Hội Gióng đền Sóc Sơn năm 2020, nhiều nét văn hóa mới

Như Anh / Người Hà Nội| 09/01/2020 11:57

Hội Gióng tại Khu di tích lịch sử đền Sóc, thuộc xã Phù Linh, huyện Sóc Sơn, Thành Phố Hà Nội để tưởng nhớ và ngợi ca Đức Thánh Gióng, người anh hùng đã có công đánh đuổi giặc Ân dưới thời Hùng Vương dựng nước. Lễ hội được diễn ra từ ngày mùng 6 đến ngày mùng 8 tháng Giêng Âm Lịch hàng năm.

Hội Gióng tại Khu di tích lịch sử đền Sóc, thuộc  xã Phù Linh, huyện Sóc Sơn, Thành Phố Hà Nội để  tưởng nhớ và ngợi ca Đức Thánh Gióng, người anh hùng đã có công đánh đuổi giặc Ân dưới thời Hùng Vương dựng nước.  

Hội Gióng đền Sóc Sơn năm 2020, nhiều nét văn hóa mới
Phó CT UBND huyện Sóc Sơn Lê Hữu Mạnh tại Hội nghị giao ban báo chí Thành ủy chiều 7/1/2020 – Ảnh: CGTĐT


Theo Phó Chủ tịch UBND huyện Sóc Sơn ông  Lê Hữu Mạnh: Lễ hội đền Sóc năm nay sẽ diễn ra trong 3 ngày từ 30/1 đến 1/2/2020 (tức ngày 6 đến 8 tháng Giêng năm Canh Tý). Lễ hội tiếp tục duy trì nghi lễ truyền thống nhưng có những đổi mới trong cách tổ chức đã phát huy được hiệu quả, mang lại sự văn minh và an toàn của một vài năm trở lại đây. Đó là: Không tổ chức lễ rước giò hoa tre và trầu cau xuống đền Hạ, đền Mẫu; bỏ tục tán lộc. Sau khi làm lễ xong, lễ vật sẽ được đưa vào đền Thượng và tổ chức phát lộc cho du khách theo sự kiểm soát của Ban tổ chức.

Quần thể khu di tích đền Sóc, thuộc thôn Vệ Linh, xã Phù Linh, huyện Sóc Sơn, Thanh phố Hà Nội,  bao gồm 6 công trình: đền Hạ (tức đền Trình), chùa Đại Bi, đền Mẫu, đền Thượng (tức đền Sóc), tượng đài Thánh Gióng và nhà bia 8 mặt. Trong đó, đền Thượng là nơi thờ Đức Thánh Gióng và tổ chức lễ hội với đầy đủ các nghi lễ truyền thống như:  Lễ mộc dục, lễ rước, lễ dâng hương, lễ hóa voi và ngựa…

Hội Gióng đền Sóc Sơn năm 2020, nhiều nét văn hóa mới

Hinh ảnh mặt bia số 6 của bia 8 mặt tại Đến Sóc

Hội Gióng  đền Sóc là một lễ hội lớn hàng năm với sự tham gia của nhiều Làng lân cận trong vùng và được người dân chuẩn bị chu đáo từ rất sớm. Theo như nội dung được ghi trên mặt bia số 6 của bia 8 mặt thì sự phân công rước các lễ vật trong lễ hội của các Làng được phân bổ theo thứ tự: thôn Vệ Linh (xã Phù Linh) - rước giò hoa tre; thôn Dược Thượng (xã Tiên Dược) - rước voi; thôn Đan Tảo (xã Tân Minh) - rước trầu cau; thôn Đức Hậu (xã Đức Hoà) - rước ngà voi; thôn Yên Sào (xã Xuân Giang) - rước cỏ voi; thôn Yên Tàng (xã Bắc Phú) - rước tướng.

Hội Gióng đền Sóc Sơn năm 2020, nhiều nét văn hóa mới

Đi đầu đoàn rước các lễ vật là đoàn rước giò hoa tre của thôn Vệ Linh, xã Phù Linh (năm 2019)


Ngay từ khoảng 2-3 tuần trước ngày khai hội, những thôn tham gia lễ hội đã bắt đầu rục rịch các công việc chuẩn bị. Trong đó, làm voi là một nghi lễ quan trọng tạo nên nét đặc sắc riêng của lễ hội đền Gióng. Sau khi làm lễ thỉnh Thánh tại đình làng, các cụ thôn Dược Thượng tiến hành công việc pha tre, đan khung hình con Voi cao 3-4 mét. Khi khung tre dựng xong thì dán giấy, quét sơn và trang trí voi sao cho sống động

Hội Gióng đền Sóc Sơn năm 2020, nhiều nét văn hóa mới
Hình ảnh đoàn rước voi của thôn Dược Thượng , xã Tiên Dược 
(năm 2019)

Cùng với sự chuẩn bị làm voi thì các thôn khác trong vùng được phân công cúng tiến lễ vật cũng đều chuẩn bị phẩm vật từ giữa tháng chạp, rồi làm lễ tại đình làng mình vào ngày mồng 5 Tết. Đêm mồng 5 Tết, nghi lễ mộc dục (tắm tượng) được tiến hành ở đền Thượng. Tảng sáng ngày mồng 6, sau 3 hồi trống nổi lên từ đền Thượng thì lễ hội Gióng chính thức bắt đầu. Nhân dân 8 thôn làng thuộc 6 xã nằm quanh Khu di tích đền Sóc tiến hành dâng các lễ vật đã được chuẩn bị chu đáo lên Đức Thánh, cầu mong ngài phù hộ cho dân làng có một cuộc sống ấm no, hạnh phúc.

Hội Gióng đền Sóc Sơn năm 2020, nhiều nét văn hóa mới
 Lễ rước ngà voi của người dân thôn Đức Hậu, xã Đức Hòa.(năm 2019)


Hội Gióng đền Sóc Sơn năm 2020, nhiều nét văn hóa mới
Đoàn rước cỏ Voi của thôn Yên Sào, xã Xuân Giang(năm 2019)

Hội Gióng đền Sóc Sơn năm 2020, nhiều nét văn hóa mới
Lễ rước trầu cau của người dân thôn Đan Tảo, xã Tân Minh.(năm 2019)

Một trong những tục độc đáo của lễ hội đền Sóc là tục chém tướng của thôn Yên Tàng, gồm có phần rước đồng thời diễn tả lại việc Thánh Gióng chém 3 tên tướng giặc Ân cuối cùng ở chân núi Vệ Linh trước khi bay về trời. Cùng với các nghi lễ cúng tế, ở khu vực bên ngoài còn diễn ra các trò chơi dân gian rất sôi nổi.

Hội Gióng đền Sóc Sơn năm 2020, nhiều nét văn hóa mới
Nghi thức rước vị nữ tướng tại Lễ hội đền Sóc của thôn Yên Tàng, xã Bắc Phú. (năm 2019)

Đến chiều ngày mùng 8, ngày cuối của lễ hội là lễ hóa các mô hình voi và ngựa giấy với kích thước lớn được tiến hành để kết thúc lễ hội (voi chiến và ngựa sắt là hai linh vật gắn liền với truyền thuyết Thánh Gióng chống giặc Ân, bảo vệ non sông bờ cõi). Du khách thập phương đến tham gia lễ hội ai ai cũng đều mong được chung tay khiêng voi, khiêng ngựa ra bờ sông để hóa, bởi theo tín ngưỡng, bất cứ ai được chạm tay vào đồ tế lễ Đức Thánh Gióng đều sẽ gặp may mắn trong cuộc sống.

.Hội Gióng đền Sóc Sơn năm 2020, nhiều nét văn hóa mới
Lễ hóa Voi, Ngựa khi tế lễ xong. 
(năm 2019)


Không chỉ được biết đến là nơi thờ tự Phù Đổng Thiên Vương, lễ hội Gióng tại đền Sóc còn nổi tiếng với nhiều hoạt động thể dục thể thao, với các nội dung thi đấu như: Vật , cờ tướng, bóng chuyền...; tổ chức các  trò chơi dân gian như đi cà kheo, nấu cơm thi, đi cầu thăng bằng, đập niêu..., góp phần tăng thêm sức hấp dẫn cho lễ hội. Tuy nhiên phong tục này nhiều năm trước đã gây ra tình trạng lộn xộn, bạo lực, thậm chí gây thương tích. Để tránh tình trạng phản cảm này, từ các năm trước, Ban tổ chức lễ hội đã thay đổi hình thức tán lộc để đảm bảo an ninh trật tự và vẫn giữ được nét đẹp truyền thống.

Hội Gióng đền Sóc Sơn năm 2020, nhiều nét văn hóa mới
Một số trò chơi dân gian để cho du khách thập phương vui xuân tại lễ hội, (năm 2019)

Hội Gióng đền Sóc Sơn năm 2020, nhiều nét văn hóa mới

Mặc dù có các nghi thức gắn với truyền thuyết Thánh gióng nhưng các nhà nghiên cứu cho rằng: "Hội Gióng Sóc Sơn vẫn mang rõ tính chất hội cầu mùa theo tín ngưỡng dân gian phổ biến ở hầu hết hội xuân vùng đồng bằng và trung du Bắc Bộ". Vì vậy, mùa lễ hội năm nào Khu di tích Lịch sử đền Sóc cũng thu hút hàng chục vạn du khách thập phương và phật tử khắp nơi trên mọi miền đất nước về tụ hội.

Hội Gióng đền Sóc Sơn năm 2020, nhiều nét văn hóa mới
Tượng đài Thánh Gióng điểm thu hút nhiều du khách đến thăm quan nhất, tại khu du lịch tâm linh đền Sóc

Hội Gióng đền Sóc  nhằm khơi dậy tinh thần tự hào dân tộc, giáo dục truyền thống lịch sử vẻ vang, tôn vinh các giá trị văn hóa truyền thống, kế thừa và phát huy các tinh hoa văn hóa tiên tiến, đạm đà bản sắc dân tộc. Mục đích của lễ hội cũng nhằm thực hiện đẩy đủ cam kết mà UNESCO quy định về bảo tồn và phát huy giá trị lễ hội Gióng tại đền Sóc “Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại”.

(0) Bình luận
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • "Giữ trọn lòng son": Những chuyện tình chạm tới trái tim nhiều thế hệ
    Chào mừng kỷ niệm Ngày Di sản Văn hóa Việt Nam 23/11, Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội chỉ đạo Ban Quản lý Di tích Nhà tù Hỏa Lò tổ chức trưng bày chuyên đề "Giữ trọn lòng son". Trưng bày tái hiện những câu chuyện tình yêu đôi lứa son sắt trong những năm tháng đấu tranh giành độc lập dân tộc, thống nhất đất nước.
  • Nhìn lại mỹ thuật thời kỳ Đổi mới
    Không phải chỉ đến khi công cuộc Đổi mới được chính thức phát động năm 1986, mỹ thuật Việt Nam mới bắt đầu chuyển mình. Từ đầu những năm 1980, những thay đổi trong tư duy sáng tác, cách tổ chức đời sống nghệ thuật và quan niệm về quyền của người nghệ sĩ đã âm thầm diễn ra. Art talk “Mỹ thuật thời Đổi mới: Một cuộc chuyển mình từ bên trong” do A&V Art Space tổ chức mới đây với sự tham gia của nhà nghiên cứu Phan Cẩm Thượng và họa sĩ, nhà phê bình mỹ thuật Nguyễn Quân cùng đông đảo công chúng yêu nghệ thuật
  • Đánh thức không gian công cộng bằng nghệ thuật ký họa đa chất liệu
    Nằm trong chuỗi hoạt động nổi bật của Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2026, workshop "Vẽ ký họa đa chất liệu HWA" diễn ra chiều 18/11 tại Công viên Thống Nhất không chỉ mang đến trải nghiệm hội họa thú vị mà còn tạo ra sự kết nối sâu sắc giữa con người, thiên nhiên và những di sản văn hóa của Thủ đô.
  • Xã Bình Minh hòa dòng chảy mừng Ngày Văn hóa Việt Nam 2026
    Hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026, Đảng ủy - HĐND - UBND - Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Bình Minh (TP Hà Nội) đã, đang tổ chức chuỗi hoạt động văn hóa, nghệ thuật đặc sắc trên địa bàn. Trong đó, Hội thi “Tài - Sắc Bình Minh” do UBND xã Bình Minh tổ chức, diễn ra tối 22/11 tại Trường Tiểu học và THCS Xanh Tuệ Đức (khu đô thị Thanh Hà) được xem là hoạt động điểm nhấn.
  • Trường Tiểu học và THCS Tây Hồ: Tiếp nối truyền thống, vun đắp giá trị giáo dục
    Kỷ niệm 44 năm Ngày Nhà giáo Việt Nam (20/11/1982 – 20/11/2026), Trường Tiểu học và THCS Tây Hồ (Hà Nội) tổ chức chương trình gặp mặt, tri ân các thế hệ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên đã và đang công tác tại nhà trường. Đây là dịp để thầy và trò cùng nhìn lại hành trình xây dựng, phát triển, trân trọng những đóng góp của các thế hệ nhà giáo, đồng thời khẳng định quyết tâm xây dựng mái trường liên cấp Tây Hồ ngày càng phát triển, giàu bản sắc.
Đừng bỏ lỡ
  • [Podcast] Truyện ngắn: Chiến tranh (Kỳ 1)
    Cựu binh A.R.M. rất nhớ cái ngày ở trong khu rừng vùng cao nguyên. Trời càng trưa càng nắng như đổ lửa. Căn hầm dã chiến nóng hầm hập, mồ hôi rịn ra ướt đầm, đã có những thằng không chịu được, cởi trần trùng trục mặc kệ đạn bom tứ phía. Không hiểu cảnh này còn diễn tiếp đến bao giờ? Hy vọng còn sống sót hết sức mong manh...
  • [Video] Khắc họa ý chí quật cường của các chiến sĩ cách mạng và khát vọng tự do của dân tộc
    Nhân kỷ niệm Ngày Di sản Văn hóa Việt Nam (23/11) và Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11), Ban Quản lý Di tích Nhà tù Hỏa Lò giới thiệu tới công chúng Thủ đô, du khách trong nước và quốc tế, trưng bày chuyên đề “Giữ trọn lòng son”, tái hiện 6 câu chuyện tình yêu đôi lứa gắn liền với lý tưởng cách mạng nơi ngục tối.
  • Văn hóa gia đình người Hà Nội là tiêu biểu cho những nét đẹp văn hoá Việt Nam
    GS.TS Lê Thị Quý (Quỹ Văn hiến Việt Nam) nhận định, văn hóa gia đình Thăng Long - Hà Nội là biểu trưng cho những điều tốt đẹp của văn hóa gia đình nhiều vùng miền. Những nghiên cứu về Thăng Long - Hà Nội đã cho thấy bản thân văn hóa gia đình Thăng Long - Hà Nội không phải là sự phản ánh lại những đặc điểm về cuộc sống, lao động sinh hoạt của một vùng Thăng Long mà chính là tinh hoa của văn minh chung của người Việt.
  • “Hà Nội qua từng nét vẽ: Những góc nhìn giao thoa sáng tạo”
    Ngày 20/11/2026, sự kiện “Hà Nội qua từng nét vẽ: Những góc nhìn giao thoa sáng tạo” diễn ra tại số 49 Trần Hưng Đạo (Cửa Nam, Hà Nội) với sự tham gia của họa sĩ người Pháp gốc Việt Melody Ung. Chương trình nằm trong khuôn khổ Lễ hội thiết kế sáng tạo 2026 giới thiệu đến công chúng và các nghệ sĩ về bản sắc Việt Nam thông qua thực hành nghệ thuật.
  • Nhà giáo - nhà văn Lê Phương Liên: Người bạn đồng hành với tuổi thơ
    Nhà giáo - nhà văn Lê Phương Liên là cây bút rất quen thuộc với đông đảo bạn đọc, đặc biệt là bạn đọc nhỏ tuổi. Sau nhiều năm đứng lớp, chị chuyển sang làm biên tập viên, rồi đảm nhiệm cương vị Trưởng ban Văn học Thiếu nhi của Hội Nhà văn Việt Nam. Tôi đã biết đến các tác phẩm của chị từ lâu, nhưng mãi đến gần đây, khi cùng sống trong một khu chung cư, chúng tôi mới có dịp thường xuyên gặp gỡ, giao lưu. Tôi dành cho chị nhiều tình cảm quý mến bởi thái độ thân thiện, hòa đồng và đặc biệt là những cống hiến
  • Đạo diễn, NSƯT Bùi Trung Hải: “HANIFF 2026 là cơ hội lớn cho giới làm phim, làm nghề điện ảnh Việt Nam”
    Liên hoan phim Quốc tế Hà Nội 2026 (HANIFF lần thứ VIII) quy tụ nhiều bộ phim chất lượng được tuyển chọn từ các nền điện ảnh trên thế giới. Để những tác phẩm xuất sắc này có mặt tại Liên hoan, công tác tuyển chọn được tiến hành công phu, kỹ lưỡng từ nhiều tháng trước. Tạp chí Người Hà Nội có cuộc trò chuyện với đạo diễn, NSƯT Bùi Trung Hải - Phó Chủ tịch Hội đồng Sơ tuyển HANIFF 2026 để hiểu rõ hơn về công việc hậu cần này.
  • Chương trình “Muôn sắc Việt Nam” tại Hà Nội khẳng định sức hút với công chúng
    Chỉ ít phút sau khi Ban tổ chức chương trình nghệ thuật đặc biệt “Muôn sắc Việt Nam: Văn hóa soi đường - Non sông hòa nhịp” chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026, mở cổng đăng ký vé trực tuyến vào 10 giờ sáng 19/11, toàn bộ vé trực tuyến miễn phí xem chương trình đã được đăng ký hết. Qua đó cho thấy “Muôn sắc Việt Nam” có sức hút rất lớn đối với công chúng.
  • Văn hóa Thăng Long - Hà Nội luôn có sự kết nối chặt chẽ với cách tiếp cận, tâm thế liên vùng
    GS.TS Nguyễn Văn Kim - Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam nhận định, truyền thống văn hóa Thăng Long - Hà Nội luôn có sự kết nối chặt chẽ với cách tiếp cận, tâm thế liên, xuyên vùng. Là trung tâm văn hóa tiêu biểu của đất nước, Thăng Long là nơi lọc chọn, thử thách, đào luyện những tài năng, bậc anh kiệt. Tài năng, cống hiến và trước tác của họ đã phát triển trên đất Thăng Long và làm rạng danh cho truyền thống văn hiến Thăng Long.
  • [Podcast] Tản văn: Những ngày chớm đông
    Tỉnh dậy sau một giấc ngủ thật sâu, tôi vẫn cố cuộn tròn trong chăn nghe tiếng gió ù ù ngoài cửa sổ. Mím chặt đôi bờ môi khô, hít một hơi thật sâu, cảm nhận cái lạnh đang luồn sâu vào lồng ngực. Mùa đông đến thật rồi.
  • [Video] Chợ Đồng Xuân - từ di sản Kẻ Chợ đến mô hình tổ hợp kinh doanh sáng tạo
    Trong khuôn khổ Lễ hội Thiết kế sáng tạo Hà Nội 2026, sáng 18/11 tại Chợ Đồng Xuân (phường Hoàn Kiếm), Sở Văn hóa Thể thao Du lịch Hà Nội, Tạp chí Kiến trúc cùng UBND phường Hoàn Kiếm, Công ty CP Đồng Xuân phối hợp tổ chức tọa đàm “Chợ Đồng Xuân – Từ di sản Kẻ Chợ đến mô hình Tổ hợp kinh doanh sáng tạo (BID)”. Trước đó, các đại biểu đã tham gia tour “Chạm Đồng Xuân”, khám phá không gian chợ Đồng Xuân và những câu chuyện về lịch sử, văn hóa, đời sống giao thương của khu chợ lâu đời giữa lòng Hà Nội.
Hội Gióng đền Sóc Sơn năm 2020, nhiều nét văn hóa mới
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO