Đường Lê Duẩn, thuộc quận Hoàn Kiếm, quận Đống Đa và quận Hai Bà Trưng, Hà Nội.

06/09/2017 09:37

Đường Lê Duẩn dài 2.194m, rộng 12 -15m. Từ đường Điện Biên Phủ đến ngã tư Kim Liên, cắt ngang qua phố Nguyễn Thái Học, ngã năm Cửa Nam, ngã tư Khâm Thiên. Ga Hà Nội và Công viên Thống Nhất đều nằm trên đường này.


Đường Lê Duẩn dài 2.194m, rộng 12 -15m.


Đường Lê Duẩn, thuộc quận Hoàn Kiếm, quận Đống Đa và quận Hai Bà Trưng, Hà Nội.

Từ đường Điện Biên Phủ đến ngã tư Kim Liên, cắt ngang qua phố Nguyễn Thái Học, ngã năm Cửa Nam, ngã tư Khâm Thiên. Ga Hà Nội và Công viên Thống Nhất đều nằm trên đường này.

Đất các thôn Vĩnh Xương, Nam Môn Thị Hoa Ngư, Tứ Mỹ, Cung Tiên (tổng Tiền Nghiêm). Tới giữa thế kỷ XIX tổng này đổi ra tổng Vĩnh Xương, thôn Nam Môn Thị Hoa Ngư đổi gọi là thôn Nam Ngư và hai thôn Tứ Mỹ, Cung Tiên gộp lại thành thôn Tiên Mỹ.

Vào khoảng cuối Lê đầu Nguyễn, ở đoạn đầu phố (phía gần chợ Cửa Nam) có nhiều cửa hàng làm tàn làm lọng bán cho quan lại và các đền chùa. Do vậy mà thời đó phố này có tên là Hàng Tàn, lại có tên là Hàng Lọng.

Thời Pháp thuộc: Phố Hàng Lọng (đến ga Hà Nội) là đường quan lộ - gồm cả đoạn trước ga quen gọi là phố Hàng Cỏ (route Mandarine).

Sau cách mạng: phố Hàng Lọng và đường Cách mạng tháng Tám (đến cổng Vọng).

Thời tạm chiếm: phố Đờlát đờ tatxinhi (rue De Lattre de Tassigny) và phố Kim Liên (từ ngã tư Khâm Thiên).

Sau hòa bình: đường Nam Bộ và phố Kim Liên.

Từ 1978 nhập lại thành tên mới: đường Lê Duẩn.

Nay thuộc các phường Cửa Nam, quận Hoàn Kiếm; Văn Miếu, Trung Phụng, Phương Liên, quận Đống Đa; Nguyễn Du, quận Hai Bà Trưng.

Tên đường đặt năm 1978.

Về di tích cũ, đường phố này có một ngôi chùa cổ. Đó là chùa Tiên Tích nay là số nhà 110. Nơi đây là đất thôn Nam Ngư cũ. Diện mạo hiện nay của chùa có từ lần trùng tu năm 1906. Nhưng thực ra chùa có từ thế kỷ XVIII. Tương truyền rằng vào đầu đời Lê Cảnh Hưng (những năm 40 của thế kỷ XVIII) nhân vua này đi chơi ở hồ Kiêm Âu, thấy có nàng tiên hiện ra ở gần hồ, ông bèn cho xây một ngôi chùa ở nơi tiên hiện gọi là chùa Tiên Tích (vết tích người tiên). Vài chục năm sau, Nguyễn Án (1770 – 1815) có ghi chép tỉ mỉ về ngôi chùa này trong Tang thương ngẫu lục: “Chùa Tiên Tích ở phía nam, Chúa Trịnh có sửa lại… mấy năm mới xong. Chùa rộng lớn, nóc chồng, cửa kép. Sân bày 8 miếng đá vuông, cao chừng 2 thước, trên bày những chậu lan… Chùa đằng sau dựa vào đường cái, đằng trước trông xuống con ngòi, cây tháp ở bên phải, chín tầng cao, bốn góc đeo chuông. ĐƯờng vào cùa quanh co lát đá. Con cừ chảy vằn vèo vào một cái hồ. Chỗ con cư thông ra hồ có bắc cầu. Trên càu dựng thành nhà. Bên cầu có ly cung làm chỗ vua chúa ngự chơi, trồng sáu bảy cây muỗm, cây thông, cành lá chi chít che cả ánh mặt trời… Cách hồ là nhà Kiều Nhạc hầu Nguyễn Khản”. Nguyễn Án còn kể tiếp rằng vào năm Ất Tỵ (1785), chùa này bị cháy. Sau dân làng Nam Ngư mới làm lại chùa. Hiện nay trong chùa còn một cái chuông do dân làng này cung tiến, có ghi niên hiệu Minh Mạng thứ 14 (1835).

Cách chùa Tiên Tích chỉ mươi mét là sang địa phận ga Hàng Cỏ, có tên gọi như vậy vì chỗ đó ngày xưa thường là nơi mà những người cắt cỏ đem cỏ tới bán cho lính trong thành ra mua. Nhà ga này xây dựng từ năm 1895.

Vào ngày 20/12/1946, chỉ một đêm sau khi bùng nổ tiếng súng Toàn quốc kháng chiến, tại nhà ga này đã diễn ra cuộc chiến đấu ác liệt giữa tự vệ ta và giặc Pháp. Sáng hôm đó một cánh quân địch từ trong thành kéo ra, qua Cửa Nam định tiến đánh ga Hàng Cỏ. Nhưng chúng đã bị những toa xe lửa lật đổ làm chướng ngại vật cản đường. Đội tự vệ ga và tự vệ phố Hàng Lọng xuất kích đánh tạt sườn địch, tiêu diệt 15 tên Pháp, phá hỏng 1 xe tăng, 2 ô tô vận tải.

Trong thời gian chống Mỹ, trưa ngày 21/12/1972, máy bay của giặc đã đánh nhà ga, bom phá sập hoàn toàn gian đại sảnh. Sauk hi giải phóng miền Nam, ta xây dựng lại và đã hoàn thành vào cuối năm 1976. Ngày 4/12/1976, vào hồi 10 giờ 55 phút, tại ga này đã tổ chức trọng thể lễ khánh thành đường xe lửa Thống Nhất, nối Hà Nội với Thành phố Hồ Chí Minh sau đúng 30 năm bị gián đoạn.

Phố Kim Liên là một đoạn nối đường Nam Bộ từ ngã ba Trần Nhân Tông đến ngã tư Đại Cồ Việt, so vào bản đồ Hà Nội 1831 đã là con đường tuy nhỏ bé nhưng thẳng tắp, hai bên đều là hồ (một bên nay là hồ Ba Mẫu, một bên là hồ Bảy Mẫu).

Tên phố là mượn tên của một làng ở bên phía tây của đường: làng Kim Liên. Hai bên hồ Ba Mẫu và Bảy Mẫu đều thuộc làng này (xem mục Kim Hoa).

Đường Nam Bộ và phố Kim Liên đã hợp nhất thành đường Lê Duẩn. Như vậy đây là một đường qua nhiều làng thôn cổ, di tích xưa còn lại là chùa Tiên Tích số nhà 110, di tích mới hiện còn là nhà ga Hà Nội (xây từ năm 1895) và công viên Lê-nin. Công viên có diện tích 60 héc ta, bao bọc hồ Bảy Mẫu với khoảng 25 héc ta, được khởi coogn từ 1957, đến 1962 thì hoàn thành. Lực lượng lao động chính là bộ đội, thanh niên, dưới hình thức lao động xã hội chủ nghĩa và nhân dân theo hình thức lao động nghĩa vụ.

Ban đầu gọi là công viên Bảy Mẫu, sau tết Mậu Thân (1968) gọi là công viên Thống Nhất, năm 1981 đổi là công viên Lê-nin nhân sự việc ký hiệp định hợp tác với Liên Xô trên nhiều lĩnh vực, năm 2003 gọi trở lại là công viên Thống Nhất.

Lê Duẩn (1907 – 1986), người huyện Triệu Phong, tỉnh Quảng Trị, tham gia cách mạng từ sớm, một trong những đảng viên lớp đầu. Năm 1931 là ủy viên Ban Tuyên huấn Xứ ủy Bắc Kỳ, bị bắt ở Hải Phòng, giam ở Hỏa Lò, Sơn La, Côn Đảo đến 1936, 1937 Bí thư Xứ ủy Trung Kỳ, rồi vào Ban Thường vụ Trung ương Đảng. Năm 1940 bị bắt đày đi Côn Đảo, sau Cách mạng tháng Tám trở về tham gia kháng chiến ở Nam Bộ. Năm 1951 được bầu vào Ban chấp hành Trung ương Đảng và Bộ Chính trị. Năm 1954 là Bí thư Trung ương Cục miền Nam. Năm 1956 Bí thư thứ nhất Trung ương Đảng. Từ Đại hội III (1960) đến Đại hội V (1982) liên tục được bầu làm Bí thư thứ nhất, rồi Tổng Bí thư của Đảng trong 26 năm liền. Ông đã đề xuất được nhiều vấn đề cơ bản về đường lối cách mạng chống Mỹ cứu nước.

(0) Bình luận
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • [Podcast] Truyện ngắn: Hơn cả tình yêu
    Hè năm thứ nhất, đang là sinh viên Đại học Xây dựng, theo lời rủ rê của hai cô bạn thân, Hằng đi Sầm Sơn cùng với họ. Vào đến Sầm Sơn, lúc thuê khách sạn, Hằng mới vỡ lẽ, hai cô bạn kia đã có đôi, họ âm thầm sắp đặt sẵn kế hoạch từ trước. Họ gán ghép Hằng với Bắc, một bạn nam cùng lớp vào ở chung phòng. Đêm ấy, Hằng lang thang trên bờ biển, vừa giận bạn, vừa định bụng sẽ không về khách sạn ngủ...
  • Tuần phim kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ
    Từ ngày 21-28/7, Cục Điện ảnh (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) sẽ chủ trì tổ chức Tuần phim kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026) trên phạm vi toàn quốc. Danh sách các phim được chiếu gồm: "Đừng đốt", "Mùi cỏ cháy", "Những người viết huyền thoại", "Đường xuyên rừng", "Truyền thuyết về Quán Tiên" và "Bình minh đỏ".
  • Hệ giá trị quốc gia và con người Việt Nam nhìn từ tiến trình lịch sử, các văn kiện của Đảng
    TS Vũ Dương Thúy Ngà (nguyên Vụ trưởng Vụ Thư viện, Bộ Văn hóa – Thể thao và Du lịch) cho biết, trong kỷ nguyên mới, việc xây dựng, bảo tồn, phát huy hệ giá trị quốc gia và con người Việt Nam có ý nghĩa quan trọng, tạo nên sức mạnh tinh thần, bồi dưỡng lòng tự tôn dân tộc cho người Việt, hình thành phẩm cách quốc gia và nâng cao vị thế của nước ta trên trường quốc tế.
  • Chuông chiều Thiên Niên và dấu tích vị khai khoa đất Thăng Long Bùi Quốc Khái
    Chiều muộn, khi bước qua cổng tam quan của chùa Thiên Niên (số 308, đường Lạc Long Quân, thành phố Hà Nội), tôi chợt nghe tiếng chuông chùa ngân dài giữa không gian ven hồ lộng gió. Âm thanh ấy không quá lớn, nhưng đủ khiến lòng người chùng xuống. Giữa nhịp sống gấp gáp của Hà Nội hôm nay, có những khoảnh khắc như vậy khiến ta cảm giác mình vừa đi ngược dòng thời gian để trở về với một miền ký ức rất sâu của đất Thăng Long xưa.
  • Đưa thông tin sai sự thật Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm lên mạng xã hội sẽ bị xử lý nghiêm
    “Thành phố Hà Nội nếu phát hiện, xác minh việc phát tán thông tin sai sự thật Quy hoạch Tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm trên mạng xã hội thì cá nhân, tổ chức sẽ bị xử phạt theo quy định pháp luật” – bà Nguyễn Thị Mai Hương, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội nhấn mạnh tại cuộc họp báo thông tin tình hình kinh tế, xã hội 6 tháng đầu năm 2026; nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026 do UBND Thành phố Hà Nội tổ chức chiều 10/7.
Đừng bỏ lỡ
  • Xây dựng Làng Văn hóa các dân tộc Việt Nam thành tổ hợp du lịch đẳng cấp quốc tế
    Sau khi chính thức được chuyển giao về UBND thành phố Hà Nội quản lý vào tháng 6/2026, Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam đang đứng trước bước ngoặt lớn. Từ một điểm đến phụ thuộc vào ngân sách, nơi đây được định hướng trở thành tổ hợp văn hóa, du lịch và giải trí mang tầm vóc quốc tế, đóng vai trò hạt nhân trong cực tăng trưởng phía Tây của Thủ đô. Chiều ngày 10/7, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Hà Nội Trần Đức Thắng đã chủ trì buổi làm việc để định hình dòng chảy phát triển mới cho quần thể di sản này.
  • Ra mắt không gian nghệ thuật quy tụ 3 loại hình di sản xẩm, ca trù và múa rối nước
    Không gian văn hóa CADAO Collective chính thức ra mắt tại số 66 Tô Ngọc Vân (phường Tây Hồ, Hà Nội) với chương trình nghệ thuật đặc biệt quy tụ 3 loại hình di sản tiêu biểu của Thăng Long - Hà Nội gồm xẩm, ca trù và múa rối nước.
  • Triển lãm “Di sản vàng son - Tinh hoa hội tụ”
    Hơn 100 hiện vật/bộ hiện vật độc đáo được chế tác dưới thời Nguyễn được đưa ra triển lãm, giới thiệu đến công chúng từ ngày 10/7 - 9/10 tại điện Long An (03 Lê Trực, phường Phú Xuân, TP Huế).
  • Festival Mỹ thuật trẻ lần thứ VIII: Tôn vinh sức sáng tạo của thế hệ nghệ sĩ trẻ
    Sáng 10/7, tại Trung tâm Nghệ thuật Đương đại Vincom (VCCA) đã diễn ra Lễ khai mạc Festival Mỹ thuật trẻ lần thứ VIII - năm 2026. Sự kiện góp phần tôn vinh sức sáng tạo của thế hệ nghệ sĩ trẻ, đồng thời phản ánh những xu hướng mới của mỹ thuật đương đại Việt Nam.
  • Bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống các dân tộc thiểu số
    Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 269/2026/NĐ-CP ngày 1/7/2026 quy định một số cơ chế, chính sách bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống các dân tộc thiểu số. Nghị định nhằm cụ thể hóa Nghị quyết của Quốc hội về phát triển văn hóa Việt Nam, Nghị định quy định một số cơ chế, chính sách bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống các dân tộc thiểu số đã mở ra một hành lang pháp lý toàn diện.
  • Festival Thu Hà Nội năm 2026 :“Thu Hà Nội – Hành trình cảm xúc”
    Festival Thu Hà Nội năm 2026 với chủ đề “Thu Hà Nội – Hành trình cảm xúc” được tổ chức để tôn vinh và lan tỏa những giá trị độc đáo của di sản văn hóa, danh thắng, làng nghề và tinh hoa ẩm thực ngàn năm văn hiến của Thủ đô. Sự kiện là đòn bẩy hiệu quả giúp kích cầu du lịch, thu hút du khách, kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng mức chi tiêu, từ đó thúc đẩy ngành du lịch tăng trưởng mạnh mẽ...
  • [Podcast] Tản văn: Bài thánh ca đó còn nhớ không em?
    Đêm đã phủ lên thế gian thứ bóng tối bất tận vô minh. Màu sắc, thanh âm, hình hài của vạn vật vẫn cựa quậy sinh sôi trong những đôi mắt tâm hồn. Chỉ có tâm hồn mới làm cho biết bao thứ ẩn dật trong bóng tối vô minh kia tồn tại và thao thức. Cũng như đêm đang đẩy xuống đời ta thứ thanh âm của Chúa. Những hồi chuông xứ đạo vẫn bay lên trên bầu trời ngan ngát hương hoa. Ở nơi đó em còn nhớ không em, dẫu chỉ là một thánh ca buồn?
  • Triển lãm và trình diễn “Tri thức may, mặc áo dài Huế”, tôn vinh Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia
    Triển lãm và trình diễn “Tri thức may, mặc áo dài Huế” giới thiệu đến công chúng những giá trị đặc sắc của áo dài Huế gắn liền với lịch sử, văn hóa và đời sống của người dân Cố đô, đồng thời góp phần quảng bá hình ảnh Huế - Kinh đô Áo dài Việt Nam.
  • Triển khai đồng bộ các hệ giá trị văn hóa và chuẩn mực con người Việt Nam trong kỷ nguyên mới
    Nhằm kịp thời thể chế hóa và tổ chức thực hiện hiệu quả các Nghị quyết của Đảng, Quốc hội và Chính phủ về phát triển văn hóa Việt Nam, thay mặt Chính phủ, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà đã ký Quyết định số 1189/QĐ-TTg ngày 2/7/2026. Quyết định này đi kèm kế hoạch hành động nhằm triển khai đồng bộ, toàn diện bốn hệ giá trị cốt lõi: hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam trên phạm vi cả nước, tạo hành lang pháp lý vững chắc bảo vệ toàn vẹn chủ quyền văn hóa của dân tộc.
  • Phát động Cuộc thi ảnh "Nghệ thuật Xiếc Việt Nam" lần thứ 2
    Cuộc thi ảnh "Nghệ thuật toàn quốc về Nghệ thuật Xiếc Việt Nam" năm 2026 được tổ chức nhằm tôn vinh vẻ đẹp và những giá trị đặc sắc của nghệ thuật xiếc Việt Nam; tạo sân chơi sáng tạo cho các nhiếp ảnh gia chuyên và không chuyên, đồng thời góp phần quảng bá hình ảnh nghệ thuật xiếc đến đông đảo công chúng trong nước và quốc tế.
Đường Lê Duẩn, thuộc quận Hoàn Kiếm, quận Đống Đa và quận Hai Bà Trưng, Hà Nội.
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO