Quang cảnh phiên họp toàn thể. (Ảnh: Phương Hoa/TTXVN)

Đây là một trong những hoạt động đặc biệt quan trọng của kỳ họp Quốc hội, thu hút sự quan tâm của đông đảo cử tri, nhân dân cả nước theo dõi qua phát thanh và truyền hình trực tiếp.

Tổng Thư ký Quốc hội Nguyễn Hạnh Phúc cho biết, sau khi tổng hợp từ phiếu xin ý kiến các đại biểu, Quốc hội đã lựa chọn ra 4 nhóm vấn đề chất vấn và trả lời chất vấn tại Kỳ họp thứ năm.

Cụ thể, nhóm vấn đề chất vấn thứ nhất là giải pháp hoàn thiệt kết cấu hạ tầng giao thông đảm bảo trật tự an toàn giao thông, nhất là tại các thành phố lớn; giải pháp xử lý những vấn đề tồn tại đối với các dự án giao thông, đầu tư theo hình thức BOT. Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải sẽ có trách nhiệm trả lời chính nhóm vấn đề này.

Nhóm vấn đề chất vấn thứ hai tập trung vào công tác quản lý đất đai tại các thành phố lớn, các địa phương có nhiều khiếu nại, tố cáo; tình trạng ô nhiễm môi trường và kiểm soát hoạt động xả thải của các hoanh nghiệp; các biện pháp ứng phó với biến đổi khí hậu tại các vùng, địa phương, đặc biệt là Đồng bằng Sông Cửu Long. Trách nhiệm trả lời chính về nhóm chất vấn này thuộc về Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường.

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ chịu trách nhiệm trả lời chính về nhóm vấn đề chất vấn thứ ba gồm: Thực trạng và giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục đại học, giáo dục phổ thông; công tác quản lý giáo dục mầm non, nhất là giáo dục mầm non ngoài công lập; giải pháp khắc phục tình trạng xuống cấp về đạo đức, lối sống của giáo viên và học sinh trong nhà trường.

Nhóm vấn đề thứ tư là thực trạng thị trường lao động ở Việt Nam, vấn đề giải quyết việc làm trong nước và đưa lao động Việt Nam ra nước ngoài làm việc theo hợp đồng; thực trạng hoạt động dạy nghề của doanh nghiệp; dạy nghề theo nhu cầu của xã hội, theo đơn đặt hàng của doanh nghiệp; công tác chăm sóc và bảo vệ trẻ em; giải pháp khắc phục tình trạng bạo hành và xâm hại tình dục trẻ em. Bộ trưởng Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội sẽ có trách nhiệm trả lời chính nhóm vấn đề này.

Ngoài trách nhiệm trả lời chất vấn chính của bốn Bộ trưởng trên, trong phiên chất vấn, các Phó Thủ tướng phụ trách lĩnh vực liên quan; Bộ trưởng các bộ khác, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước; Tổng Thanh tra Chính phủ; Kiểm toán Nhà nước... sẽ cùng tham gia trả lời chất vấn, giải trình để làm sáng tỏ những vấn đề có liên quan.

Bốn nhóm vấn đề lớn sẽ được Quốc hội chất vấn các thành viên Chính phủ tại kỳ họp này đều là những nội dung "nóng," không chỉ được các đại biểu Quốc hội quan tâm mà còn được cử tri và nhân dân cả nước mong đợi.

Không phải ngẫu nhiên bốn nhóm vấn đề này được Quốc hội lựa chọn chất vấn tại kỳ họp này. Kết quả này có được dựa trên kết quả lấy ý kiến của các đại biểu Quốc hội, trong đó 93,23% đại biểu lựa chọn lĩnh vực giao thông vận tải; 89,22% đại biểu lựa chọn lĩnh vực tài nguyên và môi trường; 85,84% lựa chọn lĩnh vực giáo dục và đào tạo và 68,29% đại biểu lựa chọn lĩnh vực lao động, thương binh và xã hội.

Đặc biệt, để tăng cường tính đối thoại, tranh luận trong hoạt động nghị trường, kỳ họp này tiếp tục sẽ có những cải tiến, đổi mới về hoạt động chất vấn và trả lời chất vấn.

Trên cơ sở kết quả thí điểm tại phiên chất vấn và trả lời chất vấn tại Phiên họp lần thứ 22 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, tại kỳ họp này lần đầu tiên áp dụng thời gian để mỗi đại biểu Quốc hội nêu câu hỏi chất vấn là một phút và sau khi ba đại biểu Quốc hội nêu câu hỏi, người bị chất vấn phải trả lời ngay; thời gian dành cho mỗi lần trả lời là 3 phút.

Theo đánh giá của nhiều đại biểu, cách làm mới này sẽ giúp tăng số người hỏi; đồng thời tránh sự trùng lặp về nội dung và đòi hỏi các bộ trưởng, trưởng ngành phải nghiên cứu sâu sắc, nắm vấn đề chắc chắn để trả lời ngắn gọn.

Với sự cân nhắc, lựa chọn nội dung chất vấn là những vấn đề "sát sườn" với người dân, với sự tiếp tục cải tiến, đổi mới về hoạt động chất vấn và trả lời chất vấn để tăng sự tranh luận nhằm đi đến tận cùng vấn đề, chắc chắc rằng qua chất vấn của các đại biểu Quốc hội, sự trả lời trực diện của các bộ trưởng, trưởng ngành sẽ làm sáng tỏ những vấn đề được đại biểu Quốc hội và cử tri cả nước quan tâm, gửi gắm tới cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân.