Cơ hội cho nông nghiệp, nông thôn Thủ đô Hà Nội “cất cánh”

Giai đoạn 2021-2025 là thời kỳ quan trọng trong việc cơ cấu lại ngành nông nghiệp của Hà Nội, nhằm chuyển đổi nền nông nghiệp theo hướng hiện đại, hiệu quả và bền vững. Kết quả công tác chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, thủy sản đã đạt được những thành tựu nhất định, trong đó lĩnh vực trồng trọt thực hiện cơ cấu theo hướng nâng cao hiệu quả sử dụng đất tạo năng suất, sản lượng, giá trị kinh tế cao, chăn nuôi phát triển ổn định, dịch bệnh được kiểm soát, số lượng đàn gia súc, gia cầm tăng, nuôi trồng thủy sản tiếp tục được duy trì.

Tăng trưởng sản xuất nông, lâm nghiệp và thủy sản 4 năm 2021-2024 đạt chỉ tiêu đề ra trung bình 2,83%. Đặc biệt trong những năm đại dịch Covid-19, ngành nông nghiệp Hà Nội vẫn khẳng định vai trò là trụ đỡ của nền kinh tế, đảm bảo nguồn cung lương thực, thực phẩm để phục vụ công tác phòng chống dịch.

Tuy nhiên, UBND Thành phố Hà Nội cho biết, việc phát triển nông nghiệp, nông thôn vẫn còn tồn tại một số vấn đề như việc đổi mới phương thức sản xuất từ truyền thống sang sản xuất công nghệ cao vẫn gặp nhiều khó khăn do thiếu nguồn lực, đào tạo kỹ thuật và vốn đầu tư ban đầu; khó khăn trong liên kết sản xuất và tiêu thụ sản phẩm; diện tích sản xuất ngày càng bị thu hẹp do tốc độ đô thị hóa quá nhanh...

Năm 2023, HĐND Thành phố Hà Nội đã ban hành Nghị quyết số 08/2023/NQ-HĐND quy định về một số chính sách khuyến khích phát triển nông nghiệp. Sau 2 năm triển khai, thực hiện đã đạt được một số kết quả bước đầu, được nhân dân đồng tình ủng hộ, trong đó chính sách cơ giới hóa trong sản xuất nông nghiệp và chính sách bảo vệ môi trường trong sản xuất nông nghiệp đã đạt được những kết quả đáng khích lệ.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đã đạt được, trong quá trình triển khai, thực hiện Nghị quyết số 08/2023/NQ-HĐND năm 2023 còn một số tồn tại, hạn chế và khó khăn, vướng mắc như nhiều tổ chức, cá nhân chưa nắm được cơ chế, chính sách mới để đăng ký hỗ trợ. Đồng thời, việc bố trí kinh phí để thực hiện các chính sách về sản xuất nông nghiệp của các địa phương còn hạn chế, nhiều địa phương không bố trí. Một số địa phương có tâm lý ngại thực hiện các nội dung mới, khó, chưa chủ động nghiên cứu các quy định, chưa linh hoạt trong triển khai thực hiện.

Ngoài ra, một số chính sách chậm triển khai do chưa chủ động trong công tác xây dựng kế hoạch, nội dung và mức hỗ trợ chưa thu hút được các tổ chức, cá nhân đầu tư vào sản xuất nông nghiệp, điều kiện hỗ trợ chưa phù hợp với thực tiễn sản xuất. Chính sách hỗ trợ xây dựng mô hình điểm phát triển nông nghiệp sinh thái kết hợp du lịch, trải nghiệm chưa triển khai thực hiện được do chưa có tiêu chí cụ thể về nông nghiệp sinh thái kết hợp du lịch, trải nghiệm vì vậy các địa phương không có cơ sở để phê duyệt phương án.

Kế thừa, phát huy kết quả đã đạt được, căn cứ chủ trương, định hướng phát triển nông nghiệp, nông thôn Thủ đô tại Nghị quyết số 15-NQ/TW năm 2022 của Bộ chính trị, Nghị quyết số 19-NQ/TW năm 2022 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII và yêu cầu từ thực tiễn sản xuất trong giai đoạn phát triển mới, Thành phố Hà Nội xác định mục tiêu phát triển nông nghiệp, nông thôn theo hướng nông nghiệp sinh thái, bền vững; chú trọng đến sự tương tác giữa các yếu tố môi trường, kinh tế - xã hội nhằm bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa, lịch sử trong nông nghiệp, nông thôn; phòng, chống thiên tai, bảo vệ môi trường, hệ sinh thái, tạo ra các sản phẩm chất lượng, an toàn thực phẩm, hiệu quả kinh tế cao.

Xây dựng nền nông nghiệp hàng hóa tập trung, thân thiện môi trường, thích ứng với biến đổi khí hậu và hội nhập quốc tế. Nâng cao thu nhập và đời sống dân cư, đảm bảo vững chắc an ninh lương thực, thực phẩm trong tình hình mới, đẩy mạnh phát triển nền nông nghiệp hiện đại, nông nghiệp sạch, nông nghiệp hữu cơ, kinh tế tuần hoàn gắn với phát triển công nghiệp chế biến nông sản, thích ứng với biến đổi khí hậu và kết nối bền vững với chuỗi giá trị nông sản toàn cầu. Hà Nội cũng tiếp tục đẩy mạnh phát triển sản xuất cây, con giống; phát triển nông nghiệp xanh, sinh thái thông minh, gắn với phát triển đô thị, dịch vụ, du lịch nông thôn, giáo dục trải nghiệm, tạo việc làm cho người lao động ở nông thôn.

Để phát triển nông nghiệp, nông thôn phù hợp với đặc thù, nguồn lực, lợi thế, tiềm năng của Thủ đô, phù hợp với định hướng phát triển nhằm phát huy tối đa tiềm năng lợi thế của ngành nông nghiệp Hà Nội, góp phần hoàn thành các mục tiêu nêu trên, Luật Thủ đô 2024, trong đó quy định Điều 32 về phát triển nông nghiệp, nông thôn đã cho phép Hà Nội có các cơ chế, chính sách cao hơn, mạnh hơn và ngoài các quy định của Trung ương.

UBND Thành phố Hà Nội nhận định, để thống nhất thực hiện các cơ chế, chính sách về phát triển nông nghiệp trên địa bàn Thành phố, tránh quy định chồng chéo, thuận lợi cho công tác quản lý, theo dõi của cơ quan quản lý và việc nắm bắt, cập nhật thông tin chính sách của các đối tượng thụ hưởng, việc ban hành Nghị quyết quy định một số chính sách phát triển nông nghiệp Thành phố Hà Nội để thực hiện quy định tại khoản 2 Điều 32 Luật Thủ đô và thay thế Nghị quyết số 08/2023/NQ- HĐND năm 2023 là hết sức cần thiết.

Nghị quyết quy định về một số chính sách phát triển nông nghiệp thành phố Hà Nội vừa được HĐND Thành phố thông qua đã quy định các mức hỗ trợ đáng kể trong việc quản lý chất lượng và xây dựng thương hiệu. Điển hình là các tổ chức, cá nhân sẽ được hỗ trợ 100% chi phí tư vấn cho lần đầu cấp mã số vùng trồng, tối đa không quá 15 triệu đồng/mã số. Tổ chức, cá nhân được hỗ trợ một lần 100% chi phí thiết lập hệ thống truy xuất nguồn gốc điện tử, thiết kế mới hoặc nâng cấp bao bì, in tem nhãn điện tử, mức hỗ trợ không quá 20 triệu đồng.

Các tổ chức có dự án sản xuất giống cây trồng, vật nuôi, thủy sản được hỗ trợ một lần 100% lãi suất vay trong thời hạn 3 năm (36 tháng) để đầu tư cơ sở hạ tầng, công nghệ, con giống. Các dự án ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất giống còn được hưởng chính sách đặc thù của Luật Thủ đô 2024 như: miễn tiền thuê đất, thuê mặt nước 10 năm và giảm 50% cho thời gian còn lại; áp dụng mức thuế suất 5% thuế thu nhập doanh nghiệp, trong đó miễn 4 năm và giảm 50% số thuế phải nộp trong 9 năm tiếp theo.

Đặc biệt, về nông nghiệp sinh thái, Nghị quyết quy định Thành phố Hà Nội sẽ hỗ trợ một lần 25 triệu đồng/ha đối với sản xuất lúa hữu cơ và 50 triệu đồng/ha đối với các loại cây trồng hữu cơ khác; hỗ trợ cho mô hình nông nghiệp kết hợp du lịch sinh thái lên tới 100% chi phí tư vấn xây dựng phương án, tối đa 300 triệu đồng./.