Phát triển hạ tầng giao thông tĩnh hướng tới giao thông xanh, bền vững

Chiều 21/5, Viện Kiến trúc Quốc gia và Tạp chí Kiến trúc Việt Nam tổ chức hội thảo “Quy hoạch và phát triển hạ tầng giao thông tĩnh hướng tới sử dụng phương tiện giao thông dùng năng lượng sạch - Từ nhận thức đến hành động”.

Trong bối cảnh phương tiện giao thông điện, đặc biệt là xe máy điện, đang gia tăng nhanh chóng tại các đô thị Việt Nam, yêu cầu phát triển hạ tầng giao thông tĩnh gắn với bảo đảm an toàn phòng cháy chữa cháy (PCCC) tại các khu nhà ở cao tầng ngày càng trở nên cấp thiết.

Phát biểu khai mạc Hội thảo, Phó Viện trưởng Viện Kiến trúc Quốc gia (Bộ Xây dựng) Trịnh Hồng Việt cho biết, xu hướng giao thông xanh hóa, điện hóa tại Việt Nam đang đặt ra mối quan hệ chặt chẽ giữa phát triển hạ tầng giao thông tĩnh với tổ chức không gian đô thị và kiến trúc công trình.

"Hiện nay, nhiều chung cư vẫn đang áp dụng các giải pháp tình thế như cấm gửi, cấm sạc xe điện hoặc để người dân tự phát đấu nối điện, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn. Vì vậy, cần có cách tiếp cận phù hợp hơn, chuyển từ tư duy "cấm đoán" sang quản lý rủi ro dựa trên cơ sở khoa học và thực tiễn. ông Trịnh Hồng Việt cho biết.

Hội thảo hướng tới phân tích các áp lực đối với hạ tầng phát triển đô thị, hạ tầng giao thông tĩnh và kiến trúc công trình trong bối cảnh phát triển giao thông sử dụng điện, đề xuất các giải pháp quy hoạch, kỹ thuật, vận hành an toàn cho hệ thống trạm sạc trong đô thị và khu dân cư.

Phó Viện trưởng Viện Kiến trúc Quốc gia (Bộ Xây dựng) Trịnh Hồng Việt cũng cho biết, sau hội thảo, các nội dung thảo luận sẽ được tổng hợp thành báo cáo gửi Bộ Xây dựng nhằm phục vụ quá trình hoàn thiện cơ chế, chính sách và tiêu chuẩn kỹ thuật liên quan đến phát triển hạ tầng xanh, sử dụng năng lượng sạch.

Tại hội thảo, Phó Vụ trưởng Vụ Khoa học công nghệ, môi trường và Vật liệu xây dựng (Bộ Xây dựng) Nguyễn Hữu Tiến cho biết, trước thực tiễn chuyển đổi sang giao thông điện hóa tại Việt Nam và định hướng phát triển đô thị xanh, bền vững, số lượng xe cơ giới và các phương tiện sử dụng năng lượng sạch tại các đô thị lớn đang gia tăng nhanh chóng.

Tuy nhiên, tốc độ phát triển này hiện vượt đáng kể so với khả năng thích ứng của hệ thống hạ tầng kỹ thuật và công tác quản lý đô thị, đặt ra yêu cầu cấp thiết về sự đồng bộ giữa phát triển phương tiện giao thông với tổ chức không gian đô thị.

Trong bối cảnh đó, các yếu tố như: quy hoạch, thiết kế đô thị, tiêu chuẩn kỹ thuật, quản lý vận hành và phòng chống cháy nổ giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc xây dựng đô thị an toàn, hiện đại, bền vững và thích ứng với những thay đổi nhanh chóng của công nghệ cũng như nhu cầu xã hội. Xa hơn, đây còn là vấn đề liên quan đến định hướng tổ chức không gian đô thị và công trình trong quá trình cải tạo, chỉnh trang và phát triển mới.

Tại Hội thảo các chuyên gia tập trung vào góc nhìn từ thực tiễn quản lý và yêu cầu hoàn thiện tiêu chuẩn an toàn PCCC đối với hạ tầng sạc xe điện tại các khu đô thị, chung cư cao tầng và khu dân cư trong bối cảnh phương tiện sử dụng năng lượng sạch đang phát triển nhanh tại Việt Nam.

Tham luận với chủ đề “Chuyển đổi năng lượng xanh an toàn – Từ kinh nghiệm quốc tế đến giải pháp hạ tầng xe điện tại Việt Nam” TS.KTS Nguyễn Tất Thắng - Chuyên gia cao cấp Viện Kiến trúc Quốc gia đã cung cấp góc nhìn so sánh và bài học kinh nghiệm quốc tế, đã mang đến một góc nhìn tổng thể và chuyên sâu về quá trình chuyển đổi năng lượng xanh trong lĩnh vực giao thông và phát triển đô thị.

Còn theo Thượng tá Phạm Anh - Phó trưởng khoa phòng cháy, Trường Đại học phòng cháy chữa cháy cho biết, tình hình hiện nay của công tác phòng ngừa cháy trong lắp đặt trạm sạc xe điện (EV) đồng thời đề xuất các giải pháp tích hợp nhằm triển khai và vận hành an toàn hơn.

Công tác phòng ngừa cháy hiệu quả tại các cơ sở sạc EV đòi hỏi cách tiếp cận theo kỹ thuật hệ thống, trong đó thiết kế an toàn, điều khiển sạc có xét đến pin, phát hiện bất thường theo thời gian thực, kỷ luật vận hành, chuẩn bị ứng phó khẩn cấp và khả năng chống chịu số được triển khai đồng bộ.

Tham luận với chủ đề “Góc nhìn thực tiễn qua quá trình triển khai mạng lưới trạm sạc”. Ông Nguyễn Đức Vinh, Phó Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Phát triển trạm sạc toàn cầu V-Green chia sẻ, thực tiễn triển khai cho thấy, chung cư và hầm xe đô thị chính là mắt xích quan trọng nhất trong hệ sinh thái hạ tầng sạc, tủ đổi pin. Đây là nơi tập trung số lượng lớn phương tiện, đồng thời cũng là nơi phát sinh nhiều yêu cầu khắt khe nhất về điện năng, quy chuẩn kỹ thuật, an toàn vận hành và phòng cháy chữa cháy.

Vì vậy, việc phát triển hạ tầng sạc cần được tính toán ngay từ giai đoạn quy hoạch và thiết kế công trình đối với cả các dự án mới và công trình hiện hữu nhằm bảo đảm tính đồng bộ trong quá trình đầu tư và vận hành.

Nhiều ý kiến cho rằng bài toán phát triển hạ tầng giao thông tĩnh cho phương tiện dùng năng lượng sạch không chỉ là vấn đề kỹ thuật hay quản lý vận hành đơn lẻ, mà đòi hỏi cách tiếp cận liên ngành, liên lĩnh vực, từ quy hoạch đô thị, kiến trúc công trình, hạ tầng năng lượng đến phòng cháy chữa cháy và hoàn thiện thể chế.

Phát biểu bế mạc Hội thảo, nhà báo Phạm Thị Thanh Huyền, Tổng Biên tập Tạp chí Kiến trúc Việt Nam đã trân trọng gửi lời cảm ơn tới các chuyên gia, nhà khoa học, đại diện các cơ quan quản lý Nhà nước, doanh nghiệp, tổ chức nghề nghiệp cùng toàn thể đại biểu đã dành thời gian tham dự, chia sẻ nhiều ý kiến tâm huyết, trách nhiệm và giàu giá trị thực tiễn cho chương trình, trong bối cảnh chuyển đổi năng lượng xanh đang diễn ra mạnh mẽ và trở thành xu thế phát triển tất yếu, những vấn đề đặt ra không còn chỉ dừng lại ở việc phát triển phương tiện sử dụng năng lượng sạch mà còn đòi hỏi một hệ sinh thái hạ tầng đồng bộ, bảo đảm yêu cầu về kỹ thuật, vận hành và an toàn.

Các nội dung tham luận và trao đổi tại hội thảo đã tiếp cận vấn đề từ nhiều góc độ khác nhau, từ quy hoạch đô thị, phát triển hạ tầng giao thông tĩnh, công nghệ trạm sạc, yêu cầu về phòng cháy chữa cháy đến kinh nghiệm quốc tế và thực tiễn triển khai tại Việt Nam.

Thông qua các nội dung được trao đổi và thảo luận, hội thảo được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao nhận thức về an toàn trong phát triển và sử dụng phương tiện điện, đồng thời tạo thêm cơ sở khoa học và thực tiễn phục vụ quá trình xây dựng chính sách, hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật cũng như định hướng phát triển hạ tầng giao thông xanh tại Việt Nam.