Mở hướng đào tạo nguồn nhân lực khoa học dữ liệu, AI theo chuẩn quốc tế

Việc chuẩn hóa đào tạo AI theo tiêu chuẩn quốc tế được kỳ vọng sẽ góp phần hình thành nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng nhu cầu chuyển đổi số và phát triển kinh tế số tại Việt Nam.

Liên kết đào tạo: Xu hướng tất yếu của giáo dục AI hiện đại

Trí tuệ nhân tạo đang chuyển dịch nhanh từ lĩnh vực nghiên cứu sang ứng dụng rộng khắp trong kinh tế – xã hội. Điều này kéo theo nhu cầu cấp thiết về đội ngũ nhân lực có năng lực được đánh giá bằng các chuẩn mực minh bạch, có thể so sánh và thừa nhận trên phạm vi toàn cầu.

Trong bối cảnh đó, mô hình liên kết giữa một đơn vị đào tạo trong nước với tổ chức quốc tế chuyên xây dựng chuẩn năng lực và chứng chỉ nghề nghiệp được xem là xu hướng tất yếu. Việc AIUNI trở thành đối tác đào tạo và tổ chức khảo thí DS/AI của ISODS tại Việt Nam không chỉ là một thỏa thuận hợp tác, mà còn phản ánh sự chuyển dịch tư duy trong đào tạo nhân lực AI: từ “dạy những gì có” sang “đào tạo theo chuẩn thị trường toàn cầu”.

Phát biểu tại sự kiện, ông Nguyễn Long – Tổng Giám đốc Học viện Công nghệ AIUNI nhấn mạnh, việc hợp tác với ISODS không chỉ mang ý nghĩa mở rộng hoạt động đào tạo, mà quan trọng hơn là đặt nền móng cho quá trình chuẩn hóa năng lực DS/AI tại Việt Nam theo chuẩn mực quốc tế. Theo anh Nguyễn Long, trong bối cảnh AI phát triển nhanh và tác động sâu rộng đến mọi lĩnh vực, đào tạo AI không thể dừng lại ở việc truyền đạt kiến thức, mà cần đi kèm với hệ thống đánh giá minh bạch, khách quan, phản ánh đúng năng lực thực chất của người học. “AIUNI xác định rõ sứ mệnh của mình là cầu nối giữa tri thức toàn cầu và nhu cầu phát triển trong nước”, ông Nguyễn Long chia sẻ.

Tổng Giám đốc AIUNI cũng cho rằng, về dài hạn, chương trình liên kết này sẽ góp phần hình thành một hệ sinh thái đào tạo – khảo thí – nghiên cứu – ứng dụng AI đồng bộ, trong đó nhà trường, doanh nghiệp và người học cùng tham gia và cùng hưởng lợi. Đây chính là nền tảng để AIUNI từng bước hiện thực hóa mục tiêu trở thành trung tâm kết nối tri thức và phát triển nguồn nhân lực AI chất lượng cao cho Việt Nam trong kỷ nguyên số.

Không dừng lại ở khía cạnh học thuật, chương trình hợp tác còn hướng đến việc chuẩn hóa năng lực theo các vị trí việc làm cụ thể trong doanh nghiệp. Các chứng chỉ theo chức danh như Data Analyst, Data Engineer hay Data Scientist được xây dựng dựa trên khung kỹ năng thực tiễn, phản ánh đúng yêu cầu công việc trong môi trường sản xuất – kinh doanh.

Cách tiếp cận này mang lại lợi ích kép: đối với người học, đó là lộ trình nghề nghiệp rõ ràng, dễ định vị năng lực; đối với doanh nghiệp, đó là công cụ đánh giá và tuyển dụng nhân sự khách quan, giảm khoảng cách giữa đào tạo và thực tiễn. Về lâu dài, đây là nền tảng quan trọng để hình thành thị trường lao động DS/AI minh bạch, chuyên nghiệp và có tính cạnh tranh cao.

Tạo “ngôn ngữ chung” cho hệ sinh thái AI

Chia sẻ về ý nghĩa của chương trình liên kết, ông Vũ Ngọc Quyết – Chủ tịch CTCP Công LocaAI, thành viên Hội đồng Cố vấn Học viện AIUNI cho rằng, điểm giá trị cốt lõi của hợp tác AIUNI – ISODS nằm ở việc tạo ra năng lực dữ liệu và trí tuệ nhân tạo.

Theo ông Quyết, lâu nay thị trường lao động AI tại Việt Nam tồn tại sự chênh lệch giữa bằng cấp, chứng chỉ và năng lực thực tế. Việc áp dụng các chuẩn đánh giá quốc tế sẽ giúp doanh nghiệp dễ dàng nhận diện nhân sự phù hợp, đồng thời thúc đẩy người học tập trung vào năng lực thực chất thay vì chỉ chạy theo danh xưng.

Ở tầm nhìn dài hạn, ông Vũ Ngọc Quyết nhấn mạnh, khi chuẩn năng lực được thống nhất và phổ cập, Việt Nam sẽ có cơ hội hình thành đội ngũ chuyên gia DS/AI đủ sức tham gia các dự án lớn, không chỉ trong nước mà còn ở thị trường khu vực và toàn cầu. Đây là yếu tố then chốt để AI không chỉ là công nghệ, mà trở thành động lực tăng trưởng bền vững cho nền kinh tế.

Bà Trần Thu Trang – Phó Chủ tịch & Trưởng đại diện ISODS Việt Nam cho rằng, hợp tác với AIUNI là bước đi quan trọng nhằm đưa các chuẩn năng lực DS/AI đến gần hơn với cộng đồng người học và doanh nghiệp Việt Nam. Theo bà Trần Thu Trang, phát triển AI không chỉ là bài toán công nghệ, mà còn là bài toán con người. Việc đào tạo và đánh giá nhân lực cần gắn với chuẩn mực quốc tế, đồng thời phù hợp với bối cảnh và nhu cầu phát triển của từng quốc gia. Thông qua liên kết này, người học Việt Nam có thêm cơ hội tiếp cận các chuẩn đánh giá minh bạch, được công nhận rộng rãi, từ đó mở rộng cơ hội nghề nghiệp và hội nhập quốc tế.

Bà cũng nhấn mạnh vai trò của các giá trị bền vững trong đào tạo AI, bao gồm đạo đức nghề nghiệp, trách nhiệm xã hội và khả năng thích ứng lâu dài trước sự thay đổi nhanh chóng của công nghệ. Đây là những yếu tố ngày càng được coi trọng trong hệ sinh thái AI toàn cầu.

Một điểm đáng chú ý khác của chương trình hợp tác là định hướng mở rộng sang các hoạt động học thuật, nghiên cứu và thực tập. Việc kết nối đào tạo với nghiên cứu khoa học và môi trường thực tiễn giúp hình thành một chuỗi phát triển liên tục cho người học, từ phát hiện sớm năng khiếu, bồi dưỡng chuyên sâu đến ứng dụng trong thực tế. Cách tiếp cận này không chỉ góp phần nâng cao chất lượng đào tạo, mà còn tạo nền tảng để Việt Nam từng bước hình thành cộng đồng nghiên cứu và ứng dụng AI có chiều sâu, gắn với nhu cầu phát triển kinh tế – xã hội trong nước.

Trong bối cảnh AI đang tái định hình mọi lĩnh vực, việc xây dựng một trung tâm kết nối như vậy có ý nghĩa quan trọng, giúp Việt Nam không đứng ngoài dòng chảy công nghệ toàn cầu, mà từng bước tham gia với vai trò chủ động và có trách nhiệm.

Với tầm nhìn chiến lược và sự đồng hành của các chuyên gia, doanh nghiệp và tổ chức quốc tế, chương trình liên kết này được kỳ vọng sẽ tạo ra những giá trị lâu dài, góp phần khẳng định vị thế của nhân lực AI Việt Nam trong kỷ nguyên số./.