Obama kêu gọi khởi đầu mới, người Hồi giáo chử hà nh động

Thông điệp hoà  bình

 Hôm qua, phát biểu trước hơn 1 triệu người Hồi giáo ở Cairo, Ai Cập, chặng dừng chân thứ hai trong chuyến công du đầu tiên đến Trung Аông, Tổng thống Barack Obama đã kêu gọi xoá bử những ý kiến bất đồng giữa phương Tây nói chung và  Mử¹ nói riêng với thế giới Hồi giáo, đử nghị có sự tôn trọng lẫn nhau, lật sang một trang mới trong quan hệ hai bên vốn đã bị suy thoái nặng nử dưới thời tổng thống  Bush.

à”ng cảnh báo nguy cơ chạy đua chế tạo vũ khí hạt nhân tại vùng Cận Аông có thể dẫn khu vực nà y và o con đường vô cùng nguy hiểm. Vử vấn đử Israel “ Palestine, Obama vừa bà y tử sự ủng hộ nguyện vọng thà nh lập quốc gia của người Palestine vừa nhắc lại mối quan hệ bang giao không lay chuyển giữa Mử¹ và  Israel. à”ng nói quân đội Mử¹ không muốn ở Iraq hay Afghanistan mãi và  đử xuất tôn trọng lẫn nhau trong quan hệ với Iran.

Tổng thống Obama tuyên bố sau nhiửu thập niên bực dọc và  thiếu tin tưởng, đây là  thời điểm dà nh cho sự thà nh thực, cho đối thoại, và  cho một khởi đầu mới. Tôi đến Cairo nà y để mưu tìm một khởi đầu mới giữa Mử¹ và  người Hồi giáo trên khắp thế giới; một sự khởi đầu dựa trên quyửn lợi chung và  sự tôn trọng lẫn nhau, một sự khởi đầu dựa trên chân lý rằng nước Mử¹ và  Hồi giáo không phải là  cá biệt, và  không cần phải cạnh tranh lẫn nhau, ông nói.

Tôi tin tưởng rằng muốn tiến tới, chúng ta phải nói thẳng ra với nhau những điửu chứa chất trong lòng chúng ta, và  quá nhiửu khi những điửu đó chỉ được nói ra sau những cánh cử­a khép kín. Phải có một nỗ lực bửn vững lắng nghe nhau, học hửi lẫn nhau, tôn trọng lẫn nhau, và  tìm ra một quan điểm chung.

Tổng thống Obama cho rằng các vấn đử phải được giải quyết qua tinh thần hợp tác, và  phải trực diện đối đầu với các căng thẳng. Các phần tử­ cực đoan đang lợi dụng các bất đồng và  sát hại dân chúng ở nhiửu quốc gia có nhiửu tôn giáo. Аiửu quan trọng là  đử cập trực tiếp đến tất cả các vấn đử đã gây hiửm khích trong quá khứ, từ các cuộc chiến tranh ở Iraq và  Afghanistan cho đến tiến trình hòa bình giữa Israel và  người Palestine. Phía Palestine phải từ bử bạo động và  Israel phải ngưng các hoạt động lập cư. Tất cả các bên phải nhìn và o thực tế tình hình một cách thực tâm và  cởi mở.

Tổng thống Obama cũng nói đến sự cần thiết phải hợp tác để ngăn chặn  phổ biến vũ khí hạt nhân và  đử cập cụ thể đến các tham vọng hạt nhân của Iran.

Tổng thống Mử¹ phát biểu trong một hội trường đông nghẹt người tại khuôn viên rộng lớn của trường Аại học Cairo. Nhưng thính giả mà  ông nhắm tới còn đông hơn nhiửu: đó là  hơn 1,5 tỷ người Hồi giáo trên khắp thế giới.

Cần hà nh động nhiửu hơn lời nói

Người phát ngôn của Tổng thống Palestine gọi thông điệp của Tổng thống Mử¹ là  sự khởi đầu tốt đẹp hướng tới một chính sách mới của Mử¹ ở Trung Аông. Nhưng tại Jerusalem, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu vẫn chưa có phản ứng gì, sau những bất đồng với Obama vử vấn đử một nhà  nước Palestine và  khu định cư Do thái ở khu Bử Tây.

Chính phủ Iraq gọi đây là  thời khắc lịch sử­ và  quan trọng, phản ánh một đường hướng tích cực của chính phủ mới ở Washington. Trong khi đó, người phát ngôn của lực lượng Hamas ở Dải Gaza và  đại diện nhóm Hezbollah ở Li-băng thì nói bà i phát biểu cho thấy không có gì thay đổi trong chính sách của Mử¹.

Không phải ngẫu nhiên mà  Tổng thống Mử¹ chọn đại học Cairo, chiếc nôi của xu hướng bà i Mử¹ tại Ai Cập, để chìa bà n tay hoà  giải đến 1,5 tỷ người Hồi giáo. Nhưng trong phản ứng đầu tiên, dư luận Ai Cập cho rằng còn quá sớm để đánh giá liệu thông điệp dà i 55 phút của ông có là m dịu đi mối quan hệ vốn đã rạn vỡ giữa Mử¹ và  người Hồi giáo như các quan chức ở Nhà  Trắng hy vọng hay không.

Theo giới học giả Hồi giáo, rút cục, người Hồi giáo sẽ đánh giá Obama qua những chính sách chứ không phải qua lời nói.

Họ chỉ ra rằng tại Trung Аông, Washington cố gắng đưa thế đa cực và o chính sách ngoại giao nhưng không đạt được kết quả nà o đáng kể.

Vử vấn đử hạt nhân của Iran, vai trò của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IAEA) được Mử¹ hậu thuẫn không ngăn chặn được chương trình hạt nhân của chính quyửn Hồi giáo. Nếu thái độ của Washington vẫn cứng rắn không khoan nhượng với vấn đử nà y, thì ngược lại, một bản báo cáo của các cơ quan tình báo Mử¹ được tiết lộ trong nhiệm kử³ hai của ông Bush đã là m tan biến mọi khả năng dùng giải pháp quân sự trừng phạt Iran. Mử¹ còn yêu cầu Israel không được ra tay.

Tại Li-băng, Washington cũng thúc đẩy được một nghị quyết của Hội đồng Bảo an không cho Syria can thiệp và o nội tình nước láng giửng, nhưng trên thực tế phong trà o nổi dậy Hezbollah vẫn được Syria viện trợ vũ khí.

Аặc biệt, với cuộc xung đột Israel-Palestine, Mử¹ dưới thời ông Bush cũng cố gắng lôi kéo Liên minh châu à‚u, Liên Hợp Quốc và  Nga và o cuộc. Nhưng khủng hoảng nội bộ tại Israel và  phân hóa trong hà ng ngũ Palestine đã là m bế tắc tình hình.

Họ cũng chỉ ra những cuộc chiến tranh ở Iraq và  Afghanistan mà  Mử¹ đang sa lầy.

Các học giả kết luận: Lời nói của Obama chẳng có nghĩa gì. Chính sách của Mử¹ sẽ phải thay đổi. Là  một nhà  diễn thuyết có tà i, nhưng để thay đổi cả bộ máy chính sách ngoại giao nặng nử của Mử¹ không phải là  nhiệm vụ dễ dà ng với Obama, đặc biệt khi lợi ích của Mử¹ - ở nhiửu phương diện, vẫn như nhau cho dù ai là  ông chủ Nhà  Trắng.