Ngắm vẻ đẹp cổ kính của nhà  thờ Hà  Nội

Từ thế kỷ 18, Hà  Nội đã là  một trong những địa chỉ hà ng đầu trong việc truyửn đạo Thiên Chúa của các giáo sĩ phương Tây tại Việt Nam. Nhưng chỉ sau khi thực dân Pháp bình định Bắc Kử³ (1886-1887), quá trình xây dựng nhà  thử Thiên chúa giáo mới được đẩy mạnh. Sự xuất hiện của kiến trúc nhà  thử Thiên chúa giáo thời Pháp thuộc đã khiến không gian đô thị Hà  Nội có những thay đổi mạnh mẽ với những dấu ấn quan trọng còn tồn tại cho đến bây giử. Ngà y nay, các nhà  thử không còn thuần túy là  những công trình phục vụ tôn giáo, mà  đã trở thà nh di sản chung, mang ý nghĩa văn hóa lớn lao đối với mọi đối tượng quần chúng. Và o mỗi dịp Giáng sinh, các nhà  thử được trang hoà ng rực rỡ lại trở thà nh điểm tham quan ưa thích của nhiửu người. Các sinh hoạt cộng đồng phong phú diễn ra trong đêm Giáng sinh tại các nhà  thử cũng thu hút đông đảo sự tham gia của người dân, không phân biệt tôn giáo, tín ngườ¡ng.  

Dưới đây là  một số nhà  thử tiêu biểu trong nội thà nh Hà  Nội.

Nhà  thử Lớn Hà  Nội

Tọa lạc ở số 40 phố Nhà  Chung, quận Hoà n Kiếm, nhà  thử Lớn được xây dựng trên khu đất vốn là  nửn của tòa tháp Báo Thiên nổi tiếng của kinh thà nh Thăng Long thời Lý (thế kỷ 11-12), ở phía đông hồ Hoà n Kiếm. Nhà  thử Lớn có tên chính thức là  nhà  thử Saint Joseph, khánh thà nh và o lễ Giáng sinh năm 1887, sau hai năm xây dựng. Nhà  thử được thiết kế theo phong cách kiến trúc Gothique trung cổ châu à‚u, rất thịnh hà nh trong thế kỷ 12 và  thời Phục Hưng ở châu à‚u, với kiểu dáng phửng theo nhà  thử Аức Bà  Paris.

Khi mới xây dựng, khu vực quanh nhà  thử còn hoang vắng, ít nhà  cử­a. Аến thập niên 1890, phố Nhà  Thử được xây dựng theo hướng từ nhà  thử ra hồ Hoà n Kiếm, khi đó vị trí nhà  thử Lớn mới trở nên đắc địa và  đóng vai trò quan trọng trong không gian đô thị Hà  Nội. Ngà y nay, nhà  thử Lớn được coi là  một trong những công trình kiến trúc tiêu biểu nhất của Thủ đô Hà  Nội.

Nhà  thử Cử­a Bắc

Nhà  thử Cử­a Bắc (số 56 Phan àình Phùng, quận Ba Аình) có tên chính thức là  Giáo đường Nữ vương các thánh tử­ đạo, được xây dựng và o khoảng những năm 1925-1930 trên khoảng đất chạy dà i theo phố Boulevard Carnot (phố Phan Аình Phùng ngà y nay), nơi giao nhau với phố Frères Shneider (phố Nguyễn Biểu). Vị trí nhà  thử đối diện với cổng phía Bắc thà nh Thăng Long nên dân gian thường gọi là  nhà  thử Cử­a Bắc.

Mặt bằng không gian nhà  thử được cấu trúc theo nguyên tắc nhà  thử thời kử³ Phục Hưng kiểu chữ thập La Tinh, kết hợp phong cách à - à‚u, không tuân theo quy tắc đối xứng, mà  lệch với tháp chuông cao ở bên phải và  cân bằng với mái vòm ở trung tâm. Аiửu nà y là m cho nhà  thử Cử­a Bắc có nét khác biệt so với đa phần các công trình Thiên Chúa giáo có hình thức đăng đối nghiêm cẩn được xây dựng ở Việt Nam thời Pháp thuộc. Với thiết kế mang phong cách riêng của mình, nhà  thử Cử­a Bắc không chỉ là  một địa chỉ tôn giáo mà  còn là  một trong những công trình kiến trúc đẹp nhất thời kử³ Pháp thuộc ở Hà  Nội.

Nhà  thử Hà m Long

Nhà  thử Hà m Long (21 phố Hà m Long, quận Hoà n Kiếm) được xây dựng và o năm 1934 trên một khu vực tương đối rộng, nơi giao nhau giữa phố Boulevard Doudart de Lagré (phố Hà m Long) và  phố Rue Jacquin (phố Ngô Thì Nhậm). Kiến trúc nhà  thử nổi bật bởi tháp chuông nằm ở trung tâm mặt đứng, được trang trí giản dị và  hà i hòa. Một nét đặt biệt của nhà  thử là  hệ thống cử­a lấy sáng có hình quả trám đặt bên cạnh các họa tiết trang trí hình tròn mang nhiửu tính bản địa. Sau nà y xung quanh nhà  thử còn được trang trí bởi nhiửu tượng Thánh có nét điêu khắc rất sinh động.

Mặc dù có quy mô không lớn, trang trí  không cầu kử³, nhưng nhà  thử Hà m Long lại có nét độc đáo so với đa phần các nhà  thử Thiên chúa giáo khác ở Hà  Nội thời Pháp thuộc.

Nhà  thử Thịnh Liệt

Nhà  thử Thịnh Liệt còn gọi là  nhà  thử Là ng Tám tọa lạc ở trong ngõ Giáp Bát, quận Hai Bà  Trưng. Công trình được xây dựng và o năm 1911 trên một khu đất rộng rãi, thoáng đãng thuộc địa phận là ng Thịnh Liệt, đối diện một hồ nước lớn theo thết kế của một người Việt Nam là  Đốc (Docteur) Thân.

Có lẽ, do nhà  thử được thiết kế bởi một người Việt Nam nên phong cách kiến trúc khá pha trộn, với bố cục cân xứng gồm hai tòa tháp theo kiểu nhà  thử Gothique, hệ thống cử­a vòm tròn cộng dãy mái lợp gạch đử chạy dà i và  kết thúc ở các múi cong theo kiểu kiến trúc Phục Hưng và  cả những họa tiết mang tính dân tộc.  Tuy nhiên, nhử sự khéo léo của kiến trúc sư, các sắc thái kiến trúc của nhà  thử được kết hợp hà i hòa và  tọa ra được một tổng thể đẹp với tính trang trí cao bậc nhất ở Hà  Nội.

Nhà  thử An Thái

Nhà  thử An Thái, có tên khác là  là  nhà  thử Kẻ Bưởi (ngõ 460 Thụy Khuê, Tây Hồ) được xây dựng và o những năm cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20 trên đất là ng An Thái, thuộc vùng Kẻ Bưởi ở phía Nam của hồ Tây.  Nhà  thử được xây dựng theo phong cách kiến trúc Phục hưng với những họa tiết trang trí tinh tế. Dù quy mô khiêm tốn nhưng tổng thể nhà  thử vẫn toát lên vẻ vững chãi và  uy nghiêm. Mặt trước nhà  thử có dòng chữ tiếng Latinh Mater Dolorosa ora pro nobis, có nghĩa là  Đức mẹ Thống khổ, hãy nguyện cầu cho chúng con. 

Ngà y nay, nhà  thử An Thái là  một trong những nhà  thử cổ còn giữ được kiến trúc nguyên bản ở Hà  Nội.