Văn nghệ sỹ Thủ đô - những người “giải phóng mặt bằng tư tưởng” để kiến thiết Hà Nội:(Bài cuối) Sứ mệnh văn nghệ sỹ Thủ đô - những người “giải phóng mặt bằng tư tưởng” để kiến thiết Hà Nội
Cùng với đất nước, Thủ đô Hà Nội đang bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều thời cơ, thuận lợi cũng như thách thức đan xen. Hàng loạt dự án hạ tầng giao thông, những cây cầu đang được dồn lực thi công để định hình không gian và phát triển thành phố trong kỷ nguyên vươn mình.
Tuy nhiên, đằng sau những đại công trường tấp nập là các tin giả, tin xấu độc của các thế lực thù địch, phần tử cơ hội lợi dụng công tác GPMB để chống phá Đảng, Nhà nước và chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân. Trong bối cảnh đó, cùng với cấp ủy, chính quyền thành phố đến cơ sở, sứ mệnh của văn nghệ sỹ Thủ đô trong việc bảo vệ nền tảng tư tưởng, tạo sự đồng thuận xã hội, chống lại tin giả, bảo vệ công cuộc kiến thiết Thủ đô càng phải được chú trọng.
Soi chiếu vào thực tiễn vận động của đời sống đương đại, nếu bộ máy chính quyền làm công tác GPMB "bằng vật lý", thì văn nghệ sỹ Thủ đô phải là lực lượng xung kích đi đầu trong việc “giải phóng mặt bằng tư tưởng” như lời Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Văn hóa nghệ thuật cũng là một mặt trận. Anh chị em là chiến sĩ trên mặt trận ấy”. Tin giả tấn công vào phần bản năng nhất của con người. Để đánh bại nó, những khẩu hiệu, sự hô hào là chưa đủ. Chúng ta phải dùng nghệ thuật để chạm tới phần sâu thẳm nhất, lương tri nhất và nhân văn nhất trong mỗi công dân Thủ đô.
Sứ mệnh của văn nghệ sỹ Thủ đô là làm cho người dân nhìn thấy tương lai rực rỡ đằng sau những đại công trình hôm nay. Một tác phẩm nhiếp ảnh, một bộ phim tài liệu, một áng thơ, một tập truyện, vở kịch… phải lột tả được sự hy sinh thầm lặng của những người dân ngoại thành hiến đất cho Vành đai 4 – Vùng Thủ đô, Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng, Vành đai 2.5, Vành đai 3… đi qua.
Văn nghệ sỹ Thủ đô với đội ngũ đông đảo phải khắc họa chân dung của những cán bộ dân vận cơ sở “chân đồng, vai sắt, mắt tinh, tai thính, miệng nói, tay làm”; hình ảnh những người chiến sĩ Công an nhân dân kiên nhẫn bám địa bàn, chỉ dùng trái tim, lý lẽ và pháp luật để vận động quần chúng, hoàn toàn không có bất kỳ hành vi áp chế nào như mạng lưới truyền thông “bẩn” thường xuyên cắt ghép, xuyên tạc”.
Bên cạnh đó, nghệ thuật phải ngợi ca những giá trị hy sinh cao đẹp vì cộng đồng, tôn vinh thượng tôn pháp luật. Khi cái đẹp của tình người, sự minh bạch của chính quyền và khát vọng kiến thiết được lan tỏa, nó sẽ tạo ra một sức mạnh vô song, đè bẹp và cô lập những tiếng nói lạc lõng, ích kỷ, xuyên tạc.
Người nghệ sỹ thường có tâm hồn mẫn cảm, dễ đồng cảm với những gì mang vẻ ngoài yếu thế. Khi tiếp cận với những đoạn video được dàn dựng cắt ghép tinh vi trên mạng, thấy cảnh xô xát, tiếng khóc lóc, họ dễ dàng bị thao túng cảm xúc. Thêm vào đó là tâm lý “dân túy”, muốn dùng mạng xã hội để lên tiếng phản biện vì “người nghèo”. Một số người vội vã phán xét, chia sẻ thông tin mà không hề biết đằng sau những “nạn nhân” khóc lóc có thể là cả một kịch bản nhằm bôi nhọ chính quyền, trục lợi chính sách, chà đạp lên lợi ích của hàng triệu người khác.
Tiếng nói của người nổi tiếng nói chung, văn nghệ sỹ nói riêng có độ "vang" rất lớn. Khi họ sai lầm, họ không chỉ tự làm mất uy tín của mình mà còn vô tình trở thành những “cái loa” đắc lực, tiếp tay cho thế lực thù địch để làm rạn nứt, thậm chí phá hoại khối đại đoàn kết toàn dân.
Để xứng đáng là “chiến sĩ trên mặt trận văn hóa nghệ thuật”, một trong những lực lượng tiên tiến trong sự nghiệp kiến thiết Thủ đô, đội ngũ văn nghệ sỹ Hà Nội hôm nay chắc chắn không thể sáng tác, càng không thể nhặt nhạnh cảm xúc qua lăng kính ảo của mạng xã hội. Điều cần làm lúc này của văn nghệ sỹ Thủ đô là những cuộc điền dã, thâm nhập thực tiễn sống động.
Văn nghệ sỹ Thủ đô cần được tạo điều kiện để đến tận các điểm nóng GPMB, các khu tái định cư; đối thoại trực tiếp với lãnh đạo địa phương, đọc các hồ sơ đền bù công khai, minh bạch. Khi được tận mắt chứng kiến sự nhọc nhằn, kiên nhẫn của hệ thống chính trị, tự khắc những tin giả, tin xấu của các thế lực chống phá sẽ tan biến.
Bước vào kỷ nguyên phát triển mới, định dạng của các sản phẩm truyền thông, văn hóa phục vụ nhiệm vụ chính trị cũng cần sự lột xác. Trong thời gian tới văn nghệ sỹ cần có những đổi mới trong ngôn ngữ nghệ thuật để đẩy lùi hiệu quả tin giả, tạo sức mạnh đồng thuận trong Nhân dân. Bởi lẽ đất nước đã và đang vươn mình mạnh mẽ, Thủ đô Hà Nội đang hướng tới hình mẫu một siêu đô thị văn minh, hiện đại ngang tầm thế giới, thì nghệ thuật phục vụ công tác tuyên truyền cũng cần được đổi mới.
Văn nghệ sỹ Hà Nội, đặc biệt là trong các lĩnh vực mỹ thuật, nhiếp ảnh phải thay đổi tư duy minh họa rườm rà. Các “chiến sỹ” trên mặt trận tư tưởng phải kiến tạo một hệ sinh thái thị giác hiện đại và mang tính quốc tế. Trong các thiết kế tuyên truyền chính sách lớn của thành phố hiện nay, văn nghệ sỹ Thủ đô cần sử dụng ngôn ngữ đồ họa tối giản, trực diện, tập trung vào hình tượng con người đương đại, mang lại sự mạch lạc, mạnh mẽ và tràn đầy năng lượng tích cực. Sự đổi mới về thị giác này phát đi một thông điệp vô ngôn mà mạnh mẽ: Chính quyền đang làm việc bằng tư duy hiện đại, minh bạch, quang minh chính đại, đúng pháp luật.
Không gian mạng là “mặt trận” mà chúng ta không thể bỏ trống. Các văn nghệ sỹ nổi tiếng có hàng ngàn, thậm chí hàng trăm ngàn người theo dõi trên mạng xã hội, phải thực sự trở thành những KOLs - người dẫn dắt dư luận tích cực. Khi có một tin đồn thất thiệt về dự án của Thủ đô, thay vì im lặng, người nghệ sỹ dùng uy tín của mình viết những bài phân tích sắc sảo, thấu tình đạt lý, bóc trần sự dối trá. Một status (dòng trạng thái) đầy trách nhiệm công dân của một người nghệ sỹ lớn có sức mạnh dập tắt “đám cháy” tin giả nhanh hơn bất kỳ công văn hành chính nào.
Tác phẩm nghệ thuật giai đoạn này không chỉ khơi gợi lòng trắc ẩn, mà phải tôn vinh sự nghiêm minh của pháp luật. Cần hình tượng hóa vẻ đẹp của kỷ cương xã hội, chỉ rõ ranh giới giữa dân chủ và sự phá hoại. Sự nhượng bộ trước cái sai, sự thỏa hiệp vô nguyên tắc với những đòi hỏi phi lý trong GPMB chính là có lỗi với lịch sử phát triển của Thành phố Vì hòa bình – Thành phố Sáng tạo – Thủ đô của lương tri và phẩm giá con người - Hà Nội.
Tin tưởng rằng, với sự tiên phong và bản lĩnh vững vàng trên mặt trận tư tưởng, văn nghệ sỹ Thủ đô sẽ là những người “giải phóng mặt bằng” xuất sắc nhất, góp phần quy tụ lòng dân, biến những đại dự án của Hà Nội sớm trở thành hiện thực trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, xây dựng và phát triển Thủ đô “Văn hiến – Văn minh – Hiện đại – Hạnh phúc”, để “cả nước nhìn về Thủ đô ta. Thế giới trông vào Thủ đô ta. Tất cả chúng ta phải ra sức giữ gìn trật tự an ninh, làm cho Thủ đô ta thành một Thủ đô bình yên, tươi đẹp, mạnh khỏe cả về vật chất và tinh thần” như lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh./.