốc gia đặc biệt đền Phù Đổng
    Chiều 8/5, tại xã Phù Đổng, Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội phối hợp với UBND xã Phù Đổng tổ chức Hội thảo khoa học về bảo vệ, phát huy giá trị di sản văn hóa Lễ hội Gióng và Di tích Quốc gia đặc biệt đền Phù Đổng.
  • Lắng nghe Hà Nội qua những thanh âm cuối tuần
    Có những buổi chiều ở Hà Nội, âm nhạc không vang lên trong nhà hát, mà cất lên giữa khoảng trời mở của phố đi bộ, hòa cùng nhịp bước người qua lại bên hồ Gươm. Chính trong không gian ấy, “Âm nhạc cuối tuần” dần trở thành một phần quen thuộc của đời sống đô thị - nơi công chúng tìm đến không chỉ để nghe nhạc, mà để cảm nhận một nhịp sống văn hóa rất riêng của Thủ đô.
  • Hà Nội: Thêm hai làng nghề gia nhập mạng lưới Thành phố thủ công sáng tạo thế giới
    Tối 8/5, tại Hoàng thành Thăng Long, UBND Thành phố Hà Nội tổ chức Lễ đón nhận làng nghề khảm trai sơn mài Chuyên Mỹ và làng nghề điêu khắc sơn mỹ nghệ Sơn Đồng trở thành thành viên của mạng lưới các Thành phố thủ công sáng tạo thế giới và khai mạc sự kiện trưng bày, trình diễn, tạo tác sản phẩm thủ công mỹ nghệ làng nghề.
  • [Podcast] Truyện ngắn: Bóng làng nơi đáy ao (Kỳ 1)
    Ở làng Chiện này, cách đây năm mươi cái tết, người đàn ông nào vào tuổi ngũ tuần, thì được làng tặng con cá chép ao Sen. Ao Sen là ao chung của cả làng, có ý nghĩa quan trọng với cả cộng đồng. Ông Nền giờ đã ngoài sáu mươi, sau khi rời quân ngũ về đã làm liền hai khóa chủ tịch xã. Còn hơn nửa năm nữa, ông chỉ mong kết thúc nhiệm kì để được nghỉ ngơi.
  • Thí điểm thành lập Quỹ văn hóa, nghệ thuật từ trung ương đến địa phương
    Quốc hội Việt Nam vừa chính thức thông qua Nghị quyết số 28/2026/QH16 ngày 24/4/2026, tạo ra một bước ngoặt lịch sử cho sự phát triển của văn hóa và công nghiệp sáng tạo quốc gia.
  • Lần đầu tiên Tuồng, Chèo, Cải lương hội tụ trên cùng một sân khấu
    Dịp Quốc tế Thiếu nhi 1/6 năm nay, công chúng sẽ có cơ hội thưởng thức một tác phẩm độc đáo mang tên "Bí ẩn triều đại phép thuật". Sự kiện đánh dấu bước đột phá hiếm có khi ba loại hình kịch hát truyền thống gồm Tuồng, Chèo và Cải lương kết hợp trên cùng một sân khấu. Bằng tư duy kể chuyện hiện đại, chương trình hứa hẹn mang đến không gian kỳ ảo, giàu cảm xúc, đặc biệt hướng tới khán giả trẻ và các em thiếu nhi trong mùa hè 2026.
  • "Chuyện sĩ tử" - Nơi lưu giữ 950 câu chuyện thực về hành trình học tập của thế hệ hôm nay
    Nhân dịp kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám (1076-2026), một sự kiện lịch sử quan trọng của nền giáo dục Việt Nam, Ban Tổ chức đã chính thức phát động dự án "Chuyện Sĩ Tử". Dự án này được kỳ vọng sẽ xây dựng một "bảo tàng sống" độc đáo, nơi lưu giữ 950 câu chuyện chân thực về hành trình học tập, rèn luyện của các thế hệ học sinh, sinh viên ngày nay, nối tiếp truyền thống hiếu học của dân tộc.
  • Phát động cuộc thi chuyển thể truyện tranh “Kính vạn hoa”
    Với mong muốn mang đến hình thức thể hiện mới cho bộ truyện “Kính vạn hoa”, Nhà xuất bản Kim Đồng tổ chức Cuộc thi chuyển thể tác phẩm văn học “Kính vạn hoa” sang truyện tranh. Cuộc thi được phát động đúng dịp sinh nhật nhà văn Nguyễn Nhật Ánh (7/5).
  • Nhìn lại diện mạo văn học thiếu nhi hôm nay
    Sáng 7/5/2026, Nhà xuất bản Kim Đồng phối hợp cùng Khoa Văn học, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn tổ chức tọa đàm “Văn học thiếu nhi từ góc nhìn của người viết trẻ”. Tọa đàm là cơ hội để nhìn lại đời sống văn học thiếu nhi hiện nay; vị trí, vai trò của văn học thiếu nhi trong đời sống đương đại và cách người viết trẻ hiện nay tiếp cận thế giới tâm hồn trẻ thơ.
  • Chuẩn bị diễn ra Liên hoan Sân khấu Hà Nội mở rộng năm 2026
    Ngày 05/5/2026, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà chính thức ký ban hành Kế hoạch số 181/KH-UBND về tổ chức Liên hoan Sân khấu Hà Nội mở rộng năm 2026, một sự kiện văn hóa nghệ thuật lớn được chuẩn bị kỹ lưỡng để chào mừng nhiều dấu mốc quan trọng của Thủ đô.
Đình Phúc Xá
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO