Bầu show liệt chuyện
Mỹ thuật - Nhiếp ảnh - Ngày đăng : 14:18, 29/10/2010
Có người còn coi ông bầu là một nhà chiến lược trong sự nghiệp kinh doanh âm nhạc và tạo dựng những hiện tượng ngôi sao thị trường thì hẳn nhiên, Nhưng nếu nói anh ta là một thế lực, luôn luôn đứng đằng sau hậu trường và có thể thao túng mọi chuyện cũng chẳng hử oan tí nà o. Thật vậy, giới bầu sô ca nhạc rất nhiửu điửu bí ẩn, vì mỗi người trong họ đửu có hai mặt đan xen, một là con buôn đầy thực dụng và một kẻ dám chết vì nghệ thuật?
1. Những ông bầu thà nh danh
Nay ai trong giới ca nhạc TP Hồ Chí Minh cũng thuộc câu: Tuấn, Huy, Bình, Thủy, Huân. Đây là cụm từ ghép những tên bầu sô ca nhạc nổi tiếng chịu chơi và có khả năng là m khuynh đảo thị trường ca nhạc hiện nay. Thực ra bầu sô Quang Huy là người nổi sớm nhất và có tiếng là láu cá, khi đã tạo nên hiện tượng Ưng Hoà ng Phúc và Phạm Quử³nh Anh. Tuy còn trẻ, nhưng bầu Huy có tà i quản lý và tạo ra liên tục những top, hit cho ca sĩ gây ấn tượng cho tầng lớp khán giả trẻ một thời.
Đan Trường và ông bầu Hoà ng Tuấn
Nhưng thà nh công trong một giai đoạn dà i và lắm chuyện nhất lại là bầu Hoà ng Tuấn. Anh là một tà i năng xuất sắc khi tạo dựng ngôi sao ca nhạc Đan Trường đối với giới trẻ, nay đã tới năm thứ 13. Ngay trong năm 2010, lịch biểu diễn của Đan Trường đã kín mít, bởi sự sắp xếp các hợp đồng của bầu Hồng Tuấn. Giử đây, mỗi khi nhắc đến Đan Trường là cái tên Tuấn Thaso (tức Hoà ng Tuấn) thường đi kèm như một cặp bà i trùng, không thể thiếu nhau. Thậm chí, trong đời sống phía sau ánh đèn, nhiửu khi Tuấn Thaso còn nổi hơn cả Đan Trường, vì người ta coi anh như một phù thủy, với nhiửu chiêu biểu diễn cho ca sĩ khá độc đáo. Trong giới lắm kẻ ghét anh, nhưng vô số người rất nể anh, bởi sự vững và ng trong thị trường ca nhạc hiện nay.
Cùng với sự bửn bỉ như bầu Tuấn Thaso, thì bầu Thủy Nguyễn cũng không kém cạnh khi gắn bó lâu dà i với ca sĩ Nguyễn Phi Hùng, mặc dù còn khiêm tốn hơn nhiửu vử doanh thu. Thực tế giọng hát Nguyễn Phi Hùng không hẳn yếu thế so với Đan Trường nhưng sự dấn thân của bà bầu Thủy Nguyễn còn hạn chế, mặc dù cũng đã có cách tạo scandan nà y nọ, nhưng vẫn chỉ dừng lại mức đửu đửu mà thôi.
Thái Huân đã gây dựng một Mử¹ Tâm lừng danh
Tuy so với các tên tuổi trên thì bầu Thái Huân khiêm tốn hơn nhưng đánh quả bất ngử, khi gây dựng được một Mử¹ Tâm lừng danh, rồi biến luôn, với nhiửu điửu khó lý giải. Có người nói bầu nà y không chịu chơi đến cùng, nhưng chả phải, đó là một cách nghĩ và chử đợi cái mới chăng. Bởi gặp được một giọng hát hay để quản lý không dễ và đửu có số cả đấy. May là được. Sau đó mới là chiến lược phát lộ. Chính bầu Hoà ng Tuấn hiện vẫn ngà y đêm tìm tòi, trông ngóng có một giọng hát mới, kế tục chuyện là m ăn sau Đan Trường, nhưng đâu có dễ. Đây cũng là bà i học đứt gánh giữa đường của ông bầu Vĩnh Thuyên với ca sĩ Lý Hải. Bởi lẽ Lý Hải một thời lừng lẫy biết bao thì ca sĩ của bầu Vĩnh Thuyên sau đó chẳng thể mọc mũi xủi tăm.
Nhưng có lẽ vất vả nhất phải nói đến bầu Minh Vy khi gắn với cái tên Cẩm Ly. Mặc cho nhiửu người gà n, anh vẫn kiên nhẫn tìm nhiửu phương án để Cẩm Ly bật lên. Dù nhiửu gian truân, ông bầu nà y vẫn không nản chí. Phải nói tới gần 10 năm sau anh mới phát hiện ra một Cẩm Ly thuộc vử dòng dân gian hiện đại. Giử đây hai người mới ăn nên là m ra và Cẩm Ly đã trở thà nh ngôi sao ca nhạc thực thụ đối với nhiửu tầng lớp khán giả hiện nay.
Khi được phửng vấn vử hiệu quả của chuyện là m ăn với ca sĩ, ông bầu trẻ Quang Huy bộc bạch: Già u thì không nổi. Bử ra một thu lại hai, nhưng lại phải bử ra hai, ba đầu tư tiếp. Nếu không chấp nhận đầu tư thì chỉ ăn được một lần thôi.
Quả đúng như vậy thì ông bầu Hồng Tuấn nói, nghử nà y ngoà i chuyện có tiửn, nhưng phải có tâm, và hiểu biết âm nhạc, thật có lý. Bởi sự đầu tư và o công việc nà y thường gặp rủi ro, bất thường, nếu không yêu nghệ thuật thì khó bửn bỉ theo đuổi đến cùng.
Tuy vậy, không phải ông bầu nà o cũng hết lòng vì nghiệp diễn của ca sĩ, mà không ít người đã thể hiện những mặt trái, những thủ đoạn nghử nghiệp để bóc lột ca sĩ trong bất cứ hoà n cảnh nà o.
2. Bầu cũng có năm, bảy loại
Các ca sĩ trẻ, mới bước và o nghử thường là mồi ngon cho các ông bầu nửa mùa, ít vốn. Nhiửu ca sĩ đã phải gồng mình lo những món tiửn, mà ông bầu nói là phải chi và o các khoản như luyện thanh, trang phục biểu diễn, quảng bá hình ảnh, là m CD... Kết quả, nhiửu ca sĩ không có tà i, nhưng lại háo danh đã bị lợi dụng và đửu mang công vác nợ cả đời. Một số ca sĩ trẻ có chút thà nh công lại sợ nhất trò bớt xén cat-sê của các ông bầu, với nhiửu thủ đoạn khó lường. Bởi lẽ họ đửu chỉ hợp đồng bằng miệng trước khi biểu diễn, nên khó xoay trở, ví dụ khi ông bầu nói bớt tiửn lại để là m từ thiện cho những người nghèo ở địa phương là ca sĩ tắt điện liửn, trong bụng rất cú, nhưng chịu.
Nhiửu ca sĩ trẻ phải là m "hà ng nhái" (ảnh chỉ có tính chất minh họa)
Đáng chú ý, ca sĩ trẻ sợ nhất khi ông bầu bắt là m hà ng nhái, tức là đóng vai các ngôi sao đang ăn khách, để đánh lừa khán giả các tỉnh lẻ. Có ca sĩ tự kể, mình đã từng phải đóng giả Mử¹ Tâm, Thanh Thảo ra hát. Hoặc có người chuyên phải hóa trang, đóng giả Đà m Vĩnh Hưng, hay Lam Trường để biểu diễn. Buồn cười nhất là ca sĩ trẻ Nhật Thắng có lần ra Long An hát, theo lệnh ông bầu phải đóng giả ca sĩ Duy Mạnh, nhưng khi vừa bước ra sân khấu đã bị khán giả phát hiện, và ném đá lên sân khấu.
Chuyện ca sĩ trẻ Vương Hải Yến, khi đi hát ở một tỉnh miửn Bắc cùng với một số ca sĩ khác cũng bị ép giả tên các ca sĩ như Thu Thủy, Cẩm Tú, Uyên Trang, Tuấn Du, Hồng Anh Kiệt. Nhưng riêng Vương Hải Yến không chịu đội cái tên Thu Thủy, nên sau khi đôi co với ông bầu đã không được nhận tiửn mà còn bị ăn tát, không biết kêu ai.
Minh Vy đã biến Cẩm Ly thà nh một ngôi sao ca nhạc thực thụ
Thật ra chẳng cứ các ca sĩ trẻ, mà ngay cả không ít ca sĩ thà nh danh, hạng sao như Minh Quân, Lưu Hương Giang, Phương Anh cũng đã từng bị ông bầu quên cát-xê, mà phải đà nh ngậm bồ hòn là m ngọt, chỉ vì hợp đồng chẳng có gì là m bằng cớ. Ngay cả một số ngôi sao lừng danh bên cải lương khi đi hát cũng bị bầu sô ăn quửµt hoặc ăn chặn một cách trắng trợn. Nhưng vì danh phận, kèm theo bệnh sĩ nên các nghệ sĩ như Châu Thanh, Phượng Hằng, hay như Thanh Kim Huệ, Kim Tử Long chẳng thèm đòi tiửn hát là m gì.
Đặc biệt, khi ca sĩ đi hát ở hải ngoại còn bị ông bầu gặm đứt lườ¡i, nên chỉ ú ớ, ấm ức không kêu lên được. Bởi lẽ, hợp đồng là thế, nhưng sau đó họ kê ra hà ng loạt chi phí để bớt tiửn. Ca sĩ Đan Trường và Quang Dũng thường bị ăn chặn một cách rất tự nhiên, chỉ vì trong hợp đồng biểu diễn không tính tới những chi tiết rất tỉ mỉ, mà chỉ ông bầu mới bịa ra được.
Ca sĩ Quang Dũng kể, anh đã từng phải ký nhận 500USD/đêm, trong chương trình Ngà y Việt Nam ở Mử¹, nhưng thật ra không hử được nhận một xu, vì ông bầu quửµt luôn. Lại còn chuyện, có một nữ ca sĩ đi hát ở hải ngoại đã bị bầu nọ bán sang bầu kia để kiếm lời rồi mới được hát, sau khi phải chịu những chi phí không đâu, nên cát “ xê chẳng còn là bao. Hiện nay thị trường ca nhạc ở Mử¹ và àšc, có tới 20 ông bầu, khét tiếng với danh xưng Nhị thập đại ma, mà ngay giới nghệ sĩ hải ngoại cũng phải nể sợ và dè dặt khi là m việc với họ.
Đặc biệt, có một bầu sô được đặt biệt danh: Kẻ hút máu người, bởi tính xảo trá gian manh của hắn khi ăn chặn tiửn cát-xê của nghệ sĩ. Mới đây, ca sĩ Đà m Vĩnh Hưng đi hát ở Mử¹, bị một kẻ đồng tính bất ngử tấn công ngay trên sà n diễn, cũng không nằm ngoà i sự cạnh tranh giữa các ông bầu mà thôi.
Hiện nay, đội ngũ bầu sô đang phát triển mạnh ở nước ta vì thị trường âm nhạc đang mỗi ngà y một đa dạng và phong phú, với lực lượng ca sĩ tự phát rất đông đảo. Đáng chú ý nhiửu bầu sô trẻ nhưng đã gặt hái nhiửu thà nh công như Đức Trí, Hồ Quử³nh Hương, Phương Thanh, Thanh Thảo, Hoà i Linh, Quang Hà , Thảo Minh Châu, Anh Khanh, Ngô Đình Hòa... Tuy nhiên để vươn tới mức chuyên nghiệp thì còn hà ng tá ông bầu khác còn phải phấn đấu nhiửu lắm.
Ngà y nay, hiện tượng người người là m ca sĩ, nhà nhà sản xuất CD, ắt dẫn tới chuyện ông bầu trẻ cũng nảy nòi ra đời với nhiửu chiến lược táo bạo, lăng xê ca sĩ, nhưng lại hết sức cò con, chụp giật dẫn đến chuyện nhiửu người cửa mất nhà tan, hoặc bóc lột ca sĩ một cách thậm tệ. Hiện tượng nà y phản ánh mặt trái của thị trường ca nhạc đang khó kiểm soát.
3. Cần một bộ Luật âm nhạc hay Hiệp hội ca sĩ?
Có hai chuyện mới nhất được đử xuất hòng cứu vãn và bảo vệ quyửn lợi ca sĩ đang phấp phửng với nhiửu lo toan bấy lâu nay. Một là nhiửu ca sĩ tán thà nh ý kiến của NSND Thanh Hoa khi đử xuất thà nh lập một Hiệp hội nhà nghử cho ca sĩ. Bởi lẽ hiện có hà ng nghìn người đang theo đuổi nghử biểu diễn ca nhạc và đang gặp nhiửu rủi ro, bị vi phạm quyửn lợi mà Hội Nhạc sĩ hiện nay thường bó tay, không biết xử lý ra sao. Họ có cảm giác bị ghép và o sinh hoạt với nhạc sĩ, tuy đông đảo nhưng lại coi như sống nhử ở đậu. Nên nghe chừng, chuyện họ đử nghị có cái lý nhất định.
Còn chuyện thứ hai có vẻ nhiửu ý nghĩa hơn, đó là việc một số người có trọng trách cấp thiết đử nghị cần phải ra đời bộ Luật âm nhạc, cà ng sớm cà ng tốt. Theo họ, những luật lệ đử ra một cách chi tiết, phù hợp với tình trạng của thị trường âm nhạc hiện nay. Luật coi như bùa hộ mệnh, bênh vực, bảo đảm cho quyửn lợi của nhạc sĩ và nghệ sĩ biểu diễn. Khi ấy mọi chuyện như copy tác phẩm, nhuận bút tác giả, hợp đồng biểu diễn, cát-xê ngôi sao, tiửn ăn bẩn của các ông bầu... sẽ dần dần bị xóa sổ và phải tuân thủ theo pháp chế. Các vụ kiện tụng khiếu nại, đửu được soi xét đúng sai bằng bộ luật. Và tất nhiên cái gọi là Hiệp hội ca sĩ kia đâu cần nữa. Vậy nên chăng, mọi chuyện hãy bắt đầu như chính nó cần phải có, cà ng sớm cà ng tốt, mặc dù đã muộn mà ng tới nửa thể kỷ qua.