Phố Đốc Ngữ, quận Ba Đình, Hà Nội

Từ đường Hoàng Hoa Thám qua Viện Quân y 354 đến phố Đội Cấn.

Phố này chạy trên đất các làng tính từ Bắc xuống là Vĩnh Phúc và Cống Vị, cả hai làng vốn thuộc tổng Nội, huyện Vĩnh Thuận cũ (xem thêm các mục Hoàng Hoa Thám và Đội Cấn)

Nay thuộc hai phường Ngọc Hà và Cống vị, quận Ba Đình.

Tên phố mới đặt từ năm 1986.

Nguyễn Đức Ngữ (1844 – 1892) còn có tên là Đình Ngữ, vốn gốc họ Khuất, quê làng Xuân Vân, huyện Phúc Thọ, Hà Nội. Ông từng là đốc binh trong quân ngũ của thống đốc Hoàng Kế Viêm, tham gia nhiều trận đánh Pháp ở Sơn Tây, Hà Nội… Sau khi Kế Viêm bị triều đình gọi về Huế, Đốc Ngữ theo Nguyễn Quang Bích tiếp tục cuộc kháng Pháp ở vùng Tây Bắc. Từ năm 1890, nghĩa quân Đốc Ngữ hoạt động độc lập, đánh đồn Bất Bạt, phá nhà tù Sơn Tây, tập kích đồn Chờ Bờ… Ông hy sinh trong trận chiến ở vùng Thanh Sơn, tỉnh Phúc Thọ ngày 7/8/1892.

Trước đó dân gọi phố Đốc Ngữ là đường vàn Quần Ngựa. Vì bên dãy phía Đông của phố này hiện có Cung thể thao tổng hợp của Sở Thể dục – Thể thao Hà Nội. Từ trước năm 1901, đây là cánh đồng làng Vĩnh Phúc. Từ 1910, thực dân Pháp xây dựng bãi đua ngựa, dân gọi là bãi Quần Ngựa hoặc sân Quần Ngựa. Việc tổ chức đua ngựa tồn tại mãi tới năm 1945. Tham dự trò chơi này đều là những người giàu có hoặc những người ham cá độ. Nhưng dù sao cũng là đem lại một cách chơi, giải trí mới. Ngày trước con đường vào Quần Ngựa chỉ mới nối phố Đội Cấn tới sân Quân Ngựa, mãi sau này mới nối tiếp sang Hoàng Hoa Tham.