Bộ VH,TT&DL yêu cầu chấn chỉnh các hiện tượng tiêu cực trong hoạt động lễ hội đầu xuân, trong đó có dâng sao giải hạn.

Công văn nêu rõ, đến nay, về cơ bản các lễ hội được diễn ra an toàn, lành mạnh, đậm nét văn hóa truyền thống của dân tộc, đáp ứng nhu cầu tâm linh của nhân dân và du khách trên địa bàn cả nước. Các tỉnh, thành phố đã có những chỉ đạo kiên quyết, kịp thời và bảo đảm các điều kiện an toàn cho người tham gia lễ hội.

Tuy nhiên, qua theo dõi một số lễ hội được tổ chức đầu Xuân Kỷ Hợi và hoạt động tín ngưỡng tại di tích một số tỉnh, thành phố vẫn tồn tại một số hạn chế cần khắc phục. Điển hình là hiện tượng kinh doanh dịch vụ hàng hóa trong khuôn viên di tích; biến tướng trong hoạt động cúng, dâng sao giải hạn, lợi dụng nhu cầu chính đáng của người dân để trục lợi...

Các hiện tượng tiêu cực như đánh bạc, cá cược ăn tiền núp bóng trò chơi truyền thống; xem bói, gieo quẻ, đổi tiền mệnh giá nhỏ hưởng chênh lệch; tăng giá dịch vụ bán hàng, trông giữ xe vào di tích và lễ hội; đốt đồ mã, vàng mã nhiều tại các di tích, đền, phủ; ùn tắc giao thông, mất an toàn trên sông, nước; vi phạm quy định về vệ sinh an toàn thực phẩm, vệ sinh môi trường, bày bán thịt động vật hoang dã... cũng được nhấn mạnh còn xuất hiện tại một số lễ hội, di tích.

Để thực hiện nghiêm các quy định tại Nghị định số 110/2018/NĐ-CP ngày 29-8-2018 của Chính phủ quy định về quản lý và tổ chức lễ hội và Công văn số 323/BVHTTDL-VHCS ngày 23-1-2019 của Bộ VH,TT&DL về tăng cường công tác quản lý và tổ chức lễ hội năm 2019, Cục Văn hóa cơ sở đề nghị Sở VH,TT&DL, Sở VH-TT các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tiếp tục tham mưu, chủ trì, phối hợp với các cơ quan, ban, ngành tại địa phương có giải pháp chấn chỉnh, xử lý kịp thời các hiện tượng nêu trên, báo cáo về Cục Văn hóa cơ sở trước ngày 30-3-2019 để tổng hợp tình hình quản lý hoạt động lễ hội năm 2019.

Trước đó, trong một lần trả lời báo chí về thực trạng bùng nổ hoạt động dâng sao giải hạn tại các đền, chùa vào dịp đầu xuân, Thứ trưởng Bộ VH,TT&DL Trịnh Thị Thủy cho rằng, biến tướng trong hoạt động cúng, dâng sao giải hạn đang trở nên ngày càng trầm trọng. Mong ước chính đáng của người dân đang bị lợi dụng và bị biến thành nhiều hoạt động, loại hình dịch vụ mang tính trục lợi. 

“Nếu không kịp thời có những giải pháp để khắc phục hiện tượng này, để niềm tin của người dân bị lạm dụng thì không những không mang lại sự bình yên, hạnh phúc thực sự mà còn tiềm ẩn những nguy cơ gây mất an toàn, ảnh hưởng đến cuộc sống, sinh hoạt của nhiều người dân. Không thể chỉ trông chờ việc dâng sao giải hạn mà thoát khỏi những rủi ro, không may mắn…”, Thứ trưởng Trịnh Thị Thủy khẳng định.

Theo Thứ trưởng Bộ VH,TT&DL, việc người dân thực hiện cúng sao giải hạn thuộc về vấn đề tâm lý, cơ quan quản lý không thể cấm, mà cần phải có sự tuyên truyền, hướng dẫn tích cực để người dân hiểu đúng văn hóa tín ngưỡng trong giáo lý Phật giáo và hoạt động đi lễ đầu năm. 

“Mùa lễ hội năm 2018, Giáo hội Phật giáo Việt Nam đã có văn bản đề nghị tăng, ni trên toàn quốc kêu gọi các phật tử không đốt vàng mã. Văn bản này đã nhận được sự ủng hộ của đông đảo dư luận và quần chúng nhân dân. Nếu Giáo hội Phật giáo Việt Nam tiếp tục lên tiếng cảnh tỉnh, thậm chí nghiêm cấm việc dâng sao ở các chùa dịp đầu năm thì sẽ giúp cho người dân hiểu, tự nhận thức và có định hướng đúng đắn trong đời sống văn hóa, tín ngưỡng của mình”, Thứ trưởng Trịnh Thị Thủy nhấn mạnh.