Hình ảnh tổn thương của người bệnh khi nhiễm V.vulnificus điều trị tại khoa Hồi sức truyền nhiễm (Bệnh viện trung ương Quân đội 108).
Vi khuẩn gây tử vong nhanh trong 48 giờ
Bệnh nhân Nguyễn Văn A (ở thành phố Hải Phòng). Trước đó, bệnh nhân có ăn hải sản chưa được nấu chín kỹ. Bệnh nhân đến Bệnh viện trung ương Quân đội 108 ngày 30-6 trong tình trạng đau bụng vùng thượng vị và quanh rốn, nôn và tiêu chảy nhiều lần kèm sốt cao 39-40 độ C. Sau vài giờ, bệnh nhân nhanh chóng rơi vào tình trạng sốc nhiễm khuẩn, suy đa phủ tạng, kèm theo tình trạng nổi ban phỏng nước, xuất huyết, hoại tử diện rộng da, cân, cơ vùng tứ chi.
Sau khi tiến hành cấy khuẩn 2 mẫu máu, kết quả bệnh nhân dương tính với vi khuẩn V.vulnificus
Bác sĩ Nguyễn Sỹ Thấu, khoa Hồi sức truyền nhiễm (Bệnh viện trung ương Quân đội 108) cho biết, V.vulnificus là vi khuẩn sống tự do trong nước biển hoặc nước lợ (vùng cửa sông) hoặc ký sinh trong các loài thủy sinh có vỏ như: Tôm, hàu ... Vi khuẩn này có thể gây hoại tử rất nhanh, do đó còn được gọi là "vi khuẩn ăn thịt người". Nguy hiểm hơn, bệnh nhiễm trùng máu do V.vulnificus gây tử vong cao, lên đến 50%, thậm chí 90% nếu bệnh nhân có sốc nhiễm khuẩn tụt huyết áp tại thời điểm nhập viện và thường tử vong trong vòng 48 giờ, dù được điều trị tích cực.
Cũng theo bác sĩ Nguyễn Sỹ Thấu, những đặc điểm giúp vi khuẩn có khả năng gây bệnh và khiến người nhiễm tử vong cao là sau khi xâm nhập vào máu, vi khuẩn có các cơ chế làm giảm khả năng thực bào của cơ thể (khả năng một số tế bào miễn dịch ở người tiêu diệt các thể xâm nhập bằng cách nuốt và phân hủy chúng). Vi khuẩn xâm nhập, sống sót, nhân lên và gây bệnh trong cơ thể bệnh nhân. Vi khuẩn này cũng sinh ra nhiều độc tố gây độc tế bào và phá hủy tế bào cơ thể người, thậm chí gây sốc nhiễm khuẩn.
Nam giới dễ mắc bệnh hơn nữ giới
Một thống kê cho thấy, trong 180 bệnh nhân nhiễm trùng do V.vulnificus, có 92,8% bệnh nhân có ăn hàu sống trong vòng hai ngày trước đó. Thời gian ủ bệnh của vi khuẩn này là 3 tiếng đến 6 ngày.
Bác sĩ Vũ Viết Sáng, khoa Hồi sức truyền nhiễm (Bệnh viện trung ương Quân đội 108) khuyến cáo, vi khuẩn này có nguy cơ xâm nhập vào cơ thể khi ăn hải sản sống hoặc nấu chưa kỹ, đặc biệt là hàu. Ngoài ra, những người bị vết thương khi tham gia các hoạt động trên biển như: Bơi lội, câu cá, cầm nắm hải sản. Đã có trường hợp bị nhiễm qua những vết thương rất nhỏ, như vết đâm bởi đuôi tôm, vỏ hàu khi tắm biển. Ngoài ra, nhiễm trùng có thể xảy ra khi phơi nhiễm vết thương có từ trước với vi khuẩn V.vulnificus.
Cũng theo các bác sĩ, mọi người đều có thể bị mắc bệnh theo cơ chế lây bệnh kể trên. Tuy nhiên, có những nhóm người dễ bị mắc bệnh hơn, bao gồm: Người nghiện rượu, bệnh gan mạn tính (như viêm gan, xơ gan), tan máu bẩm sinh, suy giảm sức đề kháng như đái tháo đường, suy thận mạn, u lympho... Nam giới, đặc biệt là nam giới cao tuổi dễ mắc bệnh hơn nữ giới.
Đặc điểm gây bệnh của V.vulnificus là nhiễm trùng da và mô mềm khiến người bệnh nhanh chóng bị viêm tấy, bầm tím, phỏng nước lớn và hoại tử cân cơ, cần phẫu thuật sớm, thậm chí cắt cụt chi. Ngoài ra, vi khuẩn này còn gây nhiễm trùng huyết khiến người bệnh bị sốc nhiễm khuẩn, suy chức năng đa phủ tạng, rối loạn đông máu và rối loạn chuyển hóa nặng, tỷ lệ tử vong rất cao. Những trường hợp qua được giai đoạn cấp tính vẫn có thể tử vong do hậu quả của suy đa tạng kéo dài.
Để phòng nhiễm vi khuẩn này, các chuyên gia y tế khuyến cáo người dân không ăn hải sản chưa được nấu chín. Người dân tránh bị thương khi tham gia các hoạt động có nguy cơ tiếp xúc vết thương với vi khuẩn, như tắm biển, câu cá biển, đánh bắt và chế biến hải sản... Nếu có vết thương, hãy thận trọng khi tiếp xúc với nước biển, nước lợ, hải sản sống. Khi có các biểu hiện đường tiêu hóa, sưng, nóng, đỏ, đau tại vết thương, đau hoặc nổi ban, bọng nước ở chân tay sau khi nghi ngờ có tiếp xúc với nguồn bệnh, người dân cần lập tức đến khám tại các cơ sở y tế để được điều trị càng sớm càng tốt.
