Quy chế tổ chức và hoạt động của Quỹ Học bổng Quốc gia

Theo Quy chế, toàn bộ hoạt động của Quỹ phải tuân thủ nghiêm ngặt các mục tiêu và nguyên tắc đã được Chính phủ định hướng. Điểm cốt lõi trong cơ cấu vận hành là sự phân định rạch ròi giữa các chức năng gồm quản trị và giám sát của Hội đồng quản lý Quỹ, điều hành thường xuyên của Giám đốc cùng Ban Điều hành Quỹ, cũng như tư vấn, thẩm định và đánh giá chuyên môn độc lập từ Hội đồng chuyên gia. Quy chế cũng nhấn mạnh yêu cầu không làm phát sinh các cấp trung gian, không chồng chéo thủ tục hành chính, đồng thời đề cao việc kiểm soát xung đột lợi ích, quản trị rủi ro và bảo vệ dữ liệu cá nhân của người học.

Nhiệm vụ phát hiện, bồi dưỡng tài năng

Giám đốc Quỹ có trách nhiệm chủ trì xây dựng chiến lược phát triển 5 năm, kế hoạch hoạt động hằng năm, danh mục chương trình học bổng, kế hoạch tài chính cùng phương án phân bổ nguồn lực để trình cấp có thẩm quyền phê duyệt. Các nhóm hoạt động chủ yếu của Quỹ xoay quanh việc tổ chức thực hiện các chương trình học bổng, vận động và phát triển nguồn lực ngoài ngân sách, đẩy mạnh công tác truyền thông công khai, cũng như xây dựng hệ thống thông tin dữ liệu hiện đại kết nối với cơ sở dữ liệu ngành giáo dục như HEMIS.

Đặc biệt, công tác phát hiện, tạo nguồn và bồi dưỡng người học có thành tích nổi bật hoặc có tiềm năng phát triển trong các ngành, lĩnh vực ưu tiên được chú trọng đặc biệt. Hoạt động này dựa trên các tiêu chí minh bạch và công cụ đánh giá tài năng do cơ quan có thẩm quyền ban hành, làm cơ sở tham khảo quan trọng cho quá trình xét cấp học bổng.

Không được can thiệp vào tiêu chí đánh giá, thứ tự xếp hạng hồ sơ hay quyết định danh sách người được nhận học bổng

Việc huy động các nguồn lực xã hội hóa ngoài ngân sách nhà nước phải tuân thủ chặt chẽ các quy định pháp luật nhằm bảo đảm tính khách quan. Giám đốc Quỹ chủ động kết nối với các tổ chức, cá nhân và nhà tài trợ trong và ngoài nước để xây dựng các chương trình hợp tác hoặc ủy thác học bổng. Quy chế quy định rõ ràng rằng các nhà tài trợ hoặc bên cung cấp nguồn tài chính hoàn toàn có quyền tham gia tư vấn chuyên môn theo thỏa thuận hợp pháp, nhưng tuyệt đối không được can thiệp vào tiêu chí đánh giá, thứ tự xếp hạng hồ sơ hay quyết định danh sách người được nhận học bổng. Mọi hình thức tri ân hay định danh chương trình học bổng theo tên nhà tài trợ đều không làm thay đổi mục tiêu, đối tượng hay thẩm quyền quyết định của Quỹ.

Hội đồng chuyên gia không trực tiếp quyết định cấp học bổng

Công tác xét cấp học bổng diễn ra theo một quy trình chuẩn hóa và khép kín. Ban Điều hành Quỹ tiếp nhận và rà soát hồ sơ, ưu tiên khai thác dữ liệu điện tử sẵn có nhằm giảm thiểu tối đa giấy tờ cho người đăng ký. Đối với từng đợt xét duyệt, Giám đốc Quỹ quyết định thành lập Hội đồng chuyên gia với số lượng thành viên là số lẻ từ 5 đến 9 người, đảm bảo năng lực chuyên môn phù hợp.

Hội đồng chuyên gia tiến hành đánh giá hồ sơ một cách độc lập dựa trên thang điểm và phương thức đã được phê duyệt. Cần lưu ý rằng Hội đồng chuyên gia không trực tiếp quyết định cấp học bổng mà kết quả chấm điểm của hội đồng là căn cứ chuyên môn quan trọng để Ban Điều hành tổng hợp. Trước khi trình duyệt kết quả hoặc thực hiện giải ngân, Ban Điều hành có trách nhiệm đối chiếu kỹ lưỡng thông tin để xử lý dứt điểm các trường hợp trùng lặp về nguồn hỗ trợ theo đúng quy định pháp luật.

Giải ngân, hậu kiểm và bảo đảm an toàn thông tin dữ liệu

Sau khi có quyết định phê duyệt, Ban Điều hành Quỹ tổ chức giải ngân nguồn vốn và tiến hành theo dõi, hậu kiểm định kỳ hoặc đột xuất dựa trên nguyên tắc quản trị rủi ro. Đối với các chương trình học bổng dài hạn, Quỹ phối hợp chặt chẽ với các cơ sở giáo dục và cơ quan quản lý để đánh giá tiến độ học tập, nghiên cứu cũng như việc thực hiện các cam kết trở về công tác của người nhận học bổng.

Bên cạnh đó, việc quản lý và khai thác cơ sở dữ liệu của Quỹ phải tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn an toàn thông tin và bảo vệ dữ liệu cá nhân. Mọi cá nhân được phân quyền truy cập hệ thống chỉ được phép sử dụng dữ liệu trong phạm vi nhiệm vụ được giao, tuyệt đối nghiêm cấm các hành vi sao chép, chia sẻ hoặc sử dụng dữ liệu trái phép ngoài thẩm quyền./.

Phan Anh