Hướng tới Đại hội XI của MTTQ Việt Nam:Tích cực tham gia xây dựng Đảng, Nhà nước và hệ thống chính trị

Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam nhấn mạnh, thời gian qua, thực hiện các nghị quyết và kết luận, chỉ đạo của Trung ương Đảng, nghị quyết của Quốc hội, Chính phủ, hệ thống MTTQ và các tổ chức thành viên các cấp đã tích cực tham gia việc sửa đổi, bổ sung nhiều quy định pháp luật có liên quan nhằm triển khai việc tinh gọn bộ máy hệ thống chính trị.

Tích cực tham gia quá trình xây dựng, lấy ý kiến Nhân dân sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp nước CHXHCN Việt Nam năm 2013 trong hệ thống Mặt trận Tổ quốc Việt Nam. Chủ trì xây dựng, trình Quốc hội ban hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Luật Công đoàn, Luật Thanh niên, Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở để kịp thời thể chế hóa các quan điểm, chủ trương, định hướng của Đảng, quy định mới của Hiến pháp về vị trí, vai trò, quyền và trách nhiệm của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức chính trị - xã hội đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ mới.

Đồng thời, MTTQ Việt Nam tích cực thực hiện và vận động Nhân dân tham gia ý kiến xây dựng Văn kiện Đại hội Đảng các cấp và Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng. MTTQ Việt Nam ở địa phương đã tổ chức các cuộc đối thoại trực tiếp giữa người đứng đầu cấp ủy, chính quyền với Nhân dân để kịp thời thông tin, trao đổi, giải quyết những vấn đề Nhân dân quan tâm, phản ánh, kiến nghị.

Hệ thống MTTQ và các tổ chức thành viên tham gia tích cực, trách nhiệm vào công tác bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 theo quy định của pháp luật. MTTQ Việt Nam đã phối hợp chặt chẽ với Quốc hội, Chính phủ trong việc tổng kết và sửa đổi, bổ sung Luật bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND, chủ trì xây dựng, trình ban hành và ban hành theo thẩm quyền các văn bản hướng dẫn công tác bầu cử. Công tác hướng dẫn được thực hiện kịp thời, góp phần tháo gỡ khó khăn trong tổ chức thực hiện.

Các hội nghị hiệp thương được tổ chức nghiêm túc, dân chủ, phát huy trách nhiệm trong việc tham gia ý kiến đối với dự kiến về cơ cấu, thành phần, tiêu chuẩn, năng lực, phẩm chất và điều kiện tham gia của đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND các cấp. Hoạt động kiểm tra, giám sát của MTTQ Việt Nam các cấp được triển khai kịp thời, nghiêm túc.

MTTQ Việt Nam các cấp, các tổ chức thành viên phối hợp chặt chẽ với các tổ chức bầu cử ở Trung ương và địa phương chuẩn bị chu đáo các điều kiện cho ngày bầu cử; tuyên truyền, vận động các tầng lớp nhân dân tham gia tích cực vào công tác bầu cử. Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026 - 2031 là “Ngày hội của non sông” đã thành công rất tốt đẹp với hơn 76 triệu cử tri cả nước đi bầu cử (đạt 99,70%), đã bầu đủ 500 đại biểu Quốc hội khóa XVI, 2.552 đại biểu HĐND cấp tỉnh, 72.440 đại biểu HĐND cấp xã.

Công tác giám sát, phản biện xã hội được xác định là nhiệm vụ trọng tâm và triển khai đồng bộ trong hệ thống MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội, bám sát Chỉ thị số 18-CT/TW ngày 26/10/2022 của Ban Bí thư Trung ương Đảng, Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp đã chủ trì, hiệp thương với các tổ chức chính trị - xã hội ban hành Kế hoạch giám sát, phản biện xã hội năm 2025 từ sớm, bảo đảm lựa chọn các nội dung, vấn đề giám sát thiết thực, được nhân dân quan tâm.

Các tổ chức chính trị - xã hội chủ động, linh hoạt trong hoạt động giám sát và phản biện xã hội, phát huy tính đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng cho thành viên, hội viên của tổ chức mình. Ở cấp Trung ương, trong giai đoạn 2024 - 2026, MTTQ Việt Nam chủ trì thực hiện 5 nội dung giám sát; các tổ chức chính trị - xã hội chủ trì thực hiện 12 nội dung giám sát; Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Việt Nam các cấp phối hợp với các cơ quan chức năng đã tổ chức hơn 2.300 cuộc giám sát.

Hoạt động phản biện xã hội được tăng cường, bám sát chương trình xây dựng luật, pháp lệnh của Quốc hội; chương trình hoạt động của HĐND, UBND các cấp; tập trung phản biện xã hội các dự án, dự thảo văn bản pháp luật, đề án, chính sách có phạm vi, nội dung điều chỉnh trực tiếp liên quan tới quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân, đoàn viên, hội viên, việc sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước và tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp.

Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đã ban hành kế hoạch, tổ chức phản biện xã hội đối với 7 dự án luật. Các địa phương đã tổ chức 1.362 hội nghị phản biện, tham vấn ý kiến góp ý vào các quyết sách của địa phương liên quan đến quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân. Ý kiến phản biện xã hội đa dạng, phong phú, sâu sắc, được cơ quan có thẩm quyền đánh giá cao và được xác định là tài liệu bắt buộc trong các hồ sơ trình ban hành. Đã tham gia góp ý trên 3.240 đề án, 4.670 chương trình phát triển kinh tế, văn hóa - xã hội; nhiều ý kiến đã được tổng hợp, tiếp thu đưa vào báo cáo trình Quốc hội, Hội đồng nhân dân các cấp.

Công tác tổng hợp, phản ánh ý kiến, kiến nghị của cử tri và Nhân dân được thực hiện thường xuyên, nền nếp, bảo đảm tính khách quan, kịp thời. Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đã phối hợp với Chính phủ và Ủy ban Thường vụ Quốc hội ký ban hành Nghị quyết liên tịch quy định chi tiết việc tổ chức tiếp xúc cử tri của đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND các cấp.

Duy trì hiệu quả việc phối hợp tổ chức hội nghị tiếp xúc cử tri và tổng hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri và Nhân dân, triển khai việc theo dõi, giám sát thực hiện Chương trình hành động của đại biểu Quốc hội, đại biểu HĐND các cấp. Tại kỳ họp Quốc hội khóa XV lần thứ 9, thứ 10, Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đã tổng hợp hàng ngàn ý kiến, kiến nghị của cử tri và Nhân dân trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội gửi tới Đảng, Quốc hội, Chính phủ và các cơ quan có thẩm quyền.

MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt để Nhân dân làm chủ trong thực hiện dân chủ ở cơ sở, kịp thời hướng dẫn tổ chức và hoạt động của Ban Thanh tra nhân dân, Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng khi sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã; chú trọng nâng cao chất lượng hoạt động hòa giải ở cơ sở.

Công tác tiếp dân, xử lý đơn, thư khiếu nại của công dân được thực hiện theo đúng quy định; tăng cường tiếp công dân trong các kỳ họp Quốc hội, HĐND các cấp, đại hội đảng các cấp…/.