Trưng bày giới thiệu những di sản tư liệu quý trong không gian “Thưởng lãm Châu phê - Lưu dấu Mộc bản”
Chuyên đề diễn ra trong 3 ngày (từ 3-5/3), mang đến cơ hội hiếm có để công chúng tận mắt chiêm ngưỡng những nét châu phê cùng lời chúc hanh thông, dấu triện cát tường của các vị Hoàng đế triều Nguyễn còn được bảo tồn nguyên vẹn trên Châu bản và Mộc bản triều Nguyễn – những tài liệu gốc có giá trị đặc biệt về lịch sử, pháp lý và văn hóa.

Ngày 3/3, tại Hà Nội, Cục Văn thư và Lưu trữ nhà nước (Bộ Nội vụ) tổ chức trưng bày chuyên đề “Thưởng lãm Châu phê - Lưu dấu Mộc bản”.
Đây là hoạt động thiết thực triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, nhằm đưa giá trị tài liệu lưu trữ quốc gia, di sản tư liệu cũng như các giá trị lịch sử, văn hóa truyền thống của dân tộc đến gần hơn với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.
Điểm nhấn nổi bật của chuyên đề là 2 khối Di sản tư liệu thế giới gồm Châu bản triều Nguyễn và Mộc bản triều Nguyễn. Bên cạnh đó là hệ thống tài liệu về thời kỳ Pháp thuộc, các cuộc kháng chiến giải phóng dân tộc và khối tư liệu, hình ảnh về Chủ tịch Hồ Chí Minh được tuyển chọn từ nhiều nguồn trong và ngoài nước.

Không chỉ dừng lại ở hoạt động trưng bày, chuyên đề được thiết kế theo hướng tương tác, trải nghiệm, tạo điều kiện để người tham quan “chạm” vào di sản bằng nhiều hình thức sinh động.
Tại khu vực “Thưởng lãm Châu phê”, khách tham quan được chiêm ngưỡng các phiên bản Châu bản triều Nguyễn với những dòng phê bằng mực son của các bậc Hoàng đế. Những bút tích này chứa đựng ước vọng về một năm mới “Quốc thái dân an – Thiên hạ thái bình”, phản ánh tư tưởng trị quốc và đời sống cung đình xưa.

Những dòng phê ngắn gọn nhưng hàm chứa quyết sách, tư duy điều hành và cả những ước vọng về một năm mới “Quốc thái dân an - Thiên hạ thái bình” được lưu giữ nguyên vẹn trên các văn bản gốc, trở thành chứng tích xác thực về hoạt động quản trị quốc gia trong lịch sử.
Khu vực “Lưu dấu mộc bản” mang đến trải nghiệm thú vị khi công chúng trực tiếp tham gia quy trình in dập mộc bản trên giấy dó, tự tay in triện lên thiệp xuân và lưu giữ bản in như một kỷ niệm mang dấu ấn văn hóa truyền thống.

Bút phê của Hoàng đế Gia Long trên bản kê khai họ, tên, tuổi và số dân các phường An Mỹ, tổng Yên Lễ Thượng, huyện Duy Xuyên, phủ Thăng Hoa nhân kỳ duyệt tuyển năm Gia Long 17 (1818)...
Tại lễ khai mạc, Ban tổ chức đón bà Elena Bezdetko - Phu nhân Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Nga tại Việt Nam cùng các cán bộ Đại sứ quán Nga; các học sinh Trường Phổ thông thuộc Đại sứ quán Nga, Trường Tiểu học Thủ Lệ (phường Giảng Võ) và nhiều khách tham quan tự do.

Tại sự kiện, khách tham quan được giới thiệu tổng quan về giá trị của các di sản tư liệu tiêu biểu; xem phim tư liệu “Hoàng cung đón Tết”, “Nghệ thuật san khắc Mộc bản”; đồng thời trực tiếp tham quan khu trưng bày chuyên đề. Đặc biệt là hoạt động trải nghiệm “Lưu dấu Mộc bản”, nơi công chúng được hướng dẫn in dập mộc bản trên giấy dó và tự tay tạo nên bản in lưu niệm.
Thay vì tiếp cận kiến thức qua sách giáo khoa, các em được trải nghiệm thực tế, qua đó cảm nhận sâu sắc hơn giá trị lịch sử, pháp lý và văn hóa của tài liệu gốc.


Chính sự “chạm” vào di sản này tạo nên hiệu quả giáo dục bền vững, đồng thời góp phần hình thành ý thức trân trọng và trách nhiệm bảo tồn tài liệu lưu trữ quốc gia ngay từ sớm.
Chuyên đề mở cửa miễn phí diễn ra từ 3-5/3. Việc mở cửa miễn phí và tổ chức các hoạt động trải nghiệm vì vậy vừa là hoạt động phục vụ công chúng, vừa là giải pháp giáo dục di sản mang tính chiến lược, thể hiện sự đầu tư dài hạn cho nền tảng văn hóa của thế hệ trẻ./.
