Đề xuất "Ngày văn hóa Việt Nam" 24/11 được nghỉ, hưởng nguyên lương

Đây là một trong số những nội dung được Bộ Tư pháp đang thẩm định dự án Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam.

Dự thảo do Bộ VHTT&DL xây dựng, nhằm thể chế hóa Nghị quyết số 80 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam và dự kiến sẽ trình Quốc hội xem xét, thông qua tại kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI và có hiệu lực trong năm 2026.

Theo hồ sơ thẩm định dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về một số cơ chế, chính sách đột phá phát triển văn hóa Việt Nam được Bộ Tư pháp công bố trên Cổng TTĐT của Bộ: Ngày 24 tháng 11 hằng năm là "Ngày Văn hóa Việt Nam", người lao động được nghỉ làm việc và hưởng nguyên lương. Trong ngày "Ngày Văn hóa Việt Nam" các thiết chế văn hóa, thể thao công lập miễn phí vé vào cửa phục vụ Nhân dân.

Dự thảo Nghị quyết bao gồm 10 Điều, cụ thể: Điều 1 về phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng; Điều 2 về nguyên tắc áp dụng cơ chế, chính sách đột phá; Điều 3 về Ngày Văn hóa Việt Nam; Điều 4 về thu hút nguồn lực đầu tư cho văn hóa; Điều 5 về ưu đãi đầu tư, tài trợ, hoạt động trong lĩnh vực văn hóa; Điều 6 về khai thác vận hành, phát huy hiệu quả thiết chế văn hóa, thể thao; Điều 7 về bảo đảm nguồn lực tương xứng cho phát triển văn hóa; Điều 8 về chính sách đãi ngộ, phát triển tài năng văn hóa, thể thao; Điều 9 về tổ chức thực hiện; Điều 10 về điều khoản thi hành.

Nghị quyết này áp dụng đối với tổ chức, cá nhân trong nước; tổ chức, cá nhân nước ngoài tham gia phát triển văn hóa Việt Nam và tổ chức, cá nhân khác có liên quan.

Trước đó, Cục Việc làm (Bộ Nội vụ) cũng từng đề xuất bổ sung ngày 24/11 là ngày nghỉ lễ trong quá trình sửa đổi Bộ luật Lao động, với mục tiêu thể chế hóa chủ trương phát triển văn hóa và tạo thêm điều kiện để người dân tham gia các hoạt động văn hóa trong cộng đồng.

Lý giải điều này, cơ quan soạn thảo cho biết Bộ luật Lao động hiện hành đã quy định cụ thể về các ngày lễ tết. Hiện chỉ có quy định về chính sách miễn, giảm giá vé cho một số nhóm đặc thù như trẻ em, học sinh, sinh viên, người cao tuổi, người khuyết tật, người có công với cách mạng, đồng bào dân tộc thiểu số.

Đáng chú ý, trong dự thảo, Bộ VHTT&DL đề xuất nhiều chính sách nhằm đãi ngộ, phát triển tài năng văn hóa, thể thao cũng như chính sách ưu đãi đầu tư, phát triển lĩnh vực văn hóa.

Cụ thể, cho phép áp dụng cơ chế linh hoạt trong việc thu hút chuyên gia, nghệ sĩ, huấn luyện viên trong nước, người Việt Nam ở nước ngoài và chuyên gia quốc tế tham gia hoạt động đào tạo, bồi dưỡng và truyền nghề; được áp dụng cơ chế thỏa thuận về tiền lương, thu nhập và điều kiện làm việc phù hợp với tính chất đặc thù của hoạt động đào tạo trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật, thể thao.

Nghệ sĩ hoạt động chuyên nghiệp hoạt động trong lĩnh vực nghệ thuật sân khấu truyền thống, xiếc, múa rối nước, opera, nhạc kịch, vũ kịch, giao hưởng… được hưởng phụ cấp ưu đãi nghề, chế độ bồi dưỡng tập luyện và biểu diễn mức 70% tính trên lương. Quy định này áp dụng theo lộ trình cho đến khi có quy định mới về tiền lương.

Đồng thời, được hưởng chế độ bồi dưỡng luyện tập từ 8 - 15% mức lương cơ sở/buổi luyện tập; chế độ bồi dưỡng biểu diễn tối từ 30 - 50% mức lương cơ sở/buổi biểu diễn.

Dự thảo nghị quyết cũng đề xuất Nhà nước hỗ trợ tiếp cận đất đai, mặt bằng sản xuất kinh doanh, cơ chế tài chính cho các tổ chức, cá nhân đầu tư xây dựng, phát triển hoặc hoạt động tại các cụm, khu công nghiệp sáng tạo về văn hóa; các tổ chức, cá nhân đầu tư vào hạ tầng số và phát triển các giải pháp công nghệ cao cho văn hóa, phát triển công nghiệp văn hóa, công nghiệp giải trí được hỗ trợ thuế, phí, lệ phí.

Các hàng hóa, dịch vụ của hoạt động văn hóa, triển lãm, thể dục, thể thao, biểu diễn nghệ thuật, sản xuất phim, nhập khẩu, phát hành phim, chiếu phim được hưởng thuế suất thuế giá trị gia tăng 5%.

Dự thảo nghị quyết đề xuất miễn thuế 4 năm, giảm 50% số thuế phải nộp trong 5 năm tiếp theo đối với thu nhập của doanh nghiệp từ thực hiện dự án đầu tư các ngành công nghiệp văn hóa, công nghiệp giải trí, cụm, khu công nghiệp sáng tạo về văn hóa. Nếu thực hiện tại địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn hoặc đặc biệt khó khăn thì được miễn thuế 4 năm, giảm 50% số thuế phải nộp trong 9 năm tiếp theo.

Dự thảo đề xuất miễn thuế thu nhập cá nhân đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công của các chuyên gia, nhà khoa học, người có tài năng đặc biệt làm việc tại các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa, công nghiệp giải trí... Các khoản tài trợ cho hoạt động văn hóa, thể thao là khoản chi được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế của doanh nghiệp.

Về cơ chế, chính sách bảo đảm nguồn lực tương xứng cho phát triển văn hóa, Nhà nước sẽ bảo đảm chi cho văn hóa hằng năm tối thiểu 2% tổng chi ngân sách nhà nước và tăng dần theo yêu cầu phát triển để thực hiện chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước trong từng thời kỳ theo danh mục chi do Chính phủ quy định.

Nhà nước cũng sẽ ưu tiên đầu tư xây dựng và khai thác hiệu quả hạ tầng dữ liệu văn hóa quốc gia, nền tảng số dùng chung, nội dung số, hạ tầng văn hóa số Việt Nam, thiết chế “văn hóa số”, “bảo tàng mở”, “nhà hát di động”, “thư viện số”.../.