Hà Nội ra mắt mô hình thí điểm Nhà văn hóa - Khu thể thao đa chức năng

Tham dự lễ ra mắt có Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà; lãnh đạo Sở Văn hoá Thể thao Hà Nội, đại diện các sở, ban, ngành thành phố cùng đại biểu lãnh đạo UBND, Phòng Văn hóa - Xã hội của 42 xã trên địa bàn Thủ đô đăng ký triển khai thí điểm.

Việc xây dựng mô hình Nhà văn hóa - Khu thể thao thôn Vạn Điểm được thực hiện trên cơ sở Kế hoạch số 128/KH-UBND ngày 30/3/2026 của UBND thành phố Hà Nội về triển khai Chương trình hành động số 08-CTr/TU ngày 17/3/2026 của Ban Thường vụ Thành ủy thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam.

Đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm nhằm đổi mới nội dung, phương thức hoạt động, khai thác hiệu quả cơ sở vật chất hiện có, góp phần hoàn thành chỉ tiêu 95% thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở hoạt động hiệu quả đề ra tại Chương trình số 08-CTr/TU của Thành ủy.

Để triển khai thống nhất, Sở Văn hóa và Thể thao đã ban hành Hướng dẫn số 379/HD-SVHTT ngày 21/5/2026 về thí điểm mô hình tổ chức hoạt động tại thiết chế văn hóa cơ sở và Kế hoạch số 576/KH-SVHTT ngày 01/7/2026 về triển khai các giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động tại thiết chế văn hóa cơ sở trên địa bàn thành phố năm 2026. Đồng thời, phát động mô hình “Mỗi xã, phường có một mô hình hay, cách làm hiệu quả phát huy hệ thống thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở”; đến nay, 126/126 xã, phường đã đăng ký triển khai.

Mô hình xây dựng trên cơ sở các hoạt động hiện có tại địa phương, đồng thời sắp xếp lại theo nội dung, thời gian, địa điểm và đối tượng tham gia; gồm hoạt động phục vụ nhiệm vụ chính trị, văn hóa - văn nghệ, thể dục - thể thao, văn hóa đọc, học tập cộng đồng, sinh hoạt dành cho các nhóm đối tượng và các hoạt động phát huy bản sắc làng nghề mộc Vạn Điểm.

Hiện nay, Nhà văn hóa - Khu thể thao thôn Vạn Điểm có trên 10 loại hình câu lạc bộ với hơn 350 hội viên tham gia sinh hoạt thường xuyên. Đặc biệt, yếu tố bản sắc của làng nghề mộc truyền thống Vạn Điểm cũng được đưa vào không gian sinh hoạt, gìn giữ bản sắc của nghề truyền thống quê hương.

Toàn bộ không gian được quy hoạch khoa học thành nhiều phân khu chuyên biệt, đáp ứng đa dạng nhu cầu từ rèn luyện thể chất đến bồi đắp tri thức. Tùy theo sở thích cá nhân, mỗi người đều có thể tìm thấy không gian phù hợp cho mình, từ góc tập luyện võ thuật, không gian dưỡng sinh cho người cao tuổi đến những tiện ích mới mẻ như phòng cộng đồng số và các phòng chức năng chuyên dụng…

Phát biểu tại lễ ra mắt, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà khẳng định, việc xây dựng mô hình điểm về thiết chế văn hóa là việc làm thiết thực để chăm lo tốt hơn đời sống tinh thần cho Nhân dân.

Nhà văn hóa – khu thể thao thôn Vạn Điểm được lựa chọn làm mô hình đại diện cho nhóm nhà văn hóa có cơ sở vật chất tương đối đầy đủ, gồm nhà văn hóa và khu thể thao, tại các xã trung tâm, để nghiên cứu nhân rộng trong thời gian tới.

Để mô hình phát huy tối đa hiệu quả, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà đề nghị các sở, ngành phối hợp chặt chẽ với xã Phú Xuyên tiếp tục hoàn thiện mô hình, bảo đảm hoạt động hiệu quả, bền vững và đáp ứng thiết thực nhu cầu của Nhân dân.

Cần khai thác hiệu quả cơ sở vật chất, hướng tới ưu tiên hàng đầu là người dân, đối tượng trực tiếp được thụ hưởng. Các hoạt động phải được nghiên cứu, lựa chọn phù hợp với từng nhóm tuổi và nhu cầu thực tế. Đối với các em học sinh, chương trình sinh hoạt trong dịp hè có thể khác với thời gian học tập trong năm học, song phải hướng tới mục tiêu nâng cao sức khỏe, phát triển cân đối cả về thể chất lẫn tinh thần.

Bên cạnh đó, xã cần tổ chức đa dạng các hoạt động văn hóa, thể thao và sinh hoạt cộng đồng; đồng thời xây dựng phương án xã hội hóa, huy động hợp lý các nguồn lực để từng bước nâng cao khả năng tự chủ, duy trì hoạt động thường xuyên và hiệu quả.

Theo Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà, mô hình không chỉ dừng ở lại một địa điểm mà cần trở thành hạt nhân lan tỏa đến những không gian công cộng khác. Trên cơ sở điều kiện thực tế, địa phương có thể phát triển thêm các loại hình sinh hoạt văn hóa, thể thao và cộng đồng phù hợp, qua đó đưa thiết chế văn hóa đến gần hơn với người dân.

Phó Chủ tịch UBND Thành phố Hà Nội Vũ Thu Hà đánh giá cao những sản phẩm độc đáo của các làng nghề Phú Xuyên. Gắn kết giới thiệu văn hóa truyền thống, bản sắc địa phương với các làng nghề là nội dung cần được quan tâm và làm đậm nét hơn. Niềm tự hào của địa phương không chỉ được thể hiện qua sản phẩm mà còn được lưu giữ, trao truyền bởi đội ngũ nghệ nhân và cộng đồng làng nghề.

Trên cơ sở mô hình gắn kết đang phát huy hiệu quả, cần xây dựng các sản phẩm truyền thông để quảng bá, giới thiệu văn hóa một cách chuyên nghiệp, bài bản; tổ chức đón khách, kết nối các tour, tuyến lữ hành tham quan và tìm hiểu thêm về giá trị văn hóa làng nghề.

Thông qua hoạt động, cần đẩy mạnh xúc tiến thương mại, kết nối để phát triển làng nghề và gắn với Lễ hội Thiết kế Sáng tạo của thành phố. Bên cạnh các sản phẩm rất đặc trưng của làng nghề, cần nghiên cứu đặt hàng một số sản phẩm thủ công mỹ nghệ mang đặc trưng của Thủ đô, làm sản phẩm quà tặng, sản phẩm độc quyền để khách đến Hà Nội có thể lựa chọn.

Trong khuôn khổ Lễ ra mắt, các đại biểu tham quan khu tập võ, khu dưỡng sinh, khu vui chơi trẻ em, phòng cộng đồng số, phòng đọc sách, các phòng chức năng và khu thể thao; xem phóng sự giới thiệu quá trình xây dựng mô hình; dự chương trình văn nghệ của các câu lạc bộ và nghi thức công bố vận hành thí điểm mô hình tổ chức hoạt động tại Nhà văn hóa - Khu thể thao thôn Vạn Điểm.

Lễ ra mắt tại thôn Vạn Điểm mở đầu cho việc triển khai các mô hình đại diện theo từng nhóm địa bàn. Sau xã Phú Xuyên, Thành phố Hà Nội sẽ tiếp tục lựa chọn, tổ chức ra mắt mô hình đối với nhóm nhà văn hóa có cơ sở vật chất đầy đủ. Đồng thời, các xã, phường căn cứ điều kiện thực tế và nhóm địa bàn tương ứng để tổ chức ra mắt, đưa mô hình vào hoạt động.

Việc tổ chức các mô hình đại diện là hoạt động có ý nghĩa dẫn dắt, định hướng phương thức tổ chức hoạt động tại hệ thống thiết chế văn hóa cơ sở của thành phố. Các mô hình không tạo ra một khuôn mẫu áp dụng cứng, mà cung cấp cách tiếp cận để từng địa phương chủ động khai thác cơ sở vật chất, xây dựng lịch hoạt động thường xuyên, phát huy bản sắc riêng và thu hút người dân tham gia; qua đó từng bước đưa nhà văn hóa thôn, tổ dân phố trở thành không gian sinh hoạt thường xuyên, thiết thực và thực sự là ngôi nhà chung của mọi người dân./.