Sức mạnh của tranh cổ động
Mỹ thuật - Nhiếp ảnh - Ngày đăng : 15:10, 27/12/2010
Hơn nữa, với đặc điểm nhanh gọn, xúc tích và kịp thời, áp phích dần dần giữ một vị trí không thể thiếu trong mử¹ thuật, một vai trò quan trọng trong công tác cách mạng. Ở nước ta, áp phích phát sinh, phát triển và nhanh chóng trở thà nh vũ khí sắc bén, đắc lực do yêu cầu của xã hội, của cách mạng của quần chúng. Nó mang đến tận quần chúng những lời kêu gọi của Đảng và Chính phủ, nó bảo vệ tư tưởng và đường lối của Đảng và Chính phủ đồng thời đấu tranh hợp nhất ý chí và tình cảm của quần chúng để thực hiện một cách tích cực, có hiệu quả mọi chủ trương, chính sách do Đảng và Chính phủ đử ra. Quả thực, sự ứng nghiệm của tranh cổ động đã có một sức mạnh bửn bỉ qua mọi thời đại lịch sử.
Thời kử³ chống chiến tranh, xâm lược bảo vệ Tổ quốc
Sau ngà y toà n quốc kháng chiến, nhiửu họa sĩ, nhà điêu khắc đã rời thủ đô lên đường đi Việt Bắc, khu 3, khu 4, miửn Trung, và o bưng biửn Nam Bộ, phục vụ trong các cơ quan Nhà nước, báo chí, các đoà n văn hóa kháng chiến, quân đội, một số khác hoạt động trong vùng địch hậu. Họ ghi chép ký họa, vẽ tranh cổ động tuyên truyửn cho sự nghiệp kháng chiến kiến quốc.
Tác phẩm cổ động khắc gỗ của Tô Ngọc Vân
Tác phẩm Hà Nội vùng đứng lên (Khắc gỗ, 1946) của Tô Ngọc Vân vẽ cô gái Hà Nội vung gươm đầy khí thế, mở đầu cho sự chuyển hướng cách mạng nà y. Nếu như trong chiến dịch, những tranh cổ động được vẽ, in và phát hà nh tại chỗ của Nguyễn Bích đã như những tiếng kèn xung trận hà o hùng, thúc dục thì và o những năm chống Mử¹ cứu nước 1964,1974,1984, các tranh cổ động kỷ niệm chiến thắng Điện Biên Phủ, như Nhân dân miửn Nam anh hùng của Xuân Hồng (1967), Việt Nam toà n Thắng của Phạm Lung (1976), Bọn đế quốc, Bọn phản động quốc tế chớ dại dột đụng đến đất nước nà y của Tô Liên (1978), Bác bảo thắng là thắng của Lê Nhường (1980)... đã có sức mạnh là khơi gợi được lòng tự hà o dân tộc của tuổi trẻ.
Từ khi mới ra đời tranh cổ động Việt Nam đã có vai trò lớn, phục vụ đắc lực cho nhiệm vụ chính trị và cuộc sống của nhân dân. Bức vẽ đầu tiên Việt Nam độc lập thổi kèn loa của lãnh tụ Nguyễn ài Quốc, năm 1941 “ 1946. Tiếp sau đó là sự nổ rộ hà ng loạt tranh cổ động của các họa sử¹ tiửn bối: Trần Văn Cẩn, Tô Ngọc Vân, Nguyễn Đỗ Cung, Lương Xuân Nhị, Nguyễn Sử¹ Ngọc, Nguyễn Văn Tửµ... Đặc biệt trong thời kử³ chống Pháp và Mử¹ cứu nước, tranh cổ động luôn luôn có mặt kịp thời, trở thà nh vũ khí sắc bén trên mặt trận tư tưởng của Đảng.
Sáng tác tranh cổ động đã trở thà nh niửm thôi thúc và trách nhiệm tự hà o của đông đảo các thế hệ họa sử¹ chuyên nghiệp và nghiệp dư trong cả nước. Xưởng tranh cổ động TW được thà nh lập ra, chuyên tổ chức sáng tác và phổ biến thể loại tranh nà y, cùng tham gia là Hội Mử¹ thuật Việt Nam, địa phương, nhiửu cơ quan, tổ chức khác..., cà ng khẳng định vai trò và vị trí của tranh cổ động Việt Nam.
Thời kử³ hòa bình, xây dựng chủ nghĩa xã hội:
Từ năm 1994-1999, những năm xây dựng hòa bình, đổi mới, tranh cổ động có sức mạnh kêu gọi lập nên những Điện Biên Phủ mới trên mặt trận kinh tế. Đặc biệt năm 2004, lần đầu tiên một cuộc thi vẽ tranh cổ động quy mô toà n quốc kỷ niệm 50 năm chiến thắng lịch sử đã được Cục Văn hóa “ Thông tin cơ sở (Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch) phát động và thu được kết quả tốt đẹp.
Khi chiến tranh qua đi, cũng là lúc xã hội lại phải cương quyết đấu tranh với những biểu hiện tiêu cực phức tạp khác, đồng thời đấu tranh với mọi thế lực thù địch của bọn phản động bên ngoà i là m ảnh hưởng đến đất nước. Chính trong thời kử³ nà y, sức mạnh của tranh cổ động cà ng phát huy tác dụng, các tác giả mong muốn thông qua sáng tác tranh cổ động để nhằm góp phần tuyên truyửn phổ biến giáo dục nâng cao hiểu biết vử thông điệp nêu trên đối với mọi tầng lớp nhân dân vử việc nâng cao dân trí, dân chủ, dân quyửn vử dân số, gia đình và trẻ em, nhiửu vấn đử đang được luật hóa, được xã hội quan tâm đầu tư chiửu sâu.
Thời kử³ hòa bình tranh cổ động cà ng trở nên đa dạng
Nhưng ngà y nay cũng bộc lộ khá nhiửu hạn chế, lạc hậu, tiêu cực trong vấn đử nà y. Bạo hà nh gia đình, bử rơi trẻ em, ngược đãi thân nhân trong gia đình, dòng họ, tội phạm buôn bán phụ nữ và trẻ em đang có diễn biến phức tạp. Do đó việc giáo dục truyửn thông vử dân số gia đình, trẻ em phải mạnh mẽ toà n diện và thiết thực. Những thông điệp từ tranh cổ động là rất quan trọng cần thiết giúp cho địa phương và cơ sở có điửu kiện cổ động thà nh các cụm, cổ động trên tường, trên sách báo, trên đà i truyửn hình và trên các ấn phẩm truyửn thông khác.
Tranh cổ động ngà y một mở rộng và đang trở nên đa dạng hơn bao giử hết không chỉ ở thể loại, phương thức, kiểu cách... Điửu đó nhắc nhở những tác giả là m công tác truyửn thông và ngay cả các họa sử¹ vẽ tranh cổ động vử phòng chống ma túy và đại dịch thế kỷ HIV/AIDS cần phải mạnh mẽ và sâu sắc. Để chứng minh cho sức mạnh của tranh cổ động Việt Nam vử những lĩnh vực nà y tiêu biểu như: Xóa bử cây thuốc phiện, cocain, cần sa, phủ mà u xanh của cây lương thực của tác giả Đặng Thị Dương; Hãy bảo vệ con em chúng ta khửi thảm họa ma túy của Phạm Anh Toà n ...
Hoặc vử đử tà i dân số, gia đình và trẻ em có các tác phẩm: Vợ chồng chỉ một, hai con gia đình hạnh phúc, Non nước mạnh già u của tác gỉ Lưu Yên Thế; Tà u tốc hà nh dẫn đến đói nghèo của tác giả Hoà ng Tâm ...
Tập tranh cổ động Việt Nam (1945-2000) là sự kiện chính trị trọng đại của đất nước, các thà nh tựu, mốc son đánh dấu chặng đường vẻ vang của Cách mạng Việt Nam từ Cách mạng tháng Tám 1945 đến nay... và trên bước đường mở rộng hợp tác hữu nghị với các nước bạn... Qua các tác phẩm tiêu biểu như: Việt Nam-Cu Ba nhất định thắng của tác giả Trần Mai; Việt Nam-CamPuChia-Là o đoà n kết chiến thắng của Thùy Tuân; Em là mầm non của Đảng của Phạm Đức Phong...
Các họa sử¹ đã truyửn thụ những rung cảm đó thà nh quyết tâm, ý chí, thà nh hà nh động cách mạng của nhân dân, là m nên chiến công, những thắng lợi vô cùng to lớn... Bằng tà i năng, tâm huyết và sự nhiệt tình cách mạng, các họa sử¹ sáng tác tranh cổ động đã đóng góp xứng đáng và o sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc ta..., góp phần cổ vũ, động viên toà n Đảng, toà n dân, toà n quân ta tiếp tục quyết tâm thực hiện thắng lợi mục tiêu cao cả, xây dựng nước Việt Nam dân già u, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh...