Cầu Thê Húc - Biểu tượng nét đẹp văn hóa người Hà  Nội

Cầu đón nắng ban mai

Nhà  Hà  Nội học Nguyễn Vinh Phúc cho biết, cầu Thê Húc-Hà  Nội mà u son, như dải lụa đà o, vắt qua là n nước xanh của Hồ Hoà n Kiếm bên cạnh những liễu rủ, cà nh đa cổ tích, nối phố xá ồn à o với đửn Ngọc Sơn trên đảo Ngọc tĩnh lặng. Năm 1865, Thần Siêu tức nhà  giáo, quan án sát Nguyễn Văn Siêu đứng ra tu bổ ngôi chùa nhử trên đảo Ngọc, ông cho bắc cây cầu son là m lối và o đửn, mà  hình dáng vẫn còn đến ngà y nay.

Gần một thế kỷ rườ¡i trôi qua, cầu gỗ ngà y xưa đã được thay bằng ximăng cốt sắt nhưng vẫn mang dáng dấp cây cầu son đử cổ xưa kia. Du khách đến Hà  Nội rất thích thú khi bước lên những tấm ván gỗ cầu Thê Húc cong cong, đặt hai bà n tay lên lan can, phóng tầm mắt xuống hướng nam ngắm tháp Rùa trầm mặc.

Từ khi Hồ Hoà n Kiếm còn là  Tả Vọng và  Hữu Vọng, đường và o đảo Ngọc chỉ có chiếc cầu tre rung rung mặt sóng, mà  ta vẫn có thể gặp những con cầu như thế trên vùng Nam Bộ lắm mương máng. àúng như ca dao, sóng nước chỉ rộng ngang tầm dải yếm. Xưa nay, dải yếm bao giử cũng có sức hút lạ kử³, từ dải yếm bắc cầu đến dải yếm hoa đà o hoa lý. Chính vì thế, cây cầu nà y cũng nhử, đẹp như dải yếm đà o bên hồ.

à”ng Nguyễn Vinh Phúc cho rằng, sở dĩ chiếc cầu được gắn liửn với mà u sơn đử bởi lẽ: Cầu Thê Húc hướng vử phía Аông, hướng vử phía Mặt Trời mọc để đón được toà n vẹn nguồn dườ¡ng khí ấy. Với ý nghĩa đó, nên xưa nay cây cầu mang mà u đử - mà u của sự sống, của mọi nguồn hạnh phúc, của ước vọng truyửn đời từ thời cổ đại đến nay.

Cầu Thê Húc được coi là  biểu tượng của thần Mặt Trời. Cầu bằng gỗ, cột gỗ đỡ cầu, chân choãi ra, tự ghim và o lòng hồ, tay vịn cũng có những chữ nhân bắt chéo, chia ra từng ô nhử gần giống như ô tướng sĩ bà n cử người ngà y hội. Cầu có thiết kế cong cong và  uốn luợn như hình con tôm.

Cầu gỗ của miửn Bắc Bộ

Phó giáo sư, tiến sử¹ Trần Hùng, Hội Kiến trúc sư Việt Nam cho biết chiếc cầu Thê Húc lúc đầu là m rất đơn sơ. Nó chỉ là  chiếc cầu ao, đóng mấy cái cọc tre nhử là m trụ, phía trên rải mấy tấm gỗ mửng để đi lại. Thực chất ban đầu đây là  chiếc cầu ao dùng là m nơi rử­a chân cho người dân quanh vùng. Cầu được là m thẳng tắp và  chưa có độ cong nà o như bây giử. Giử đây, cây cầu được là m cong, uốn lượn như hình con tôm cũng là m tăng thêm độ thẩm mử¹ của cầu. Tuy nhiên, nhiửu người chê nếu cong nhiửu sẽ là m khuất đi hình dáng và  thế của cầu nếu nhìn từ xa.

Cầu Thê Húc ban đầu được là m theo nét văn hóa của vùng đồng bằng Bắc Bộ. Аó là  đặc điểm gia đình nà o cũng có một chiếc ao và  là m cầu ao để mỗi khi đi là m đồng vử thuận tiện cho việc rử­a chân, giặt giũ quần áo. Kết cấu cầu Thê Húc mang nhiửu nét kiến trúc cổ xưa. Nó được phửng theo hình một chiếc nhà  gỗ của người dân vùng châu thổ Sông Hồng. Nếu như là m nhà  cần có mộng, trụ giá, cột, khóa giang... như bộ khung nhà  thì cầu Thê Húc cũng được thiết kế như vậy. Trên là  nhà , dưới là  cầu, "thượng gia, hạ kiửu," những ngôi chùa ngoà i ao hồ nổi tiếng hiện nay cũng được thiết kế dựa trên kiến trúc cầu Thê Húc như cầu Ngói ở Huế, khu du lịch Hội An, chùa Thầy ở Sà i Sơn, Hà  Nội...

Аã từng bị gãy à”ng Hùng cho hay, những loại gỗ được là m trên cầu Thê Húc hiện nay được đánh giá là  những loại gỗ tứ quý như đinh, lim, sến, táu. Аiểm quan trọng nhất là m cầu là  trụ cầu, phải chọn được những thân cây đinh, lim to chắc, tuổi thọ của những cây gỗ nà y cũng phải cao mới chịu được lực và  chống được độ mục nát trong môi trường nước. Ở giữa cầu cũng được lát bằng lớp hỗ lim rắn chắc.

Hai bên thà nh cầu được là m pha trộn bởi gỗ sến và  táu vừa cứng rắn, vừa dẻo dai. Cũng theo ông Hùng, cây cầu Long Biên dù là  dấu ấn của nửn văn minh Pháp quốc cũng đang bị xuống cấp, tương lai gần sắp thà nh bảo tà ng, không thể hoạt động được nữa huống hồ gì cây cầu Thê Húc chỉ là m bằng gỗ. Kết cấu cây cầu Thê Húc được thiết kế chất liệu bằng gỗ, xét vử tuổi thọ không thể vững chắc bằng bêtông, cốt thép. Năm 1953, nhiửu người đi du xuân qua cầu nên cầu bị gãy. Cây cầu hiện nay đã được sử­a lại và  là m bằng trụ ximăng./.