10 nhiệm vụ trọng tâm của ngành Giáo dục Thủ đô năm học 2026 - 2027

Nhằm cụ thể hóa tầm nhìn chiến lược từ Nghị quyết số 02-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển Thủ đô trong kỷ nguyên mới đóng vai trò định hình tầm nhìn then chốt để Hà Nội thúc đẩy đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục, Nghị quyết số 71-NQ/TW về đột phá giáo dục và Chỉ thị số 31/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội đã chính thức ban hành Chỉ thị thực hiện nhiệm vụ trọng tâm năm học 2026 - 2027. Với phương châm hành động “Đổi mới tư duy, chuyển biến mạnh mẽ, kết quả thực chất”, toàn hệ thống chính trị và ngành Giáo dục Thủ đô quyết tâm tạo bước chuyển biến toàn diện trên 10 trụ cột chính.

Trong hệ thống các nhiệm vụ trọng tâm, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội xác định công tác đổi mới quản trị, tăng cường kỷ cương và trách nhiệm thực thi là nhiệm vụ bao trùm hàng đầu. Ngành giáo dục chuyển dịch mạnh sang phương thức quản trị phát triển, gia tăng quyền chủ động cho các cơ sở giáo dục gắn liền với nâng cao trách nhiệm giải trình, lấy sự tiến bộ và an toàn của học sinh làm thước đo tối cao. Để khắc phục triệt để bệnh thành tích, dữ liệu số được khai thác triệt để phục vụ điều chỉnh kế hoạch, bố trí đội ngũ và cải tiến chất lượng giảng dạy. Các chỉ tiêu giáo dục cũng được lồng ghép sâu vào kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, đầu tư công và dự toán ngân sách của từng địa phương nhằm giảm thiểu tối đa các báo cáo trung gian, trùng lặp.

Nhiệm vụ trọng tâm tiếp theo là chuẩn bị đầy đủ các điều kiện cần thiết về đội ngũ giáo viên, cơ sở vật chất, thiết bị dạy học và sách giáo khoa để bảo đảm năm học mới diễn ra đúng khung thời gian quy định, quyết tâm không để bất kỳ học sinh nào phải bỏ học vì hoàn cảnh khó khăn. Ngành chủ động điều tiết linh hoạt phòng học và nhân sự giữa các điểm trường để giảm tải cho khu vực tăng dân số cơ học cao, ưu tiên kinh phí sửa chữa các hạng mục xuống cấp, PCCC và hạ tầng số. Ngành bảo đảm cung cấp đủ sách giáo khoa trước khi bắt đầu giảng dạy, sử dụng hiệu quả một bộ sách giáo khoa giáo dục phổ thông thống nhất và tích cực tham mưu lộ trình miễn phí sách giáo khoa cho các đối tượng yếu thế.

Đối với công tác tổ chức, ngành giáo dục hoàn thành dứt điểm việc tái cấu trúc các cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông, thường xuyên và nghề nghiệp trước ngày 01 tháng 9 năm 2026. Tại các trường liên cấp hoặc trường có nhiều điểm trường, đơn vị quản lý tập trung hoàn thiện quy chế làm việc, thống nhất hạ tầng công nghệ thông tin, quản lý tài sản công và phân công nhân sự hợp lý. Các hoạt động sinh hoạt chuyên môn theo cụm, kiểm tra đánh giá và tổ chức bán trú được duy trì nề nếp, bảo đảm quyền lợi học tập liên tục cho học sinh mà không làm xáo trộn kế hoạch giảng dạy.

Về mặt chuyên môn, các nhà trường triển khai chuẩn xác chương trình học, thí điểm Chương trình giáo dục mầm non mới, tổ chức dạy học 2 buổi/ngày và đổi mới phương pháp kiểm tra đánh giá theo hướng phát triển năng lực. Công tác chuẩn bị sớm cho Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông năm 2027 được chú trọng đặc biệt nhằm bảo đảm an toàn, khách quan và nghiêm trị gian lận. Nội dung giáo dục STEM/STEAM, trí tuệ nhân tạo và năng lực số được tăng cường ở các cấp học, đi kèm lộ trình đưa tiếng Anh từng bước trở thành ngôn ngữ thứ hai. Bên cạnh đó, việc giáo dục đạo đức, kỹ năng sống, văn hóa Thăng Long - Hà Nội và chăm sóc sức khỏe tinh thần cho học sinh cũng được đẩy mạnh thông qua các hoạt động trải nghiệm thực chất.

Đối với mảng giáo dục thường xuyên và giáo dục nghề nghiệp, ngành tập trung đa dạng hóa các chương trình bồi dưỡng theo nhu cầu, ứng dụng học liệu số và các hình thức đào tạo linh hoạt. Giáo dục nghề nghiệp tiếp tục gắn kết chặt chẽ với nhu cầu thị trường lao động thông qua hợp tác với doanh nghiệp, đẩy mạnh hướng nghiệp và phân luồng học sinh sau THCS và THPT. Các trung tâm học tập cộng đồng được nâng cao hiệu quả hoạt động, phát huy vai trò của Hà Nội trong Mạng lưới “Thành phố học tập toàn cầu” của UNESCO bằng việc khai thác tài nguyên giáo dục mở và nền tảng học tập dùng chung.

Công tác phát triển đội ngũ nhà giáo và nâng cao năng lực quản lý cấp xã cũng được triển khai đồng bộ. Ngành thực hiện tinh giản các vị trí quản lý, hành chính dôi dư để ưu tiên biên chế cho giáo viên trực tiếp giảng dạy; tuyển dụng, điều động và biệt phái nhân sự công khai, minh bạch. Mẫu hình dạy học liên trường, dạy theo cụm hoặc kết hợp trực tiếp với trực tuyến được áp dụng linh hoạt tại những nơi thiếu giáo viên. Đồng thời, công tác bồi dưỡng chuyên môn về ngoại ngữ, AI, tư vấn tâm lý cho giáo viên và việc phân công công chức tham mưu giáo dục tại cấp xã được kiện toàn, cắt giảm tối đa các loại hồ sơ, sổ sách không cần thiết.

Trong lộ trình chuyển đổi số, ngành Giáo dục tập trung xây dựng hệ sinh thái giáo dục số thống nhất, hoàn thiện cơ sở dữ liệu, học bạ số, hồ sơ số và kho học liệu dùng chung liên thông, chính xác. Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản trị và giảng dạy được kiểm soát chặt chẽ nhằm bảo vệ dữ liệu cá nhân, bản quyền, trung thực học thuật và không làm thay thế vai trò đánh giá chuyên môn của nhà giáo. Sự phối hợp với công an thành phố giúp bảo đảm an toàn hệ thống thông tin, hướng dẫn học sinh sử dụng mạng xã hội và điện thoại thông minh an toàn, có trách nhiệm.

Môi trường học đường được xây dựng trên nền tảng an toàn, kỷ cương và nhân văn. Các trường tăng cường tư vấn tâm lý, công tác xã hội, chủ động phòng chống bạo lực học đường, xâm hại trẻ em, thuốc lá điện tử và tệ nạn ma túy. Vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm, nguồn gốc nguyên liệu tại các bếp ăn bán trú và căng tin được kiểm soát nghiêm ngặt. Đồng thời, các giải pháp bảo đảm an ninh trật tự, an toàn giao thông, PCCC, phòng chống đuối nước và ứng phó thiên tai, dịch bệnh cũng được triển khai đồng bộ.

Để bảo đảm tính minh bạch, ngành Giáo dục quản lý chặt chẽ các khoản thu chi, hoạt động dạy thêm, học thêm và các chương trình giáo dục tăng cường. Toàn bộ thông tin tài chính, điều kiện cơ sở vật chất và cam kết chất lượng phải được công khai, tuyệt đối không ép buộc học sinh và phụ huynh đóng góp tự nguyện. Ngành công khai đầu mối tiếp nhận phản ánh của Nhân dân, tăng cường thanh tra, kiểm tra, hậu kiểm và xử lý nghiêm trách nhiệm của tập thể, cá nhân vi phạm hoặc lạm thu theo đúng quy định pháp luật.

Cuối cùng, việc huy động nguồn lực đầu tư phát triển giáo dục được ưu tiên phân bổ cho các nhiệm vụ cấp bách và chính sách cho giáo viên, học sinh, kết hợp linh hoạt nguồn chi đầu tư công và chi thường xuyên mà không làm tăng gánh nặng cho Nhân dân. Mạng lưới trường lớp tiếp tục được hoàn thiện quy hoạch phù hợp với phát triển đô thị, từng bước tháo gỡ khó khăn về đất đai và chuyển đổi công năng các trụ sở dôi dư. Thành phố khuyến khích mô hình hợp tác công - tư, phát triển giáo dục ngoài công lập và tăng cường liên kết giữa nhà trường với các viện nghiên cứu, doanh nghiệp.

Sự thành công của năm học mới dựa trên trách nhiệm phối hợp chặt chẽ của các cơ quan liên quan. Sở Nội vụ tham mưu bố trí biên chế giảng dạy và củng cố nhân sự cấp xã; Sở Tài chính cân đối ngân sách, xử lý tài sản công sau sắp xếp và tham mưu lộ trình miễn phí sách giáo khoa; Sở Xây dựng rà soát quỹ đất trường học; Sở Khoa học và Công nghệ hỗ trợ hạ tầng số; Sở Y tế giám sát an toàn thực phẩm và y tế học đường; Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp phát triển thể chất và di sản văn hóa. UBND các xã, phường chủ động giải quyết tình trạng thiếu trường lớp, ổn định bộ máy, bố trí công chức chuyên trách tại Phòng Văn hóa - Xã hội và tăng cường kiểm tra thu chi, dạy thêm trên địa bàn. Ủy ban Mặt trận Tổ quốc thành phố và các đoàn thể đóng vai trò giám sát, phản biện và lan tỏa các mô hình tiên tiến. Các cơ sở giáo dục phải cụ thể hóa Chỉ thị thành kế hoạch chi tiết, công khai điều kiện chất lượng và tài chính, trong đó người đứng đầu chịu trách nhiệm toàn diện. Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo trực tiếp theo dõi, đôn đốc, kiểm tra và định kỳ báo cáo kết quả lên Chủ tịch UBND thành phố và Bộ Giáo dục và Đào tạo theo đúng quy định./.