Văn hóa – Di sản

Xã Đa Phúc long trọng tổ chức Lễ hội truyền thống đền Bà

Như Anh 14:44 21/02/2026

Trong không khí linh thiêng, rộn ràng của mùa lễ hội đầu xuân Bính Ngọ 2026, ngày 20/2 (mùng 4 tháng Giêng năm Bính Ngọ) thôn Xuân Lai, xã Đa Phúc đã long trọng tổ chức Lễ hội truyền thống đền Bà.

Dự lễ hội có: Đồng chí Tống Giang Phúc - Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy; Nguyễn Thị Thái Hòa - Ủy viên Ban thường vụ Đảng ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam xã; Phạm Hồng Thái - Đảng ủy viên, Phó chủ tịch UBND xã; cùng lãnh đạo các phòng, ban, cơ quan, đơn vị đóng chân trên địa bàn; các đồng chí Cấp ủy Chi bộ, lãnh đạo thôn, Ban Tổ chức lễ hội cùng đông đảo Nhân dân và du khách thập phương.

den-ba1.jpg
Đồng chí Tống Giang Phúc - Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã Đa Phúc cùng các đại biểu thực hiện nghi lễ dâng hương tại đền Bà

Hằng năm, ngày mồng Bốn tháng Giêng, hội đền Bà tại thôn Xuân Lai được tổ chức. Các xóm rước kiệu và dâng lễ vật gồm xôi, gà, hoa quả, hương, trầu cau… vào đền. Sau các nghi thức tế lễ sẽ đến phần hội với các trò trình diễn dân gian truyền thống: chạy thi lấy nước nấu cơm, chạy cờ, kéo mỏ và vật thờ. Đối với trò kéo mỏ, Ban Khánh tiết, Ban Hương lão (các cụ từ 60 tuổi trở lên) tại thôn Xuân Lai lên kế hoạch chuẩn bị chu đáo trước nhiều tháng, cốt đảm bảo tính truyền thống và nét đẹp văn hóa dân tộc.

den-ba2.jpg
Hai đội tham gia trò chơi kéo mỏ “Loại hình sinh hoạt văn hóa dân gian đặc sắc đã được UNESCO ghi danh là di sản văn hóa phi vật thể năm 2015”

Theo tục lệ, Người tham gia kéo mỏ phải là trai đinh trong làng, tuổi từ 18-35 có sức khỏe và gia đình không vướng tang, từ trước đến nay đều không thay đổi. Mỗi đội tham gia có thể là 5 hoặc 7 người tùy từng năm; số người trong đội luôn phải là số lẻ. Mỗi đội có một đội trưởng và một người hướng dẫn kỹ thuật. Trong đó, người hướng dẫn thường lớn tuổi có nhiều kinh nghiệm tham gia kéo mỏ trước đây, hướng dẫn và hô hiệu lệnh cho đội trong quá trình tham gia kéo mỏ để đảm bảo thắng lợi. Tre dùng để làm mỏ phải là tre bánh tẻ, có màu xanh biếc, đủ ngọn, đủ lá, trong thân cây tre không được có tổ kiến, thưa đốt, dài từ 7 - 8m. Trước ngày diễn ra nghi lễ và trò kéo mỏ, tre được các gia đình trong làng cung tiến và Ban Hương lão sẽ tuyển chọn cây tre phù hợp. Người đi chặt tre phải là người song toàn (còn cả ông cả bà), tre chặt về phải được cụ từ đền Vua Bà làm lễ kính báo với Đức Thánh Bà và xin phép được làm mỏ kéo chứ không thể tùy tiện. Khi làm tre để thực hành nghi lễ kéo mỏ thì phải tính đốt, thường các cụ đếm từ đốt thứ nhất: Thịnh, Suy, Bựu (Bĩ), Thái. Cây tre chỉ được phép lấy đến đốt có chữ Thịnh hoặc chữ Thái. Chữ Bựu, chữ Suy không được lấy. Khi đếm các cụ đếm từ dưới gốc lên, cây tre thường nhiều đốt nhưng các cụ thường chỉ lấy 9 đốt (chữ Thịnh). Đến đoạn ngọn ở đốt thứ 9 tính thêm 3 đốt nữa thì đập dập, bẻ quặt lại làm mỏ. “Khi cây tre được chọn để kéo mỏ, thành viên ban tổ chức hội đền Vua Bà cũng như tất cả mọi người không được bước qua nhằm đảm bảo tính linh thiêng. Ngọn và gốc tre thừa sẽ trả lại ngay cho người cung tiến”.

den-ba3.jpg
Các đội tham gia thi lấy nước nấu cơm tại lễ hội Đền Bà

Phần lễ được tổ chức trang nghiêm, thành kính, thấm đượm đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, tri ân công đức các bậc tiền nhân đã có công với quê hương. Trong không gian linh thiêng của Đền Bà, từng nghi thức tế lễ được cử hành trọng thể, khơi dậy niềm tự hào, củng cố niềm tin và hun đúc khát vọng xây dựng quê hương ngày càng phát triển giàu đẹp, văn minh. Ngay sau phần lễ là phần hội sôi nổi, đậm đà bản sắc dân tộc. Nổi bật là trò chơi kéo mỏ “Loại hình sinh hoạt văn hóa dân gian đặc sắc đã được UNESCO ghi danh là di sản văn hóa phi vật thể năm 2015. Những tiếng hò reo vang dội, những nhịp kéo mạnh mẽ, dứt khoát thể hiện tinh thần đoàn kết, ý chí bền bỉ và sức mạnh tập thể.

den-ba5.jpg
Các đội tham gia thi đấu Vật thờ tại lễ hội Đền Bà

Lễ hội Đền Bà thôn Xuân Lai năm nay được tổ chức trang trọng, an toàn, tiết kiệm, đúng thuần phong mỹ tục, khẳng định vai trò lãnh đạo sát sao của cấp ủy, chính quyền địa phương trong công tác bảo tồn và phát huy di sản văn hóa. Đây không chỉ là ngày hội của Nhân dân mà còn là nguồn động lực tinh thần to lớn, tiếp thêm sức mạnh để Đảng bộ và Nhân dân xã Đa Phúc phát huy khối Đại đoàn kết toàn dân, đồng lòng xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh và phát triển bền vững./.

Như Anh