Trước đó, chiều 7-8, tại BV Phổi Trung ương, BV đã phối hợp cùng BV E thực hiện mổ cắt khối u trung thất, ca khó bằng phương pháp mổ mở ngực có sử dụng máy tim phổi nhân tạo. Đây là kỹ thuật mổ phức tạp cần phải có Phẫu thuật viên có kinh nghiệm và trang thiết bị hiện đại ở một cơ sở Phẫu thuật lồng ngực lớn mới có thể triển khai được.

Phương pháp này được áp dụng phổ biến trong các ca mổ tim mở, nhưng đối với phẫu thuật mở lồng ngực, phẫu thuật phổi thì nó được coi là ca phẫu thuật đầu tiên tại Việt Nam áp dụng công nghệ tiên tiến này.

Bệnh nhân L.A (38 tuổi) vốn hoàn toàn khỏe mạnh nhưng 2 tháng gần đây, chị có dấu hiệu ho, khó thở tăng dần. Khi đi khám ở BV tuyến tỉnh, bệnh nhân được chẩn đoán viêm phổi, có cho dùng kháng sinh nhưng không đỡ. Sau đó, bệnh nhân đến BV Phổi Trung ương do tình trạng khó thở ngày càng tăng. Kết quả chụp chiếu cho thấy, bệnh nhân có khối u trung thất chèn ép vào phế khí quản gây hẹp hoàn toàn phế quản gốc trái.

Theo TS.BS Đinh Văn Lượng - Trưởng khoa Phẫu thuật lồng ngực, BV Phổi Trung ương, khối u trung thất của nữ bệnh nhân được coi là bệnh lý bẩm sinh, đây là một kén phế quản ở trung thất, theo thời gian, nang - kén phát triển lên và gây ra các triệu chứng điển hình như ho, khó thở… Mặc dù đây không phải bệnh lý đặc biệt nhưng với trường hợp nữ bệnh nhân này, khối u nằm ở vị trí phức tạp về giải phẫu.

Cụ thể, khối u nằm ở vị trí trung tâm, chèn ép bên trái, sát tâm nhĩ trái, đặc biệt, khối u được bao bọc bởi các động mạch lớn của lồng ngực như động mạch chủ, động mạch phổi và thực quản… nên để mổ được thì bắt buộc phải sử dụng hệ thống tim phổi nhân tạo.

ThS.BS Nguyễn Viết Nghĩa - Phó Trưởng khoa Gây mê hồi sức, BV Phổi Trung ương cho biết, việc bóc tách khối u buộc dùng hệ thống tim - phổi máy hỗ trợ trong trường hợp bệnh nhân ngừng hô hấp, tim mạch ngừng hoạt động. Hệ thống này tương tự tim, phổi của người bình thường, có vai trò đưa hệ thống tuần hoàn máu ra ngoài cơ thể cũng như hệ thống hô hấp tương tự 2 lá phổi của con người. 

Với phương pháp này, trong quá trình mổ, các mạch máu lớn ở trong lồng ngực sẽ kiểm soát, chủ động được. Chưa kể, nếu không mổ mở, với vị trí khối u sẽ không có con đường nào để đưa vào cắt bỏ khối u. Đây được coi là ca mổ đặc biệt, kỹ thuật mổ thực hiện lần đầu tiên tại Việt Nam, mổ ngực khó bắt buộc phải có tim phổi nhân tạo. Đây cũng là phương pháp tiếp cận với ghép phổi và phẫu thuật lồng ngực khó để Việt Nam có thể hội nhập các nước trên thế giới.

GS.TS Lê Ngọc Thành - Giám đốc Bệnh viện E chia sẻ, điểm đặc biệt của ca mổ này là bệnh nhân có một khối u ở phía sau tim (tâm thất giữa) nếu mổ bình thường rất nguy hiểm. Trong quá trình mổ dẫn đến thay đổi nhịp đập của tim có thể gây ra tai biến phức tạp. 

Với ca khó như vậy, sự hỗ trợ máy tim phổi nhân tạo là rất cần thiết, làm thay chức năng cho tim, tim ngừng đập nhưng phổi vẫn hoạt động bình thường. Máy này đều đã được sử dụng trên cả nước, đặc biệt là các cơ sở điều trị về tim, trong các ca mổ tim mở. Tuy nhiên, đây là lần đầu áp dụng trong mổ phổi. Phương pháp này sẽ mở ra thời kỳ mới để BV Phổi Trung ương chuẩn bị cho ghép phổi sau này.

Dưới đây là một số hình ảnh của ca phẫu thuật và bệnh nhân đã hồi phục sau hơn 1 tuần:

Bệnh nhân đã tỉnh táo, hồi phục tốt sau hơn một tuần phẫu thuật