Thủ tướng yêu cầu siết chặt quản lý, bảo đảm an toàn thực phẩm và vệ sinh bữa ăn học đường

Bảo vệ sức khỏe học sinh: Không có vùng cấm cho vi phạm an toàn thực phẩm

Thời gian qua, công tác bảo đảm an toàn thực phẩm trong cơ sở giáo dục đã được các bộ, ngành, địa phương, cơ sở giáo dục quan tâm thực hiện và đạt được nhiều kết quả tích cực. Tuy nhiên, còn nhiều vụ ngộ độc thực phẩm xảy ra trong các cơ sở giáo dục, tác động tiêu cực sức khoẻ, tâm lý học sinh, sinh viên, ảnh hưởng đến chất lượng hoạt động giáo dục.

Nguyên nhân chủ yếu là do việc tổ chức bảo đảm an toàn thực phẩm của một số cơ sở giáo dục, cơ quan quản lý liên quan chưa thực hiện đầy đủ, nghiêm túc, thiếu kiểm tra, giám sát thường xuyên; nhiều trường hợp sử dụng thực phẩm, nguyên liệu thực phẩm kém chất lượng, không rõ nguồn gốc xuất xứ dẫn đến không bảo đảm an toàn, gây ngộ độc thực phẩm; công tác phát hiện, xử lý vi phạm liên quan đến an toàn thực phẩm trong cơ sở giáo dục chưa được chú trọng, chưa có nhiều vụ việc mang tính cảnh tỉnh, răn đe; chưa thực sự đề cao trách nhiệm người đứng đầu các cơ quan, đơn vị liên quan trong triển khai thực hiện.

Để khẩn trương chấn chỉnh tình trạng nêu trên, khắc phục những hạn chế, bất cập, bảo đảm an toàn trường học, nâng cao hiệu quả công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe của trẻ em, học sinh, sinh viên, Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị số 33/CT-TTg ngày 14 tháng 8 năm 2026 yêu cầu các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan liên quan, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố tập trung chỉ đạo triển khai thực hiện quyết liệt, hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp bảo đảm an toàn thực phẩm trong cơ sở giáo dục.

Chuẩn hóa an toàn thực phẩm và bữa ăn học đường

Bộ Y tế có trách nhiệm trong quý III năm 2026 rà soát, hoàn thiện các quy định về phân công, phân cấp trách nhiệm quản lý an toàn thực phẩm đối với cơ sở giáo dục, nhất là quy định về bảo đảm an toàn thực phẩm đối với các hoạt động, dịch vụ cung cấp thực phẩm, suất ăn cho cơ sở giáo dục, tổ chức và hoạt động nhà ăn, bếp ăn tập thể, căng-tin có cung cấp dịch vụ ăn uống trong cơ sở giáo dục theo phương châm “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ thời gian, rõ kết quả”, chấm dứt tình trạng chồng chéo hoặc đùn đẩy trách nhiệm giữa các cấp; nghiên cứu đề xuất cấp có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung chế tài xử lý vi phạm đối với người đứng đầu cơ quan quản lý y tế địa phương, người đứng đầu cơ sở giáo dục thiếu trách nhiệm, vi phạm quy định, để xảy ra ngộ độc thực phẩm thuộc phạm vi quản lý.

Bên cạnh đó, Bộ Y tế chỉ đạo tăng cường kiểm tra định kỳ và đột xuất các điều kiện bảo đảm an toàn thực phẩm tại bếp ăn tập thể, căng tin trường học và các cơ sở cung cấp thực phẩm, suất ăn cho cơ sở giáo dục; hằng năm tổ chức Đoàn kiểm tra của Ban Chỉ đạo liên ngành Trung ương về an toàn thực phẩm trong cơ sở giáo dục tại một số tỉnh, thành phố; kiên quyết đình chỉ hoạt động, thu hồi Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện an toàn thực phẩm và xử lý nghiêm các cơ sở vi phạm theo quy định.

Về phía Bộ Giáo dục và Đào tạo, cơ quan này phải ban hành quy định về điều kiện, quy trình tổ chức bữa ăn nội trú, bán trú trong cơ sở giáo dục, trong đó tăng cường trách nhiệm, chỉ đạo trực tiếp của Ủy ban nhân dân các cấp, hoàn thành trong quý IV năm 2026. Ngoài ra, Bộ Giáo dục và Đào tạo thực hiện cập nhật nội dung và hướng dẫn, tập huấn nâng cao năng lực cho cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên về công tác vệ sinh, an toàn thực phẩm, bảo đảm dinh dưỡng hợp lý đối với bữa ăn học đường; tăng cường công tác truyền thông, giáo dục cho người học các kiến thức về an toàn thực phẩm, kỹ năng lựa chọn và sử dụng thực phẩm an toàn, có lợi cho sức khỏe, hoàn thành cập nhật nội dung trong quý IV năm 2026 và triển khai thực hiện hằng năm.

Đảm bảo không có dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, kháng sinh, hoá chất độc hại

Bộ Nông nghiệp và Môi trường chỉ đạo đơn vị chức năng kiểm soát chặt chẽ chất lượng, nguồn gốc nông sản, thực phẩm cung cấp cho cơ sở giáo dục; phối hợp với chính quyền địa phương xây dựng chuỗi liên kết sản xuất, tiêu thụ thực phẩm an toàn cho trường học, bảo đảm việc truy xuất nguồn gốc; phối hợp giám sát nhằm bảo đảm không có dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, kháng sinh, hoá chất độc hại trong thực phẩm vượt giới hạn cho phép theo quy định, cung cấp cho cơ sở giáo dục.

Đối với Bộ Công Thương, ngành chỉ đạo, hướng dẫn các đơn vị chức năng, Sở Công Thương và lực lượng Quản lý thị trường địa phương, theo chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền, xây dựng chương trình, kế hoạch và tổ chức kiểm tra, giám sát thị trường, chủ động ngăn chặn, xử lý triệt để, nghiêm minh các hành vi kinh doanh thực phẩm giả, thực phẩm nhập lậu, thực phẩm không rõ nguồn gốc xuất xứ, thực phẩm không đảm bảo an toàn, phối hợp phát triển mạng lưới, chuỗi cung ứng thực phẩm an toàn, chất lượng, đảm bảo minh bạch thông tin về nguồn gốc và giá thực phẩm đưa vào trường học trên địa bàn, hoàn thành trong quý III năm 2026.

Xử lý hành vi thiếu trách nhiệm trong công tác quản lý an toàn thực phẩm gây hậu quả nghiêm trọng, “cắt xén” khẩu phần, suất ăn học đường

Bộ Công an chỉ đạo các đơn vị nghiệp vụ tổng rà soát, đấu tranh, xử lý tội phạm và vi phạm pháp luật về an toàn thực phẩm; hành vi thiếu trách nhiệm trong công tác quản lý an toàn thực phẩm gây hậu quả nghiêm trọng, “cắt xén” khẩu phần, suất ăn học đường; đấu tranh, xử lý một số vụ việc mang tính “cảnh tỉnh” răn đe và báo cáo Thủ tướng Chính phủ kết quả thực hiện.

Bộ Công an cũng rà soát, kiến nghị sửa đổi, bổ sung các quy định pháp luật hình sự, tố tụng hình sự liên quan đến an toàn thực phẩm, bảo đảm hiệu quả, thực thi, nâng cao tính răn đe và sự nghiêm minh của pháp luật, tiếp tục tập trung công tác điều tra, xử lý các vụ án, vụ việc về an toàn thực phẩm và liên quan đến an toàn thực phẩm thuộc diện chỉ đạo của Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực. Đồng thời, lực lượng Công an ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong việc tiếp nhận, xử lý tố giác, tin báo về tội phạm, vi phạm pháp luật về an toàn thực phẩm thông qua xây dựng hệ thống đường dây nóng, Zalo OA an ninh, ứng dụng VNeID.

Đài Truyền hình Việt Nam, Đài Tiếng nói Việt Nam và các cơ quan truyền thông ưu tiên thời lượng truyền thông, phổ biến chính sách, pháp luật về an toàn thực phẩm, yêu cầu, điều kiện, các biện pháp phòng ngừa, ứng phó ngộ độc thực phẩm xảy ra tại cơ sở giáo dục và tình hình xử lý vi phạm. Bên cạnh đó, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các đoàn thể, tổ chức chính trị - xã hội được đề nghị tăng cường tổ chức vận động toàn xã hội, nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm của mỗi cá nhân, từng hộ gia đình, doanh nghiệp và cộng đồng trong sản xuất, kinh doanh, bảo đảm an toàn thực phẩm nói chung và trong các cơ sở giáo dục.

Thực hiện số hóa, kết nối, công khai mạng lưới, đơn vị cung cấp thực phẩm an toàn, nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, minh bạch

Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố tăng cường chỉ đạo, giám sát việc thực hiện công tác bảo đảm an toàn thực phẩm trong cơ sở giáo dục; căn cứ đặc điểm tình hình địa phương, ban hành văn bản chỉ đạo toàn diện về công tác bảo đảm an toàn thực phẩm trong cơ sở giáo dục, phân công rõ nhiệm vụ của các sở, ngành, Ủy ban nhân dân cấp xã; cá thể hóa trách nhiệm của lãnh đạo, quản lý, nhất là người đứng đầu các cơ quan trong quản lý an toàn thực phẩm tại các cơ sở giáo dục, hoàn thành trong tháng 9 năm 2026.

Địa phương chỉ đạo Sở Y tế, Sở An toàn thực phẩm (đối với Thành phố Hồ Chí Minh) chủ trì, phối hợp với Sở Giáo dục và Đào tạo và các sở, ngành liên quan thực hiện hướng dẫn các cơ sở giáo dục trên địa bàn thường xuyên giám sát việc thực hiện quy trình cung cấp thực phẩm, bảo đảm giám sát chặt chẽ từ khâu lựa chọn nguyên liệu đầu vào, đến quá trình sơ chế, bảo quản, chế biến, cung cấp suất ăn cho cơ sở giáo dục;

Rà soát toàn bộ bếp ăn tập thể, căng tin trường học của các cơ sở giáo dục trên địa bàn, đánh giá toàn diện về nhân lực, cơ sở vật chất, trang thiết bị, báo cáo Ủy ban nhân dân địa phương bố trí nhân lực, kinh phí phục vụ hoạt động chế biến, cung cấp suất ăn bảo đảm vệ sinh, an toàn thực phẩm, hoàn thành trong tháng 9 năm 2026; lập danh sách, kiểm tra, đánh giá năng lực, điều kiện bảo đảm của các cơ sở kinh doanh cung cấp thực phẩm, suất ăn cho các cơ sở giáo dục, yêu cầu các cơ sở cam kết chấp hành nghiêm pháp luật về an toàn thực phẩm; thực hiện số hóa, kết nối, công khai mạng lưới, đơn vị cung cấp thực phẩm an toàn, nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, minh bạch thông tin chất lượng và giá cả theo quy định của pháp luật; kiên quyết dừng hợp đồng đối với các cơ sở chế biến, cung cấp suất ăn, nguyên liệu thực phẩm cho cơ sở giáo dục không bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm, hoàn thành trong tháng 9 năm 2026 và kiểm tra, đánh giá định kỳ hằng tháng, đột xuất.

Đồng thời, chỉ đạo Sở Giáo dục và Đào tạo phối hợp với Sở Y tế, Sở An toàn thực phẩm, căn cứ Luật An toàn thực phẩm và các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan, văn bản chỉ đạo, hướng dẫn của Bộ Y tế, Bộ Giáo dục và Đào tạo để xây dựng quy trình, hướng dẫn cụ thể liên quan đến hoạt động tổ chức bếp ăn tập thể; phòng ngừa, ứng phó, xử lý sự cố an toàn thực phẩm và ngộ độc thực phẩm trong cơ sở giáo dục phù hợp với tình hình thực tế tại địa phương. Ủy ban nhân dân các xã, phường, đặc khu có trách nhiệm thẩm định hồ sơ, tư cách pháp nhân, chất lượng thực phẩm và lựa chọn đơn vị cung cấp thực phẩm, suất ăn cho cơ sở giáo dục trên địa bàn; chịu trách nhiệm toàn bộ chuyên môn về an toàn thực phẩm theo quy định; kiểm tra, xử lý nghiêm, quyết liệt các cơ sở không bảo đảm điều kiện an toàn thực phẩm, vi phạm pháp luật về an toàn thực phẩm và cá nhân liên quan.

Công khai hình ảnh khay ăn thực tế của học sinh để phụ huynh giám sát

Các cơ sở giáo dục trên địa bàn có trách nhiệm phân công lãnh đạo, nhân viên y tế trường học trực tiếp giám sát, kiểm soát chặt chẽ toàn bộ chuỗi cung ứng thực phẩm, suất ăn đưa vào trường học theo quy trình, hướng dẫn của Bộ Y tế, bảo đảm chất lượng bữa ăn, đúng thực đơn, đủ định lượng dinh dưỡng theo tiêu chuẩn; tổ chức tiếp nhận và xử lý phản ánh của phụ huynh học sinh trong vòng 24 giờ. Các cơ sở giáo dục phải thực hiện minh bạch, công khai thông tin hằng ngày với phụ huynh học sinh qua bảng tin, website, ứng dụng công nghệ, nhóm liên lạc trực tuyến về đơn vị cung cấp suất ăn, nguyên liệu, hình ảnh thực phẩm, hóa đơn nhập hàng, thực đơn và hình ảnh khay ăn thực tế của học sinh để phụ huynh có cơ sở theo dõi, giám sát.

Nhà trường cần tạo điều kiện và cơ chế để Ban đại diện cha mẹ học sinh trong các cơ sở giáo dục tham gia giám sát nguồn thực phẩm, quá trình chia suất ăn, tham gia kiểm chứng và đánh giá chất lượng bữa ăn cùng giáo viên, học sinh; tiến hành test nhanh (nếu có đủ điều kiện) đối với các nhóm nguyên liệu, thực phẩm nguy cơ cao và kiểm tra khu vực chế biến. Đối với trường hợp sử dụng suất ăn từ bên ngoài, Ban đại diện cha mẹ học sinh có thể đề nghị người đứng đầu cơ sở giáo dục chủ trì tổ chức các đoàn kiểm tra trực tiếp tại nơi chế biến của đơn vị cung cấp.

Nhà trường cũng phải xây dựng quy trình phòng ngừa, ứng phó, xử lý sự cố an toàn thực phẩm và ngộ độc thực phẩm, tổ chức diễn tập ứng phó ngộ độc thực phẩm quy mô lớn từ 30 người mắc trở lên, bảo đảm khả thi và có sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, cơ sở y tế và chính quyền địa phương, hạn chế tối đa rủi ro cho học sinh, hoàn thành trong quý III năm 2026.../.