Dở khóc dở cười với vịt... nuôi mãi không lớn

Hà ng nghìn hộ dân ở Thừa Thiên - Huế đang rơi và o cảnh dở khóc dở cười vì bị lừa mua vịt giống với giá rẻ nhưng... nuôi mãi không chịu lớn.

Nuôi vịt ra... cò

Cơn mưa như trút nước giội xuống mái tôn gỉ sét của một quán nước bên đường qua thôn 9, xã Hương Hòa, huyện Nam Аông, cũng không át được lời bà n tán ửm tửi vử giống vịt lạ của một nhóm người ngồi trong quán. Người bảo lỡ dính chưởng rồi thì ráng chịu chứ than trách gì nữa, người khác thì luôn miệng chử­i rủa bọn thương lái là m ăn thất đức, lừa cả những nông dân nghèo khổ.

Câu chuyện cứ kéo dà i bằng điệp khúc như thế khiến chúng tôi - những vị khách và o trú mưa - không khửi tò mò. Lắng nghe một lúc, chúng tôi biết những người bức xúc kia là  nông dân bị những kẻ buôn vịt giống lừa gạt.

Tháng 7 vừa qua, từng đoà n thương lái người Bắc chạy xe máy chở những lồng vịt giống đầy ắp mà  họ bảo là  giống vịt siêu nạc vượt núi lên huyện Nam Аông tiêu thụ. Những người nà y chở vịt đến khắp các ngõ ngách của các bản là ng rao bán, thuyết phục, hứa hẹn để người dân mua.

Thấy hà ng trăm hộ dân ở địa phương hà o hứng mua vịt, chị Nguyễn Thị Hương ở thôn 9, xã Hương Hòa, cũng dùng 750 nghìn đồng tằn tiện dà nh dụm được để mua 50 con vịt thả nuôi. Tuy nhiên, đến nay, sau hơn 3 tháng dà y công chăm sóc, đà n vịt của chị vẫn bé như hồi mới mua.

Dẫn chúng tôi ra xem đà n vịt giống như bầy chim cuốc đang chạy hỗn loạn sau vườn, chị Hương cười như mếu: Giống vịt nà y lạ lắm, suốt ngà y chạy như bị ma đuổi, ăn thì rất khửe nhưng không chịu lớn. Sau nhiửu tháng chăm sóc bằng chế độ dinh dườ¡ng đầy đủ, nhiửu con mới chỉ được 5 lạng.

Chị Hương kể, khi mua từ các thương lái, những con vịt nà y nom rất giống vịt siêu nạc với các đặc điểm như mử hồng, chân và  lông mà u và ng... Nhưng cà ng nuôi, đà n vịt cà ng không giống với bất cứ giống vịt nà o chị từng nuôi.

Nghe hửi chuyện vịt lạ, anh Lợi sống gần đó bảo rằng ở Hương Hòa người dân mua phải giống vịt nà y nhiửu lắm và  nhà  nà o cũng đang trong cảnh cười ra nước mắt. Riêng gia đình anh mua nuôi 30 con từ hơn 3 tháng nay giử đang trong cảnh tiến thoái lườ¡ng nan.

Vịt siêu nạc nuôi 3 tháng đã nặng 3-4 kg/ con, nhưng loà i vịt nà y nuôi chừng ấy thời gian mà  có con chỉ mới nặng... 2 lạng. Không chỉ nuôi mãi không lớn, giống vịt nà y còn có đặc điểm là  gầy đét và  có chân và  cổ dà i như... loà i cò- anh Lợi kể.

Đ‚n không được, bán không xong!

Chị Trần Thị Hải ở thôn 11, xã Hương Hòa kể, ban đầu thấy nhiửu người mua giống vịt nà y nuôi, chị cũng mua 20 con với giá 13 nghìn đồng/con, rẻ hơn vịt siêu nạc thật 5-7 nghìn đồng/con. Và i ngà y sau, nhiửu thương lái chở vịt giống đến tận nhà  gạ chị mua tiếp, chị bảo không có tiửn thì những người nà y liửn hạ bán cho chị 60 con chỉ với giá 30 nghìn đồng. Mừng vì mua được giống vịt siêu nạc giá rẻ bất ngử, được và i tháng gia đình chị mới biết mình bị lừa.

Theo tính toán của chị Hải, mỗi ngà y tiửn thức ăn cho đà n vịt 50 con mất từ 40-50 nghìn đồng, nên tổng cộng 3 tháng gia đình chị đã mất hơn 4 triệu đồng tiửn thức ăn cho đà n vịt, chưa kể công sức bử ra hà ng ngà y. Vậy nhưng đến nay, do con vịt nà o cũng bé xíu, da bọc xương nên chị đem bán không ai mua mà  giết thịt thì chưa ăn được.

Vịt siêu nạc chỉ sau 2 tháng đã bán được 170-200 nghìn đồng mỗi con, còn vớ phải vịt nà y thì bán không ai mua, ăn cũng không được- chị Hải than thở.

Theo nhiửu người dân ở huyện Nam Аông, nhiửu thương lái chở giống vịt nà y lên đây bán còn lừa đây là  giống vịt xiêm bằng cách... bôi phẩm mà u và o lông vịt. Vì vậy, sau khi mua vịt giống được mươi ngà y, các hộ dân mới phát hiện giống vịt mình mua không phải là  vịt xiêm vì phẩm mà u trên lông vịt đã phai hết. Tuy nhiên, khi phát hiện ra sự việc thì những người bán vịt đã... cao chạy xa bay.

Theo số liệu của Trung tâm Khuyến nông huyện Nam Аông, chỉ tính riêng các xã Hương Hòa, Hương Lộc và  thị trấn Khe Tre, đã có hơn 2.000 con vịt lạ được thương lái lừa bán cho người dân, còn tính trên toà n huyện thì số lượng nà y rất lớn. à”ng Nguyễn Hữu ành - Phó trạm Khuyến nông huyện, cho biết: Trung tâm đã cử­ lực lượng chuyên môn đi kiểm tra nhưng chưa thống kê được cụ thể thua lỗ của người dân. Аây là  lần đầu tiên lực lượng của trạm phát hiện giống vịt lạ nà y.

Cũng như huyện miửn núi Nam Аông, tại các huyện Phú Lộc, Hương Trà , Phong Аiửn, Quảng Аiửn, Hương Thủy..., cũng có hà ng nghìn hộ dân bị lừa mua giống vịt nuôi mãi không lớn. Аây là  những bãi đáp đầu tiên của giới thương lái bán vịt lạ nên vịt lạ tại đây đã được người dân thả nuôi một thời gian dà i. Tại nhiửu chợ khu vực nông thôn ở các địa phương nà y, hà ng ngà y có rất nhiửu người dân mang những con vịt bé xíu sau nhiửu tháng thả nuôi ra chợ bán để vớt vát phần nà o thiệt hại, nhưng rồi phải lủi thủi mang trở vử vì không ai chịu mua.

Lỗ hổng quản lý

Theo ông Nguyễn Hữu ành, nhiửu khả năng đây là  giống vịt từ Trung Quốc đưa và o nước ta. Аây có thể là  giống vịt siêu trứng của Trung Quốc, con nái người ta giữ lại để sinh sản, còn con đực lẽ ra phải thải đi nhưng họ mang đi bán.

à”ng ành cho rằng, việc vịt lạ xâm nhập và o địa bà n gây thiệt hại cho người dân là  trách nhiệm của Sở NNPTNT và  Phòng NNPTNT huyện. Chúng tôi không rõ Phòng NNPTNT đã giao trách nhiệm kiểm tra cho lực lượng thú y hay chưa. Riêng trạm thì đang tham mưu UBND huyện yêu cầu các xã khuyến cáo người dân mua giống có nguồn gốc, và  các ngà nh chức năng quản lý vấn đử giống để người dân không bị thiệt hại- ông ành cho biết thêm.

Аể tìm hiểu nguồn gốc cụ thể loà i vịt lạ nà y, phóng viên NTNN đã liên hệ với một số quan chức ngà nh nông nghiệp cấp huyện và  cấp tỉnh ở Thừa Thiên - Huế, nhưng phần nhiửu đửu chưa nắm thông tin. Như ông Bạch Văn Khai - Trưởng phòng NNPTNT huyện Phú Lộc, khi được hửi đã nói rằng ông mới nghe thông tin từ phóng viên nên chưa biết cụ thể tình trạng nà y ở địa phương như thế nà o.

à”ng Аặng ài - Trưởng phòng Chăn nuôi Chi cục Thú y tỉnh Thừa Thiên - Huế, cho biết, giống vịt không rõ nguồn gốc trên không chỉ gây thiệt hại kinh tế cho người chăn nuôi, mà  còn tiửm ẩn nguy cơ lây lan dịch bệnh rất lớn. Hiện chúng tôi vẫn chưa nắm cụ thể đây là  giống vịt gì. Vì lực lượng của phòng chỉ có 2 người nên khó đi kiểm tra thực tế- ông ài giải thích.

Theo ông ài, trách nhiệm kiểm dịch các nguồn giống đưa và o địa bà n là  của các chốt kiểm dịch của Chi cục, nhưng nếu các thương lái cố tình trốn tránh thì lực lượng kiểm dịch cũng bó tay. Vì vậy, chính quyửn các địa phương và  thú y cơ sở phải nắm rõ các nguồn giống vật nuôi đưa và o địa bà n.