Thủ tướng ban hành Chỉ thị về thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm năm học 2026-2027

Chỉ thị nêu rõ, thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22 tháng 8 năm 2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo (Nghị quyết số 71-NQ/TW), toàn ngành Giáo dục có nhiều nỗ lực trong việc hoàn thiện thể chế, chính sách về giáo dục và đào tạo; đổi mới công tác quản lý, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo, nhất là đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao; đẩy mạnh chuyển đổi số; chuẩn bị đội ngũ nhà giáo, trường lớp, sách giáo khoa, các điều kiện cho năm học mới. Tuy nhiên, vẫn còn tình trạng thiếu trường, thiếu lớp, thiếu cơ sở vật chất, thiết bị dạy học, đặc biệt là tại địa bàn tăng dân số nhanh; thừa, thiếu giáo viên cục bộ còn diễn ra ở nhiều địa phương; tình trạng bạo lực học đường diễn biến phức tạp; việc tổ chức thi tốt nghiệp trung học phổ thông tại một số địa phương còn chưa nghiêm túc, ảnh hưởng tiêu cực tới toàn ngành Giáo dục.

Trên cơ sở phát huy những kết quả đạt được, nhằm tạo chuyển biến rõ nét, thực chất trong năm học mới 2026 - 2027 theo tinh thần Nghị quyết số 71-NQ/TW và chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đối với lĩnh vực giáo dục và đào tạo, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo; các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan liên quan; Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố đổi mới mạnh mẽ tư duy, phương thức quản lý giáo dục, chuyển mạnh từ tư duy “quản lý giáo dục” sang "quản trị phát triển giáo dục”; tập trung khắc phục triệt để những hạn chế, bất cập, khó khăn, vướng mắc; tiếp tục thực hiện đồng bộ, quyết liệt, hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, trong đó chú trọng một số nội dung trọng tâm sau đây:

Đối với Bộ Giáo dục và Đào tạo, Thủ tướng giao chủ trì, phối hợp với các bộ, cơ quan liên quan và địa phương tiếp tục rà soát, hoàn thiện đồng bộ thể chế, chính sách, pháp luật về giáo dục và đào tạo theo Nghị quyết 71-NQ/TW, bảo đảm không để khoảng trống pháp lý khi vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đồng thời xây dựng bộ chỉ số theo dõi, giám sát thực hiện. Ngành giáo dục cần tăng cường kỷ cương, xây dựng văn hóa trung thực, liêm chính, có giải pháp cụ thể khắc phục bệnh thành tích, không chạy theo tỷ lệ lên lớp hay tỷ lệ tốt nghiệp để bảo đảm đánh giá thực chất năng lực người học.

Bộ Giáo dục và Đào tạo có trách nhiệm hướng dẫn các địa phương rà soát, sắp xếp các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông, thường xuyên công lập theo hướng hình thành cơ sở quy mô lớn; giải thể các điểm trường lẻ không đạt tiêu chuẩn ở vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới, dân tộc thiểu số để tập trung vào các trường nội trú, bán trú tại điểm trường chính. Ngay sau khi ổn định sắp xếp, Bộ cần hướng dẫn cụ thể về quy mô, phương thức quản trị, hoàn thiện quy định phân cấp quản lý nhà nước của cấp tỉnh, cấp xã và nghiên cứu thí điểm mô hình quản trị đối với hệ thống trường công, trường tư trên cùng địa bàn.

Về chuyên môn và chương trình học, Bộ Giáo dục và Đào tạo triển khai phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ từ 3 đến 5 tuổi, thực hiện giáo dục bắt buộc trung học cơ sở, thí điểm Chương trình giáo dục mầm non mới và triển khai hiệu quả một bộ sách giáo khoa giáo dục phổ thông thống nhất cả nước, bảo đảm cung ứng đầy đủ trước ngày 15 tháng 8 năm 2026. Bên cạnh việc tăng cường dạy ngoại ngữ, tiếng các nước láng giềng và từng bước đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học, ngành giáo dục cần đẩy nhanh lộ trình dạy học 2 buổi/ngày, tăng cường giáo dục STEM/STEAM, kỹ năng số, thể chất, nghệ thuật, hướng nghiệp. Đồng thời, công tác kiểm tra đánh giá phải được đổi mới thực chất, giảm áp lực thi cử, tăng cường phòng chống gian lận thi cử, nhất là trong Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông, và chỉ đạo rà soát, cắt giảm các kỳ thi, cuộc thi không cần thiết.

Về phát triển đội ngũ, Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp với Bộ Nội vụ hướng dẫn cơ cấu lại đội ngũ theo hướng tăng giáo viên trực tiếp giảng dạy, hoàn thành tuyển dụng đủ giáo viên ngay từ đầu năm học 2026 - 2027. Bộ cũng phối hợp với Bộ Nội vụ và Bộ Tư pháp khẩn trương trình Chính phủ ban hành Nghị quyết liên quan đến số lượng cấp phó của các cơ sở giáo dục, hướng dẫn cơ cấu lại vị trí việc làm theo trình tự rút gọn. Song song đó, Bộ nghiên cứu đề xuất chính sách thu hút nhà giáo (nhất là môn đặc thù, vùng khó khăn), sửa đổi định mức và chế độ làm việc phù hợp với chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo, cắt giảm hồ sơ sổ sách hành chính, và hướng dẫn đào tạo nâng cao năng lực cho công chức cấp xã quản lý nhà nước về giáo dục theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Về cơ sở vật chất, Bộ Giáo dục và Đào tạo khẩn trương hoàn thiện các tiêu chí, tiêu chuẩn, định mức trường chuẩn quốc gia, cơ sở vật chất phù hợp từng vùng miền; hướng dẫn địa phương đầu tư xây dựng trường lớp kiên cố, bổ sung phòng học bộ môn, thư viện, thiết bị thực hành, STEM/STEAM, công nghệ thông tin, đồng thời ưu tiên nguồn lực cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, biên giới, hải đảo nhằm thu hẹp khoảng cách điều kiện học tập.

Trong lĩnh vực giáo dục nghề nghiệp, Bộ chỉ đạo hoàn thành sắp xếp mạng lưới cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập, khuyến khích phát triển cơ sở tư thục và đào tạo tại doanh nghiệp, tập trung phát triển các trường cao đẳng đào tạo kỹ năng nghề cao đạt chuẩn quốc tế. Bộ ban hành và thực hiện nghiêm chuẩn chương trình, chuẩn đầu ra, kiểm định chất lượng, đổi mới đào tạo theo mô-đun, tín chỉ, đẩy mạnh cơ chế đặt hàng giao nhiệm vụ theo kết quả đầu ra, phát triển mô hình trung học nghề để phân luồng sau trung học cơ sở và tăng cường hợp tác Nhà nước - nhà trường - doanh nghiệp.

Đối với giáo dục đại học, Bộ Giáo dục và Đào tạo xây dựng, triển khai Chiến lược phát triển giáo dục đại học; hoàn thành tái cấu trúc hệ thống cơ sở công lập, khuyến khích đại học tư thục, đầu tư phát triển các trường trọng điểm, đại học tinh hoa và trung tâm nghiên cứu xuất sắc. Cùng với việc hoàn thiện cơ chế tự chủ và kiểm định chất lượng, Bộ đẩy mạnh đào tạo nhân lực chất lượng cao trong các ngành công nghệ cốt lõi như vi mạch bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, điện hạt nhân, đường sắt, dữ liệu lớn, công nghệ số, năng lượng mới, đồng thời thúc đẩy hợp tác viện - trường - doanh nghiệp - địa phương.

Bộ Giáo dục và Đào tạo cũng được giao đẩy mạnh giáo dục đạo đức, lối sống, kỹ năng sống, kỹ năng số, giáo dục quốc phòng an ninh, truyền thống yêu nước cho học sinh, sinh viên; nâng cao hiệu quả tư vấn tâm lý, sức khỏe học đường, bữa ăn an toàn dinh dưỡng; xây dựng văn hóa học đường toàn diện, phòng chống bạo lực và tệ nạn xã hội, trang bị năng lực tự bảo vệ, kiểm soát phù hợp việc sử dụng mạng xã hội, điện thoại thông minh, trí tuệ nhân tạo đối với trẻ em vị thành niên. Về chuyển đổi số, Bộ tập trung xây dựng hệ sinh thái giáo dục số thống nhất, ứng dụng trí tuệ nhân tạo có kiểm soát trong quản trị và dạy học, hoàn thiện cơ sở dữ liệu giáo dục quốc gia (nhất là học bạ, văn bằng chứng chỉ) bảo đảm "đúng, đủ, sạch, sống, liên thông, thống nhất, dùng chung", đẩy mạnh quản trị trên môi trường số và phát triển các nền tảng học tập dùng chung.

Đối với Bộ Nội vụ, Thủ tướng giao chủ trì phối hợp xây dựng cơ chế quản lý biên chế giáo viên linh hoạt, sát thực tiễn, gắn với quy mô học sinh, lớp học và đặc thù vùng miền, phân cấp giao tổng biên chế cho địa phương tự chủ tuyển dụng và sử dụng. Bộ Nội vụ khẩn trương báo cáo thực trạng và đề xuất phương án xử lý đội ngũ công chức quản lý giáo dục cấp xã, rà soát bố trí nhân sự hợp lý, nâng tỷ lệ người có trình độ chuyên môn, bảo đảm chấm dứt tình trạng “xã trắng” không có người phụ trách giáo dục trong năm 2026.

Bộ Tài chính chủ trì ưu tiên bố trí ngân sách cho các nhiệm vụ cấp bách, trọng tâm như xây dựng trường phổ thông nội trú liên cấp xã biên giới, bán trú, hạ tầng số, hiện đại hóa giáo dục nghề nghiệp và đại học, bảo đảm đủ ngân sách thực hiện chế độ mới cho người dạy và người học ngay từ đầu năm học 2026 - 2027. Bộ Tài chính hướng dẫn chuyển đổi công năng các tòa nhà công vụ, trụ sở cơ quan dôi dư thành cơ sở giáo dục, y tế; đồng thời hướng dẫn các địa phương sử dụng ngân sách địa phương và nguồn lực hợp pháp hỗ trợ bữa ăn bán trú, thiết bị học tập cho học sinh vùng khó khăn, khu công nghiệp, khuyến khích thực hiện miễn phí sách giáo khoa sớm hơn thời hạn.

Bộ Khoa học và Công nghệ có nhiệm vụ hướng dẫn, hỗ trợ phát triển hạ tầng số, nền tảng số phục vụ dạy học, kiểm tra, quản trị và dịch vụ giáo dục số. Bộ ưu tiên kinh phí khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo cho các cơ sở giáo dục đại học gắn với nghiên cứu khoa học, phối hợp lựa chọn các đại học tinh hoa, trọng điểm để giao nhiệm vụ xây dựng phòng thí nghiệm trọng điểm quốc gia, trung tâm xuất sắc.

Bộ Công an chủ trì xây dựng phương án quản lý sử dụng điện thoại thông minh, mạng xã hội trong trường học phù hợp từng cấp học nhằm hạn chế rủi ro, ngăn chặn bạo lực học đường và kiểm soát nội dung độc hại trên mạng. Lực lượng công an các địa phương phối hợp chặt chẽ với ngành Giáo dục trong phòng ngừa, phát hiện, xử lý bạo lực học đường, thuốc lá điện tử, ma túy, xâm hại trẻ em, bảo đảm an ninh, an toàn giao thông và an toàn trên không gian mạng.

Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố tập trung đưa các chỉ tiêu giáo dục vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội địa phương; ưu tiên cao nhất chuẩn bị năm học 2026 - 2027 bảo đảm đủ giáo viên, cơ sở vật chất, trường lớp, sách giáo khoa, thiết bị dạy học. Địa phương chủ động bố trí kinh phí hỗ trợ bữa ăn bán trú, thiết bị học tập, phương tiện đi lại cho học sinh và nhà công vụ cho giáo viên vùng khó khăn, miền núi, biên giới, hải đảo, khu công nghiệp. Các tỉnh, thành phố thực hiện sắp xếp cơ sở giáo dục công lập đúng quy định, bảo đảm quyền học tập, không tạo rào cản địa lý hay chi phí cho học sinh, giải quyết chính sách cho nhân sự chịu tác động và báo cáo kết quả về Bộ Giáo dục và Đào tạo trước ngày 01 tháng 9 năm 2026.

Chính quyền các địa phương cần rà soát quy hoạch, ưu tiên quỹ đất và tháo gỡ vướng mắc đầu tư trường học tại nơi gia tăng dân số cơ học, đô thị lớn, khu công nghiệp, đồng thời tận dụng trụ sở dôi dư sau sắp xếp đơn vị hành chính làm cơ sở giáo dục. Các tỉnh, thành phố điều chuyển, giảm biên chế viên chức quản lý và nhân viên hỗ trợ để tăng biên chế giảng dạy trực tiếp; bố trí kinh phí ký hợp đồng giáo viên còn thiếu; bảo đảm mỗi xã có công chức quản lý giáo dục chuyên trách; thực hiện điều động tuyển dụng công khai, minh bạch để khắc phục thừa thiếu cục bộ.

Về kỷ cương và quản lý học đường tại địa phương, Ủy ban nhân dân các cấp phải thực hiện nghiêm quy định kiểm tra đánh giá, khắc phục bệnh thành tích, xử lý nghiêm gian lận thi cử và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2027. Người đứng đầu chính quyền và cơ sở giáo dục chịu trách nhiệm bảo đảm thi cử công bằng, minh bạch. Địa phương phải cắt giảm các kỳ thi không cần thiết, giảm báo cáo trung gian, sử dụng dữ liệu số dùng chung, kiểm soát chặt chẽ hoạt động liên kết giáo dục (không tổ chức trong giờ chính khóa), công khai các khoản thu và số điện thoại phản ánh lạm thu, dạy thêm trái quy định, xử lý nghiêm người đứng đầu nếu để xảy ra vi phạm. Địa phương cũng cần tăng cường tư vấn tâm lý, an toàn thực phẩm, phòng chống ma túy, bạo lực học đường, đồng thời xây dựng chính sách hợp tác với các cơ sở đại học, giáo dục nghề nghiệp để phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao theo cơ chế đặt hàng.

Riêng đối với các tỉnh, thành phố có xã biên giới đất liền, Thủ tướng yêu cầu ưu tiên cao nhất các nguồn lực tập trung xây dựng trường phổ thông nội trú liên cấp, bảo đảm các công trình đợt 1 (khởi công năm 2025) phải hoàn thành trước ngày 30 tháng 8 năm 2026 và có phương án vận hành cụ thể, chịu trách nhiệm trước Trung ương và Chính phủ nếu để chậm tiến độ, lãng phí hay tiêu cực.

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt, kịp thời và tổ chức thực hiện nghiêm túc Chỉ thị này, tăng cường kiểm tra, giám sát, truyền thông, chủ động tháo gỡ khó khăn vướng mắc theo thẩm quyền và kịp thời báo cáo cấp có thẩm quyền đối với những vấn đề vượt thẩm quyền./.